Авторы

  • Shoiraxon Mamajonova
    Andijon davlat chet tillari instituti mustaqil tadqiqotchisi

DOI:

https://doi.org/10.71337/inlibrary.uz.arims.85786

Аннотация

Ushbu maqolada сhet tili o‘qitish metodikasida zamonaviy ta’lim texnologiyalari quyidagilarni o‘z ichiga olishi, ya’ni  hamkorlikda ta’lim, loyiha usuli (loyihaviy texnologiyalar), talabaga yo‘naltirilgan markazlashgan ta’lim, masofaviy ta’lim, til portfelidan foydalanish, shuningdek, kompyuter va audiovizual texnologiyalardan samarali foydalanishi kerakligi, bu usul hujjatlar bilan tez va qulay almashish, ma’lumot izlash hamda katta hajmdagi ma’lumotlarni saqlash imkonini beradi. Raqamli texnologiyalarda asosiysi bu kompyuterlar va dasturiy ta’minotga tegishli bo‘lib, ular ma’lumotlarni qayta ishlash va saqlashni ta’minlashiga bag‘ishlangan.


background image

ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE

International scientific-online conference

53

RAQAMLI TEXNOLOGIYALAR VA ULARNING CHET TIL

TA’LIMIDAGI O‘RNI

Mamajonova Shoiraxon Murodjon qizi

Andijon davlat chet tillari instituti mustaqil tadqiqotchisi

Tel: +998 88 580 57 97

E-mail:shoiraxonmamajonova7@gmail.com

https://doi.org/10.5281/zenodo.15354353

Annotatsiya:

Ushbu maqolada

сhet tili o‘qitish metodikasida zamonaviy

ta’lim texnologiyalari quyidagilarni o‘z ichiga olishi, ya’ni hamkorlikda ta’lim,
loyiha usuli (loyihaviy texnologiyalar), talabaga yo‘naltirilgan markazlashgan
ta’lim, masofaviy ta’lim, til portfelidan foydalanish, shuningdek, kompyuter va
audiovizual texnologiyalardan samarali foydalanishi kerakligi, bu usul hujjatlar
bilan tez va qulay almashish, ma’lumot izlash hamda katta hajmdagi
ma’lumotlarni saqlash imkonini beradi. Raqamli texnologiyalarda asosiysi bu
kompyuterlar va dasturiy ta’minotga tegishli bo‘lib, ular ma’lumotlarni qayta
ishlash va saqlashni ta’minlashiga bag‘ishlangan.

Аннотация:

В данной статье рассматриваются в методике

преподавания иностранных языков современные образовательные
технологии должны включать в себя следующие аспекты: обучение в
сотрудничестве, проектный метод (проектные технологии), обучение,
ориентированное на студента, дистанционное обучение, использование
языкового портфеля, а также эффективное использование компьютерных
и аудиовизуальных технологий. Эти методы позволяют быстро и удобно
обмениваться документами, искать информацию и сохранять большие
объемы данных. В цифровых технологиях ключевое внимание уделяется
компьютерам и программному обеспечению, которые обеспечивают
обработку и хранение данных.

Abstract:

This article discusses that in the methodology of teaching foreign

languages, modern educational technologies should include the following
aspects: collaborative learning, project-based methods (project technologies),
student-centered learning, distance education, the use of language portfolios, as
well as the effective use of computer and audiovisual technologies. These
methods allow for the rapid and convenient exchange of documents, information
retrieval, and storage of large volumes of data. In digital technologies, the key
focus is on computers and software that ensure data processing and storage.

Zamonaviy ta’lim tizimida rivojlanishning jadal sur’atlari, axborot

kommunikatsiya texnologiyalarini har bir ta’lim bosqichiga joriy etish orqali
o‘zining aniq ko‘rinishini oladi. Axborot kommunikatsiya texnologiyalari


background image

ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE

International scientific-online conference

54

vositalari, dasturiy ta’minotdan tortib, apparatli texnik vositalar va
qurilmalargacha, shuningdek, axborotni uzatish va almashish uchun
mo‘ljallangan tizimlarni qamrab oladi. Bu vositalar, qurilmalar va tizimlar
zamonaviy kompyuter texnologiyalarining imkoniyatlarini izlab topish va
ulardan samarali foydalanish orqali, ma’lumotlarni yig‘ish, ishlab chiqarish,
to‘plash, saqlash, qayta ishlash va uzatish kabi turli operatsiyalarni amalga
oshirishga xizmat qiladi. Ushbu jarayonlar ta’limni yangi bosqichga olib
chiqishda muhim ahamiyatga ega bo‘ladi.

Bugungi kunda raqamli texnologiyalarning barcha sohalarga kirib kelishi

so‘zsiz ta’limning yangi sifatini talab qiladi. Ta’limning asosiy vazifasi ta’lim
oluvchilarni kun sayin to‘lib toshayotgan axborot - ta’lim muhiti sharoitida
mustaqil ravishda faoliyat ko‘rsata olishga o‘rgatishdan iboratdir. Buning uchun
ularga uzluksiz ravishda mustaqil ishlash sharoitini yaratib berish zarur.

Olimlarning tadqiqotlari, jumladan, N.S. Kramarenko, A.Y. Kvashin, S.D.

Karakozova, A.Y. Uvarova, O.B. Akimova resurslarning cheklanganligi va ta’lim
xodimlarining raqamli savodxonligi yetarli yemasligi sababli raqamli
transformatsiya ta’lim tashkilotlariga kech va notekis ta’sir ko‘rsatishini hamda
so‘nggi o‘n yilliklarda amalga oshirilgan ta’lim islohotlari juda qiyin bo‘lganligini
ko‘rsatdi. Xalqaro tajriba shuni ko‘rsatadiki, o‘quv jarayoni ishtirokchilari uchun
raqamli texnologiyalarning mavjudligi o‘quv ishlari samaradorligini oshirish
uchun zarur, ammo yetarli bo‘lmagan shartdir.

Raqamli transformatsiya tufayli zamonaviy sharoitda oliy ta’lim tizimining

rivojlanishi o‘quv jarayonini qurishga, shu jumladan ilg‘or o‘quv
texnologiyalaridan foydalangan holda zamonaviy elektron axborot-ta’lim
muhitini yaratishga, ta’limni boshqarish strategiyasini amalga oshirishga va
individual xususiyatlarga asoslangan o‘quv materiallarini moslashtirishga yangi
talablarni qo‘yadi. Elektron ta’limni jadal joriy etish va raqamli ta’lim muhitini
rivojlantirish sharoitida ta’lim formatlari o‘zgarib bormoqda, ta’lim paradigmasi
oflayn va onlayn ta’limni birlashtirish sharoitida amalga oshiriladigan gibrid
o‘quv jarayoniga o‘tmoqda.

Ma’lumki, leksikani o‘rganish ancha murakkab jarayondir. Talabalar

faqatgina ko‘p sonli yangi so‘zlarni yodlab qolish bilan cheklanib qolmay, balki
ularni bir necha bor turli kontekstlarda uchratishi va amalda qo‘llay olishi ham
zarur. Bundan tashqari, faqat alohida so‘zlarni emas, balki ularning turli
birikmalarini ham o‘rganish muhim ahamiyatga ega. Ko‘pgina til kurslarida
barcha zarur leksik birliklarni qamrab olish uchun vaqt yetishmaydi, shuning


background image

ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE

International scientific-online conference

55

uchun talabalarning bir qismi auditoriyadan tashqari mustaqil ravishda
o‘zlashtirilishi kerak.

Axborot texnologiyalari talabalarga so‘zlarni osonroq o‘lashtirishga yordam

bera oladi, chunki tadqiqotlar shuni ko‘rsatadiki, agar so‘zlar qiziqarli shaklda
taqdim etilsa va talabalarning hissiyotiga ta’sir qilsa, ularni yaxshiroq eslab
qolishi mumkin.

Shunday qilib, texnologiyalar talabaga leksik zahirani dars jarayoniga joriy

etishning turli, ba’zan esa qiziqarli va kreativ usullarini topishda yordam beradi.

Hozirgi kunda texnologiyalar inson hayotining ajralmas qismiga aylanib,

ular nafaqat grammatika bo‘yicha bilimlarni tekshirish, balki turli matnlarni
yozishda yordamchi vosita sifatida ham qo‘llanilmoqda.

Masalan, avtomatik tarjima qiladigan veb-saytlar, matn tahrirlash

dasturlariga o‘rnatilgan imlo va grammatik nazorat funsiyalari, Google’da
natijalarni taqqoslash imkoniyati beruvchi Googlefight kabi platformalar shular
jumlasidandir. Bunday texnologiyalar nafaqat til o‘rganish jarayonida, balki
kundalik hayotda ham foydalidir. Ular yordamida inson o‘z xatolarini tuzatib,
nutqini ravon va aniq shaklda bayon eta oladi.

Rus olimasi N.K.Ryabseva so‘zlariga ko‘ra, “...kompyuter texnologiyalarining

qo‘llanilishi ta’lim jarayoniga yangilik olib kiradi, til o‘rganish jarayonini
qiziqarli va g‘ayrioddiy qiladi, zamonaviy tendensiyalarga mos keladi hamda
o‘quvchilarning samarali o‘z-o‘zini takomillashtirishi uchun kuchli motivatsiya
yaratadi. Multimedia vositalari va vizualizatsiyadan foydalanish ta’limda alohida
ahamiyat kasb etadi, zero bu nafaqat fikrlashning kognitiv uslublarini,
ijodkorlikni va aqliy faollikni rivojlantiradi, balki talabalarning psixologik va
emotsional holatiga ham ijobiy ta’sir ko‘rsatadi.”

Raqamli texnologiyalar talabalar o‘rtasida ijtimoiy hamkorlikni

kuchaytiradi, bu esa nafaqat haqiqiy hayotda, balki kasbiy faoliyatda ham
muhim bo‘lgan muloqot ko‘nikmalarini amaliy mashq qilish imkonini beradi.
Raqamli texnologiyalarning afzalliklari quydagilardan iborat:

-chet tillarni o‘rganishni osonlashtiradi;
-jarayonni tezlashtiradi;
-yangi g‘oyalarni olib kiradi;
-zamonoviy tendensiyalarga javob beradi;
-kreativlikni rivojlantiradi;
- fikrlashni kognitiv uslublarini rivojlantiradi;
- og‘zaki va yozma nutq ko‘nikmalarini takomillashtirishga yordam beradi;
- kommunikativ ko‘nikmalarni shakllantirishga ko‘maklashadi.


background image

ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE

International scientific-online conference

56

Raqamli ta’lim texnologiyalari zamonaviy ta’lim muhitini tashkil etishning

usuli bo‘lib, bu raqamli texnologiyalarga asoslanadi.

Texnologiyalarni tanlash, afsuski, ko‘pincha o‘qituvchi va ta’lim muassasasi

mavjud resurslariga bog‘liq bo‘ladi. Keng tarqalgan vaziyat sifatida interaktiv
doska yoki proyektor bilan ulangan kompyuterni keltirish mumkin. Agar sizga
omad kelsa, noutbuklar, netbuklar yoki planshetlar bilan jihozlangan
auditoriyaga ega bo‘lishingiz mumkin. Ikki holatda ham, siz har bir darsda
texnologiyalarni foydalanishga murojaat qilishingiz ehtimoli yuqori. Shuningdek,
sizda kompyuter sinfiga kirish imkoniyati bo‘lishi mumkin, bu esa oldindan bron
qilishni talab qiladi yoki navbat tartibida foydalaniladi.

Agar ta’lim olayotgan talabalar an’anaviy til o‘rganish usullaridan

charchagan

bo‘lsa,

darslarda

kompyuterlarni

foydalanish

ularning

motivatsiyasini oshiradi. Oddiy holda, talabalarda smartfonlar yoki boshqa
mobil qurilmalar mavjud bo‘ladi, ulardan foydalanish mumkin. Agar o‘qituvchi
ularga ushbu qurilma orqali tilni qanday yaxshiroq amalga oshirishni ko‘rsatsa,
talabalar uning harakatlarini albatta yuqori baholaydilar.

Ingliz tili kursini texnologiyalarni integratsiya qilishning bir usuli – bu

aralash usuldan foydalanishdir. Aralash o‘qitishda auditoriyada yuzma-yuz
aloqani va texnologiyalarni foydalanishni o‘z ichiga olgan til kursi tushuniladi, va
bu ta’rif talabalarning uyda texnologiyadan foydalanishini nazarda tutadi.

Ushbu aralash o‘qitish turini amalga oshirishning eng yaxshi usullaridan

biri – bu ma’lumot-kommunikatsiya predmet muhitini yaratish va
foydalanishdir. Bu muhit, talabalar, o‘qituvchi va ma’lumot va kommunikatsiya
texnologiyalari vositalari o‘rtasidagi o‘quv aloqasi jarayonlarini rivojlantirishga
yordam beradigan shart-sharoitlar yig‘indisidir. Shuningdek, muhit
komponentlarini predmet mazmuni bilan to‘ldirish shartida, talabaning bilim
olish faoliyatini shakllantirishga xizmat qiladi. Bu jarayonda quyidagilar
ta’minlanadi: interaktiv ma’lumot va kommunikatsiya texnologiyalari vositalari
orqali ma’lumot resurslari bilan muayyan predmet sohasida faoliyat; interaktiv
ma’lumot va kommunikatsiya texnologiyalari vositalari bilan foydalanuvchini
ma’lumot almashish subyekt sifatida va shaxs sifatida qabul qilgan holda,
ma’lumot almashinuvi; foydalanuvchi va predmet muhiti obyektlari o‘rtasidagi
interaktiv ma’lumot almashinishi bu muhitga tegishli predmet sohasining
qonuniyatlari va xususiyatlarini aks ettiradi. Informatsion-kommunikatsiya
predmeti

muhitining

faoliyati

quyidagi

omillar

bilan

aniqlanadi:

foydalanuvchilar o‘rtasida va o‘rganilayotgan obyektlarning ekrandagi
ko‘rinishlari bilan ma’lumot almashinuvi; ko‘rib chiqilayotgan jarayonlar yoki


background image

ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE

International scientific-online conference

57

hodisalar, ma’lumot ta’lim resursidan foydalanish asosida rivojlanib boradigan
o‘quv syujetlariga ta’sir ko‘rsatish; shuningdek, muayyan predmet sohasining
qonuniyatlarini o‘rganishga yo‘naltirilgan o‘rnatilgan ta’lim texnologiyalari
sharoitida ishlash imkoniyatini yaratilishidan iboratdir.

Leksikani o‘rganish, shubhasiz, juda murakkab jarayon bo‘lishi mumkin.

Talabalar faqat ko‘plab so‘zlarni yodlab qolishlari emas, balki ularni kontekstda
bir necha marta uchratganidan keyingina eslab, amaliyotda qo‘llashlari kerak.
Alohida so‘zlardan tashqari, o‘quvchilar ko‘plab so‘z birikmalarini ham
o‘rganishlari zarur. Ko‘pgina til kurslarida talabalarga kerak bo‘lgan barcha
leksikani o‘rganish uchun vaqt yetishmasligi sababli ko‘p narsalar darsdan
tashqarida o‘rganilishi kerak.

Barcha ushbu omillarni inobatga olgan holda, o‘qituvchi faqat oldindan

tanlangan so‘zlar va iboralarni o‘rgatishga emas, balki talabalarni leksikasini
samarali o‘rganish strategiyalari bilan tanishtirishga ham e’tibor qaratishi kerak.
Bu, o‘z navbatida, o‘quvchilarda mustaqil ishlash qobiliyatlarini rivojlantirishga
yordam beradi.

Informatsion texnologiyalar talabalarga so‘zlarni yodlashda yordam berishi

mumkin, chunki so‘zlar qiziqarli shaklda taqdim etilganda va ular talabalarning
emotsional holatiga ta’sir qilganda yaxshiroq esda qoladi. Shu tariqa,
texnologiyalar o‘qituvchiga so‘z boyligini darsga kiritishning turli, ba’zan esa
qiziqarli usullarini topishda yordam berishi mumkin. Bunday vazifalarning bir
misoli «So‘z pazllari» bo‘lishi mumkin.

Informatsion texnologiyalarni grammatika o‘qitishda qanday foydalanish

mumkinligini ko‘rib chiqaylik. Ko‘pgina texnologiyalar odamlar tomonidan
kundalik hayotda grammatika bu bilimlarni tekshirish va matnlar yozishda
yordam berish uchun foydalaniladi, deb hisoblaydilar. Misol uchun: avtomatik
tarjima qiluvchi veb-saytlar va matnlarni ishlash dasturlariga integratsiya
qilingan (imlo va grammatika tekshiruvchi dasturlar), Google’da natijalarni
solishtirish, ya’ni Googlefight deb nomlangan veb-sahifadan foydalanish. Bu
texnologiyalar tilni o‘rganish jarayonida ham, kundalik hayotda ham foydalidir.

Tinglashni o‘rganishda raqamli axborot texnologiyalardan foydalanishni

ko‘rib chiqsak. Texnologiyalar qadimdan tillarni o‘rganishda yordam berib
kelgan. Grammofon plastinkalaridan boshlab, audi-kassetalarga yozilgan
ovozlarni Linguaphoneda eshitish, hamda CD disklardagi zamonaviy
yozuvlargacha bo‘lgan jarayon doimo tarzda rivojlanib, til o‘rganish yanada oson
va samarali bo‘lib kelmoqda. Lekin internetning paydo bo‘lishi bilan chet tillarni
o‘rganishga bo‘lgan qiziqish kuchayayotganligi ishonch bilan aytish mumkin.


background image

ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE

International scientific-online conference

58

Onlayn audio manbalari orqali texnologiyalardan to‘g‘ri foydalanilganda
o‘qituvchilarga ham, talabalarga ham haqiqiy hayotda og‘zaki nutqni
tushunishda yordam berishi mumkin.

Eshitish – bu faol jarayon bo‘lib, unda eshituvchilar audio va vizual

manbalardan olingan ma’lumotlarni tanlab, ularni o‘rganadilar. Bu jarayonning
asosiy maqsadi – nima sodir bo‘layotganini va nutq egasi nima demoqchi ekanini
aniqlashdan iborat. Ammo eshitishni o‘rgatish oson emas, natijalarini esa
ko‘rsatish ancha murakkabdir.

Raqamli texnologiyalar qanday yordam ko‘rsatishi mumkin? Ba’zi

ekspertlar fikricha, asosiy maqsad motivatsiyani saqlash, amaliy mashg‘ulotlarga
rag‘bat berish va auditoriyadan tashqarida eshitish imkoniyatlarini yaratishdan
iborat. O‘qituvchilar, ayniqsa Internetdan foydalanib, o‘rganuvchilarni jalb qilib
ularni shaxsiy qiziqishlariga mos keladigan vazifalar berib dunyo axborot
manbalari orqali imkoniyatlarni ochib berishlari mumkin.

Eshitish ko‘nikmalarini yaxshilashga qaratilgan YouTube’da ko‘plab

autentik (tabiy suhbatlar yozilgan) video va audio dastur (podkastlar) mavjud.
Internetdan tashqari, o‘qituvchi va talabalarga tanish bo‘lgan odamlarning
ovozini yozib olish uchun ovoz yozuv qurilmalari (mobil telefonlar va MP3
pleyerlar)dan foydalanish mumkin. Telefon aloqa vositalari (masalan, Skype)
ham ishlatilishi mumkin.

O‘qish – bu murakkab va ko‘p jihatli ko‘nikmadir. O‘qishni samarali

o‘rganish usullari doimiy ravishda o‘zgarib bormoqda, ayniqsa internetning
ommalashgan sari. Xalqaro o‘qish uyushmasi ta’kidlaganidek, zamonaviy
dunyoda to‘liq ma’noda savodxon bo‘lishi uchun axborot va aloqa sohasidagi
yangi kompetensiyalardan foydalanishi shart.

Shuning uchun, o‘qituvchilar talabalarning o‘qish ko‘nikmalarini

rivojlantirishda yordam ko‘rsatishi zarur. Elektron matnlar bilan ishlashda
(masalan, giperssilkalarni — “bu internetdagi ma’lumotlarga, veb-saytlarga,
fayllarga yoki elektron manbalarga olib boradigan maxsus link bo‘lib, odatda
matn, tasvir yoki knopka shaklida bo‘lib, usta tugmasi bilan bosilganda,
foydalanuvchini kerakli ma’lumotga yo‘naltiradi” boshqarish usullari) turli
o‘qish strategiyalari muhim ahamiyatga ega, chunki yangi janrlar paydo bo‘lib
(elektron pochta, chat va boshqalar), matn va tasvirlar kombinatsiyasining
o‘zgarishi tekstning tabiatiga ham ta’sir qildi. Bunday yangi matnlar, yangi
ko‘nikmalar to‘plamini talab etadi, bu esa odatda “raqamli savodxonlik” deb
ataladi.


background image

ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE

International scientific-online conference

59

Yozish ko‘nikmasi, shubhasiz, internet foydalanuvchilarining ko‘payishi

bilan bog‘liq eng muammoli masalalardan biri bo‘lib qolmoqda. So‘nggi
vaqtlarda, o‘quvchilarni yozishga odatlantirishda muhim rol o‘ynayotgan bloglar
“Vikipediya” va ijtimoiy tarmoqlarga bo‘lgan qiziqishning ortishi kuzatilmoqda.

Hozirgi kunda talabalarni internetda muntazam yozishini ko‘ramiz. Chet tili

o‘qituvchi uchun esa, talabalarning “internet dunyosini” o‘z ona tilidan
tashqarida chet tillarida yozishga yordam berish holati juda murakkab vazifa
bo‘lib hisoblanadi. Bu muammoni hal qilishning samarali usullaridan biri —
internetni til o‘rganish uchun imkoniyat sifatida foydalanishdir.

Bloglar xorijiy tilni o‘rganish uchun yana bir vosita hisoblanadi. Jamoaviy

ishni texnologiyalardan foydalanish orqali ham belgilash mumkin. Eng yaxshi
vositalardan biri — «Vikipediya»dir. Elektron pochta, chatlar va bloglar
ko‘pincha rasmiy bo‘lmagan va shaxsiy ma’lumot almashuviga e’tibor qaratadi,
viki-sahifalarda yozish esa ko‘proq rasmiy bo‘lib, aniq bir mavzuga e’tibor
qaratilgan. Ijtimoiy tarmoqlarda yozish — e’tiborsiz qoldirmaydigan yana bir
sohadir. Ijtimoiy tarmoqlar, masalan, Feysbuk yoki Tvitter, ko‘plab talabalarning
hayotining ajralmas qismiga aylandi va o‘qituvchilar ba’zi talabalarining bu
saytlarda boshqa odamlar bilan aloqa qilish uchun xorijiy tildan
foydalanishayotganliklarini kuzatishlari mumkin. Bunday holda, ijtimoiy
tarmoqlarni darslarda foydalanish — juda ommalashgan ajoyib variant bo‘ladi.
Talabalarning yozma ishlarini elektron portfoliolarda jamlash — o‘qituvchi
ko‘rib chiqishi kerak bo‘lgan yana bir sohadir. Bu, talabaning shaxsiy muhitiga
ajralmas qismiga aylanishi mumkin. Oddiy yozish qobiliyatlaridan tashqari,
talabalarga raqamli savodxonlik qobiliyatlari ham kerak bo‘lishi mumkin, bu esa
raqamli vositalardan foydalanishning yana bir sababidir.

Ko‘p yillar davomida kompyuterlar, asosan yozma nutq bilan bog‘liq bo‘lgan

bo‘lsa-da, suhbat ya’ni og‘zaki nutqga ahamiyat kamroq berilgan edi. Ammo,
so‘nggi rivojlanishlar natijasida, o‘qituvchilar va talabalarning internet orqali til
o‘rganishga bo‘lgan talabining oshishi bilan e’tibor eng yangi yo‘nalishga
qaratildi.

Hozirgi kunda suhbatni yozish yoki yodga olish ishi shunchalik osonlashdi.

Bugungi kunda ko‘plab mobil telefonlarda diktofonlarning mavjudligi,
shuningdek, bepul veb-qurollar (veb-instrument) aholini ushbu shu kabi
yozishlarni bilan ta’minlamoqda. Bu vositalar qatorida mobil telefonlar, veb-
kameralar, videomagnitofonlar, audio-internet saytlari, intervyu platformalari,
kompyuter o‘yinlari va virtual so‘zlar kabi audio-redaktorlik texnologiyalarini
keltirish mumkin. Ushbu zamonaviy vositalar har bir inson uchun foydalanishga


background image

ACADEMIC RESEARCH IN MODERN SCIENCE

International scientific-online conference

60

ochiq bo‘lib, ular orqali nutqning sifati va darajasi yangi bosqichga ko‘tarilishi
mumkin.

Talaffuz qilish – bu til o‘rgatishning bir muhim jihati bo‘lib, ko‘pincha unga

vaqt yetishmaydi va ba’zan u yoddan chiqadi. So‘nggi paytlarda esa, o‘qituvchilar
va o‘quvchilarga bu sohada yordam berish maqsadida ko‘plab yangi vositalar va
veb-saytlar ishlab chiqilgan. Talaffuz qilishni o‘rgatishda, jumladan, umumiy
fonetik bilimlar, tarjimadagi keng tarqalgan xatolar va bunday xususiyatlarga
e’tibor qaratish, masalan, talaffuzdagi urg‘u, bog‘liq nutqning xususiyatlari,
fonetik transkripsiyadan foydalanish kabi murakkab nyuanslarni tushunish
uchun maxsus internet-resurslar, veb-saytlar, gapiruvchi lug‘atlar, fonematik
diagrammalar va boshqa onlayn-qurilmalardan foydalanish mumkin.

Foydalanilgan adabiyotlar:

1.Козлова Н.Ш. Цифровые технологии в образовании // Вестник
Майкопского государственного технологического университета. 2019.
Вып. 1/40. С. 83–90.
2.Абдуқодиров А.А., Пардаев А.Х. Масофали ўқитиш назарияси ва амалиёти.
Монография. Т.: Фан. 2009. -146 б.
3.Козлов Р. С., Козлова Н. Ш. Российская система образования в период
цифровой трансформации //Учитель создает нацию (А.-Х. А. Кадыров):
Сборник

материалов

IV

Международной

научно-практической

конференции. 2019. С. 344–348.
4.Ж.А.Яруллина. Потенциал применения цифровых технологий в обучение
иностранному языку студентов технического вуза. образовании //
Вестник Казанского государственного педагогического университета.
2021. Вып. 3. С. 106.
5.Роберт И.В. Толкование слов и словосочетаний понятийного аппарата
информатизации образования // Информатика и образование. М.; 2004. №
5. С. 22–29

Библиографические ссылки

Козлова Н.Ш. Цифровые технологии в образовании // Вестник Майкопского государственного технологического университета. 2019. Вып. 1/40. С. 83–90.

Абдуқодиров А.А., Пардаев А.Х. Масофали ўқитиш назарияси ва амалиёти. Монография. Т.: Фан. 2009. -146 б.

Козлов Р. С., Козлова Н. Ш. Российская система образования в период цифровой трансформации //Учитель создает нацию (А.-Х. А. Кадыров): Сборник материалов IV Международной научно-практической конференции. 2019. С. 344–348.

Ж.А.Яруллина. Потенциал применения цифровых технологий в обучение иностранному языку студентов технического вуза. образовании // Вестник Казанского государственного педагогического университета. 2021. Вып. 3. С. 106.

Роберт И.В. Толкование слов и словосочетаний понятийного аппарата информатизации образования // Информатика и образование. М.; 2004. № 5. С. 22–29