Mualliflar

  • Jumaqoʻziyev Ozodbek Oybek o‘g’li

DOI:

https://doi.org/10.71337/inlibrary.uz.pedagogs.106193

Kalit so‘zlar:

Kalit so’zlar: Pul Inflyatsiya Qadrsizlanish Iqtisodiyot Narxlar Siyosat Barqarorlik

Annotasiya

 Annotatsiya: Ushbu maqolada pulning qadirsizlanishi yoki inflyatsiya haqida so'z yuritiladi. Inflyatsiya iqtisodiy tizimdagi narxlar oshishini va pulning real qiymatining pasayishini anglatadi. Maqolada inflyatsiyaning turli sabablari, jumladan talab va taklif inflyatsiyasi, monetar inflyatsiya hamda kutilgan inflyatsiya keltirilgan. Shuningdek, inflyatsiyaning iqtisodiyotga ta'siri, jumladan narxlarning oshishi, daromadlarning qadrsizlanishi, investitsiya faoliyatining kamayishi va pulni saqlashning qadrining pasayishi kabi salbiy oqibatlari tahlil qilinadi. Maqolada inflyatsiyaga qarshi kurashish usullari, jumladan pul-kredit siyosati, byudjet siyosati, iqtisodiy islohotlar va narxlar nazorati haqida ham so'z boradi. Ushbu maqola inflyatsiya masalasini tushunish va unga qarshi kurashishning muhim strategiyalarini yoritishga qaratilgan.                                                                                                                                      


background image

“PEDAGOGS”

international research journal ISSN:

2181-3027

_SJIF:

5.449

https://scientific-jl.com/ped

Volume-83, Issue-1, June -2025

280

PULNING QADIRSIZLANISHI. INFLYATSIYA

Jumaqoʻziyev Ozodbek Oybek o‘g’li

Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti talabasi

Annotatsiya:

Ushbu maqolada pulning qadirsizlanishi yoki inflyatsiya haqida

so'z yuritiladi. Inflyatsiya iqtisodiy tizimdagi narxlar oshishini va pulning real
qiymatining pasayishini anglatadi. Maqolada inflyatsiyaning turli sabablari, jumladan
talab va taklif inflyatsiyasi, monetar inflyatsiya hamda kutilgan inflyatsiya keltirilgan.
Shuningdek, inflyatsiyaning iqtisodiyotga ta'siri, jumladan narxlarning oshishi,
daromadlarning qadrsizlanishi, investitsiya faoliyatining kamayishi va pulni
saqlashning qadrining pasayishi kabi salbiy oqibatlari tahlil qilinadi. Maqolada
inflyatsiyaga qarshi kurashish usullari, jumladan pul-kredit siyosati, byudjet siyosati,
iqtisodiy islohotlar va narxlar nazorati haqida ham so'z boradi. Ushbu maqola
inflyatsiya masalasini tushunish va unga qarshi kurashishning muhim strategiyalarini
yoritishga qaratilgan.

Kalit so’zlar:

Pul, Inflyatsiya, Qadrsizlanish, Iqtisodiyot, Narxlar, Siyosat,

Barqarorlik

CURRENCY DEVALUATION. INFLATION

Jumaqo'ziyev Ozodbek Oybek o'g'li

Student of Tashkent State University of Economics

Abstract:

This article discusses currency devaluation or inflation. Inflation

refers to the rise in prices within an economic system and the decline in the real value
of money. The article covers various causes of inflation, including demand-pull
inflation, monetary inflation, and expected inflation. Additionally, the article analyzes
the negative effects of inflation on the economy, such as rising prices, the devaluation
of incomes, a decrease in investment activity, and the reduction in the value of savings.
The article also explores strategies for combating inflation, including monetary policy,
fiscal policy, economic reforms, and price controls. This article aims to shed light on
the issue of inflation and the essential strategies to address and control it.

Keywords:

Money, Inflation, Devaluation, Economy, Prices, Policy, Stability

ОБЕСЦЕНИВАНИЕ ДЕНЕГ. ИНФЛЯЦИЯ

Жумагозиев Озодбек сын Ойбек - студент Ташкентского

государственного университета экономики

Аннотация:

В данной статье рассматриваются девальвация денег или

инфляция. Инфляция означает рост цен в экономической системе и снижение


background image

“PEDAGOGS”

international research journal ISSN:

2181-3027

_SJIF:

5.449

https://scientific-jl.com/ped

Volume-83, Issue-1, June -2025

281

реальной стоимости денег. В статье приведены различные причины инфляции,
включая инфляцию спроса, монетарную инфляцию и ожидаемую инфляцию.
Также анализируются негативные последствия инфляции для экономики, такие
как рост цен, обесценение доходов, сокращение инвестиционной активности и
падение ценности сбережений. В статье также обсуждаются методы борьбы с
инфляцией, включая денежно-кредитную политику, фискальную политику,
экономические реформы и контроль за ценами. Эта статья направлена на
освещение проблемы инфляции и ключевых стратегий борьбы с ней.

Ключевые слова:

Деньги, Инфляция, Обесценивание, Экономика, Цены,

Политика, Стабильность

Kirish

Inflyatsiya va pulning qadrsizlanishi bugungi kunda dunyo iqtisodiyotida eng

muhim muammolardan biriga aylangan. Inflyatsiya — bu narxlarning oshishi va
pulning real qiymatining pasayish jarayoni bo‘lib, iqtisodiy barqarorlikni saqlashda
katta to‘siqlarni yaratadi. Pul qadrsizlanishi, o‘z navbatida, nafaqa va ish haqlarining
kamayishiga, iqtisodiy o‘sishning pasayishiga, shuningdek, ijtimoiy tengsizlikning
kuchayishiga olib keladi. Bu jarayonlar har bir mamlakatda iqtisodiy siyosatni
shakllantirishda asosiy omil bo‘lib xizmat qiladi.

O'zbekistonda so'nggi yillarda inflyatsiya va pul qadrsizlanishining oldini

olishga qaratilgan muhim chora-tadbirlar amalga oshirilmoqda. Prezidentning
iqtisodiy siyosatdagi ustuvor vazifalaridan biri inflyatsiya darajasini pasaytirish va
iqtisodiy barqarorlikni ta'minlashdir. 2021–2023 yillarda O‘zbekiston hukumati
inflyatsiya bosimini kamaytirish va iqtisodiy o‘sishni rag‘batlantirish maqsadida bir
qator muhim qarorlar qabul qildi. Bu qarorlar davlat byudjeti, pul-kredit siyosati,
narxlar nazorati, soliq islohotlari va investitsiya faoliyatini rag‘batlantirishni o‘z ichiga
oladi.

Inflyatsiya va pul qadrsizlanishi iqtisodiyotning muhim jarayonlaridan biri

bo‘lib, ular iqtisodiy barqarorlikka tahdid soladi. O‘zbekistonda inflyatsiya darajasini
pasaytirish va iqtisodiy barqarorlikni ta’minlash maqsadida Prezident tomonidan qabul
qilingan qarorlar ushbu muammoni hal qilishda muhim rol o‘ynamoqda. Ushbu
maqolada inflyatsiyaning sabablari, uning iqtisodiyotga ta’siri va unga qarshi
kurashish usullari batafsil tahlil qilinadi.

Adabiyotlar va tahlillar:

Inflyatsiya yoki pulning qadrsizlanishi iqtisodiyotning eng dolzarb va

murakkab masalalaridan biri hisoblanadi. Ushbu mavzu iqtisodchilar tomonidan
ko‘plab asarlarda tahlil qilingan bo‘lib, har biri o‘z nuqtai nazaridan inflyatsiyaning
sabablarini, uning iqtisodiyotga ta’sirini va unga qarshi kurashish usullarini yoritgan.
Mavzuga oid asosiy adabiyotlar tahlilini quyida keltiraman.


background image

“PEDAGOGS”

international research journal ISSN:

2181-3027

_SJIF:

5.449

https://scientific-jl.com/ped

Volume-83, Issue-1, June -2025

282

Birinchi navbatda,

John Maynard Keynes

ning

"The General Theory of

Employment, Interest, and Money"

asari inflyatsiya haqidagi asosiy

tushunchalardan birini tashkil qiladi. Keynes iqtisodiy o‘sishning pasayishi va
inflyatsiyaning yuqori darajalariga erishishining asosiy sababi sifatida talab va taklif
o‘rtasidagi disbalansni ko‘rsatadi. U iqtisodiyotdagi inflyatsiyani davlat aralashuvi va
pul-kredit siyosatining o‘rni bilan bog‘laydi. Keynesning nazariyasiga ko‘ra,
inflyatsiya talabni oshirish orqali yuzaga kelishi mumkin va bu davlat tomonidan
amalga oshirilgan stimulga bog‘liq.

Shu bilan birga,

Milton Friedman

ning

"Capitalism and Freedom"

asarida

inflyatsiyaning sababi pul miqdorining ortishi bilan bog‘lanadi. Friedman, Keynesning
fikrlariga qarshi, inflyatsiyaning asosiy sababini faqat iqtisodiy faoliyatni cheklash va
pul miqdorini nazorat qilish orqali nazorat qilish mumkinligini ta’kidlaydi. U, agar
markaziy banklar va hukumatlar o‘z siyosatini to‘g‘ri amalga oshirsa, inflyatsiyani
boshqarish mumkin deb hisoblaydi. Friedmanning monetarizm nazariyasi
inflyatsiyaga qarshi kurashishda pul miqdorini boshqarishning ahamiyatini ko‘rsatadi.

Bundan

tashqari,

Olivier

Blanchard

va

David

Johnson

ning

"Macroeconomics"

darsligi inflyatsiya, uning iqtisodiyotga ta’siri va unga qarshi

kurashish siyosatlari haqida batafsil tushuntiradi. Ularning asarida inflyatsiyaning
o‘zgarishi, talab va taklif o‘rtasidagi munosabat, shuningdek, iqtisodiy siyosatlarni
shakllantirishda qanday yondashuvlar qo‘llanishi kerakligi muhokama qilinadi.
Blanchard va Johnson inflyatsiyani boshqarishda fiskal va monetar siyosatlarning
ahamiyatini ko‘rsatib, inflyatsiya boshqaruvining amaliy masalalarini yoritgan.

Shuningdek,

N. Gregory Mankiw

ning

"Principles of Economics"

asarida

inflyatsiyaning asosiy sabablari va uning iqtisodiyotga ta’siri to‘g‘risida batafsil
ma’lumotlar keltirilgan. Mankiw inflyatsiyaning pul miqdoriga va narxlarning umumiy
o‘zgarishiga bog‘liqligini ta’kidlab, inflyatsiyani nazorat qilishda iqtisodiy
siyosatlarning qanday ahamiyatga ega ekanligini tushuntiradi. Uning asarida
inflyatsiyaning narxlarning umumiy o‘zgarishiga, ishlash bozoridagi holatlarga va
milliy iqtisodiyotning barqarorligiga qanday ta’sir qilishi batafsil tushuntirilgan.

Jean Tirole

ning

"Economics for the Common Good"

asari inflyatsiyaning

nafaqat iqtisodiy, balki ijtimoiy jihatlarini ham tahlil qiladi. Tirole inflyatsiyaning
jamiyatdagi tengsizlikni kuchaytirishini, ayniqsa, past daromadli qatlamlarga ta’sirini
o‘rganadi. U inflyatsiyani nazorat qilishda hukumatning rolini, shuningdek, ijtimoiy
barqarorlikni ta’minlash uchun amalga oshirilishi kerak bo‘lgan iqtisodiy islohotlarni
muhokama qiladi. Tirolening asari inflyatsiyani nafaqat iqtisodiy muammo sifatida,
balki ijtimoiy barqarorlikni ta’minlash uchun zaruriy muammolarni ko‘rsatadi.

Akerlof va Shiller

ning

"Animal Spirits: How Human Psychology Drives

the Economy"

asarida inflyatsiya va iqtisodiy muammolarni insonlarning psixologik

holatlari bilan bog‘lashadi. Akerlof va Shiller inflyatsiyani faqat iqtisodiy omillar bilan


background image

“PEDAGOGS”

international research journal ISSN:

2181-3027

_SJIF:

5.449

https://scientific-jl.com/ped

Volume-83, Issue-1, June -2025

283

izohlashning etarli emasligini, balki insonlarning hissiy qarorlarining ham iqtisodiy
qarorlar bilan qanday bog‘liqligini tushuntiradilar. Ularning asarida, inflyatsiyaning
yuqoriligi odamlarning kelajakdagi iqtisodiy holatga bo‘lgan ishonchsizligi va
xavotirlaridan kelib chiqishi mumkinligi ta’kidlanadi.

O‘zbekiston Respublikasining

Markaziy Banki

tomonidan nashr etilgan

"Inflyatsiya va pul-kredit siyosati"

haqidagi materiallar inflyatsiyaning milliy

iqtisodiyotga ta’siri, uni boshqarish uchun qabul qilingan qarorlar va choralar haqida
ma’lumot beradi. Markaziy Bank inflyatsiyani nazorat qilishda amalga oshirgan
siyosatlari va iqtisodiy barqarorlikni ta’minlash uchun qabul qilingan chora-tadbirlar
haqida batafsil so‘z yuritadi. Ushbu asar O‘zbekistonning inflyatsiya bilan
kurashishdagi muvaffaqiyatlari va muammolarini ko‘rsatadi.

Yuqoridagi asarlar inflyatsiyaning turli sabablarini, uning iqtisodiyotga

ta’sirini va unga qarshi kurashish usullarini tahlil qilishda muhim manba bo‘lib xizmat
qiladi. Har bir adabiyotda inflyatsiya masalasi turli nuqtai nazardan ko‘rib chiqilgan va
bu yondashuvlar iqtisodiy siyosatlarni shakllantirishda asosiy o‘rin tutadi.
Inflyatsiyaning oldini olish va uni boshqarish uchun iqtisodchilar tomonidan ishlab
chiqilgan nazariyalar va amaliy tavsiyalar iqtisodiy barqarorlikni ta’minlashda muhim
ahamiyatga ega.

Metodologiyasi

Inflyatsiya, yoki pulning qadrsizlanishi, iqtisodiyotda yuzaga keladigan muhim

masala bo‘lib, u milliy va xalqaro iqtisodiy tizimlar uchun katta ahamiyatga ega.
Ushbu tadqiqot metodologiyasi inflyatsiyaning sabablarini, uning iqtisodiyotga
ta’sirini va unga qarshi kurashish siyosatlarini chuqur o‘rganish uchun turli
metodlarni qo‘llashni nazarda tutadi. Tadqiqotning maqsadi inflyatsiya bilan bog‘liq
jarayonlarni ilmiy asosda tahlil qilish va mavjud iqtisodiy siyosatlarni baholashdan
iborat.

Tahlil va natijalar

Ushbu tatqiqotda dunyo miqyosida inflyatsiya darajasi o‘zgarmas va turli

mamlakatlarda farqlanishini ko’rishimiz mumkin.

Venesuela

,

Zimbabve

, va

Sudan

kabi mamlakatlarda pulning qadrsizlanishi juda yuqori bo‘lib, siyosiy va iqtisodiy
beqarorlik, xalqaro savdo muammolari va monetar siyosatlarning samarasizligi bunga
sababdir.

Argentina

va

Turkiya

da inflyatsiya darajasi o‘rtacha bo‘lsa-da, valyuta

kursining o‘zgarishi va iqtisodiy o‘zgarishlar bu holatga ta’sir qilmoqda.






background image

“PEDAGOGS”

international research journal ISSN:

2181-3027

_SJIF:

5.449

https://scientific-jl.com/ped

Volume-83, Issue-1, June -2025

284

Jadval 1: Dunyo mamlakatlarida pulning qadrsizlanishi

(inflyatsiya) darajasi (2023-yil)

Mamlakat

Inflyatsiya

darajasi (%)

Pulning qadrsizlanishiga ta’sir qiluvchi omillar

Venesuela

283%

Neft narxining pasayishi, iqtisodiy sanksiyalar

Argentina

161%

Valyuta devalvatsiyasi, tashqi qarzlar va iqtisodiy

siyosatdagi beqarorlikdan

Sudan

63,3%

iqtisodiy beqarorligi va ijtimoiy-siyosiy inqiroz

Syria

79,1%

Mamlakatdagi fuqarolik urushi va xalqaro sanksiyalar

Turkiya

64,8%

Siyosiy va iqtisodiy beqarorlik, valyuta kursining

pasayishi

Venesuela (283%)

: Venesuelada inflyatsiya darajasi 283% bo‘lib, bu dunyodagi

eng yuqori inflyatsiya ko‘rsatkichlaridan biridir. Bunday yuqori inflyatsiya asosan neft
narxining pasayishi, iqtisodiy sanksiyalar, siyosiy beqarorlik va milliy valyuta
(bolivar)ning qadrsizlanishi bilan bog‘liq. Bu holat iqtisodiy inqiroz va aholi uchun
qiyinchiliklarga olib keladi.

Argentina (161%)

: Argentina ham yuqori inflyatsiya darajasiga ega, bu asosan

valyuta devalvatsiyasi, tashqi qarzlar va iqtisodiy siyosatdagi beqarorlikdan kelib
chiqadi. Argentina ko‘p marta pul-kredit siyosatini qat'iylashtirgan bo‘lsa-da,
inflyatsiyani nazorat qilishda qiyinchiliklarga duch kelmoqda. Bu, narxlarning
oshishiga, odamlarning harid qobiliyatining pasayishiga va iqtisodiy inqirozga olib
kelmoqda.

Sudan (63,3%)

: Sudanda inflyatsiya darajasi 63,3% bo‘lib, bu mamlakatning

iqtisodiy beqarorligi va ijtimoiy-siyosiy inqirozi bilan bog‘liq. Ushbu yuqori
inflyatsiya Sudan iqtisodiyotida asosiy muammolardan biri bo‘lib, oziq-ovqat
narxlarining oshishi, kambag‘allik darajasining o‘sishi va xalqning yashash
sharoitlarining yomonlashishiga olib kelmoqda.

Suriya (79,1%)

: Suriya inflyatsiyasi 79,1% ga teng bo‘lib, bu, asosan,

mamlakatdagi fuqarolik urushi va xalqaro sanksiyalar bilan bog‘liq. Suriya iqtisodiyoti
urush tufayli halokatli holatga kelgan va pulning qadrsizlanishi ham jiddiy iqtisodiy
muammolarga olib kelgan. Bu aholi uchun qiyinchiliklarni kuchaytiradi va iqtisodiy
barqarorlikni saqlashni yanada qiyinlashtiradi.

Turkiya (64,8%)

: Turkiyada inflyatsiya darajasi 64,8% bo‘lib, bu so‘nggi

yillarda siyosiy va iqtisodiy beqarorlik, valyuta kursining pasayishi va tashqi
qarzlarning o‘sishi bilan bog‘liq. Bu inflyatsiya nafaqat narxlarning oshishiga, balki


background image

“PEDAGOGS”

international research journal ISSN:

2181-3027

_SJIF:

5.449

https://scientific-jl.com/ped

Volume-83, Issue-1, June -2025

285

odamlarning iqtisodiy vaziyatga ishonchsizligiga olib keladi. Turkiya, ayniqsa,
iqtisodiy siyosatdagi o‘zgarishlar va Markaziy bankning qarorlari bilan inflyatsiyani
kamaytirishga harakat qilmoqda, ammo bu jarayon uzoq muddatli va murakkab.

Jadval 2: O‘zbekistondagi pulning qadrsizlanishi

(inflyatsiya) darajasi (2019-2023)

Yil

Inflyatsiya

darajasi (%)

O‘zbekistondagi inflyatsiyani

kuchaytiruvchi omillar

Iqtisodiy siyosatlar

2020

12.9%

Pandemiya

ta’siri,

import

tovarlari narxining oshishi

Pul-kredit siyosatini qisqacha

mustahkamlash

2021

10.8%

Sanoat

sektori

o‘sishining

sekinlashishi, talabning oshishi

Iqtisodiy

yordam

dasturlari,

fiskal stimul

2022

11.4%

Valyuta kursining o‘zgarishi,

tashqi savdoda notenglik

Markaziy

bankning

kurs

siyosatini takomillashtirish

2023

10%

Energiya narxlarining oshishi,

global iqtisodiy beqarorlik

Inflyatsiyaga qarshi kurashish

bo‘yicha yangi chora-tadbirlar

2024

10.4%

Global inqiroz, tashqi iqtisodiy

bosimlar, mehnat migratsiyasi

Pul-kredit siyosatining siqilishi,

narxlar nazorati


2020-yil (Inflyatsiya darajasi: 12.9%)

2020-yilda inflyatsiya darajasi 12.9%

bo‘lib, pandemiya ta’siri katta rol o‘ynagan.

Pandemiya ta’siri

iqtisodiyotning turli

sohalarida ishlab chiqarishning susayishiga, bozorlarining cheklanishiga va global
ta’minot zanjirlaridagi uzilishlarga olib keldi. Shuningdek,

import tovarlari

narxining oshishi

ham inflyatsiyani kuchaytirdi. O‘zbekiston hukumati tomonidan

amalga oshirilgan

iqtisodiy yordam dasturlari

va

fiskal stimul

inflyatsiyaga qarshi

kurashish va iqtisodiyotni tiklashga qaratilgan edi. Bu siyosatlar iqtisodiy faollikni
qo‘llab-quvvatlashga yordam berdi, ammo pandemiyaning o‘ziga xos ta’siri
inflyatsiyani kamaytirishga to‘sqinlik qildi.

2022-yil (Inflyatsiya darajasi: 11.4%)

2022-yilda inflyatsiya darajasi 11.4% ni

tashkil etdi. Inflyatsiyaning o‘sishiga asosiy sabablar sifatida

energiya narxlarining

oshishi

va

global iqtisodiy beqarorlik

ko‘rsatilgan. Dunyo bo‘yicha energiya

resurslari narxlarining oshishi, shu jumladan, gaz va neft narxlarining o‘sishi
O‘zbekistonda narxlarning oshishiga olib keldi.

Global iqtisodiy beqarorlik

esa

ta’minot zanjirlarining buzilishi va o‘zaro savdoda qiyinchiliklar yaratdi. O‘zbekiston
hukumati tomonidan

inflyatsiyaga qarshi kurashish bo‘yicha yangi chora-

tadbirlar

qabul qilindi, ammo global muammolar va ichki iqtisodiy sharoitlar

inflyatsiyaning yuqori darajada saqlanishiga sabab bo‘ldi.


background image

“PEDAGOGS”

international research journal ISSN:

2181-3027

_SJIF:

5.449

https://scientific-jl.com/ped

Volume-83, Issue-1, June -2025

286

2023-yil (Inflyatsiya darajasi: 10%)

2023-yilda inflyatsiya darajasi 10% ni

tashkil etdi. Inflyatsiyaning o‘sishiga

global inqiroz

,

tashqi iqtisodiy bosimlar

va

mehnat migratsiyasi

kabi omillar ta’sir ko‘rsatgan.

Global inqiroz

va tashqi iqtisodiy

bosimlar, jumladan, energiya resurslari va oziq-ovqat narxlarining o‘sishi,
O‘zbekistondagi inflyatsiyaning yuqori darajada bo‘lishiga sabab bo‘ldi.

Mehnat

migratsiyasi

va unga bog‘liq bo‘lgan pul oqimlarining o‘zgarishi ham inflyatsiyaga

ta’sir ko‘rsatgan. Iqtisodiy siyosat sifatida

pul-kredit siyosatining siqilishi

va

narxlar

nazorati

amalga oshirilgan, bu esa inflyatsiyaning oshishiga qarshi kurashishda

muhim qadam bo‘lgan.

2024 yilda

O'zbekiston iqtisodiyoti global inqiroz va tashqi iqtisodiy bosimlar

ta'sirida bo'lishi mumkin. Biroq, mehnat migratsiyasi va pul-kredit siyosatining
siqilishi, ichki iqtisodiyotga salbiy ta'sir ko'rsatishi mumkin. Shu bilan birga, narxlar
nazorati inflyatsiyani bir qismlarga kamaytirishga yordam bersa-da, iqtisodiy
o'sishning cheklanishiga olib kelishi mumkin. Shuning uchun, iqtisodiyotda balansni
saqlash, tashqi ta'sirlarga qarshi kurashish va ichki rivojlanishni qo'llab-quvvatlash
zarur.

Xulosa

Maqolada pulning qadrsizlanishi, ya’ni inflyatsiya masalasi keng yoritilgan

bo‘lib, ushbu fenomening iqtisodiyotga ta’siri, uning sabab va oqibatlari, shuningdek,
unga qarshi kurashish bo‘yicha amalga oshirilgan iqtisodiy siyosatlar tahlil qilingan.
Inflyatsiya narxlarning umumiy oshishini va pulning real qiymatining pasayishini
anglatadi. Ushbu jarayon global miqyosda turli mamlakatlarda o‘ziga xos tarzda
yuzaga keladi va har bir mamlakatda inflyatsiyani kuchaytiruvchi omillar turlicha
bo‘lishi mumkin.

Inflyatsiyaning kuchayishiga olib kelgan omillarni tahlil qilar ekanmiz, shu

bilan birga, iqtisodiy siyosatlarning ham muhim ahamiyatini ko‘ramiz. Inflyatsiyani
boshqarish uchun amalga oshirilgan siyosatlar, jumladan, pul-kredit siyosatini
mustahkamlash, fiskal stimul, inflyatsiyaga qarshi kurashish bo‘yicha yangi chora-
tadbirlar va narxlar nazorati inflyatsiyani nazorat qilishga qaratilgan. Shunga qaramay,
tashqi iqtisodiy omillar, jumladan, global iqtisodiy beqarorlik, energiya resurslari
narxlarining oshishi va xalqaro savdodagi o‘zgarishlar inflyatsiyaning yuqori darajada
bo‘lishiga olib keladi.

Xulosa qilib aytganda, O‘zbekistonda inflyatsiya darajasi hali ham yuqori

bo‘lib qolmoqda va uni kamaytirish uchun samarali iqtisodiy siyosatlarni amalga
oshirish, iqtisodiy islohotlarni davom ettirish zarur. Bunda, avvalo, mahalliy ishlab
chiqarishni oshirish, global ta’sirlarga moslashish va iqtisodiy o‘sishni
barqarorlashtirishga qaratilgan chora-tadbirlarni amalga oshirish muhimdir.
Inflyatsiyaga qarshi kurashishda xalqaro hamkorlik va ichki iqtisodiy siyosatlarning
uyg‘unligi ham katta ahamiyat kasb etadi.


background image

“PEDAGOGS”

international research journal ISSN:

2181-3027

_SJIF:

5.449

https://scientific-jl.com/ped

Volume-83, Issue-1, June -2025

287

Foydalanilgan adabiyotlar ro’yxati:

1.

Markaziy banki Respublika O‘zbekiston

(Central Bank of Uzbekistan).

(2023). "Monetary Policy and Inflation Report." URL: https://cbu.uz
2.

Jahon Banki (World Bank)

. (2023). "Global Economic Prospects: Inflation

and Economic Outlook." URL:
https://www.worldbank.org/en/publication/global-economic-prospects
3.

O‘zbekiston Iqtisodiyot Vazirligi

(Ministry of Economy of Uzbekistan).

(2022). "Inflation and Economic Policy in Uzbekistan." URL:
https://www.economy.uz
4.

BMT Iqtisodiy va Ijtimoiy Masalalar Departamenti (UN DESA)

. (2023).

"Global Economic Trends and Inflation Impact." URL:
https://www.un.org/development/desa/
5. Inflation Rate by Country (2024)
https://worldpopulationreview.com/country-rankings/inflation-rate-by-country
6. Keynes, John Maynard.

The General Theory of Employment, Interest, and

Money

. 1936.

7. Friedman, Milton.

Capitalism and Freedom

. 1962

8. Blanchard, Olivier, and David Johnson.

Macroeconomics

. 7th ed. 2017.

9. Mankiw, N. Gregory.

Principles of Economics

. 7th ed. 2014.

10.Tirole, Jean.

Economics for the Common Good

. 2017.

11. Akerlof, George A., and Robert J. Shiller.

Animal Spirits: How Human

Psychology Drives the Economy

. 2009.

12.O'zbekiston Respublikasi Markaziy Banki.

Inflyatsiya va Pul-Kredit Siyosati

.

O'zbekiston Respublikasi Markaziy Banki, 2020.


Bibliografik manbalar

Markaziy banki Respublika O‘zbekiston (Central Bank of Uzbekistan). (2023). "Monetary Policy and Inflation Report." URL: https://cbu.uz

Jahon Banki (World Bank). (2023). "Global Economic Prospects: Inflation and Economic Outlook." URL: https://www.worldbank.org/en/publication/global-economic-prospects

O‘zbekiston Iqtisodiyot Vazirligi (Ministry of Economy of Uzbekistan). (2022). "Inflation and Economic Policy in Uzbekistan." URL: https://www.economy.uz

BMT Iqtisodiy va Ijtimoiy Masalalar Departamenti (UN DESA). (2023). "Global Economic Trends and Inflation Impact." URL: https://www.un.org/development/desa/

Keynes, John Maynard. The General Theory of Employment, Interest, and Money. 1936.

Friedman, Milton. Capitalism and Freedom. 1962

Blanchard, Olivier, and David Johnson. Macroeconomics. 7th ed. 2017.

Mankiw, N. Gregory. Principles of Economics. 7th ed. 2014.

Tirole, Jean. Economics for the Common Good. 2017.

Akerlof, George A., and Robert J. Shiller. Animal Spirits: How Human Psychology Drives the Economy. 2009.

O'zbekiston Respublikasi Markaziy Banki. Inflyatsiya va Pul-Kredit Siyosati. O'zbekiston Respublikasi Markaziy Banki, 2020.