P
mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.
787
Email:
asliddin.kamalov.1983@mail.
ru
Tel: +99897 925 97 83
-
PHYSICAL FITNESS
ATHLETES AT 3000 METERS TRAINING PROCESS
Kamalov Asliddin Najmidinovich
Doctoral student of the Sharaf Rashidov Samarkand State University
Email:
asliddin.kamalov.1983@mail.
ru
Tel: +99897 925 97 83
Annotation.
This article examines the physical preparation of track and field
athletes at 3000 meters. The main attention is paid to determining the development of the
athlete's physical qualities during training, that is, with the help of special tests reflecting
physical qualities (running 100 m, 400 m, 800 m, 1000 m, 3000 m, long jump, standing
jump, triple jump, stuffed balls 2 kg).
Keywords:
training group, runners, athletes, physical training,
functional indicator, div mass index, general physical training, comparative analysis,
dynamics of physical training, annual training.
3000 METRGA YUGURUVCHI SPORTCHILARNING
JARAYONIDA JISMONIY TAYYORGARLIGI
Kamalov Asliddin Najmidinovich
Sharof Rashidov nomidagi Samarqand davlat universiteti doktaranti
Email:
asliddin.kamalov.1983@mail.
ru
Tel: +99897 925 97 83
P
mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.
788
Annotasiya.
Ushbu maqolada
jarayonida jismoniy tayyorgarlik tuzilish dinamikasi yaniy, jismoniy sifatlarini
ifodalovchi (100 m, 400 m, 800 m, 1000 m, 3000 m, turgan joydan uzunlikka sakrash,
turgan joyidan uch hatlab va 2-
yorgarlik, qiyosiy
Dolzarbligi:
tomonidan jismoniy tarbiya va sportga oid chiqarilayotgan Farmon va Qarorlar
mazmunida ayniqsa Olimpiya sport turlarini rivojlantirish va ommaviyligini oshirishni
orqali
yozgi
Olimpiya
va
Paralimpiya
-
atli
xizmat qilmoqda. M
spor
Ulardan N.G.Ozolin, F.P.Suslov, E.S.Ozolin, A.I.Polunin, O.Pavlova, V.Nikitushkin,
Yu.G.Travin, V.N. Verxoshanskiy, M.S.Olimov, V.B.Zelichonok, V.P.Cherkashin,
A.I.Jilk
musobaqa tayyorgarligi,
qaratilgan.
Ammo
jismoniy tayyorgar
borilmaganligi tadqiqot jarayonida aniqlandi.
yuguruvchilarni umumiy jismoniy tayyorgarligini aniqlab, keyingi bosqich uchun
yuklamalarini optimal taqsimlash orqali tayyorgarlik dasturini ishlab chiqish zarur. Bu esa
P
mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.
789
Tadqiqod
maqsadi:
-
jismoniy tayyorgarligini aniqlash.
Tadqiqot
vazifalari:
-
testlar yordamida aniqlash.
-
hun
jismoniy tayyorgarligini rivojlantirish tuzilmasini ishlab chiqish va
pedagogik tajribada samaradorligini aniqlash.
Tadqiqod natijalari va uni muhokamalari:
llanuvchilarning bazaviy tayyorgarligining asosiy negizi hisoblanadi.
Umumiy jismoniy tayyorgarlik zamirida texnik, taktik, funuksianal, psixalogik, intigral
va boshqa tayyorgarlikning puxta egallashi yotadi. Bugungi kunda sport musobaqalardagi
vosita
va
usullarni
izlab
toppish
talabini
a masofaga yuguruvchilar ixtisoslashtirilgan sifatlarining
yonida
uslubiy
qonuniyatlarni tizimlashtirilgan va jismoniy sifatlarni rivojlantirish uchun mashqlar
majmuasi
ishlab
chiqilgan.
Ularning
qiladi deb hisoblanadi.
sh holda harakat
sifatlarini rivojlantirishni talab etmoqda.
P
mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.
790
jismoniy sifatlarning rivojlanishiga ularni yugurish texnikasini egallashida va musobaqa
Sportchi shakillanishining ilk bosqichidagi jismoniy tayyorgarlik shunday poydevor
yaratadi.
optimallashtiruviga olib keladi.
tay
qaratdik. Biz tomonimizdan olingan natijalarni yetakchi olimlardan V.V.Ivochkin va
a masofaga yuguruvchilarni umumiy jismoniy tayyorgarlik
darajasini shakillantirish dinamikasi
Jadval-1
T/r
Nazorat
mashiqlari
V.V.Ivochkin
n=150
A.N.Kamalov
n=113
Farq
1
100 m ga yugurish (soniya)
13,5
13,8
3
4
400 m ga yugurish(soniya)
-
69,0
5
800 m ga yugurish(soniya)
-
159
6
1000 m ga yugurish(soniya)
180,5
202
7,5
8
3000 m ga yugurish(soniya)
630
689
9,0
9
Turgan joyidan uzunlikka
sakrash (sm)
2,25
2,23
2
10
Turgan joyidan uch xatlab
sakrash (sm)
-
610
12
2-kg tuldirma tupni uloqtirish
(sm)
-
6,39
V.V.Ivochkin tamonidan berilgan malumotlar bilan qiyosiy taxlil etganimizda, tezkorlik
Tezkor kuch chidamliligini namoyon etadigan 400 m masofaga yugurushda 5
P
mavzusidagi Respublika ilmiy-amaliy anjuman materiallari. Namangan 2025-yil.
791
- 1000 m masofaga yugurishda 17-18 soniyaga
ortada qolayotganligimiz aniqlandi.
tamonidan berilgan malumotlardan 59-1:00.0 daqiqaga ortda qolayotganligimizni
tayyorgarligini shakillantirishga qaratilgan vosita usullari orqali baziviy tayyorgarlikni
shakillantirish tayyorgarlikning birinch ikkinchi yilida muhum ekanligini yana bir bor
isbotladi.
Xulosa.
gi xulosalarni qayd
etish imkonini berdi;
-
tashkil etish maqsadga muvofiqdir, chunki saralash istiqbolli sportchini tanlab olishda
muhim omil xisoblanadi.
-
etishi uchun zamin yaratadi.
-
ash dasturini
optimallashgan variantini (tezkor kuch chidamliligi, tezkor chidamlilik, maxsus
chdamlilik va portlovchi kuchni rivojlantirish asosida) ishlab chiqishni taqozo etadi. Bu
aratadi.
Foydalanilgan adabiyotlar
-
-
-
-
-
3. I.R. Soliyev. Qisqa masofalarga yugurishda sportchilarni texnik tayyorlash davrida
-SPORT ilmiy-nazariy
jurnali. Toshkent sh. 2018- ~ 2 ~ ~-son
4. I.R. Saliyev. Yuqori malakali sportchi qizlar uchun uzoq masofalarga tayyorgarlik
sh. 2018-yil 1/1 2018-son 171-174
