Mualliflar

  • Rayhona Isaqboyeva
    Andijon davlat universiteti

DOI:

https://doi.org/10.71337/inlibrary.uz.universaljurnal.91806

Kalit so‘zlar:

Joakino Rossi opera opera buffa opera seria Seviliya sartaroshi Vilgelm Tell Tankred belcanto musiqiy uslub liberetto komik opera jiddiy opera italiya operasi romantik opera musiqiy innovatsiya melodiya orkestratsiya dramatik ifoda

Annotasiya

Ushbu maqola XIX asr opera san`atining yorqin namoyondasi Joakino Rossining opera ijodiga bag`ishlangan. Maqolada uning hayoti, musiqiy uslubi,opera buffa va opera seria janrlaridagi muhim asarlari, shuningdek, uning italyan va jahon opera san`atiga qo`shgan hissasi keng yoritiladi. Rossining ‘’Seviliya sartaroshi’’, ‘’Tankred’’, ‘’Vilgelm Tell’’ kabi mashhur operalari tahlil qilinib, ularning musiqiy xususiyatlari va liberettolarining o`ziga xos jihatlari ko`rib chiqiladi. Shuningdek, uning ijodiy faoliyatining eng yuqori cho`qqisi va operadan voz kechishining sabablari haqida mulohaza qilinadi. Maqola Rossini ijodini zamonaviy nuqtai nazardan baxolashga ham e`tibor qaratiladi


background image

Universal International Scientific Journal

2025, 2(5)

66

Isaqboyeva Rayhona

Andijon davlat universiteti

Uzbekistan

adu@edu.uz

Annotatsiya.

Ushbu maqola XIX asr opera san`atining yorqin namoyondasi Joakino Rossining opera

ijodiga bag`ishlangan. Maqolada uning hayoti, musiqiy uslubi,opera buffa va opera seria janrlaridagi

muhim asarlari, shuningdek, uning italyan va jahon opera san`atiga qo`shgan hissasi keng yoritiladi.

Rossining ‘’Seviliya sartaroshi’’, ‘’Tankred’’, ‘’Vilgelm Tell’’ kabi mashhur operalari tahlil qilinib,

ularning musiqiy xususiyatlari va liberettolarining o`ziga xos jihatlari ko`rib chiqiladi. Shuningdek, uning

ijodiy faoliyatining eng yuqori cho`qqisi va operadan voz kechishining sabablari haqida mulohaza qilinadi.

Maqola Rossini ijodini zamonaviy nuqtai nazardan baxolashga ham e`tibor qaratiladi.

Kalit so‘zlar:

Joakino Rossi, opera, opera buffa, opera seria, Seviliya sartaroshi, Vilgelm Tell,

Tankred, belcanto, musiqiy uslub, liberetto, komik opera, jiddiy opera, italiya operasi, romantik opera,

musiqiy innovatsiya, melodiya, orkestratsiya, dramatik ifoda.

Аннотация:

Статья посвящена оперному творчеству Джоаккино Росси — выдающейся

фигуры оперы XIX века. В статье подробно освещается его жизнь, музыкальный стиль, значимые

произведения в жанрах опера-буффа и опера-сериа, а также его вклад в итальянскую и мировую

оперу. Анализируются такие известные оперы Росси, как «Севильский цирюльник», «Танкред» и

«Вильгельм Телль», рассматриваются их музыкальные особенности и уникальные аспекты

UNIVERSAL XALQARO ILMIY

JURNAL

Jurnalning bosh sahifasi:

https://universaljurnal.uz

JOAKINO ROSSININING OPERA IJODI

Universal International Scientific

Journal

e-ISSN:

3060-4540 (online)

Year: 2025 Issue: 2 Volume: 5

Published: 05.05.2025

https://universaljurnal.uz

International indexes


background image

Universal International Scientific Journal

2025, 2(5)

6

7

либретто. В статье также обсуждается расцвет его творческой карьеры и причины его отказа от

оперы. В статье также уделяется внимание оценке творчества Россини с современной точки зрения.

Ключевые слова:

Джоаккино Росси, опера, опера-буффа, опера-сериа, «Севильский

цирюльник», «Вильгельм Телль», «Танкред», бельканто, музыкальный стиль, либретто, комическая

опера, серьезная опера, итальянская опера, романтическая опера, музыкальное новаторство,

мелодия, оркестровка, драматическая выразительность.

Abstract:

This article is devoted to the operatic work of Gioacchino Rossi, a prominent figure in the

19th century operatic art. The article extensively covers his life, musical style, important works in the genres

of opera buffa and opera seria, as well as his contribution to Italian and world opera. Rossi's famous operas

such as "The Barber of Seville", "Tancredi", "William Tell" are analyzed, and their musical characteristics

and specific aspects of their librettos are considered. The peak of his creative activity and the reasons for

his abandonment of opera are also discussed. The article also pays attention to the assessment of Rossini's

work from a modern perspective.

Keywords:

Gioacchino Rossi, opera, opera buffa, opera seria, The Barber of Seville, William Tell,

Tancredi, belcanto, musical style, libretto, comic opera, serious opera, Italian opera, romantic opera,

musical innovation, melody, orchestration, dramatic expression.

Language:

Uzbek

Citation:

Isaqboyeva, R. (2025). GIOACINO ROSSINI’S OPERA. Universal International

Scientific

Journal,

2(5),

66–69.

Retrieved

from

https://universaljurnal.uz/index.php/jurnal/article/view/1835

Copyright © 2025 by author(s) and Scientific Research Publishing Inc. This work is licensed under

the

Creative

Commons

Attribution

International

License

(CC

BY

4.0).

http://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

Kirish
Joakino Rossini (Gioachino Rossini,

1792-1868) - XIX asrning eng muhim opera
bastakorlaridan biri sifatida tan olingan italyan
musiqashunosi, uning ijodi opera san`atia
muhim burulish yasadi. Rossini nafaqat italiya
operasi

an`analarini

rivojlantirib,

yangi

bosqichga olib chiqdi, balki jaxon musiqiy
madaniyatida chuqur iz qoldirdi. Uning opera
buffa (komik opera) va opera seria (jiddiy
opera) janrlaridagi asarlari musiqiy ijodning
eng muvaffaqiyatli namunaleri sifatida e`tirof
etiladi. Rossining musiqasi o`ziga xos yorqin

melodiyalar, ritmik yangikilar, dramtik ifoda
uslublari va bel canto texnikasining
mukammal ijrosi bilan ajralib tur ularning
musiqiy

musiqiy

va

adabiy

jihatidan

boyitilgan liberettolari bilan tomoshabinlarni
hayratga

soladi.

Rossini davida o`z faoliyatining qisqa, ammo
samarali davrida -taxminan 1810-1829 yillar
oralig`ida- 34 ta opera yaratdi, bu uning aql
bovar

qilmaydigon

ijodiy

salohiyatini

ko`rsatadi.

Asosiy qism


background image

Universal International Scientific Journal

2025, 2(5)

6

8

Joakino Rossini 1792- yil 29- fevralda

Italiyaning Pesaro shaxrida musiqachi oilasida
tug`ildi. Uning otasi Jozeppe Rossini shaxar
orkestrida trubachi, onasi Anna Guidarini esa
opera xonandasi edi. Yosh Joakino musiqiy
muhitda

ulg`aydi

va

12

yoshida

kompozitsiyaga

kirishdi.

Boloniyadagi

musiqa makabida tahsil olib, u nemis klassik
musiqasi, xususan, Haydn va Motsartning
asarlaridan ilhom oldi. 1810- yilda, 18
yoshida, u o`zining ilk operasi – ‘’La cambiale
di matrimonio’’ ni taqdim etdi , bu uning
professional faoliyatidagi muhim qadam
bo`ldi.

Opera

buffa:

Komik

operalarning

cho`qqisi
Rossini opera buffa janrida misli ko`rilmagan
yutuqlarga

erishdi.

Uning

‘’Sevilya

sartaroshi’’ ( II barbiere di Sviglia, 1816)
operasi ushbu janrning eng muvaffaqiyatli
namunasi sifatida tan olinadi. Bu opera Pyer
Bomarshe pyesasiga asoslangan bo`lib uning
musiqasi yorqin, ritmik va kulgili personajlar
bilan to`ldirilgan. Operaning ‘’Largo al
factotum’’ ariyasi Figaroning o`ziga xos
xarakterini ochib beradi va Rossinining
musiqiy komediya soxasidagi iste`dodini
namoyon etadi. ‘’Seviliya sartaroshi’’ ning
dastlabki premyerasi muvaffaqiyatsiz bo`lgan
bo`lsa-da, keyingi tamoshalar bastakorga katta
shuxrat keltiradi.

Bundan tashqari, ‘’L`italiana in Algeri’’

(1813) va ‘’La Canerentola’’ (1817) kabi
operalar ham Rossinining komik opera
janridagi muvaffaqiyatatini mustahkamladi.
Bu asarlarda o`ziga xos melodik boylik, ritmik
yangilikva tezkor dramatik o`zgarishlardan
foydalangan. Rossini bel canto uslubini
rivojlantirdi, bu uslub xonandalarga virtuoz

vokal mahoratini namoyish etish mahoratini
berdi.

Opera seria:
Rossini nafaqat komik operalarda, balki

opera seria janrida ham muhim asarlar yaratdi.
‘’Tankred’’ ( 1813) uning ilk muvaffaqiyatli
jiddiy operasi bo`lib, undagi “Di tanti palpiti”
ariyasi Venetsiyada gandolchilar orasida
mashhur bo`lldi. “Otello” (1816) Shekspirning
shu nomli pyesasiga asoslangan bo`lib,
dramatik

ifoda

va

murakkab

musiqiy

tuzilishga ega. “Semiramide” (1823) esa
uning opera seria sohasidagi eng muhim
asarlaridan biri bo`lib, romantik opera
uslubiga o`tishni aks ettirdi.

Rossini

1829-

yilda,

37

yoshida

“Vilgelm Tell” operasi premyerasidan keyin
opera yozishni to`xtatdi. Bunga turli sabablar
mavjud,

sog`lig`ining

yomonlashishi,

moliyaviy

mustaqillik,

yangi

avlod

bastakorlarining paydo bo`lishi yoki ijodiy
charchoq sabab. U Parijda 40 yil davomida
faol opera ijodidan uzoqlashib, faqat diniy
asarlar va kichik musiqiy pyesalar yozdi.

Xulosa:
Joakino Rossini XIX asr Italyan

operasining eng yorqin yulduzlaridan biri
sifatida o`z nomini musiqiy adabiyotga
muhrladi. Uning opera buffa va opera seria
janrlaridagi asarlari musiqiy innovatsiyalar,
yorqin melodiyalar va dramatik ifodalar bilan
boyitilgan. “Seviliya sartaroshi” kabi komik
operalari

hazil

va

yengillik

bilan

tamoshabinlrni lol qoldirsa, “Vilgelm Tell”
kabi jiddiy operalari vatanparvarlik va
erkinlik ruhini ulug`ladi. Uning musiqiy
merosi kelajak avlodlar uchun ilhom manbai
bo`lib qoladi.

Foydalanilgan adabiyotlar ro‘yhati

1.

Gossett, Philip. Perfoming italian opera. Chikago 2006


background image

Universal International Scientific Journal

2025, 2(5)

6

9

2.

Osborne, Richard. Rossini: His life and Works. Oxford university Press, 2007

3.

Servardio, Gaia. Rossini. London: Constable, 2003

4.

Kendall, Alan. Gioachino Rossini: The Reluctant Hero. London: Victoirb Gollancz, 1992

5.

Weinstock, Herbert. Rossini: A Biography New York: Knoph, 1868

.

Bibliografik manbalar

Gossett, Philip. Perfoming italian opera. Chikago 2006

Osborne, Richard. Rossini: His life and Works. Oxford university Press, 2007

Servardio, Gaia. Rossini. London: Constable, 2003

Kendall, Alan. Gioachino Rossini: The Reluctant Hero. London: Victoirb Gollancz, 1992

Weinstock, Herbert. Rossini: A Biography New York: Knoph, 1868.

Муаллифнинг (муаллифоарнинг) энг кўп ўқилган мақолалари