ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN SCIENCE АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 2 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
478
OZOD SHARAFIDDINOV “IJODNI ANGLASH BAXTI” ASARIGA TANQIDIY
YONDASHUV
Tog’ayeva Sevinch
Termiz iqtisodiyot va servis unversiteti talabasi
Sobirjon Bektashivich Bazarov
Termiz iqtisodiyot va servis unversiteti Pedagogika va ijtimoiy gumanitar fanlar fakulteti dekani,
fffd, dotsent.
https://doi.org/10.5281/zenodo.14869218
Annotasiya.
O‘zbek adabiyotining atoqli olimi va tanqidchisi Ozod Sharafiddinov ijod va
ijodkorlik masalalariga bag‘ishlangan “Ijodni anglash baxti” asari bilan milliy tanqidiy
fikrlashga ulkan hissa qo‘shgan. Bu asar o‘zbek adabiyotshunosligining nazariy jihatlarini boyitib,
ijodiy jarayonning mohiyatini, ijodkorning jamiyatdagi o‘rnini, mas’uliyatini va ijod falsafasini
o‘rganishda muhim manba bo‘lib xizmat qiladi. Ushbu maqolada asarning mazmuni, badiiy uslubi
va ilmiy ahamiyati tahlil qilinadi.
Kalit soʻzlar:
tanqid, badiiy uslub, tanqidiy fikrlash, „Ijodni anglash baxti“.
CRITICAL APPROACH TO THE WORK OF AZOD SHARAFIDDINOV “THE
HAPPINESS OF UNDERSTANDING CREATIVITY”
Abstract.
The outstanding scholar and critic of Uzbek literature Ozod Sharafiddinov made
a great contribution to national critical thinking with his work “The Happiness of Understanding
Creativity”, dedicated to the issues of creativity and creativity. This work enriches the theoretical
aspects of Uzbek literary studies and serves as an important source for studying the essence of the
creative process, the role and responsibility of the creator in society, and the philosophy of
creativity. This article analyzes the content, artistic style, and scientific significance of the work.
Keywords:
criticism, artistic style, critical thinking, “The Happiness of Understanding
Creativity”.
КРИТИЧЕСКИЙ ПОДХОД К РАБОТЕ АЗОДА ШАРАФИДДИНОВА «СЧАСТЬЕ
ПОНИМАНИЯ ТВОРЧЕСТВА»
Аннотация.
Озод Шарафиддинов, видный ученый и критик узбекской литературы,
внес значительный вклад в национальное критическое мышление своим трудом «Счастье
познания творчества», посвященным вопросам творчества и новаторства. Данный труд
обогащает теоретические аспекты узбекского литературоведения и служит важным
источником для изучения сущности творческого процесса, роли и ответственности
ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN SCIENCE АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 2 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
479
творца в обществе, философии творчества. В статье анализируются содержание,
художественный стиль и научная значимость произведения.
Ключевые слова:
критика, художественный стиль, критическое мышление,
«Счастье понимания творчества».
“Ijodni anglash baxti” asarida ijod falsafasi, ijodkorning ichki dunyosi, uning erkinlik va
mas’uliyat o‘rtasidagi muvozanati yoritilgan. Sharafiddinovning fikricha, ijodkorlik inson
tabiatining eng yuksak qirrasidir, va bu jarayon nafaqat ijodkor shaxsining ichki ehtiyoji, balki
ijtimoiy taraqqiyot uchun ham muhimdir. Muallif ijod jarayonini quyidagi qirralarda ko‘rib
chiqadi. Ijodiy izlanishida Sharafiddinov ijodning murakkab jarayon ekanligini va uning faqat
iste’dod emas, balki mehnat va izlanish natijasi ekanligini ta’kidlaydi.
Estetik anglashda ijodkor ijod jarayonida nafaqat o‘zini, balki jamiyatni ham anglaydi.
Shuning uchun ijodning ijtimoiy va estetik vazifasi bir-biriga chambarchas bog‘liqdir.Ijodkor o‘z
so‘zlari va asarlarining ta’sir kuchini anglash bilan birga, jamiyatga yetkazadigan ta’sirini ham
nazarda tutishi kerak.Asar ijod falsafasi va nazariyasini yoritishda katta ahamiyatga ega.
Sharafiddinov g‘arbiy va sharqiy madaniy makonlarning adabiy merosiga tayangan holda
milliy adabiyotshunoslikni rivojlantirishga intilgan. Jumladan, u G‘arbning Freyd, Jung,
Gumboldt kabi olimlari hamda Sharq adabiyoti namoyandalarining g‘oyalarini o‘zbek ijodiy
makoniga tatbiq qiladi. Asarning ifoda uslubi falsafiy va badiiy qirralarni o‘zida uyg‘unlashtirgan.
Sharafiddinov murakkab fikrlarni oddiy, ammo chuqur tahlil qilinadigan shaklda bayon etadi.
Biroq, ba’zi hollarda tilning murakkabligi o‘quvchini qiyinchilikka soladi. Bu asar faqat maxsus
bilimga ega mutaxassislar uchun yengil o‘qiladi. Sharafiddinovning ijodga yondashuvi ba’zan
subyektiv bo‘lib, uning o‘z dunyoqarashi va qarashlari ba’zan boshqa nuqtai nazarlarni chetlab
o‘tgan holda yetakchilik qiladi. Bu esa ayrim tanqidchilar tomonidan ilmiylikdan uzoqlashish
sifatida baholanadi. Asar sovet davrida yozilgan bo‘lsa-da, unda milliy qadriyatlar, o‘zlikni
anglash masalalari chuqur yoritilgan. Sharafiddinov ijod erkinligini himoya qilib, uni siyosiy
doiralar tomonidan cheklanishiga qarshi turadi.
Xulosa qilib aytadigan boʻlsak, Ozod Sharafiddinovning “Ijodni anglash baxti” asari ijod
falsafasi va adabiy tanqid bo‘yicha noyob asarlardan biridir. Muallif ijodning murakkab qirralarini
ilmiy-nazariy asosda tahlil qilgan va ijodiy jarayonni jamiyat rivoji bilan bog‘lagan.
ISSN:
2181-3906
2025
International scientific journal
«MODERN SCIENCE АND RESEARCH»
VOLUME 4 / ISSUE 2 / UIF:8.2 / MODERNSCIENCE.UZ
480
Biroq asarning murakkab tili va subyektiv yondashuvlari uning qabul qilinishida ayrim
qiyinchiliklarni yuzaga keltirishi mumkin. Shunga qaramay, bu asar ijodkorlik va tanqidga oid
chuqur anglashlarni shakllantirishda muhim manba hisoblanadi.
REFERENCES
1.
Tohir Malik Umidimiz yulduzlariga: „Odamiylik mulki“ ga doir suhbatlar - Toshkent: „
Oʻzbekiston milliy ensiklopediyasi “ Davlat ilmiy nashriyoti, 2018-688b.
2.
B.Qosimov, V.Qodirov, Q. Yoʻldashev, J. Yoʻldoshbekov , Umumiy oʻrta taʼlim
maktablarining 7-sinf uchun darslik-majmua — Toshkent: „Sharq 2013-368 b.
3.
„Kh-davron.uz“ sayti https:/kh-davron.uz.
