ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 8
ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2
530
HUQUQBUZARLIKKA MUROSASIZ YOSHLARNI TARBIYALASH-DAVR TALABI
Mirjavharova Feruza Usmonjonovna
Farg‘ona viloyati yuridik texnikumi maxsus fan o‘qituvchisi 3-darajali yurist.
Tel: 94 399 30 01
. E_Pochta.
Mirjavharovaferuzaxon@gmail.com
https://doi.org/10.5281/zenodo.14009570
Annotatsiya. Ushbu maqolada huquqbuzarlikka murosasiz yoshlarni tarbiyalashda
nimalarga e‘tabor qaratish kerakligi haqida ma‘lumot berilgan.
Kalit so‘zlar: Qonun ustuvorligi, Yuvenal yustitsiya, huquqiy ong, huquqiy madaniyat,
halollik vaktsinasi.
EDUCATION OF YOUNG PEOPLE WITHOUT TOLERANCE TO CRIME-THE
REQUIREMENT OF THE AGE
Abstract. This article provides information on what to pay attention to when raising young
people who do not tolerate crime.
Key words: Rule of law, Juvenile justice, legal consciousness, legal culture, honesty
vaccine.
ВОСПИТАНИЕ МОЛОДЕЖИ БЕЗ ТЕРПИМОСТИ К ПРЕСТУПНОСТИ -
ТРЕБОВАНИЕ ВОЗРАСТА
Аннотация. В данной статье представлена информация о том, на что следует
обращать внимание при воспитании молодежи, нетерпимой к преступности.
Ключевые слова: Верховенство права, ювенальная юстиция, правосознание,
правовая культура, вакцина честности.
Mamlakatimizda yoshlarni huquqiy ong va huquqiy madaniyatini oshirish bugungi
kunning dolzarb masalasidir. Chunki yoshlarning huquqiy savodxonligi, qonunlarga amal qilishi
va ulardan o‘z manfaatlarini himoya qilishda foydalana olishi mamlakat taraqqiyotiga bevosita
ta’sir etadi.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 28-yanvardagi PF-60-son Farmoni bilan
tasdiqlangan “
2022 — 2026 yillarga mo‘ljallangan yangi O‘zbekistonning taraqqiyot
strategiyasi
”ning
“Inson qadrini yuksaltirish va erkin fuqarolik jamiyatini yanada
rivojlantirish orqali xalqparvar davlat barpo etish to‘g‘risida”
gi 1-ustavor yo‘nalishining
Qonun ustuvorligi va konstitutsiyaviy qonuniylikni ta’minlash hamda inson qadrini ushbu
jarayonning bosh mezoni sifatida belgilash maqsadida yuvenal adliya tizimini shakllantirish
belgilangan.
ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 8
ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2
531
“Yuvenal yustitsiya” deganda voyaga yetmaganlarning huquqlarini ximoya qilish bo‘yicha
maxsus (alohida) sud-huquq tizimi tushuniladi.
Shu bois yurtimizda voyaga yemaganlarning huquqbuzarliklarini barvaqt oldini olishni
taʼminlash, jamiyatda ularni huquqiy madaniyatini va huquqiy bilimlarini yuksaltirish, yoshlarda
faol fuqarolik pozitsiyasini shakllantirish, ularda qonunlarga hurmat va qonun buzilishining har
qanday ko‘rinishiga murosasizlik munosabatini singdirish davlat siyosatining asosiy
yo‘nalishlaridan biri hisoblanadi. Jamiyatda huquqiy ong va huquqiy madaniyatni yuksaltirish
“Shaxs-oila-mahalla - ta’lim muassasasi-tashkilot-jamiyat” prinsipi bo‘yicha tizimli va uzviy
tashkil etilishi O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining
“Jamiyatda huquqiy ong va huquqiy
madaniyatni yuksaltirish tizimini tubdan takomillashtirish to‘g‘risida”
gi 09.01.2019 yildagi
PF-5618-sonli farmonida belgilab berilgan.
Mazkur prinsip asosida 5 yildan ortiq muddat voyaga yemagan shaxslar bilan ishlab
kelingan va ushbu prinsip asosidagi islohotlar davom ettirilmoqda.
Yoshlarimizda huquqbuzarliklarga murosasizlik madaniyatini shakllantish huquqiy
nigilizmga barham berish va fuqarolarning qonunga itoatkorlik xulq-atvorini ommalashtirishga
xizmat qiladi.
“Shaxs - oila - mahalla - ta’lim muassasasi - tashkilot - jamiyat” prinsipida markaziy o‘rinni
ta’lim muassasi egallaydi.
Shu sababli ham xurmatli yurtboshimiz har bir murojaat va chiqishlarida peddagoglarga
alohida e’tibor berib keladilar.
Ta’lim muassasasi, shu jumladan umumiy o‘rta ta’lim muassasalarida voyaga yetmagan
shaxslar shaxs sifatida shakllanadi va aynan shu ta’lim dargohida ular asosiy bilim va
ko‘nikmalarga ega bo‘ladilar.
Amaldagi umumiy o‘rta ta’lim muassasalarida huquq ta’lim olishda mavjud bo‘lgan
bo‘shliq Prezidentimizning 24.05.2024 yildagi PF-80-sonli Farmoni bilan to‘ldirilgan.
Xozirda umumiy o‘rta ta’limdagi xolat yoshlarni kerakli huquqiy bilimlarni egallashiga
yetarli bo‘lmagan.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 24-maydagi PF-80-son “Ma’muriy
islohotlar doirasida adliya organlari va muassasalarining mas’uliyatini yanada oshirish hamda
ixcham boshqaruv tizimini shakillantirish to‘g‘risida”gi Farmonining qabul qilinishi o‘quvchi
yoshlarni huquqiy bilimlarni mukammallashtirishga ko‘mak berishi shubhasizdir.
Mazkur farmonga muvofiq maktablarda “Huquq olamiga sayohat” o‘quv dasturlari joriy
etilishi, “Huquq bilimdoni” fan olimpiadasini tashkil e‘tilishi, yoshlarning huquqiy bilimlarini
yuksaltirishga qaratilgan online huquqiy savodxonlik maktabi tashkillanishi, qolaversa 2 080 ta
ResearchBib IF-2023: 11.01, ISSN: 3030-3753, Valume 1 Issue 8
ISSN: 3030-3753. VOLUME 1, ISSUE 2
532
maktabda “Huquq sinfi” va huquq fani chuqurlashtirilgan holda o‘qitilishini tashkil etish orqali
yuridik kadrlarni tayyorlashda “maktab – litsey – texnikum – universitet”
tizimi joriy etilishi yoshlarimizda qonunlarga hurmat, mamlakatga daxldorlik hamda
vatanparvarlik hissini kuchaytiradi hamda huquqiy savodxonlikni oshishiga xizmat qiladi.
Shu bilan birga, mazkur jarayonlarning samarali amalga oshirilishi, birinchi navbatda
barcha yoshlarni davlat kelajagiga befarq bo‘lmasligiga undaydi. Zero ma’nan yetuk, barkamol,
huquqbuzarlikka murosasiz yoshlarni tarbiyalash-davr talabi.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoevning 20.01.2020 yildagi Oliy
Majlisga Murojaatnomasida “Korrupsiyaga qarshi kurashishda aholining barcha qatlamlari, eng
yaxshi mutaxassislar jalb qilinmas ekan, jamiyatimizning barcha a’zolari, ta’bir joiz bo‘lsa,
“halollik vaksinasi” bilan emlanmas ekan, o‘z oldimizga qo‘ygan yuksak marralarga erisha
olmaymiz. Biz korrupsiyaning oqibatlari bilan kurashishdan uning barvaqt oldini olishga
o‘tishimiz kerak” deb o‘tishgan.
Xulosa. “Xalollik vaktsinasi” nafaqat oilada va tarbiyada, balki voyaga yetmagan
shaxslarni o‘z huquq bilimlarga ega bo‘lishida, huquqni o‘rganishida shakllanadi. Bu esa, o‘z
navbatida voyaga yetmaganlarning huquqbuzarligini oldini olishga va ularni barkamol avlod
bo‘lib yetishlariga asos bo‘ladi.
REFERENCES
1.
“Jamiyatda huquqiy ong va huquqiy madaniyatni yuksaltirish tizimini tubdan
takomillashtirish to‘g‘risida”gi 09.01.2019 yildagi PF-5618-son Farmoni
2.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoevning 20.01.2020 yildagi Oliy
Majlisga Murojaatnomasi
3.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 24-maydagi PF-80-son “Ma’muriy
islohotlar doirasida adliya organlari va muassasalarining mas’uliyatini yanada oshirish
hamda ixcham boshqaruv tizimini shakillantirish to‘g‘risida”gi Farmoni
4.
“2022 — 2026 yillarga mo‘ljallangan yangi O‘zbekistonning taraqqiyot strategiyasi”
28.01.2022 yildagi PF-60-son Farmoni
