World scientific research journal
www.wsrjournal.com Volume-26_Issue-3_April -2024
95
ХЎЖАЛИК ЮРИТУВЧИ СУБЪЕКТЛАР ИҚТИСОДИЙ
САЛОҲИЯТИНИ ТАҲЛИЛ ҚИЛИШ ВА БАҲОЛАШ
Самадова Наргизза Расуловна
ТДИУ, “Молиявий таҳлил”
кафедраси доценти
nargizasamadova040@gmail.coм
Аннотация:
Мазкур мақолада хўжалик юритувчи субъектларнинг
иқтисодий салоҳиятини таҳлил ва унинг натижадорлигини таъминлаш,
иқтисодий таҳлил ишларини ташкил этиш, ўтказиш ва унинг ахборот таъминоти
масалалари умумий жиҳатдан баён қилинган ахборот манбасидан
фойдаланиншнинг аҳамияти очиб берилган.
Abstract:
In this article, the importance of using the information source, where
the issues of economic potential analysis of economic entities and ensuring its
effectiveness, organization and conduct of economic analysis and its information
supply are explained in general.
К
а
л
и
т
с
ў
з
л
а
р
иқтисодий салоҳият, ахборот таъминоти, мулкий салоҳият, меҳнат салоҳияти,
ишлаб чиқариш салоҳияти.
Keywords:
economic potential,
information supply
, property potential, labor
potential, production potential.
Бугунги кун шароитида ҳар қандай иқтисодий субъектнинг якуний
мақсадга эришишида унинг иқтисодий салоҳиятига бевосита боғлиқдир.
Салоҳият тушунчаси жуда кўплаб жабҳаларда қўлланилиши мумкин. Хусусан,
Президентимиз томонидан ўтказилган йиғилишларда интеллектуал салоҳият,
туризм салоҳити, саноат салоҳияти, инновацион салоҳият, мудофаа салоҳияти
каби кўплаб соҳаларга оид “салоҳият” атамаси ишлатилган. Чунки, ушбу сўзнинг
луғавий маъносидан келиб чиқиб, мавжуд ҳолат ва келгусидаги имкониятларни
баҳолаш учун салоҳият сўзи қўлланилади.
Шу боисдан, корхона иқтисодий салоҳиятини таҳлил қилиш асосида уни
баҳолаш жараёнида қўлланиладиган усуллар, илмий манбаларда келтириб
ўтилган услуб ва услубиётлар, уларнинг мазмуни ва қиёсий таҳлилини илмий
тадқиқ этиш тадқиқот вазифаларидан бири сифатида белгиланган.
Ҳар қандай таҳлил турининг натижадорлиги унинг ташкилий ва ахборий
жиҳатларига тўғридан-тўғри боғлиқдир. Шу боисдан ҳам иқтисодий таҳлил ва
унинг назариясига бағишланган аксарият адабиётларда иқтисодий таҳлил
ишларини ташкил этиш, ўтказиш ва унинг ахборот таъминоти масалалари
умумий жиҳатдан баён қилинган. Мазкур манбаларда иқтисодий таҳлилни
ташкил этиш, ўтказиш ва натижаларини расмийлаштириш иқтисодий таҳлил
World scientific research journal
www.wsrjournal.com Volume-26_Issue-3_April -2024
96
фанининг умумий назарий-методологик нуқтайи назардан очиб берилган. Бироқ,
тематик таҳлил нуқтайи назардан алоҳида таҳлил объектлари бўйича таҳлилни
ўтказиш кетма-кетлиги келтириб ўтилмаган.
Корхона иқтисодий салоҳияти комплекс тушунча сифатида қаралса ҳам
иқтисодий таҳлилнинг муҳим таркибий элементи ҳисобланади. Шу боисдан,
унга тематик таҳлил сифатида ёндашган ҳолда ташкилий асосларини ёритиш
лозим деб ҳисоблаймиз.
Олиб борилган тадқиқотлар натижасида корхона иқтисодий салоҳияти
таҳлилини ўтказиш методикасини қуйидагича ифодаладик.
1-расм. Корхона иқтисодий салоҳияти таҳлилини ташкил этиш ва
ўтказиш босқичлари
1
Корхона иқтисодий салоҳияти таҳлилининг ҳар бир босқичида унинг
натижадорлигини таъминловчи кўплаб жиҳатлар мавжуд. Хусусан, тайёргарлик
1
Тадқиқотлар асосида муаллиф томонидан тайёрланди.
1. Корхона иқтисодий салоҳияти ва унинг таркибий элементларини
ифодаловчи кўрсаткичларни белгилаш ва ҳисоблаш.
2. Корхона иқтисодий салоҳиятига таъсир этувчи ички ва ташқи
омилларни аниқлаш ҳамда таъсирини баҳолаш
Корхона иқтисодий салоҳияти таҳлили ташкил этиш босқичлари
БОСҚИЧЛАР
АМАЛЛАР
Тайёргарлик
1. Таҳлил мақсадини аниқлаш ва режасини тузиш.
2. Олдинги ўтказилган таҳлил натижалари билан танишиш.
3. Иқтисодий салоҳиятни таҳлил қилиш ёндашувини аниқлаш.
4. Таҳлил ўтказиш даври ва йўналишини аниқлаш
Таҳлил қилиш
Якуний
1. Таҳлил натижаларини умумлаштириш ва хулосаларни тайёрлаш.
2. Таҳлил натижаларини расмийлаштириш.
3. Таҳлиллар асосида қарорлар қабул қилиш.
World scientific research journal
www.wsrjournal.com Volume-26_Issue-3_April -2024
97
босқичида иқтисодий салоҳият таҳлилининг режа ва дастурини тузиш унинг
кейинги босқичларда муваффақиятли амалга оширишнинг муҳим мезонларидан
ҳисобланади. Бу борада шуни эътироф этиш керакки, иқтисодий таҳлилнинг
режа ва дастурини тузиш бўйича қонунчиликда белгиланган тартиб мавжуд
бўлмаганлиги боис, манбаларда унинг намунавий шакли эмас балки таркибига
тўғрисида қисқа маълумот берилган, холос. Бироқ, иқтисодчи олим О.Очилов
илмий тадқиқот ишида корхона инвестициялар таҳлили режаси ва дастурининг
намунавий шаклларини таклиф этган. Ушбу тадқиқот ишида келтирилган
тематик таҳлил тури бўйича режа ва дастур тузиш муҳим аҳамиятга молик деб
ҳисоблаймиз. Чунки, пухта тузилган режа ва дастур мақсадга осон ва юқори
самарадорлик билан эришишга замин яратади.
Корхона иқтисодий салоҳияти таҳлили юқорида таклиф этилган босқичлар,
ҳар бир босқич бўйича бажариладиган таҳлилий амаллар, ўрганиладиган
масалалар, кўрсаткичлар ва усулларни қамраб олувчи режа ва дастур асосида
ташкил этилса таҳлилнинг натижадорлиги ошади ва самарали бошқарув
қарорлари қабул қилинишига эришилади деб ҳисоблаймиз.
Корхона иқтисодий салоҳияти таҳлилининг асосий қисми, яъни таҳлил
қилиш босқичи жараённинг марказий қисми ҳисобланади. Ушбу босқичда
кўрсаткичлар тизими иқтисодий салоҳиятни баҳолаш бўйича услубий
ёндашувлар орқали ишлаб чиқилиб, уларни таҳлил қилишда эса жуда кўплаб
усуллардан фойдаланиш мумкин.
Корхона фаолиятида бошқарувнинг муҳим вазифаларидан бири унинг
иқтисодий салоҳиятини таҳлил қилиш ва баҳолашдир. Эркин иқтисодиёт
шароитида бизнес субъектлари учун иқтисодий ресурсларни шакллантириш ва
улардан фойдаланиш самарадорлиги ҳолатини мониторинг қилиш ва
баҳолашнинг илмий асосланган иқтисодий механизмлари мавжуд эмаслиги
тадбиркорлик субъектларининг инвестиция фаоллиги ва рақобатбардошлигини
пасайишига олиб келади. Бу эса корхона иқтисодий салоҳиятини таҳлил қилиш
ва баҳолашнинг янги усуллари ва моделларини ишлаб чиқиш орқали унинг
иқтисодий ҳолати ва ривожланишишида бошқарув қарорлари таъсирини
оширишни тақазо этади.
Олиб борилган тадқиқотлар натижасида корхона иқтисодий салоҳиятини
баҳолаш методлари икки гуруҳга бўлиб ўрганилди. Биринчи гуруҳ, иқтисодий
салоҳиятни баҳолашнинг анъанавий методлари бўлиб, уларнинг барчасида
корхона иқтисодий салоҳияти хўжалик фаолияти натижаларини ифодаловчи
ҳақиқий кўрсаткичлар қийматида келиб чиқиб амалга оширилади. Бунда бозор
қийматининг даромадлар ва қиёсий таҳлил методлари, шунингдек, комплекс
рейтинг баҳолаш методи иқтисодий салоҳиятни натижавийликка, мулкий
(харажатлар) методи эса ресурсларга асосланган ёндашувини намоён қилади.
Бироқ, корхона ресурслари ва улардан фойдаланиш натижадорлиги бўйича
World scientific research journal
www.wsrjournal.com Volume-26_Issue-3_April -2024
98
иқтисодий салоҳиятга баҳо берувчи методларда қуйидаги камчиликлар мавжуд:
ресурслар ва натижадорликни баҳолашда омилларнинг ўзаро таъсири ҳисобга
олинмасдан алоҳида таҳлил қилинади; фақатгина эришилган натижа ўрганилиб,
истиқболли кўрсаткичларга эътибор қаратилмайди.
Фикримизча, иқтисодий салоҳиятни баҳолашда натижасида унга яхлит
тизим сифатида қараган ҳолда мавжуд ресурслар билан чекланиб қолмай,
келажддаги имкониятларни ҳам аниқлай олиш лозим. Корхона иқтисодий
салоҳиятини маълум қисми бўйича комплекс таҳлил ўтказиб, тўғри ва умумий
хулоса шакллантириш имконини бермайди. Анаъанвий методлар корхона
иқтисодий салоҳиятини тўлалигича, мантиқий узвийликда таҳлил қилиш ва
баҳолаш учун етарли имкониятларга эга эмас деган илмий хулосага келинган.
Шу боисдан, замонавий тадқиқотларда корхона иқтисодий салоҳиятининг
олдинги ва жорий даврлар бўйича таҳлил қилиш асосида унинг истиқболли
даражасини баҳолашга кенг эътибор берилмоқда. Тадқиқотлар натижасида
корхона иқтисодий салоҳиятини таҳлил қилиш ва баҳолаш бўйича ишлаб
чиқилган методларнинг иккинчи гуруҳи замонавий методлар деб номланиб,
уларда асосий урғу иқтисодий салоҳиятнинг таркибий қисмларини баҳолашга
қаратилган. Иқтисодий салоҳият элементларини молия-хўжалик фаолиятининг
натижаларини ифодаловчи кўрсаткичлар асосида балли, эксперт, экспресс ва
молиявий кўрсаткичлар ёрдамида баҳолаш методлари қўлланилган. Бироқ,
манбаларда иқтисодий салоҳият таркиби бўйича ягона ёндашув мавжуд эмас.
Шундай экан, корхона иқтисодий салоҳиятини баҳолаш бўйича унинг таркибий
қисмларининг ўзаро алоқадорлиги ва боғлиқлигидан келиб чиқиб, уларнинг
хусусий ва умумий таъсирларини ҳисобга олган ҳолда корхонанинг жорий ва
истиқболдаги салоҳиятини баҳолаш имконини берувчи услубиёт илаб чиқиш
ҳанузгача устувор вазифалардан бири бўлиб қолмоқда.
Корхона иқтисодий салоҳиятини баҳолаш бўйича анъанавий ва замонавий
методларнинг моҳиятини тадқиқ этиш асносида маълум бўлдики, корхонанинг
иқтисодий салоҳиятини таҳлили ва баҳолашнинг асоси иқтисодий
ресурсларнинг шаклланиши, ишлатилиши ва иқтисодий натижалар билан боғлиқ
кўрсаткичлар ҳамда улар ўртасидаги самарали ўзаро таъсир мезонига
асосланиши керак. Бу эса иқтисодий салоҳиятнинг корхонани барқарор,
самарали фаолият юритиши учун учун ўзини ўзи ривожлантиришнинг ички
манбаларини шакллантириш ва амалга ошириш ролини мужассам этган ҳолда
ички ва ташқи муҳитнинг ўзгаришига мутаносиблиги билан белгиланади.
Корхона иқтисодий салоҳияти таҳлилининг асосий босқичида зарур бўлган
яна бир муҳим элементлардан бири бу мазкур жараёнда қўлланиладиган
усуллардир. Мазкур усуллар таҳлил натижаларининг самарадорлигига бевосита
таъсир кўрсатиб, масалага таҳлилчининг қандай ёндашаётганлигидан келиб
чиқиб танланади.
World scientific research journal
www.wsrjournal.com Volume-26_Issue-3_April -2024
99
Адабиётлар:
1.
Самадова, Н. Р. (2024). КОРХОНА ИҚТИСОДИЙ САЛОҲИЯТИНИНГ
КОМПЛЕКС ТАҲЛИЛИ COMPLEX ANALYSIS OF THE ECONOMIC
COMPETENCE OF THE ENTERPRISE.
World scientific research journal
,
23
(2),
174-181.
2.
Samadova Nargiza Rasulovna. (2023). Ways to Analyze Financial Potential
Based on the Balance Sheet.
Central Asian Journal of Innovations on Tourism
Management
and
Finance
,
4
(12),
65-67.
Retrieved
from
https://cajitmf.centralasianstudies.org/index.php/CAJITMF/article/view/661
3.
Мамат
қулов, А. Х. (2023). Пахтани қайта ишлаш корхоналарида ишлаб чиқариш
харажатлари
бўйича
таннархни
ҳисоблаш
усулларини
такомиллаштириш.
Gospodarka i Innowacje.
,
41
, 142-145.
4.
Маматкулов, А. (2017). Совершенствование учета затрат в
производственном учете на хлопкоперерабатывающем предприятии. Экономика
и
инновационные
технологии,
(3),
111–117.
извлечено
от
https://inlibrary.uz/index.php/economics_and_innovative/article/view/9264
5.
Rozmatovna, Y. U. (2022). Improvement of Intangible Assets Accounting
and Auditing.
Texas Journal of Multidisciplinary Studies
,
9
, 102-104.
6.
Rozmatova
Umida
Yuldashevna.
(2023).
IQTISODIYOTNI
TARTIBLASHDA
BОZОR
MЕХANIZMI
.
Journal
of
New
Century
Innovations
,
30
(3),
12–13.
Retrieved
from
https://newjournal.org/index.php/new/article/view/7342
7.
Nurmanov, U. A. (2022). Budgeting in the management of current
assets.
Berlin Studies Transnational Journal of Science and Humanities
,
2
(1.1
Economical sciences).
8.
У.А. Нурманов. (2024). Жорий активларни бошқаришда тизимли
ёндашишни такомиллаштиришнинг муҳимлиги. World Scientific Research
Journal,
23(2),
277–286.
Retrieved
from
http://www.wsrjournal.com/index.php/wsrj/article/view/3041
9.
Yuldasheva, U. A. (2022). THE IMPACT OF THE TAX BURDEN ON
THE FINANCIAL ACTIVITIES OF BUSINESS ENTITIES.
ILMIY TADQIQOT VA
INNOVATSIYA
,
1
(1), 55-63.
10.
Yuldasheva Umida Asanaliyevna. (2024). WAYS TO OPTIMIZE THE
TAX
BURDEN
ON
ORGANIZATIONS
IN
THE
REPUBLIC
OF
UZBEKISTAN.
American Journal of Business Management, Economics and
Banking
,
20
,
248–253.
Retrieved
from
https://www.americanjournal.org/index.php/ajbmeb/article/view/1782
11.
Yuldasheva,
U.
(2022).
IQTISODIYOTNING
XALQARO
INTEGRATSIYASIDA
INVESTITSIYALARNING
O’RNI
VA
World scientific research journal
www.wsrjournal.com Volume-26_Issue-3_April -2024
100
AXAMIYATI. INTERNATIONAL СONFERENCE ON LEARNING AND
TEACHING, 1(4),
336–345.
Retrieved
from
https://researchedu.org/index.php/iclt/article/view/2742
12.
Юлдашева, Д. A. (2024). ИНФОРМАЦИОННАЯ ОСНОВА
ОЦЕНКИ
СОБСТВЕННОГО
КАПИТАЛА
ХОЗЯЙСТВУЮЩИХ
СУБЪЕКТОВ.
World scientific research journal
,
23
(2), 57-66.
13.
Yuldasheva D.A. (2023). INFORMATION AND ANALYTICAL
BUSINESS ENVIRONMENT AND ITS INTERACTION WITH ACCOUNTING IN
THE DIGITAL ECONOMY.
European Journal of Research Development and
Sustainability
,
4
(1),
9-12.
Retrieved
from
https://scholarzest.com/index.php/ejrds/article/view/3106
14.
Сагдиллаева, З. А. (2024). ФИНАНСОВЫЙ АНАЛИЗ НА
СОВРЕМЕННОМ ЭТАПЕ РАЗВИТИЯ: ТЕОРИЯ И ПРАКТИКА.
World scientific
research journal
,
23
(2), 191-198.
15.
Сагдиллаева, З. А. (2024). СОДЕРЖАНИЕ И ПОРЯДОК
ПРОВЕДЕНИЯ
АНАЛИЗА
ФИНАНСОВОЙ
ОТЧЁТНОСТИ,
СФОРМИРОВАННЫЙ НА ОСНОВЕ МСФО.
World scientific research
journal
,
23
(2), 437-442.
16.
Sardor
Umarovich
Kholdorov
(2022).
Investitsion
loyihalarini
moliyalashtirishda xavflarni baholash va boshqaruv masalalari. "
The processes of
digital transformation in the economy, finance and management in the context of a
pandemic"
, 6, 916-927 pp.
17.
Сардор Умарович Холдоров (2022).
Рақамли иқтисодиёт шароитида
инвестицион фаолиятини молиялаштириш истиқболлари.
“Ўзбекистоннинг
тараққиёт стратегияси: мақсад, тамойиллар ва ривожланиш истиқболлари”
,
3, 326-329 б.
18.
Абдуллаев Аброр Бозарбоевич. (2023). Корхона солиқ
мажбуриятларини самарали бошқаришни таъминлашда солиқ аудитининг роли.
World Scientific Research Journal, 21(1), 134–142. Retrieved from
http://www.wsrjournal.com/index.php/wsrj/article/view/2871
19.
Абдуллаев, А. Б. (2019). Совершенствование учета и анализа
налогов improvement of accounting and analysis of taxes. ББК 65.052 Б 94, 10.
20.
Абдуллаев Аброр Бозарбоевич. (2023). Солиқ таваккалчилигини
бошқаришда солиқ аудитининг роли ва вазифалари. World Scientific Research
Journal, 21(1), 166–175. Retrieved from
http://www.wsrjournal.com/index.php/wsrj/article/view/2874
21.
Abdullayev, A. B., & Ochilov, O. I. (2021). A new approach to the
methodology of tax analysis. Asian Journal of Research in Business Economics and
Management, 11(9), 19-25.
World scientific research journal
www.wsrjournal.com Volume-26_Issue-3_April -2024
101
22.
Якубов Улугбек Касимович. (2024). Хўжалик юритувчи
субъектларнинг молиявий- иқтисодий ҳолатини таҳлилида ташқи иқтисодий
фаолият кўрсаткичларидан фойдаланиш масалалари. World Scientific Research
Journal, 23(2), 428–436. Retrieved from
http://www.wsrjournal.com/index.php/wsrj/article/view/3055
23.
U.Yakubov, Q.Altiyev, Sh.Maxmudova. (2022). Biznes tahlilda raqamli
texnologiyalar. (Darslik). –T.: “Nihol print”, 236 b.
24.
Klichev, B. (2024, февраль 23). Inson kapitalini rivojlantirishda
ishchilar harakati tahlili. Ilm-fan taraqqiyotida mintaqaviy iqtisodiyotni rivojlantirish
va kambag'allikni qisqartirish, Farg'ona, O'zbekiston.
https://doi.org/10.5281/zenodo.10901976
25.
Қличев, Б. (2021, май 21). Маҳсулот (иш, хизматлар) га баҳо
шакллантириш масалалари. Бухгалтерия ҳисоби ва аудиторлик фаолиятини
халқаро стандартлар асосида ташкил этишнинг долзарб масалалари.
https://doi.org/10.5281/zenodo.10647005
26.
Қличев, Б. (2021, май 21). Ўзбекистонда ишбилармонлик фаоллиги
таҳлилини ташкил этиш. Бухгалтерия ҳисоби ва аудиторлик фаолиятини
халқаро стандартлар асосида ташкил этишнинг долзарб масалалари.
https://doi.org/10.5281/zenodo.10646960
27.
Қличев, Б. (2021, май 5). Ишбилармонлик фаоллиги индекси
таҳлили. Biznes-tahlilni rivojlantirishning zamonaviy tendensiyalari va istiqbollari.
https://doi.org/10.5281/zenodo.10647021
28.
Қличев, Б. (2022, сентябрь 16). Операцион фаолият таҳлилида
харидор танлови асосида маҳсулотга баҳо шакллантириш масалалари.
Инновацион ёндашув асосида молиявий ҳисоботнинг халқаро стандартларини
жорий этиш.
https://doi.org/10.5281/zenodo.10647059
29.
Қличев Бахтиёр Пардаевич. (2024). Ишчилар қўнимсизлиги
таҳлили.
World Scientific Research Journal
,
23
(2), 287–294. Retrieved from
http://wsrjournal.com/index.php/wsrj/article/view/3042
30.
Adurahimov, A. Z., & Ergashov, I. O. (2023). Ta’limda texnalogiyalarni
qo‘llash hamda xorijiy tillarni o‘rgatish orqali mutaxassislarni malakali kadr sifatida
chiqarish islohatlari. Scientific approach to the modern education system, 2(18), 62-
64.
31.
Adurahimov, A. Z., & Ergashov, I. O. (2023). Kichik biznesga qanday
yengilliklar beriladi, kimlar 20 mln yoki 30 mln to‘lasa soliq hisobotini yuritishi shart
emas, 2023 yilgi soliq o‘zgarishlari. ijodkor o'qituvchi, 3(32), 30-32.
32.
Қиличев Ботир Пардаевич. (2024). COVID-19 пандемиясидан кейин
туризмни ривожлантириш йўналишлари. Образование наука и инновационные
идеи
в
мире,
39(2),
130–134.
Retrieved
from
https://newjournal.org/index.php/01/article/view/11578/11219
World scientific research journal
www.wsrjournal.com Volume-26_Issue-3_April -2024
102
33.
Abdullaevich, K. M. (2020). Issues to enhance financial literacy on
extrabudgetary targeted funds.
International Journal of Research in Social
Sciences
,
10
(8), 129-135.
34.
Қурбонов Мухиддин Абдуллаевич. (2024). Яширин иқтисодиётга
қарши курашишда фискаль сиёсат, хорижий тажриба, муаммо ва ечимлар. World
Scientific
Research
Journal,
23(2),
257–265.
Retrieved
from
http://www.wsrjournal.com/index.php/wsrj/article/view/3039
35.
Қурбонов Мухиддин Абдуллаевич. (2024). Солиқ маъмурчилигида
молиявий технологиялар – хуфиёна иқтисодиётни қисқартириш омили сифатида.
World
Scientific
Research
Journal,
23(2),
266–276.
Retrieved
from
http://www.wsrjournal.com/index.php/wsrj/article/view/3040
36.
Қурбонов Мухиддин Абдуллаевич. (2024). Қўшилган қиймат
солиғини қўллашнинг халқаро амалиётдаги моделлари. World Scientific Research
Journal,
23(2),
295–302.
Retrieved
from
http://www.wsrjournal.com/index.php/wsrj/article/view/3043
37.
Қурбонов Мухиддин Абдуллаевич. (2024). Хуфиёна иқтисодиёт
шароитида фискал сиёсати ва унинг назарий асослари. World Scientific Research
Journal,
23(2),
303–313.
Retrieved
from
http://www.wsrjournal.com/index.php/wsrj/article/view/3044
38.
Қурбонов Мухиддин Абдуллаевич. (2024). Божхона тўловларини
ундиришда молиявий технологияларини қўллаш амалиётини такомиллаштириш.
World
Scientific
Research
Journal,
23(2),
314–324.
Retrieved
from
http://www.wsrjournal.com/index.php/wsrj/article/view/3045
39.
Қурбонов Мухиддин Абдуллаевич. (2024). Erkin iqtisodiy zonalar
faoliyatini takomillashtirish va normativ-huquqiy asoslari. World Scientific research
Journal,
23(2),
344–351.
Retrieved
from
http://www.wsrjournal.com/index.php/wsrj/article/view/3048
40.
Қурбонов Мухиддин Абдуллаевич. (2024). Fiskal siyosat boʻyicha xorijiy
mamlakatlar tajribasi va uni qoʻllash muammolari. World Scientific Research Journal,
23(2),
352–361.
Retrieved
from
http://www.wsrjournal.com/index.php/wsrj/article/view/3049
41.
Dusiyarov, S. K. (2021). Issues Of Supporting Activities Of Business
Entities Through Improving Tax Administration In Uzbekistan.
Academicia
Globe
,
2
(11), 51-59.
42.
Dusiyarov, S. X. (2023). Stages of entrepreneurship development in
uzbekistan and its role in the national economy.
Modern Science and Research
,
2
(6),
16-25.
43.
Дусиярoв Ш. (2021). Кичик тадбиркорлик субъектлари молиявий
фаолиятига солиқларнинг таъсири таҳлили, Iqtisodiyot va taʼlim, 2021, 6, 105-109.
https://cedr.tsue.uz/index.php/journal/article/view/289
World scientific research journal
www.wsrjournal.com Volume-26_Issue-3_April -2024
103
44.
Тулаев, М. С., & Кличев, Б. П. (2022). ВОПРОСЫ
СОВЕРШЕНСТВОВАНИЕ УЧЕТА КОРПОРАТИВНЫХ ОБЛИГАЦИИ:
ОБЯЗАТЕЛЬСТВО ИЛИ КАПИТАЛ. Учет, анализ и аудит: их возможности и
направления эволюции, 146-154.
45.
Дусияров, Ш., Чоршанбаев, У., & Муратжанова, Л. (2024). Саноатни
модернизациялашда
самарали
солиқ
механизмларидан
фойдаланиш
йўллари.
Iqtisodiy taraqqiyot va tahlil
,
2
(2), 367-376.
46.
Fayziev, F. (2021). Маҳаллий бюджет даромадларини оширишда
мулкий солиқларнинг аҳамияти. Архив научных исследований, 2(1). извлечено
от https://journal.tsue.uz/index.php/archive/article/view/305
47.
Файзиев Фаррух Абдуллахожаевич. (2024). Ўзбекистонда ўзини ўзи
банд қилиш: ривожланиш истиқболлари ва солиқ тизимидаги ўрни. World
Scientific
Research
Journal,
23(2),
387–402.
Retrieved
from
http://www.wsrjournal.com/index.php/wsrj/article/view/3052
48.
Abdullakhojaevich, F. F. (2020). Peculiarities of assessing real estate by
market value for the taxation purpose.
International Journal of Research in Social
Sciences
,
10
(7), 92-100.
49.
Файзиев, Ф. (2020). Солиқ солиш мақсадида кўчмас мулкни бозор
қийматида баҳолашнинг ўзига хос хусусиятлари.
Экономика и инновационные
технологии
, (1 (2)), 218-227.
50.
Хамидова Сулув Янгибоевна. (2023). Халқаро амалиётда ички
аудиторлик текширувларини ўтказиш услубиётини ва ички аудитнинг халқаро
стандартларини такомиллаштириш асослари.
"XXI ASRDA INNOVATSION
TEXNOLOGIYALAR, FAN VA TAʼLIM TARAQQIYOTIDAGI DOLZARB
MUAMMOLAR" nomli respublika ilmiy-amaliy konferensiyasi
,
1
(8), 8–22.
51.
Хамидова С.Я. (2023). Молиявий ҳисоботларни трансформация қилиш
ва параллел усулларда тузишнинг ташқилий жиҳатлари.
"Conference on Universal
Science Research 2023"
,
1
(8), 18–23.
52.
Yuldashev, J. A. (2023). Marketing Principles of Formation of Reserve Funds
in the Practice of Commercial Banks.
EUROPEAN JOURNAL OF BUSINESS
STARTUPS
AND
OPEN
SOCIETY
,
3
(5),
1–6.
Retrieved
from
https://inovatus.es/index.php/ejbsos/article/view/1650
53.
Юлдашев, Ж. А. (2023). Изучение современного состояния банковских
поступлений,
формы
развития
внутрибанковских
и
межбанковских
расчетов.
World scientific research journal
,
12
(2), 186-196.
54.
Юлдашев, Ж. А. ТИЖОРАТ БАНКЛАРИДА МИЖОЗЛАР БИЛАН
МУНОСАБАТЛАР
ҲОЛАТИНИ
БАҲОЛАШ
УСУЛИНИ
ТАКОМИЛАШТИРИШ.
55.
Yuldashev, J. A. (2022). Mechanisms of Customer Attraction Based on
Marketing Strategies in Commercial Banks.
EUROPEAN JOURNAL OF BUSINESS
World scientific research journal
www.wsrjournal.com Volume-26_Issue-3_April -2024
104
STARTUPS
AND
OPEN
SOCIETY
,
2
(10),
25–32.
Retrieved
from
https://inovatus.es/index.php/ejbsos/article/view/1313
56.
Pardayevich, K. B. (2022). ANALYSIS OF PRODUCT PRICING BASED
ON PRODUCT PARAMETERS AND CUSTOMER CHOICE.
Journal of new
century innovations
,
6
(1), 67-79
57.
САГДИЛЛАЕВА, З. А., & ЧОРИЕВ, И. Х. (2016). Проблемы аудита
оплаты труда. In
СОВРЕМЕННЫЕ ПРОБЛЕМЫ УПРАВЛЕНИЯ И
РЕГУЛИРОВАНИЯ: ПОИСК ОПТИМАЛЬНЫХ РЕШЕНИЙ
(pp. 113-119).
58.
Choriev, I., & Mamatqulov, A. (2018). THE EFFECT OF
DEVELOPMENT OF SMALL BUSINESS ON SEGMENTAL SEPARATION OF
POPULATION.
International Finance and Accounting
,
2018
(5), 12.
59.
Тулаев Мирзакул Саламович. (2024). РАСЧЕТ РЕНТАБЕЛЬНОСТЬ
СОБСТВЕННОГО КАПИТАЛА (ROE) В УЗБЕКИСТАНЕ . World Scientific
Research Journal, 23(2), 182–190. Retrieved from
http://www.wsrjournal.com/index.php/wsrj/article/view/3031
60.
Тулаев Мирзакул Саламович. (2024). МОЛИЯВИЙ ҲИСОБОТЛАРНИ
КОЭФФИЦЕНТЛАР ЁРДАМИДА ТАҲЛИЛ ҚИЛИШ МАСАЛАЛАРИ . World
Scientific
Research
Journal,
23(2),
149–162.
Retrieved
from
http://www.wsrjournal.com/index.php/wsrj/article/view/3028