Xorijiy lingvistika va lingvodidaktika –
Зарубежная лингвистика и
лингводидактика – Foreign
Linguistics and Linguodidactics
Journal home page:
https://inscience.uz/index.php/foreign-linguistics
Comparative analysis of the alla genre in english and
uzbek folklore
Otabek FAYZULLOYEV
1
Bukhara State University
ARTICLE INFO
ABSTRACT
Article history:
Received December 2024
Received in revised form
15 December 2024
Accepted 25 January 2025
Available online
15 February 2025
This article presents a comparative analysis of the lullaby
genre in English and Uzbek children's folklore. The study
examines the poetic structure, semantic features, and ceremonial
significance of lullabies. English lullabies are characterized by
simple rhyming patterns and smooth melodies, whereas Uzbek
lullabies often include repetitive elements and blessings. The
research demonstrates that lullabies serve to soothe children
and strengthen the bond between mother and child.
2181-3663/© 2024 in Science LLC.
https://doi.org/10.47689/2181-3701-vol3-iss1-pp138-145
This is an open-access article under the Attribution 4.0 International
(CC BY 4.0) license (
https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/deed.ru
Keywords:
Lullaby,
folklore,
rhythm,
rhyme,
culture,
ritual,
language,
poetry,
children,
melody.
Ingliz va o‘zbek folklorida alla janrining qiyosiy tahlili
ANNOTATSIYA
Kalit so‘zlar:
folklor,
ritm,
qofiya,
madaniyat,
marosim,
til,
she’riyat,
bolalar,
melodiya.
Ushbu maqolada ingliz va o‘zbek bolalar folklorida alla janri
qiyosiy tahlil qilinadi. Tadqiqot davomida allalarning poetik
tuzilishi, semantik xususiyatlari va marosimiy ahamiyati
o‘rganilgan. Ingliz allalari sodda qofiyalanish va ravon ohangga
asoslangan bo‘lsa, o‘zbek allalarida takroriy unsurlar va ezgu
tilaklar ko‘p uchraydi. Tadqiqot shuni ko‘rsatadiki, allalar bolani
tinchlantirish va ona-bola munosabatlarini mustahkamlashga
xizmat qiladi.
1
PhD, Professor of Bukhara State University. E-mail: Fayzulloyevotabek77@gmail.com
Xorijiy lingvistika va lingvodidaktika – Зарубежная лингвистика
и лингводидактика – Foreign Linguistics and Linguodidactics
Issue – 3 № 1 (2025) / ISSN 2181-3701
139
Сравнительный анализ жанра алла в английском и
узбекском фольклоре
АННОТАЦИЯ
Ключевые слова:
фольклор,
ритм,
рифма,
культура,
ритуал,
язык,
поэзия,
дети,
мелодия.
В данной статье проводится сравнительный анализ
жанра колыбельных песен в английском и узбекском
детском фольклоре. В ходе исследования изучены
поэтическая структура, семантические особенности и
ритуальное
значение
колыбельных.
Английские
колыбельные характеризуются простой рифмовкой и
плавной мелодией, тогда как в узбекских колыбельных
часто
встречаются
повторяющиеся
элементы
и
благопожелания.
Исследование
показывает,
что
колыбельные способствуют успокоению ребенка и
укреплению связи между матерью и ребенком.
KIRISH
Folklor – xalqning madaniy merosini o‘zida aks ettiruvchi og‘zaki ijod shakli bo‘lib,
unda inson hayoti bilan bog‘liq marosimlar, qadriyatlar va dunyoqarash aks etadi. Bolalar
folklori esa xalq og‘zaki ijodining alohida tarmog‘ini tashkil etib, yosh avlodning tarbiyasi,
ularning dunyoqarashi va psixologik rivojlanishida muhim rol o‘ynaydi. Bolalar folklori
ichida alohida e’tiborga loyiq janrlardan biri alla (lullaby) bo‘lib, u chaqaloqlarni
tinchlantirish va uxlashlariga yordam berish uchun aytiladigan qo‘shiqlardan iboratdir.
Allalar nafaqat bola ruhiyatiga ta’sir etuvchi vosita, balki madaniy, etnografik va
poetik jihatdan ham qimmatli hisoblanadi. Ular ona va bola o‘rtasidagi hissiy bog‘lanishni
mustahkamlash bilan birga, milliy an’analarni avloddan-avlodga yetkazish vositasi
hamdir. Turli xalqlar folklorida allalar o‘ziga xos xususiyatlarga ega bo‘lsa-da, ularning
asosiy vazifasi – bolaning uyquga ketishini ta’minlash va unga xavfsizlik hissini uyg‘otish –
bir xil bo‘lib qoladi.
Mazkur tadqiqotda ingliz va o‘zbek bolalar folklorida alla janri qiyosiy tahlil qilinadi.
Ingliz allalarining poetik xususiyatlari va o‘zbek allalarining milliy o‘ziga xosligi o‘rganilib,
ularning musiqiy, semantik va marosimiy ahamiyati tahlil qilinadi.
METODOLOGIYA
Ushbu tadqiqot folklorshunoslik, qiyosiy tahlil va lingvistik tadqiqot usullaridan
foydalangan holda amalga oshirildi. Tadqiqot jarayonida quyidagi metodlardan
foydalanildi: Qiyosiy-tarixiy metod – ingliz va o‘zbek allalarining kelib chiqishiga oid
ma’lumotlar o‘rganilib, ularning tarixiy shakllanishi tahlil qilindi. Strukturaviy tahlil –
allalarning she’riy tuzilishi, qofiyalanishi, ritm va ohang xususiyatlari o‘rganildi. Lingvistik
tahlil – ingliz va o‘zbek allalarida uchraydigan asosiy leksik birliklar, undovlar, epitetlar va
obrazli ifodalar tahlil qilindi. Marosimiy tahlil – allalarning madaniy kontekstdagi o‘rni,
ularning etnografik va semantik jihatlari o‘rganildi. Tahliliy taqqoslash – ingliz va o‘zbek
allalarining mazmuni, ularning obrazlari va poetik tuzilishi qiyosiy jihatdan solishtirildi.
Tadqiqot materiallari sifatida ingliz folkloridagi «Rock-a-Bye Baby», «Bye, Baby
Bunting», «Hush, Little Baby» allalari hamda o‘zbek xalq allalarining yozma va og‘zaki
namunalaridan foydalanildi.
Xorijiy lingvistika va lingvodidaktika – Зарубежная лингвистика
и лингводидактика – Foreign Linguistics and Linguodidactics
Issue – 3 № 1 (2025) / ISSN 2181-3701
140
NATIJALAR
Lullaby (alla) – ingliz bolalar folklorining alohida she’riy bir janri. Bolalarning uxlab
qolishi uchun kuylanadigan, ularni tinchlantiruvchi bunday qo‘shiqlar ko'proq yumshoq
ohanglari bilan mashhur. Unga misol sifatida “Rock-a-Bye Baby” va “Hush, Little Baby”
qoʻshiqlarini keltirish mumkin. Bu qo‘shiqlar yosh bolalar uchun qulaylik va xavfsizlik
tuyg'usini yaratadi, tinch uxlashlariga yordam beradi.
Allalar monoton ohangda ijro qilinadi. Ular, asosan, to‘rtliklardan tashkil topgan
bo‘ladi. Ingliz allalarida “baby”, o‘zbek allalarida “bolam” so‘zi undalma bo‘lib keladi.
O‘zbek allalarida alla so‘zi har satrda yoki satr osha, goho esa uzvli shaklda (alla-yo alla,
alla-o, huy-yo tarzida) takrorlanib keladi.
O‘zbek folklorida otalar (erkaklar) allasi bo‘lgani kabi ingliz folklorida ham ota
tomonidan kuylangan allalar borligi aniqlandi. O‘zbek folklorida bunday allalar “Huy-
ya”lar deb yuritiladi. [1]
Hush-a-bye, baby, lie still with thy daddy,
Thy mammy is gone to the mill,
To get some meal to bake a cake,
So pray, my dear baby, lie still.
Unda bolaga murojaat qilinib, onasi keks pishirish, ovqat olib kelish uchun
tegirmonga ketgani sababli dadasi bilan jim yotishga undalmoqda.
Beshik qo‘shig‘i deb aytish mumkin bo‘lgan qo‘shiqlarda “beshik” so‘zining ishtiroki
ularning tabatini belgilash uchun muhim belgi sifatida qabul qilinishi mumkin. Masalan:
Rock-a-bye-Baby
Rock-a-bye, Baby, in the tree top,
When the wind blows the
cradle
will rock;
When the bough breaks the
cradle
will fall,
Down tumbles
cradle
and Baby
and all.
Rock-a-be-Baby
Rok-a-bay, bolam, daraxt tepasida,
Shamol essa
beshik
tebratadi;
Shox uzilganda
beshik
tushadi,
Down tumbles
beshik
va Baby va
barcha.
Ingliz bolalar folklorida ham o‘zbek folklorida bo‘lgani kabi alla, erkalash, ovutish
qo’shiqlari juda mashhur bo‘lib, ularning ko’plab shakllari mavjud. Ulardan biri “Bye, baby
Bunting” alla qo’shig’idir. U dastlab 1731-yil Angliyada yozib olingan. Bu alla qo’shig’ining
qisqa va uzunroq yozilgan shakllari bor. Unda “bunting” so’zi “to’la, do’mboq” ma’nosida
erkalash uchun ishlatilgan:
Asliyatda
Tarjimasi
Bye, baby bunting,
Dady’s gone a hunting.
Gone to get a rabbit skin
To wrap the baby Bunting in.
Xayr, chaqaloq Bunting,
Dadang ovga ketgan.
Quyon terisini olishga ketti,
Chaqaloq Buntingni o’rash uchun.
Ushbu allaning keyingi satrlari etnografik mohiyatga ega bo‘lib, u orqali o‘tmishda
chaqaloqlarni magik himoyalash maqsadida turli hayvonlarning terisiga o‘rab katta
Xorijiy lingvistika va lingvodidaktika – Зарубежная лингвистика
и лингводидактика – Foreign Linguistics and Linguodidactics
Issue – 3 № 1 (2025) / ISSN 2181-3701
141
qilishgani anglashilib turibdi.
Yoki yana:
Asliyatda
Tarjimasi
Bye, baby bunting,
Father’s gone a-hunting.
Mother's gone a -milking,
Sister's gone a -silking.
Brother's gone to buy a skin
To wrap the baby Bunting in. (141)
Xayr, chaqaloq Bunting,
Dadang ovga ketgan.
Onang sut sog'ishga ketgan,
Opang ipakka ketgan,
Akang teri sotib olishga ketti,
Chaqaloq Buntingni o’rash uchun.
Ushbu allada bola uxlasa, oila a’zolarining har biri o‘ziga tegishli ishni qilishi, ya’ni
ota ovga borib, yegulik olib kelishi, ona sut sog'ishga borishi, opa ipak yigirishga, aka esa
teri sotib olishga ketishi uchun imkon paydo bo‘lishi ta’kidlanmoqda.
O‘zbek allalarida “bulbul” ornitonimi goh bola obraziga o‘xshatilishi yoki istiora
qilinishi kuzatiladi:
Qizil gulning xirmonisan, alla-yo, alla,
Jonginamning darmonisan, alla-yo, alla.
Bulbulginam, alla qilgin, alla-yo, alla.
Gul umrimning darmonisan, alla-yo, alla.[2]
Bulbul ornitonimi orqali bola obrazi ifodalanganda ko‘pincha intensivlikning
milliyligi inson ovozini o‘ta yoqimli sayraydigan qush turi – bulbulning mayin va xush
yoquvchi ovozda sayrashiga o‘xshatish yo‘li bilan ko‘rsatiladi.
O‘zbeklar orasida bola beshik yoshida vafot qilsa, uning uchun quruq beshikni
tebratib turib “motam allasi” aytiladi.[3] Shu bois xalq orasida beshikni bolasiz, bo‘sh holda
tebratish yomon irim sifatida qabul qilinadi.
Yosh bolalar uchun aytiladigan olqishlar mazmunan kengligi bilan ajralib turishi va
bolalarga aloqador turli marosimlarning verbal qismi sifatida namoyon bo‘lishini
O.Safarov batafsil tahlil qilgan. O‘zbek folklorida ularning aksariyati she’riy ko‘rinishdagi
aytim-olqishlardan iborat.
Aytim-olqishlar
deb ataladigan bunday rasm-rusum
qo‘shiqlari,[4] asosan, bolalarning beshik davriga oid turli-tuman marosimlarda ijro
etiladi. Jumladan, chaqaloq besh va to‘qqiz kunlik bo‘lganda, ilk bor cho‘miltirilganda,
beshikka bog‘lanayotganda yoki beshikdan ochib olayotganda, qarindoshlariga
tanishtirilganda, ilk tishi yoriganda, birinchi marta mustaqil o‘tirganida, oyoq bosganida,
yangi kiyim kiygizilganda, ilk bor ovqatlantirilganda, qizaloq sochini ilk bor yuvib-
taraganda, tirnog‘i ilk bor olinganda, o‘g‘il bola sochiga birinchi marta qaychi urilganda,
isiriq tutatilganda va boshqa shunga o‘xshash vaziyatlarda chaqaloqqa uzoq umr, farovon
rizq, baxtli kelajak tilash maqsadida ijro etiladi. Masalan, tishi chiqqanda: “Sariq tishlik
bo‘lsin, oq sochlik bo‘lsin, umri uzun, rizqi butun bo‘lsin” deya olqish aytilib, yaxshi niyat
bildiriladi.[5]
Xullas, shunday rasm-rusumlardan har birining mazmuniga yarasha aytim-olqishlar
mavjud.[6] Inson o‘zining muayyan faoliyatining boshlanishida ham, yakun topishida ham
olqish aytadi.
Erkalama – bolalarni suyish uchun aytiladigan xalq qo‘shiqlaridan biri. Ularni
kuylash inson kayfiyati bilan bog‘liq. Bunda kayfiyatning ko‘tarinkiligi muhim rol o‘ynaydi.
Xorijiy lingvistika va lingvodidaktika – Зарубежная лингвистика
и лингводидактика – Foreign Linguistics and Linguodidactics
Issue – 3 № 1 (2025) / ISSN 2181-3701
142
O‘zbek erkalamalari ko‘pincha “O... shugina”, “Shuginagina”, “Ha, lo‘tti-lo‘tti”, “Ha,
do‘rsa, do‘rsa, do‘rsa”, “Ha, kishta-kishta, kishta” singari taqlidiy va so‘qma so‘zlar bilan
boshlanadi. Ular 2-3 yashar bolalarga mo‘ljallangan bo‘ladi. Ammo 7 yoki 11-13 yoshga
to‘lgan bolalarga ham erkalash qo‘shiqlari aytilishi mumkin.
Erkalash qo‘shiqlari ingliz bolalar folklorida ham mavjud. Ulardan biri “Pat-a-Cake”
erkalamasidir. Unda shunday deyiladi:
Pat-a-cake, pat-a-cake, baker’s man,
Bake me a cake as fast as you can.
Roll it, and prick it, and mark it with a “B”
And put it in the oven for Baby and me!
Unda kuylovchi tomonidan novvoy odamga murojaat qilinib, chaqaloq va o‘zi uchun
iloji boricha tezroq pechda tort pishirish, uni teshib qo‘yib, o‘rtasini “B” harfi bilan
belgilash so‘ralmoqda.
Ingliz onalar folklorida mashhur erkalmalardan biri “Miltilla, kichkina yulduz”
(twinkle, little star) deb boshlanadi:
Asliyatda
Tarjimasi
Twinkle, twinkle, little star,
How I wonder what you are!
Up above the world so high,
Like a diamond in the sky.
When the blazing sun is gone,
When he nothing shines upon,
Then you show your little light,
Twinkle, twinkle, all the night.
Then the trav'ller in the dark,
Thanks you for your tiny spark,
He could not see which way to go,
If you did not twinkle so.
In the dark blue sky you keep,
And often thro' my curtains peep,
For you never shut your eye,
Till the sun is in the sky.
Tis your bright and tiny spark,
Lights the trav'ller in the dark:
Tho' I know not what you are,
Twinkle, twinkle, little star. (284)
Miltilla, miltilla, kichkina yulduz,
Siz nima ekanligingizga hayronman!
Dunyodan shunchalik baland,
Osmondagi olmos kabi.
Yorqin quyosh yo'qolganda,
U hech narsa yoritmasa,
Keyin
kichkina
nuringizni
ko'rsatasiz,
Tun bo'yi miltilla, miltilla.
Keyin zulmatda sayohatchi,
Kichkina uchquningiz uchun rahmat,
Qaysi tomonga borishni ko'ra
olmadi,
Agar
shunday
qimirlamagan
bo'lsangiz.
To'q moviy osmonda siz saqlaysiz,
Va ko'pincha pardalarimga qarab,
Chunki siz hech qachon ko'zingizni
yummaysiz,
Quyosh osmonda bo'lguncha.
Bu sizning yorqin va mayda
uchquningiz,
Zulmatda sayohatchini yoritadi:
Sen kimligingni bilmayman,
Miltilla, miltilla, kichkina yulduz.
Xorijiy lingvistika va lingvodidaktika – Зарубежная лингвистика
и лингводидактика – Foreign Linguistics and Linguodidactics
Issue – 3 № 1 (2025) / ISSN 2181-3701
143
Ushbu qo‘shiqni ingliz onalari bolani erkalash jarayonida kuylar ekan, unda bolani
yulduzga mengzaydilar. Bolani yulduzga o‘xshatish o‘zbek folklorida ham kuzatiladi.
Masalan:
Osmondagi yulduzim,
Yoqamdagi qunduzim.
Tezroq ulg‘ay, katta bo‘l,
Mening oppoq, jon qizim.
Quyidagi qo‘shiq ovutmachoq yo erkalama, yo alla qo'shig'i, yo qizaloqlar tilidan
qo'g'irchoqni o'ynatish qo'shig'i sifatida kuylanishi mumkin:
Asliyatda
Tarjimasi[7]
Hush, baby, my doll.
Hush, baby, my doll, I pray you
don’t cry.
And I ‘ll give you some bread and
some milk, by-and by,
Or perhaps you like custard, or,
maybe a tart,
Then two either you are welcome,
with all my heart. (61).
Tinchlan chaqaloq qo'g'irchog'im.
Tinchlan,
chaqalog’im,
mening
qo’girchog’im,
Men senga non va sut beraman,
Balki sen kremni yoki pirogni
yoqtirarsan,
Qaysi biri bo’lsa ham, marhamat,
jonim bilan.
Bolalarni ovutish, tinchlantirish, onasi uy-ro‘zg‘or ishlarini bajarib olishi uchun
ba’zan katta kishi (bobo yoki buvilar) yosh bolakayni tizzasiga o‘tirg‘izib, silkitib, yuqoriga
otib o`ynatadilar. Bunda ularning qo‘llari va oyoqlari yo‘rgaklangan bo‘lishi mumkin. Shu
bosqichda eng mashhur o‘zbek bolalar o‘yinlaridan “Havzak-havzak”lardan ko‘p
foydalaniladi.[8] “Havzak-havzak” yoki “Bordi-bordi” barmoq o`yini hisoblanadi. Inson
qo‘lidagi o‘nta barmoqning har biri xalq orasida o‘ziga xos nomlar bilan yuritiladi. Ular
bosh barmoq, ko‘rsatkich barmoq, o‘rtancha barmoq, nomsiz barmoq, jimjiloq (yoki
sinchaloq, chimchiloq, chipaloq, kichkina barmoq) kabi nomlar bilan ataladi. Yana ularning
har biri o‘z vazifasiga egaligi ta’kidlanadi. Masalan, bosh barmoqni tikka holatda birovga
ko‘rsatish uning hatti-harakatini yuqori baholash ma’nosini anglatishi, bu barmoqni
yuqori ko‘tarish esa kishiga kuchlilik, yuksaklik tilashni ramziy ifoda etishi aytiladi.
Ko‘rsatgich barmoqni yuqori ko‘tarish o‘z-o‘ziga ishonchni, ogohlantirishni, diqqatni jalb
etishni bildirib kelsa, o‘rta barmoqni yuqori ko‘tarish qiyinchilikdan ogohlantirish yoki
qiyinchiliklarni oson yengishga da’vat etish, darddan xoli bo‘lishga yordam berishga
ishontirish ma’nolarini bildirishi qayd qilinadi. Nomsiz barmoq boylikni, go‘zallikni
anglatib kelsa, chimchiloq, odatda, egasining qudratlilikka intilishini o‘zida ifodalab
keladi.[9] O‘zbeklar orasida o‘rta barmoqqa o‘lik yuvuvchi g‘assollar uzuk taqqan. [10]
Shuning uchun kattalar yoshlarning o‘rta barmog‘iga uzuk taqqani ko‘rishsa, norozi bo‘lib
urishib qo‘yadilar. Odatda, nikoh uzugi nomsiz uzukka taqiladi.
MUHOKAMA
Allalar milliy madaniyat va etnografik tafakkurning yorqin ifodasi bo‘lib, ularning
poetik va marosimiy jihatlari turli xalqlarda o‘ziga xoslik kasb etadi. Ingliz va o‘zbek
allalarini qiyoslash orqali quyidagi asosiy farq va o‘xshashliklarni aniqlash mumkin:
Xorijiy lingvistika va lingvodidaktika – Зарубежная лингвистика
и лингводидактика – Foreign Linguistics and Linguodidactics
Issue – 3 № 1 (2025) / ISSN 2181-3701
144
Poetik tuzilish va ohang. Ingliz allalari odatda oddiy qofiyalanish tizimiga asoslanadi
va ularning satrlari qisqaroq bo‘ladi. Masalan, «Rock-a-Bye Baby» allasida:
Rock-a-bye baby, in the tree top,
When the wind blows, the cradle will rock.
Bu she’riy tuzilma bolalarning yodlab olishiga oson bo‘lishi uchun sodda va
monoton tarzda tuzilgan. Ingliz allalarida qofiya va ritmning bir xilligi bolani tezroq
uxlatishga yordam beradi.
O‘zbek allalarida esa takroriy so‘z va tovush birliklari ko‘p ishlatiladi. Ular ritmik
jihatdan ham murakkabroq bo‘lishi mumkin:
Bulbulginam, alla qilgin, alla-yo, alla.
Gul umrimning darmonisan, alla-yo, alla.
Bu yerda
«alla»
so‘zi tinchlantiruvchi fonetik birlik sifatida ishlatilgan bo‘lib, u bir
necha marta takrorlanadi.
Marosimiy va etnografik ahamiyat. Ingliz allalarida oilaviy hayot aks ettiriladi.
Masalan,
«Bye, Baby Bunting»
allasida ota ovga ketganini va chaqaloqning o‘ralishi uchun
hayvon terisi olib kelishini tasvirlash orqali oila a’zolari o‘rtasidagi vazifalar ifodalangan.
O‘zbek allalarida esa bolaga ezgu tilaklar, baxtli kelajak tilash motivlari ko‘p
uchraydi. Shuningdek, ayrim allalar
marosimiy
jihatdan ham alohida ahamiyat kasb etadi.
Masalan, o‘zbeklar orasida chaqaloq beshik yoshida vafot etsa, unga
motam allasi
aytiladi.
Shu bois beshikni bolasiz tebratish
yomon irim
sifatida qabul qilinadi.
Erkalama va ovutish qo‘shiqlari bilan bog‘liqligi. O‘zbek allalari ba’zan
erkalama va
ovutish qo‘shiqlari
bilan chambarchas bog‘liq bo‘lib, ular
bolaga shirin so‘zlar bilan
murojaat qilish, uni tinchlantirish va erkalash
orqali kuylanadi. Masalan:
Osmondagi yulduzim,
Yoqamdagi qunduzim.
Ingliz bolalar folklorida ham bunday erkalash ohanglari mavjud bo‘lib, eng
mashhurlaridan biri
«Twinkle, Twinkle, Little Star»
hisoblanadi. Ushbu qo‘shiqda bola
yulduzga qiyoslanib, unga mehr-muhabbat bildirilib kuylanadi.
XULOSA
Ingliz va o‘zbek allalari orasida ko‘plab o‘xshashliklar mavjud bo‘lsa-da, ularning
poetik tuzilishi va semantik jihatlarida ayrim farqlar borligi kuzatildi. Har ikkala
madaniyatda ham allalar chaqaloqning tinchlanishi va ona-bola o‘rtasidagi bog‘liqlikni
mustahkamlash uchun xizmat qiladi. O‘zbek allalari marosimiy jihatdan boy bo‘lib,
ularning tarkibida milliy qadriyatlar, ezgu tilaklar va mifologik motivlar ko‘proq uchraydi.
Ingliz allalari esa oddiy, ravon va qisqa satrlardan iborat bo‘lib, bolalar tomonidan yodlab
olinishi oson bo‘lgan she’riy shakllarga ega. Ushbu tadqiqot shuni ko‘rsatadiki, allalar
milliy o‘ziga xos xususiyatlarga ega bo‘lsa-da, ularning asosiy vazifasi barcha xalqlarda bir
xil – bolani tinchlantirish va unga mehr-muhabbat bildirishdan iboratdir.
FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO‘YXATI:
1.
Yunusov G‘.O. Alla to‘g‘risida bir-ikki og‘iz so‘z // Maorif va o‘qitg‘uvchi. –
Toshkent, 1926. – № 6. – B. 25-26; Shoymardonov I.A. Surxon vohasi bolalar folklori (o‘ziga
xos xususiyatlari, tasnifi va badiiyati): Filologiya fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD)
dissertatsiyasi avtoreferati. – Toshkent, 2019. – B.13-14.
2.
Бойчечак. Ўзбек халқ ижоди. Кўп томлик. Болалар фольклори. Меҳнат
қўшиқлари. – Т.: Ғ.Ғафур Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашриёти, 1984. – Б.19.
Xorijiy lingvistika va lingvodidaktika – Зарубежная лингвистика
и лингводидактика – Foreign Linguistics and Linguodidactics
Issue – 3 № 1 (2025) / ISSN 2181-3701
145
3.
Ўраева Д. Мотам аллаларининг жанрий белгилари. – Ўзбек тили ва
адабиёти. – Тошкент. – 2005. – №1. – Б.51-59.
4.
Сафаров О. Айтим-олқишлар // Болаларни эркаловчи ўзбек халқ
қўшиқлари. – Т.: Фан, 1983. – Б.33-49; Сафаров О. Айтим-олқишлар // Ўзбек болалар
поэтик фольклори. – Т.: Ўқитувчи, 1985. – Б.44-55.
5.
Ой олдида бир юлдуз: Ўзбек халқ маросим қўшиқлари / Тўплаб, нашрга
тайёрловчи, кириш сўзи ва изоҳлар муаллифи – филология фанлари доктори
М.Жўраев. – Т.: Ғ.Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашриёти, 2000. – 160 б.
6.
Ниязова М.Х. Инглиз ва ўзбек адабиётида олқишларнинг бадиий-
эстетик вазифалари типологияси: Филология фанлари бўйича фалсафа доктори
(PhD) диссертацияси. – Бухоро, 2022. – 150 б.
7.
Барча таржималар ўзимизники.
8.
Сафаров О. Болалар фольклорида “Ҳавзак-ҳавзак”. – Ўзбек тили ва
адабиёти. – 1978. – №6. – Б. 32.
9.
Qarang: Гадоева М.И. Инглиз ва ўзбек тилларида соматизмларнинг
семантик-прагматик тадқиқи (фольклорнинг кичик жанрлари мисолида):
Филология фанлари доктори (DSc) диссертацияси. – Бухоро, 2022. – Б.155.
10.
Ўраева Д. Ўзбек мотам маросими фольклори. – Тошкент: Фан, 2004. – 120
б.
11.
Yunusov G‘.O. Alla to‘g‘risida bir-ikki og‘iz so‘z // Maorif va o‘qitg‘uvchi. –
Toshkent, 1926. – № 6. – B. 25-26; Shoymardonov I.A. Surxon vohasi bolalar folklori (o‘ziga
xos xususiyatlari, tasnifi va badiiyati): Filologiya fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD)
dissertatsiyasi avtoreferati. – Toshkent, 2019. – B.13-14.
12.
Бойчечак. Ўзбек халқ ижоди. Кўп томлик. Болалар фольклори. Меҳнат
қўшиқлари. – Т.: Ғ.Ғафур Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашриёти, 1984. – Б.19.
13.
Ой олдида бир юлдуз: Ўзбек халқ маросим қўшиқлари / Тўплаб, нашрга
тайёрловчи, кириш сўзи ва изоҳлар муаллифи – филология фанлари доктори
М.Жўраев. – Т.: Ғ.Ғулом номидаги Адабиёт ва санъат нашриёти, 2000. – 160 б.
14.
Ниязова М.Х. Инглиз ва ўзбек адабиётида олқишларнинг бадиий-
эстетик вазифалари типологияси: Филология фанлари бўйича фалсафа доктори
(PhD) диссертацияси. – Бухоро, 2022. – 150 б.
15.
Сафаров О. Болалар фольклорида “Ҳавзак-ҳавзак”. – Ўзбек тили ва
адабиёти. – 1978. – №6. – Б. 32.
16.
Qarang: Гадоева М.И. Инглиз ва ўзбек тилларида соматизмларнинг
семантик-прагматик тадқиқи (фольклорнинг кичик жанрлари мисолида):
Филология фанлари доктори (DSc) диссертацияси. – Бухоро, 2022. – Б.155.
17.
Ўраева Д. Ўзбек мотам маросими фольклори. – Тошкент: Фан, 2004. – 120
б.
18.
Ochilov, Ulugbek Sayfulloevich. "Naturalistic Images In The Novel “Sister
Carrie” By The American Writer Theodore Dreiser." Scientific reports of Bukhara State
University 4.3 (2020): 179-183.
