269
иноязычной коммуникативной компетенции студентов вузов имеют социальные сети,
например, одна из самых популярных социальных сетей в Узбекистане. Среди наиболее
популярных переводчики, можно упомянуть «translate.uz» с поддержкой около 19
иностранных языков. GoogleTranslate способен полностью переводить слова, тексты и даже
веб-страницы на 103 иностранных языка. У Яндекс переводчика есть отличительная
особенность – перевод текста с любого изображения.
Учитывая вышеизложенные факты, можно констатировать, что процесс цифровизации
образования оказывает как положительное, так и отрицательное влияние на развитие системы
высшего образования в аспекте преподавания иностранных языков будущим специалистам
технических университетов. Ориентация только на цифровое обучение иностранному языку
студентов технического вуза не способна наиболее качественно повлиять на уровень их
иноязычных коммуникативных компетенций. Поскольку цифровая информация и
коммуникациятехнологии не могут в достаточной степени обеспечить качественный рост не
только языковых способностей, профессиональных знаний, но и социокультурных качеств
студентов вузов, которые социально важны для сохранения морально-этических норм
поведения в обществе.
ИСПОЛЬЗУЕМАЯ ЛИТЕРАТУРА И РЕСУРСЫ:
1. Морозова М.А., Климова С.А. Использование видеосервисаYouTube на занятиях
иностранным языком 3, (2016)819-821
2. Б.Р. Сами, Дистанционное и виртуальное обучение 2(80), (2018) 48-55
3. Г.К. Нургалиева, Е.В. Артыкбаева, Вестник КазНУ, серия «Педагогические науки»
1(35), 9-12 (2019)
4. П.В. Сысоев, Иностранные языки в школе 2, (2017) 2-9
5. Соломатина А.Г. Развитие навыков говорения и аудирования учащихся посредством
учебных подкастов 2(14), (2017)
130-134 6. А.А. Акпанова Вестник Евразийского национального университета имени Л.
Н. Гумилева 3 (2018) 15. Д.Д. Аветисян, Учитель XXI века 4 (2020)
7. https://www.oberlo.com/blog/online-teaching
АҒЫЛШЫН ТІЛІ САБАҒЫНДА ЖАҢА ӘДІСТЕРДІ ҚОЛДАНУ
Сыдыкова Жанар Айдаровна
Ақтөбе қаласы
«Д.Қонаев атындағы жалпы білім беретін орта мектеп-гимназияс» КММ
Бүгінгі таңда білім жүйесін инновациялық технологиялармен жабдықтап, білімнің
халықаралық талаптарын меңгерудің маңызы үлкен. Өйткені бұл жас ұрпаққа сапалы білім
берудің негізі болып табылады. Ғылым мен техниканың жедел дамыған ақпараттық
мәліметтер ағыны күшейген заманда ақыл-ой мүмкіндігін қалыптастырып,адамның қабілетін,
талантын дамыту-заманның басты талабы.Оқу үрдісіне жаппай жаңа педагогикалық
технологияның түрлері енгізілуде.
Оқытудың ақпараттық технологиялары дегенімізді тұтас кешенді компьютерлік және
басқа да құралдарды қолданумен болатын дидактикалық үдеріс деп танығанымыз жөн.Поляк
педагогы В. Оконь оқыту құралдарын мұғалімнің іс-әрекетін ауыстыру мен білім
алушылардың әрекетін автоматтандыру мүмкіндігінің өсуіне байланысты жіктейді. Осыған
сәйкес, оқыту құралдары екі топқа бөлінеді: жәй және күрделі. Жәй құралдар:сөздіктер,
оқулықтар және басқа да мәтіндер; қарапайым визуалды құралдар: нақтылы заттар, модельдер,
суреттер.
Педагогикалық-әдістемелік оқыту барысында оқу міндеттеріншешуге бағытталған оқу
бағдарламалық құралдары (электрондыоқулықтар, электронды курстар, дәрістер, слайд-
дәрістер,мультимедиялық презентациялар және т.б.) кеңінен қолданылады.
Бұл технологияларды әсіресе шетел тілін үйренуде пайдасы өте зор. Себебі, тіл үйрену
арқылы адам бүкіл бір ұлттың мәдениеті мен әлеуеметін қатар үйренеді. Ал оны толықтай
270
меңгеру үшін оқулықтың аздық етері анық. Адам көру, есту арқылы тіл қолданушылардың
мәдениетін тезірек сезінеді. Тіл үйрену барысында жаңа технологияларды қолдана отырып,
педагогикалық қалыптасқан жазу, тыңдау, түсіну, сөйлеу дағдыларын қалыптастыруға әбден
болады.
Осы жаңа инновациялық технологиялардың ішіндегі ACTIVboard интерактивті тақта
революциялық жабдық екендігі даусыз. Тақтаны қолдану үшін бар болғаны компьютерлік
білімің болып, инновациялық құрал-жабдықтарды қолдана білу шеберлігіңіз жетіп жатыр. Ең
алдымен интерактивті тақтамен танысып алайық. Компьютер және интерактивті құралдар
арқылы жасалып жатқан оқыту процесі оқушының жаңаша ойлау қабілетін қалыптастырып,
оларды жүйелік байланыстармен заңдылықтарды табуға итеріп, нәтижесінде – өздерінің
кәсіби шеберлігінің қалыптасуына жол ашу керек. Бүгінгі таңдағы ақпараттық қоғам
аймағында, оқушылардың ойлау қабілетін қалыптастыратын және компьютерлік оқыту ісін
дамытатын жалпы заңдылықтардан тарайтын педагогикалық технологияларды ғана тиімді деп
санауға болады. ActiveBoard электрондық тақтасы: материалды қызу талқылауға ерекше бөліп
көрсетуге, нақтылауға, қосымша ақпарат қосуға, электрондық маркер арқылы түсін және
сызықтың қалыңдығын өзгертуге; сөздер мен сөйлемдердің бір-бірімен байланысын көрсете
отырып, тақырыпты немесе сөйлемді толықтай аударуға; flash–анимациаларды пайдаланып,
өлеңдер мәтінін жаттауға, суреттермен слайдтар жасауға; ағылшын тілінде сөйлеушілердің
дауысымен жазылған видео-роликтер көруге, сол тілде жазылған мәтінді тыңдауға; тест
сұрақтарымен таныстырып, бір топ оқушыны тесттен өткізуге; суреттерді бір фонға қойып,
суреттерді қимылдатып сөйлесу ситуациясын ұйымдастыруға; сөз-жұмбақтар шешуге,
әртүрлі ойындар ойнатуға мүмкіндік береді; электрондық оқулықтарды экран бетіне шығарып
көрсетуге болады.ActiveBoard тақтасының дайын бағдарламасын қолдану алдына қойған
міндеті оқытудың әдіс тәсілдерін үнемі жетілдіру. Әрбір педагогикалық технология жеке
тұлғаның өзін - өзі дамытуға, оның өзіндік шығармашылық қабілеттерін арттыруға қажетті
іскерліктер мен дағдыларды қалыптастыруға қолайлы жағдай жасауға қажетті обьективтік
әдістемелік мүмкіндіктерді қамтиды.Жаңa технологияны қолдану мына кезеңдер арқылы іске
асады:
I кезең: оқып - үйрену;
II Кезең: меңгеру;
III Кезең: өмірге ендіру:
IV Кезең: дамыту;
Оқыту үйрету арқылы іске асады. Бұл оқытудың маңызы.Оқыту мен тәрбие - егіз
үрдіс.Сондықтан да мұғалім инновациялық технологияны пайдалануға ықпал ететін көптеген
шартты жағдайлрды танып білуі талап етіледі. Жаңа жағдайларда оқытушы дәстүрлі оқу
құралдарын ғана емес, сонымен қатар ақпараттық – коммуникациялық технологияларды
пайдалануға тиіс. Бүкіл әлемдік желі, электрондық білім беру ресурстары өз оқушыларының,
сондай-ақ өзінің білімін кеңейткісі келетін оқытушы- пән мұғалімі үшін жақсы көмекші бола
алады . Оқытушы компьютер үйренушілердің өз бетімен жұмысын ұйымдастыратын және
әсіресе тілдік және сөйлеу материалымен жаттықтыру жұмысы процесінде оны басқаратын
құрал болып табылады. Бұл қолданылатын жаттығулар мен әдістемелік тәсілдер сипатын
анықтайды. Келесілер көбірек жиі қолданылады:
1. Мэтчмастер (сәйкестіктерді таңдауға бағдарлама)
Бұл әмбебап бағдарлама үнемі сұранысқа ие. Үйренуші оң және сол бағандардың (сөзден
жаңа жолған дейін үш жол) лексикалық бірліктерін дұрыс қосуға тиіс..
2. Чойсмастер (нұсқаларды таңдауға бағдарлама)
Бұл көптік таңдауға жаттығулар құруға арналған жұмыста қарапайым бағдарлама.
3. Гэпмастер (бос орындарды толтыруға бағдарлама)
Бағдарлама оқытушыға үлкен мәтіндер енгізіп, қалдырылып кетуге тиіс элементті –
жұрнақ, қосымша, сөздер немесе ұғымдарды анықтауға мүмкіндік береді.
4. Сториборд (мәтінмен жұмысқа бағдарлама) Оқытушы экранда басады және мәтінді
жазады. Бұл жұмыстың басты мақсаты компьютер желісін және мультимедиялық -
271
электрондық құралдарды шет тілі сабағында тиімді қолдану, нақтылап айтқанда ағылшын тілі
сабағында презентацияларды және мультимедиялық - электрондық құралдарды мектеп
қабырғасында және білім беру процесінде терең қолдану.Ағылшын тілі - ұлы әдебиет тілі.
Ағылшын тілі сабағында компьютерді, мультимедиялық және электрондық оқулықтарды
және интерактивті тақтаны пайдаланғанда:
• лексиканы оқып үйретеді;
• сөйлеу ырғағын;
• диалог, монолог және рөлдік ойындарды;
• хат жазуға үйретеді;
• грамматикалық құрылымдарды түсіндіріп, оқушылардың есінде сақтауға көмектеседі.
Қазіргі кезде ағылшын тілімен компьютер, телекоммуникациялық құралдарды меңгеруді
уақыттың өзі талап етеді, тіпті кейінгі жылдары олардың рөлі зорая түсуде.
Оқушылардың ағылшын тілі пәніне деген қызығушылығын арттыруда көп ізденіп, жаңа
ақпараттық технологияларды меңгеруді, әр - түрлі әдіс-тәсілдерді білуді қажет деп санаймын
және мен өз сабақтарымда қолданамын. Және мен өз сабағымда электронды оқулықтарын жиі
қолданамын.
ӘДЕБИЕТТЕР:
1. Қазақстан Республикасының Білім туралы Заңы, Алматы,2007ж.
2. Г. Исаева, Шет тілі сабағында инновациялықтехнологияларды қолданудың кейбір
ерекшеліктері. «Жаңа тұрпатты мұғалім дайындаудың өзекті мәселелері» атты
3. Сақтағанова М.С., Алиева Н.Қ., Айтбаева Н.Қ. « Ағылшын тілін оқытудың әдістері»,
Білім, №3, 2006ж. 43-бет.
4 Тубышева Қ., «Модульдік оқыту техналогиясын ағылшын тілі сабақтарында қолдану»,
Оқыту – тәрбиелеу технологиясы, №4, 2007ж..35-36 беттер.
СПОСОБЫ ФОРМИРОВАНИЯ ЛИНГВИСТИЧЕСКОЙ КОМПЕТЕНЦИИ
СТУДЕНТОВ
Таджимова Ш.Р.
докторант НГПИ им. Ажинияза
Формирование коммуникативной компетенции является важной задачей современного
образования. С учетом увеличения межкультурных контактов и роста международного
обмена, умение владеть иностранными языками становится необходимым навыком. И именно
данная компетенция является основополагающим компонентом успешного изучения и
преподавания иностранных языков. Основным компонентом коммуникативной компетенции
является лингвистическая компетенция, которая включает в себя умение эффективно
понимать, говорить, читать и писать на целевом языке. Опыт компетентности помогает
студенту адаптироваться к окружающей действительности как социальной, так и
индивидуальной. Поэтому организация этого опыта зависит от мышления учащегося, его
уникальных особенностей, творческого самовыражения и способов интенсивного воздействия
на его ситуации. [1; 686] В данной статье мы рассмотрим различные способы формирования
лингвистической компетенции у студентов и обсудим их эффективность.
Термин лингвистическая компетенция был введён американским лингвистом
Н.Хомским в ХХ веке. Он определил его как ограниченный набор грамматических правил,
позволяющих порождать неограниченное количество правильных предложений» [6].
Многие российские авторы в своих работах вместо лингвистической употребляют
языковую компетенцию, однако, на самом деле языковая и есть лингвистическая компетенция
(лингвистика от лат. lingua – язык). Кроме того в ранних источниках (Canale M, Swain M, 1983)
использовали термин грамматическая компетенция, что также является синонимичным
