ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN SCIENCE АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 1 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
1213
MILLIY IQTISODIYOTNING BARQAROR RIVOJLANISHI UCHUN INNOVATSION
STRATEGIYALAR
Davronov Oybek Bahriddinovich
Xalqaro Innovatsion Universiteti “Iqtisodiyot va moliya” kafedrasi o‘qituvchisi
Suvonqulova Pokiza
Xalqaro Innovatsion Universiteti “Iqtisodiyot” ta’lim yo`nalishi 1-kurs talabasi
https://doi.org/10.5281/zenodo.14787334
Annotatsiya.
Hozirgi kunda iqtisodiyotni o‘sib borishi yangi bosqichiga kirib borayotgan
davlatlar uchun doimiy iqtisodiyotni ta’minlash asosiy masala bo`lib hisoblanadi. Innovatsiyalar
iqtisodiyotning har xil jabhalarida natija ko‘rsatib, doimiy rivojlanish uchun muhim vosita sifatida
qaralmoqda. Ushbu maqolada milliy iqtisodiyotning doimiy o‘sishini ta’minlashda innovatsion
strategiyalarni ishlab chiqish va ularning amalga oshirilishi tahlil qilinadi.
Kalit so‘zlar
: Iqtisodyot, strategiya, innovatsion, barqaror o‘sish, rivojlanish, nazariy
o‘sish, milliy iqtisodyot, raqamli transformatsiya.
ИННОВАЦИОННЫЕ СТРАТЕГИИ УСТОЙЧИВОГО РАЗВИТИЯ
НАЦИОНАЛЬНОЙ ЭКОНОМИКИ
Аннотация.
На современном этапе развития экономики стран, которые
находятся на стадии перехода, обеспечение устойчивого экономического роста является
основной задачей. Инновации показывают результаты в различных сферах экономики и
рассматриваются как важный инструмент для обеспечения постоянного развития. В
данной статье анализируются разработка и внедрение инновационных стратегий для
обеспечения постоянного роста национальной экономики.
Ключевые слова
: экономика, стратегия, инновационная, устойчивый рост,
развитие, теоретический рост, национальная экономика, цифровая трансформация.
INNOVATIVE STRATEGIES FOR THE SUSTAINABLE DEVELOPMENT OF THE
NATIONAL ECONOMY
Abstract.
At the current stage of development of economies in countries that are in
transition, ensuring sustainable economic growth is a key objective. Innovations are showing
results in various areas of the economy and are viewed as an important tool for ensuring
ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN SCIENCE АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 1 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
1214
continuous development. This article analyzes the development and implementation of innovative
strategies to ensure the constant growth of the national economy.
Keywords
: Economy, strategy, innovative, sustainable growth, development, theoretical
growth, national economy, digital transformation.
Doimiy Rivojlanish: NazariyAsoslar
Doimiy o‘sish tushunchasi
Doimiy o‘sish deganda, iqtisodiyotning hozirgi va kelajak avlod talablarini ta’minla
oladigan tarzda rivojlanishi tushuniladi. Bu o‘sish iqtisodiy, ijtimoiy va ekologik omillarni o‘zaro
muvozanatda saqlashni talab etadi.
Barqaror o‘sish uch omilga bo‘linadi
Iqtisodiy omil
: Barqaror iqtisodiy o‘sishni ta’minlash
Ijtimoiy omil
: Aholining xotirjamligini oshirish.
Ekologik omil
: Tabiiy resurslardan oqilona foydalanish va atrof-muhitdan boxabar
bo‘lish.
Innovatsion va iqtisodiy rivojlanish
Innovatsiyalar – bu tavar, xizmat yoki texnologik holatlarda yangi va ilg‘or metodlarni
sinab ko‘rishdir. Bular iqtisodiy o‘sishning asosiy harakatlantiruvchi quvvati hisoblanadi.
Yangilliklar orqali milliy iqtisodiyotga bular ta’sirlarni ko‘rsatish mumkin:
-
Ishlab chiqarish mahsullini oshirish;
-
Yangi tadbirkorliklarni ochish;
-
Asosiy raqobat bardoshlikni ta’minlash.
Innovatsion strategiyalarning ahamiyati
Yangi strategiyalar tizimlari
Innovatsion strategiyalar bu – iqtisodiyotni qayta o‘zgartitish niyatida ishlab chiqiladigan
kompleks chora-tadbirlar yig‘indisi bo‘lib, texnologiya bo‘yicha yangiliklar, bilim iqtisodiyoti va
yaratuvchanliklarni qamrab oladi.
Innovatsion strategiyalar uch turga bo‘lib o‘rganiladi
-
Texnologik innovatsiyalari
: Yangi texnologiyalarning kuchga kirg’izilishi.
-
Tashkiliy innovatsiyalari
: Tadbirkorlik va boshqaruv tizimini yahshilash va rivojlantirish.
-
Marketing innovatsiyalari
: Tavalarni yangi kirib kelgan bozorlar uchun moslashtirish.
Milliylikni iqtisodiyotga ko‘rsatadigan ta’siri
ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN SCIENCE АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 1 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
1215
Innovatsion qo‘llanmalar quyidagi yo‘nalishlarda milliylik iqtisodiyotga ta’sir ko‘rsatadi.
Bulardan:
Ishlab chiqarish oqimida zamonaviylashtirish;
Ish o‘rinlarini yaratish;
Eksport qobilyatini oshirish;
Tovarlardan natijali foydalanish;
Raqamli transformatsiya orqali iqtisodiyotni o‘zgartirish;
Qatiy Rivojlanish uchun Innovatsion Yondashuvlar ushbu tarzda amalga oshiriladi.
Raqamli transformatsiya
Raqamli iqtisodiyotda keng joriy etilishi raqobat bardoshlikni oshiradi va sersamaralikni
mustahkamlaydi. Raqamli transformatsiya bularni o‘z ichiga oladi:
Sun’iy intellekt
: Ishlab chiqarish va xizmat ko‘rsatish va shunga o‘xshash sohalarida
avtomatlashtirish.
Blok cheyn texnologiyasi
: Moliya va savdo sohalarida xavfsiz bo‘lishni oshirish.
Big Data
: Ma’lumotlarni o‘rganish orqali samaradorlikni yanada oshirish.
Ilm-fan va ta’lim sohasidagi innovatsiyalar
Ilmiy-tadqiqot
ishlariga investitsiyalarni ko‘proq qilish va ta’lim sohasini
zamonaviylashtirish orqali yuqori malakali kadrlar tayyorlashimiz mumkin. Bu quyidagilarni talab
qiladi:
Ta’limda STEM fanlariga e‘tiborni kuchaytirish va qo‘llab-quvvatlash;
Universitetlar va sanoat sohasidagi hamkorlikni rivojlantirish va e’tiborni kuchaytirish;
Talabalar uchun startapin kubatorlarini tashkil etish.
Biznes turlarini rivojlantirish
Kichik va o‘rta biznes innovatsiyalarning asosiy tashuvchisi hisoblanadi. Ularni qo‘llab-
quvvatlash uchun davlat tomonidan imtiyozlar va subsidiyalar berilishi kerak. Shuningdek:
Startap ekotizimini yanada rivojlantirish;
Moliyaviy tovarlarni erkin kirishni ta’minlash;
Yangi grantlar ajratish.
Innovatsion tizimlarni Amalda Qo‘llash Tajribalari
Jahon tajribasi
AQSh
: Startaplar uchun qulay muhit va texnologik parklar tarmog‘I rivojlangan. Bu yerda
startablar uchun biznes reytingi yuqori .
ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN SCIENCE АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 1 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
1216
Janubiy Koreya
: Ilm-fan va texnologiyaga yo‘naltirilgan iqtisodiyotdan texnologik
yetakchilikka erishishgan.
Germaniya
: "Industriya 4.0" dasturidan ishlab chiqarish jarayonlarini avtomatlashtirish
yo‘lga qo‘yishgan.
O‘zbekiston tajribasi
O‘zbekistonda innavatsion rivojlanish uchun quyidagi chora-tadbirlar amalga
oshirishmoqda:
Yangi rivojlanish vazirligining tashkil etilishi;
Texnoparklar va ko‘plab yangi markazlarning barpo etilishi;
Ilm-fan sohasidagi grant va loyihalarning moliyalashtirilishi;
Elektron hukumat tizimining amalga oshirilishi;
Milliy Innovatsion tizimlarni Takomillashtirish Yo‘llarini uch bosqichda ko‘rib
chiqamiz.
1-bosqich Iqtisodiy muhitni yaxshilashga e’tibor berish
Barqaror yangilliklarni rag‘batlantiruvchi iqtisodiy muhit yaratish uchun soliqlarni
kamaytirilishi, subsidiyalar ajratish va byurokratiyani qisqartirish kerak .
2-bosqich Texnologik infratuzilmani rivojlantirish
Texnologik infratuzilma – bu innovatsiyalarni rivojlantirish uchun muhim asosdir. Shuning
uchun bularga e‘tibor qaratish kerak:
-
Internet tarmog‘ining keng qamrovli rivoji kerak;
-
Yangi laboratoriyalarni tashkil qilish kerak ;
-
Zamonaviy texnologik parklarni yaratish kerak.
3-bosqich Hamkorlikni kengaytirish
Xalqaro tashkilotlar va yetakchi mamlakatlar bilan hamkorlik qilish yangiliklarni
rivojlantirishda muhim ahamiyat kasb etadi. Shulardan:
Mamlakatlar investitsiyalarini jalb qilish;
Yangi bilim va texnologiyalar almashinuvini rag‘batlantirish;
Mintaqaviy iqtisodiy hamkorliklarni yanada mustahkamlash.
Xulosa
Milliy iqtisodiyotning barqaror rivojlanishi yangiliklariga asoslangan tizimlarisiz amalga
oshmaydi. Innovatsion yondashuvlar iqtisodiy sersamaralikni oshirish, yangi ish o‘rinlarini
yaratish va xalqaro raqobatbardoshlikning kuchaytirish imkonini beradi.
ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN SCIENCE АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 1 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
1217
O‘zbekiston sharoitida innovatsion strategiyalarni joriy etish va takomillashtirish yo‘lida
davlat va xususiy sector hamkorligini yanada mustahkamlash kerak. Innovatsiyalar – kelajak
iqtisodiyotining poydevori ekanligini bilishimiz lozim.
REFERENCES
1.
O`zbekiston respublikasi Vazirlar Mahkaasining qarori 27.12.1996 yildagi 460-son.
2.
Choriyev X.Sh., Amirov L., Toshkent davlat iqtisodiyot Universiteti O‘zbekiston
Respublikasida xususiy sektorni davlat tomonidan qo‘llab-quvvatlash yo‘nalishlari
"Экономика и социум" №6(85) ч.1 2021
3.
Sh.Sh.Shodmonov, U.V.G’afurov. Iqtisodiyot nazariyasi. Darslik.-T.: “Fan va
texnologiya”, 2005. (Lotin alifbosida)
4.
Sh.Sh.Shodmonov, U.V.G’afurov. Iqtisodiyot nazariyasi. Darslik. (to‘ldirilgan va qayta
ishlangan nashri). -T.: “Fan va texnologiya”, 2009.
5.
A.O‘lmasov, A.V. Vahobov. Iqtisodiyot nazariyasi. Darslik (to‘ldirilgan va qayta ishlangan
nashri). – Т.: “Iqtisod-moliya”, 2014. – 424 бет.
6.
B.Y.Xodiyev, Sh.Sh. Shodmonov Iqtisodiyot nazariyasi. Darslik.–T.: “Barkamol fayz
media”, 2017.
7.
Z.T.Gaibnazarova, SH.A.Isamuxametov. Iqtisodiyot nazariyasi. Darslik.–Т.: “Innovatsion
rivojlanish nashriyot –matbaa uyi”, 2020.
8.
Bozarov, D. (2023). Methods of developing economic competence on the basis of
interdisciplinary relationship. Modern Science and Research, 2(12), 131-137.
9.
Uralovich, B. D. (2022). CHIZIQLI ALGEBRAIK TENGLAMALAR SISTEMALARIGA
OID MASALALAR. Science and innovation, 1(A2), 163-171.
10.
Bozarov, D. (2023). BO‘LAJAK IQTISODCHI TALABALARNING IQTISODIY
KOMPETENSIYASINI
RIVOJLANTIRISHNING
MATEMATIK
TAHLILI.
Академические исследования в современной науке, 2(27), 84-90.
11.
Bozarov, D. (2022). PROBLEMS OF SYSTEMS OF LINEAR ALGEBRAIC
EQUATIONS. Science and Innovation, 1(2), 163-171.
12.
Ibroximovna, M. S. (2024). FACTORS OF DEVELOPING OF INTERCULTURAL
COMMUNICATION COMPETENCE IN TEACHING ENGLISH TO CADETS OF
MILITARY UNIVERSITY. Лучшие интеллектуальные исследования, 15(1), 159-163.
ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN SCIENCE АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 1 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
1218
13.
Musayeva,
S.
I.
(2024,
May).
DEVELOPMENT
OF
INTERCULTURAL
COMMUNICATION COMPETENCE OF CADETS USING INTERACTIVE METHODS.
In Proceedings of International Conference on Scientific Research in Natural and Social
Sciences (Vol. 3, No. 5, pp. 276-284).
14.
Bozarov, D., & Tufliyev, E. (2025). BOSHLANG ‘ICH TA’LIM O ‘QUVCHILARINING
MATEMATIK TAFAKKURINI SHAKLLANTIRISH USULLARI. Modern Science and
Research, 4(1), 965-972.
15.
Uralovich, B. D. (2023). About the properties of networks. Academia Science Repository,
4(04), 353-357.
