Авторы

  • Shukrullo Agoyev
    O'zbekiston Respublikasi IIV Akademiyasi “Tergov faoliyati” kafedrasi o'qituvchisi
  • Azizbek Sattarov
    O’zbekiston Respublikasi IIV Akademiyasi 3-bosqich 327-guruh kursanti

DOI:

https://doi.org/10.71337/inlibrary.uz.zdaf.113007

Ключевые слова:

Zo‘rlash jinsiy ekspluatatsiya jinsiy zo‘ravonlik tergov metodikasi guvohlik olish psixologik yondoshuvlar zamonaviy texnologiyalar video va audio yozuvlar guvohlarni so‘roq qilish jinoiy faoliyat huquqni himoya qilish tergovchi malakasi jinoiy tergov zo‘ravonlikni oldini olish psixologik travma guvohlarni qo‘llab-quvvatlash huquqiy yordam psixologik maslahat guvohlar bilan muloqot jinsiy erkinlik huquqlari.

Аннотация

Jinsiy erkinliklarga qarshi jinoyatlar, ya'ni zo‘rlash, jinsiy ekspluatatsiya, jinsiy zo‘ravonlik va boshqa shunga o‘xshash jinoyatlar nafaqat jinoiy huquqni buzish, balki insonning psixologik va ijtimoiy xavfsizligiga tahdid soladi. Ushbu jinoyatlar ko‘pincha juda murakkab holatlar bo‘lib, tergovchilarga ko‘p hollarda maxsus metodlar, psixologik yondoshuvlar va yuridik strategiyalarni talab qiladi. Jinsiy erkinliklarga qarshi jinoyatlarni tergov qilishda yuqori darajadagi ehtiyotkorlik, guvohlik olishning maxsus metodlari va guvohlarni psixologik nuqtai nazardan qo‘llab-quvvatlash zarurati bor. Jinsiy zo‘ravonlikka uchragan shaxslar odatda psixologik travmalarni boshdan kechiradilar, bu esa tergovchilardan qo‘shimcha ehtiyotkorlikni talab qiladi. Guvohlarning ko‘rsatmalarini olishda metodologik yondoshuvlar muhim o‘rin tutadi, chunki jinsiy zo‘ravonlikka uchragan shaxslar ko‘pincha o‘z huquqlarini himoya qilishda qiynalishadi. Shuning uchun, tergovchilar guvohlarni so‘roq qilishda ular uchun noqulay holatlar yaratmaslik, to‘g‘ri psixologik muhit yaratish, o‘zaro ishonchni ta'minlash va jinoiy faoliyatga aloqador har bir tafsilotni aniqlashda ehtiyotkorlik bilan yondashishlari kerak. Jinsiy erkinliklarga qarshi jinoyatlarni tergov qilishda, zamonaviy texnologiyalarni qo‘llash zaruriydir. Bu texnologiyalar video va audio yozuvlarni o‘z ichiga oladi, chunki ular guvohlarning so‘zlarini aniq va ishonchli tarzda qayd etishda yordam beradi. Bunday texnologiyalar, guvohlarning so‘zlarini manipulyatsiya qilishning oldini oladi va tergovchilarga har bir holatni rasmiylashtirishda shaffoflikni ta'minlaydi.


background image


23

JINSIY ERKINLIKKA QARSHI JINOYATLARNI TERGOV QILISH METODIKASI

VA USHBU TURDAGI JINOYАTLARNING O’ZIGA XOSLIGI

Agoyev Shukrullo Safarboyevich

O'zbekiston Respublikasi IIV Akademiyasi

“Tergov faoliyati” kafedrasi o'qituvchisi

Sattarov Azizbek Valibekovich

O’zbekiston Respublikasi IIV Akademiyasi 3-bosqich 327-guruh kursanti

https://doi.org/10.5281/zenodo.15721130

Annotatsiya

Jinsiy erkinliklarga qarshi jinoyatlar, ya'ni zo‘rlash, jinsiy ekspluatatsiya, jinsiy zo‘ravonlik

va boshqa shunga o‘xshash jinoyatlar nafaqat jinoiy huquqni buzish, balki insonning psixologik
va ijtimoiy xavfsizligiga tahdid soladi. Ushbu jinoyatlar ko‘pincha juda murakkab holatlar bo‘lib,
tergovchilarga ko‘p hollarda maxsus metodlar, psixologik yondoshuvlar va yuridik
strategiyalarni talab qiladi. Jinsiy erkinliklarga qarshi jinoyatlarni tergov qilishda yuqori
darajadagi ehtiyotkorlik, guvohlik olishning maxsus metodlari va guvohlarni psixologik nuqtai
nazardan qo‘llab-quvvatlash zarurati bor. Jinsiy zo‘ravonlikka uchragan shaxslar odatda
psixologik travmalarni boshdan kechiradilar, bu esa tergovchilardan qo‘shimcha
ehtiyotkorlikni talab qiladi. Guvohlarning ko‘rsatmalarini olishda metodologik yondoshuvlar
muhim o‘rin tutadi, chunki jinsiy zo‘ravonlikka uchragan shaxslar ko‘pincha o‘z huquqlarini
himoya qilishda qiynalishadi. Shuning uchun, tergovchilar guvohlarni so‘roq qilishda ular
uchun noqulay holatlar yaratmaslik, to‘g‘ri psixologik muhit yaratish, o‘zaro ishonchni
ta'minlash va jinoiy faoliyatga aloqador har bir tafsilotni aniqlashda ehtiyotkorlik bilan
yondashishlari kerak. Jinsiy erkinliklarga qarshi jinoyatlarni tergov qilishda, zamonaviy
texnologiyalarni qo‘llash zaruriydir. Bu texnologiyalar video va audio yozuvlarni o‘z ichiga
oladi, chunki ular guvohlarning so‘zlarini aniq va ishonchli tarzda qayd etishda yordam beradi.
Bunday texnologiyalar, guvohlarning so‘zlarini manipulyatsiya qilishning oldini oladi va
tergovchilarga har bir holatni rasmiylashtirishda shaffoflikni ta'minlaydi.

Kalit so‘zlar

Zo‘rlash, jinsiy ekspluatatsiya, jinsiy zo‘ravonlik, tergov metodikasi, guvohlik olish,

psixologik yondoshuvlar, zamonaviy texnologiyalar, video va audio yozuvlar, guvohlarni so‘roq
qilish, jinoiy faoliyat, huquqni himoya qilish, tergovchi malakasi, jinoiy tergov, zo‘ravonlikni
oldini olish, psixologik travma, guvohlarni qo‘llab-quvvatlash, huquqiy yordam, psixologik
maslahat, jinsiy zo‘ravonlik, guvohlar bilan muloqot, jinsiy erkinlik huquqlari.


Jinsiy erkinliklarga qarshi jinoyatlar jahonning har bir burchagida uchraydigan va tobora

ko‘proq e'tibor qaratilayotgan muammo hisoblanadi. Bu jinoyatlar nafaqat jinoiy huquqni
buzish, balki inson huquqlari va erkinliklariga tahdid solish, jamiyatning axloqiy va ijtimoiy
xavfsizligiga salbiy ta'sir ko‘rsatadi. Jinsiy zo‘ravonlik, zo‘rlash, jinsiy ekspluatatsiya va boshqa
jinsiy zo‘ravonlik holatlari faqat qurbonlar uchun emas, balki ularning oilalari, jamiyat va
huquqni muhofaza qilish organlari uchun ham og‘ir oqibatlarga olib keladi. Bu holatlar ijtimoiy,
psixologik va huquqiy ta'sirlar o‘laroq jiddiy muammolarni keltirib chiqaradi, shuning uchun
ularni tergov qilish jarayoni alohida e'tibor talab qiladi

1

.

1

Хушвактова Н.А. Факторы, препятствующие эффективному использо-ванию общественного участия в

досудебном производстве / Н.А. Хушвактова // Теоретические аспекты юриспруденции и вопросы


background image


24

Jinsiy erkinliklarga qarshi jinoyatlarni tergov qilish murakkab va nozik bir jarayon bo‘lib,

bu erda nafaqat jinoiy huquqni qo‘llash, balki jinsiy zo‘ravonlikka uchragan shaxslarning
psixologik holatini hisobga olish zarurati ham alohida o‘rin tutadi. Jinoyatlarning ushbu turi
bilan bog‘liq tergovlar ko‘pincha guvohliklarni olish, jinoyatchilikni isbotlash va jinoyatchini
adolatli ravishda jazolash kabi murakkab vazifalarni bajarishni talab qiladi. Shu bois,
tergovchilar jinsiy zo‘ravonliklar bo‘yicha malakali va chuqur bilimga ega bo‘lishlari zarur.
Bugungi kunda jinsiy erkinliklarga qarshi jinoyatlar bo‘yicha tergovlarda zamonaviy metodlar
va texnologiyalarni qo‘llash nafaqat jinoyatchilarning jazolanishini ta'minlash, balki
jabrlanganlarning huquqlarini himoya qilish uchun ham muhimdir. Zamonaviy texnologiyalar,
ayniqsa video va audio yozuvlar, guvohlik olish jarayonida samarali vosita sifatida ko‘rib
chiqiladi. Ular guvohlarning so‘zlarini aniq va ishonchli tarzda qayd etish imkoniyatini beradi,
bu esa tergov jarayonini yanada shaffof va adolatli qilishga yordam beradi. Bunday
texnologiyalarni qo‘llash, guvohlarning so‘zlariga manipulyatsiya qilinishining oldini olishda
muhim ahamiyatga ega. Jinsiy erkinliklarga qarshi jinoyatlarni tergov qilishda psixologik
yondoshuvlar ham muhim rol o‘ynaydi.

Tergovchilarning guvohlarni, ayniqsa jinsiy zo‘ravonlikka uchragan shaxslarni so‘roq

qilishda ehtiyotkorlik bilan yondoshuvlar qo‘llashlari, ularning psixologik holatini hisobga
olishlari kerak. Jinsiy zo‘ravonlikka uchragan shaxslarning ko‘plari travmatik tajriba bilan
yuzlashgan bo‘lib, bu ularning guvohlik berish qobiliyatiga salbiy ta'sir ko‘rsatishi mumkin. Shu
bois, tergovchilarning psixologik yordamga muhtoj bo‘lgan shaxslar bilan ishlashda maxsus
bilimlarga ega bo‘lishi zarur. Tergovchilarni jinsiy erkinliklarga qarshi jinoyatlar bo‘yicha ta'lim
va treninglar o‘tishiga jalb qilish, ular uchun psixologik maslahatlar va huquqiy qo‘llanmalarni
yaratish muhim ahamiyatga ega. Ushbu metodlar, nafaqat guvohlik olish jarayonida to‘g‘ri
yondoshuvlarni qo‘llash imkonini beradi, balki jinoyatchilarni tezda aniqlash va ular uchun
tegishli jazolarni belgilashni ta'minlaydi. Jinsiy zo‘ravonlikka qarshi jinoyatlarni tergov qilish
jarayonida ishtirok etayotgan barcha shaxslar — tergovchilar, advokatlar, psixologlar, tibbiyot
xodimlari va sudyalar o‘z vazifalarini bajarishda o‘zaro hamkorlik qilishi lozim. Bu o‘zaro
hamkorlik jinsiy zo‘ravonlikka uchragan shaxslarning travmasini engillashtirish va tergov
jarayonining samaradorligini oshirish uchun zarurdir

2

.

Tergov jarayonidagi har bir bosqichni, xususan, guvohlik olishni, yuqori malakali

yondoshuvlar asosida olib borish, shubhasiz, adolatli hukm chiqarilishiga va jinoyatchilarning
jazolanishiga yordam beradi. Shu bilan birga, jinsiy erkinliklarga qarshi jinoyatlarni tergov
qilishda o‘ziga xos muammolar ham mavjud. Masalan, jinsiy zo‘ravonlikka uchragan
shaxslarning ko‘pchiligi o‘zlarini himoya qilishda qiynaladi, o‘z huquqlarini bilmasliklari yoki
ularning xatti-harakatlari tergovchilar tomonidan noto‘g‘ri talqin qilinishi mumkin. Bundan
tashqari, jinsiy zo‘ravonlikka qarshi jinoyatlar ko‘pincha yashirin holatda amalga oshiriladi, bu
esa tergovni yanada murakkablashtiradi. Shunday qilib, jinsiy erkinliklarga qarshi jinoyatlarni
tergov qilishni takomillashtirish uchun metodik yondoshuvlar, psixologik va huquqiy bilimlar,
zamonaviy texnologiyalarni qo‘llash, guvohlik olishning to‘g‘ri metodlarini ishlab chiqish zarur.

правоприменения: сб. ст. по материалам LXV Международной научно-практической конференции
«Теорети¬ческие аспекты юриспруденции и вопросы правоприменения». – № 11(65). – Москва, Изд.
«Интернаука», 2022. DOI:10.32743/25419889.2022.11.65.346588

2

Н.Қ.Усманалиев. Протсессуал муддатларнинг ҳисоблашда қўлланилувчи меъзонларнинг айрим жиҳатлари

//проблемс анд солутионс оф сcиентифиc анд инновативе ресеарч. – 2024. – Т. 1. – №. 3. – С. 25-30.


background image


25

Maqolada jinsiy zo‘ravonlikka qarshi jinoyatlarni tergov qilishda qo‘llaniladigan zamonaviy
metodlar, psixologik yondoshuvlar va texnologiyalarni o‘rganish orqali jinoiy tergovning
samaradorligini oshirish imkoniyatlari ko‘rib chiqiladi.

Jinoyatning ijtimoiy va huquqiy xususiyatlari: Jinsiy erkinlikka qarshi jinoyatlar odatda

jabrlanuvchilarning shaxsiy huquqlarini buzadi va ularning ruhiy hamda jismoniy holatiga
jiddiy ta’sir ko‘rsatadi. Ushbu jinoyatlar qatoriga zo‘rlash, jinsiy tajovuz, bolalarga nisbatan
jinsiy suiste’mol va boshqa tegishli huquqbuzarliklar kiradi. Tergov jarayonida jinoyatning
turini va og‘irlik darajasini aniqlash uchun mazkur jinoyatlarning barcha huquqiy belgilarini
aniqlash lozim

3

.

Jabrlanuvchi bilan ishlash: Jabrlanuvchining ruhiy holati nozik bo‘lishi sababli ular bilan

ishlashda maxsus yondashuv talab qilinadi. Jabrlanuvchini so‘roq qilishda professional
psixolog yoki ijtimoiy ishchi ishtirok etishi tavsiya etiladi. So‘roq jarayonida jabrlanuvchiga
nisbatan hurmat bilan munosabatda bo‘lish va uni qayta travmatizatsiyadan saqlash muhim

4

.

Dalillarni to‘plash: Jinsiy jinoyatlarda moddiy dalillarni to‘plash alohida e’tiborni talab

qiladi. Bu, asosan, biologik (DNK) va texnologik dalillarni o‘z ichiga oladi. Dalillarni yig‘ishda
kriminologik ekspertlar ishtirok etadi, shuningdek, sud-tibbiyot ekspertizasidan keng
foydalaniladi. Jinoyat sodir etilgan joyni tekshirishda sanitariya va gigiyena talablariga rioya
qilish zarur

5

.

Jinsiy erkinliklarga qarshi jinoyatlar, ular bilan bog‘liq jinoiy faoliyat va ular yuzasidan

olib borilayotgan tergovlar murakkablik darajasiga ko‘ra alohida ahamiyatga ega. Jinsiy
zo‘ravonlik, zo‘rlash va jinsiy ekspluatatsiya kabi jinoyatlar ko‘pincha psixologik va ijtimoiy
travmalarni keltirib chiqaradi, shu bois bu turdagi jinoyatlarni tergov qilishda maxsus
metodologiya va ehtiyotkorlik zarurdir. Tergovchilarning bu jinoyatlar bilan bog‘liq
yondoshuvlarining samaradorligi nafaqat jinoyatchilarning javobgarligini ta'minlashda, balki
jabrlangan shaxslarning huquqlarini himoya qilishda ham muhim rol o‘ynaydi.

Bundan tashqari quyidagi holatlarni ham alohida e’tiborga olish lozim:
- guvohlar va gumonlanuvchilar bilan ishlash: guvohlarning ko‘rsatmalarini to‘plashda

ularning voqeani to‘liq tushuntirishiga e’tibor berish kerak. Gumonlanuvchilarni so‘roq
qilishda jinoyatning holatlarini aniqlash uchun psixologik usullardan foydalanish mumkin

6

.

- maxfiylik va huquqiy himoya: jabrlanuvchilarning shaxsiy hayoti va maxfiyligini

ta’minlash uchun tegishli chora-tadbirlar ko‘rilishi lozim. Jinsiy erkinlikka qarshi jinoyatlarni
tergov qilish jarayonida O‘zbekiston Respublikasi Jinoyat-protsessual kodeksi va boshqa
qonunchilik hujjatlari talablari qat’iy bajarilishi zarur.

- psixologik yordam va reabilitatsiya: jabrlanuvchilarga tergov jarayonidan so‘ng

psixologik yordam ko‘rsatish va ularning reabilitatsiyasini ta’minlash kerak. Ushbu yordam
jarayonida maxsus markazlar yoki psixolog-maslahatchilar bilan hamkorlik qilish muhim.

3

Муродов Б., Ботаев М. Анализ основ реабилитации невиновных лиц в уголовном процессе //Общество и

инновации. – 2020. – Т. 1. – №. 1. – С. 166-176.

4

B.B.Murodov. Jinoyat-protsessual munosabatlarda himoyachining ishtiroki // “Advokatlik faoliyati: nazariya va

amaliyot masalalari” mavzusidagi ilmiy-amaliy konferensiya materiallari. O‘zR Prezidenti huzuridagi Amaldagi qonun
hujjatlari monitoringi instituti. – Toshkent, 2010. B. 171-175.

5

Sh.Sh.Suyunov. Giyohvandlik vositalari yoki psixotrop moddalar bilan qonunga xilof ravishda muomala qilishdan iborat

jinoyatlarni kvalifikatsiya qilishning muhim jihatlari. “Talqin va tadqiqotlar” Respublika ilmiy-uslubiy jurnali 10soni.
01.10.2022 yil B. 105-109.

6

Муродов Б., Хомидов В. Процессуальные основания производства обыска и следственного действия //Общество

и инновации. – 2023. – Т. 4. – №. 2/S. – С. 402-411.


background image


26

Jinsiy erkinlikka qarshi jinoyatlarni tergov qilishda xorij tajribasi turli mamlakatlarda mavjud
huquqiy tizimlar, madaniyat va resurslarga asoslangan holda shakllangan

7

.

Quyida bu boradagi asosiy yondashuvlar va qoidalar haqida ma’lumot berilgan:
Xorij tajribasida umumiy yondashuvlar: Jabrlanuvchini himoya qilishga yo‘naltirilgan

yondashuv: Ko‘plab davlatlarda jinsiy jinoyatlar qurbonlariga maxsus huquqiy va psixologik
yordam ko‘rsatish tizimi mavjud. Bu yordam jabrlanuvchini qo‘llab-quvvatlash va tergov
jarayonida ularning huquqlarini himoya qilishga qaratilgan. Masalan, Buyuk Britaniya va
Kanadada jabrlanuvchilarni tergov va sud jarayonida himoya qilish uchun maxsus "Advokatlar
markazi" faoliyat yuritadi. Ular jabrlanuvchilarning anonimligini saqlash va qayta
travmatizatsiyaga yo‘l qo‘ymaslikka harakat qiladi. Ixtisoslashgan tergov bo‘linmalari: Ayrim
davlatlarda jinsiy jinoyatlarni tergov qilish bo‘yicha maxsus politsiya bo‘linmalari mavjud

8

.

Masalan, AQSh va Avstraliyada jinsiy jinoyatlar va oilaviy zo‘ravonlikka qarshi kurash

bo‘yicha maxsus tergov guruhlari faoliyat yuritadi. Ushbu bo‘linmalar nafaqat tergovni olib
boradi, balki qurbonlarga psixologik va huquqiy yordam ko‘rsatadi

9

.

References:

Используемая литература:

Foydalanilgan adabiyotlar:

1.

Ўзбекистон Республикасининг Конституцияси.

2.

Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёевнинг 25.01.2020 йилдаги

Олий Мажлисга Мурожаатномаси. // [Електрон манба].
3.

Ўзбекистон юридик энциклопедияси. –Т., 2009. – Б. 199.

4.

Ўзбекистон миллий энциклопедияси. Т.4. –Т., 2002. – Б. 47.

5.

Б.Б.Муродов.

Жиноят-протсессуал қонун нормаларини эркинлаштириш йўллари //

Олий юридик ўқув юртларида инсон ҳуқуқлари муҳофазасини таъминловчи
фанларнинг ўқитишнинг замонавий муаммолари. Тошкент. Ўзбекистон Миллий
университети ҳуқуқшунослик факултети 2009. Б. 66-69.
6.

Б.Б.Муродов.

Жиноят-протсессуал муносабатларда ҳимоячининг иштироки //

“Адвокатлик фаолияти: назария ва амалиёт масалалари” мавзусидаги илмий-амалий
конференция материаллари. ЎзР Президенти ҳузуридаги Амалдаги қонун ҳужжатлари
мониторинги институти. – Тошкент, 2010. Б. 171-175.
7.

Б.Б.Муродов.

Хусусий айблов институтини қўллаш самарадорлигини ошириш

йўллари // Хусусий айблов ва ярашув институтларини такомиллаштириш чоралари:
Республика илмий-амалий конференцияси материаллари. Т:Ўзбекистон Республикаси
ИИВ Академияси, 2015й.Б. 34-40.
8.

Б.Б.Муродов.

“Жиноятларни тергов қилиш методикаси” фанидан ўқув дастури. Т.:

7

Суюнов Ш. Гиёҳвандлик воситалари, уларнинг аналоглари ёки психотроп моддаларни ўтказиш мақсадини

кўзламай қонунга хилоф равишда тайёрлаш, эгаллаш, сақлаш, ташиш ёки жўнатиш жиноятини тергов қилишда
қўшиб ҳисоблаш методологиясининг аҳамияти //Общественные науки в современном мире: теоретические и
практические исследования. – 2025. – Т. 4. – №. 10. – С. 20-24.

8

B.B.Murodov. Jinoyat-protsessual munosabatlarda himoyachining ishtiroki // “Advokatlik faoliyati: nazariya va

amaliyot masalalari” mavzusidagi ilmiy-amaliy konferensiya materiallari. O‘zR Prezidenti huzuridagi Amaldagi qonun
hujjatlari monitoringi instituti. – Toshkent, 2010. B. 171-175.

9

Sh.S.Agoyev., Abduxamidov A. Guvoxlantirish tergov xarakatini o‘tkazishning axamiyati //Obщestvennыe nauki v

sovremennom mire: teoreticheskie i prakticheskie issledovaniya. – 2024. – T. 3. – №. 7. – S. 49-51.


background image


27

Ўзбекистон Республикаси ИИВ Академияси, 2012. Б.24
9.

Ш.Ш.Суюнов.

Гиёҳвандлик воситалари ёки психотроп моддалар билан қонунга

хилоф равишда муомала қилишдан иборат жиноятларни квалификатсия қилишнинг
муҳим жиҳатлари. “Талқин ва тадқиқотлар” Республика илмий-услубий журнали
10сони. 01.10.2022 йил Б. 105-109.

10.

Ш.Ш.Суюнов.

Компютер техника воситалари орқали содир этилган фирибгарлик

жинояти турлари. “Замонавий дунёда педагогика ва психология” номли Республика
илмий-амалий конференцияси. 9.06.2023 йил
11.

Ш.Ш.Суюнов.

Ҳодиса содир бўлган жойни кўздан кечириш тергов харакатининг

жиноят содир этган шахсларни аниқлаш хамда уларнинг айбини исботлашдаги
ахамияти. “Замонавий дунёда педагогика ва психология” номли Республика илмий-
амалий конференцияси.
12.

Ш.Ш.Суюнов.

Гиёҳвандлик воситаларини, уларнинг аналогларини ёки психотроп

моддаларини сотиш мақсадисиз ноқонуний ишлаб чиқариш, олиш, сақлаш, жинояти
тушунчаси // Жамият ва инновация. – 2025. – В. 6. – Но 1/С. – Б. 267-277.
13.

А.Т.Аширбоев.

Айбланувчининг қаерда эканлиги номаълум бўлган ҳолларда

жиноят ишини тўхтатишнинг назарий ва амалий жиҳатлари. Жамият ва инновациялар
№ 1 (2024).– 2024. – 314-320 б.
14.

А.Т.Аширбоев.

Жиноят

ишини

тўхтатиш

тушунчаси

ва

аҳамияти.

Эксмерткриминалистик фаолият: истиқболлар ва инновациялар мавзусидаги халқаро
конференция материллари тўплами. Т., Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар
вазирлиги Академияси, 2023. – Б. 381-388.
15.

А.Т.Аширбоев.

Айбланувчининг иштирокини таъминлаш имкони бўлмаган

тақдирда дастлабки терговни тўхтатиш: Назария ва амалиёт. Ўзбекистон Республикаси
Фанлар Академияси Қорақалпоғистон бўлимининг Ахборотномаси № 1 (2024).– 2024.
95-98 б.
16.

А.Т.Аширбоев

. Cуриштирув ва дастлабки терговни тўхтатиш институти: халқаро

тажриба

ва

ўзбекистон

қонунчилигини

такомиллаштириш

истиқболлари

//Общественные науки в современном мире: теоретические и практические
исследования. – 2024. – Т. 3. – №. 14. – С. 37-42.
17.

Н.Қ.Усманалиев.

“Оқилона муддат” тамоийилини жорий этиш назарий ва амалий

жиҳатлари //Наука и инновации в системе образования. – 2025. – Т. 4. – №. 3. – С. 44-50.
18.

Н.Қ.Усманалиев.

Жиноят ишини юритишни тўхтатиш ва тиклаш муддатлари билан

боғлиқ айрим мулоҳазалар //Теоретические аспекты становления педагогических наук.
– 2025. – Т. 4. – №. 6. – С. 40-47.
19.

Н.Қ.Усманалиев.

Протсессуал

муддатларнинг

ҳисоблашда

қўлланилувчи

меъзонларнинг айрим жиҳатлари //проблемс анд солутионс оф сcиентифиc анд
инновативе ресеарч. – 2024. – Т. 1. – №. 3. – С. 25-30.
20.

Н.Қ.Усманалиев. Байназов Ж

. Ўғирлик жинояти бўйича ҳодиса содир бўлган жойни

кўздан кечириш тергов ҳаракатининг янги усуллари //Наука и инновации в системе
образования. – 2024. – Т. 3. – №. 8. – С. 69-74.
21.

Ш.С.Агоев., Шакирова С

. Қийнаш жиноятини тергов қилиш: назария ва амалиёт

//Развитие и инновации в науке. –2024. – Т. 3. – №. 6. – С. 75-81.
22.

Ш.С.Агоев., Абдухамидов А

. Гувохлантириш тергов харакатини ўтказишнинг


background image


28

ахамияти //Общественные науки в современном мире: теоретические и практические
исследования. – 2024. – Т. 3. – №. 7. – С. 49-51.
23.

Ш.С.Агоев., Асатуллаев Д

. Ахборот технологиялари соҳасидаги ўғирлик

жиноятларни тергов қилишнинг ўзига хос хусусиятлари //Общественные науки в
современном мире: теоретические и практические исследования. – 2024. – Т. 3. – №. 7. –
С. 31-35.
24.

Ш.С.Агоев., Ташев У

. Экспертиза фаолиятининг арманистон республикаси жиноят-

протсессуал қонунчилигидаги ҳуқуқий асослари //Развитие и инновации в науке. –
2024. – Т. 3. – №. 6. – С. 48-56.
25.

Хушвактова Н.А

. Факторы, препятствующие эффективному использо-ванию

общественного участия в досудебном производстве / Н.А. Хушвактова // Теоретические
аспекты юриспруденции и вопросы правоприменения: сб. ст. по материалам LXV
Международной научно-практической конференции «Теорети¬ческие аспекты
юриспруденции и вопросы правоприменения». – № 11(65). – Москва, Изд. «Интернаука»,
2022. DOI:10.32743/25419889.2022.11.65.346588
26.

Хушвактова Н.А

. Коррупцияга оид жиноятларни фош қилиш ва тергов қилишда

жамоатчилик ёрдамидан фойдаланиш // «Давлат бошқаруви соҳасида коррупциявий
хавф-хатарларни бартараф этиш механизмларини такомиллаштириш масалалари»:
республика илмий-амалий конференцияси тўплами – Тошкент давлат юридик
университетининг ихтисослаштирилган филиали, Т: 2022. Б.78-83.

Библиографические ссылки

Ўзбекистон Республикасининг Конституцияси.

Ўзбекистон Республикаси Президенти Шавкат Мирзиёевнинг 25.01.2020 йилдаги Олий Мажлисга Мурожаатномаси. // [Електрон манба].

Ўзбекистон юридик энциклопедияси. –Т., 2009. – Б. 199.

Ўзбекистон миллий энциклопедияси. Т.4. –Т., 2002. – Б. 47.

Б.Б.Муродов. Жиноят-протсессуал қонун нормаларини эркинлаштириш йўллари // Олий юридик ўқув юртларида инсон ҳуқуқлари муҳофазасини таъминловчи фанларнинг ўқитишнинг замонавий муаммолари. Тошкент. Ўзбекистон Миллий университети ҳуқуқшунослик факултети 2009. Б. 66-69.

Б.Б.Муродов. Жиноят-протсессуал муносабатларда ҳимоячининг иштироки // “Адвокатлик фаолияти: назария ва амалиёт масалалари” мавзусидаги илмий-амалий конференция материаллари. ЎзР Президенти ҳузуридаги Амалдаги қонун ҳужжатлари мониторинги институти. – Тошкент, 2010. Б. 171-175.

Б.Б.Муродов. Хусусий айблов институтини қўллаш самарадорлигини ошириш йўллари // Хусусий айблов ва ярашув институтларини такомиллаштириш чоралари: Республика илмий-амалий конференцияси материаллари. Т:Ўзбекистон Республикаси ИИВ Академияси, 2015й.Б. 34-40.

Б.Б.Муродов. “Жиноятларни тергов қилиш методикаси” фанидан ўқув дастури. Т.: Ўзбекистон Республикаси ИИВ Академияси, 2012. Б.24

Ш.Ш.Суюнов. Гиёҳвандлик воситалари ёки психотроп моддалар билан қонунга хилоф равишда муомала қилишдан иборат жиноятларни квалификатсия қилишнинг муҳим жиҳатлари. “Талқин ва тадқиқотлар” Республика илмий-услубий журнали 10сони. 01.10.2022 йил Б. 105-109.

Ш.Ш.Суюнов. Компютер техника воситалари орқали содир этилган фирибгарлик жинояти турлари. “Замонавий дунёда педагогика ва психология” номли Республика илмий-амалий конференцияси. 9.06.2023 йил

Ш.Ш.Суюнов. Ҳодиса содир бўлган жойни кўздан кечириш тергов харакатининг жиноят содир этган шахсларни аниқлаш хамда уларнинг айбини исботлашдаги ахамияти. “Замонавий дунёда педагогика ва психология” номли Республика илмий-амалий конференцияси.

Ш.Ш.Суюнов. Гиёҳвандлик воситаларини, уларнинг аналогларини ёки психотроп моддаларини сотиш мақсадисиз ноқонуний ишлаб чиқариш, олиш, сақлаш, жинояти тушунчаси // Жамият ва инновация. – 2025. – В. 6. – Но 1/С. – Б. 267-277.

А.Т.Аширбоев. Айбланувчининг қаерда эканлиги номаълум бўлган ҳолларда жиноят ишини тўхтатишнинг назарий ва амалий жиҳатлари. Жамият ва инновациялар № 1 (2024).– 2024. – 314-320 б.

А.Т.Аширбоев. Жиноят ишини тўхтатиш тушунчаси ва аҳамияти. Эксмерткриминалистик фаолият: истиқболлар ва инновациялар мавзусидаги халқаро конференция материллари тўплами. Т., Ўзбекистон Республикаси Ички ишлар вазирлиги Академияси, 2023. – Б. 381-388.

А.Т.Аширбоев. Айбланувчининг иштирокини таъминлаш имкони бўлмаган тақдирда дастлабки терговни тўхтатиш: Назария ва амалиёт. Ўзбекистон Республикаси Фанлар Академияси Қорақалпоғистон бўлимининг Ахборотномаси № 1 (2024).– 2024. 95-98 б.

А.Т.Аширбоев. Cуриштирув ва дастлабки терговни тўхтатиш институти: халқаро тажриба ва ўзбекистон қонунчилигини такомиллаштириш истиқболлари //Общественные науки в современном мире: теоретические и практические исследования. – 2024. – Т. 3. – №. 14. – С. 37-42.

Н.Қ.Усманалиев. “Оқилона муддат” тамоийилини жорий этиш назарий ва амалий жиҳатлари //Наука и инновации в системе образования. – 2025. – Т. 4. – №. 3. – С. 44-50.

Н.Қ.Усманалиев. Жиноят ишини юритишни тўхтатиш ва тиклаш муддатлари билан боғлиқ айрим мулоҳазалар //Теоретические аспекты становления педагогических наук. – 2025. – Т. 4. – №. 6. – С. 40-47.

Н.Қ.Усманалиев. Протсессуал муддатларнинг ҳисоблашда қўлланилувчи меъзонларнинг айрим жиҳатлари //проблемс анд солутионс оф сcиентифиc анд инновативе ресеарч. – 2024. – Т. 1. – №. 3. – С. 25-30.

Н.Қ.Усманалиев. Байназов Ж. Ўғирлик жинояти бўйича ҳодиса содир бўлган жойни кўздан кечириш тергов ҳаракатининг янги усуллари //Наука и инновации в системе образования. – 2024. – Т. 3. – №. 8. – С. 69-74.

Ш.С.Агоев., Шакирова С. Қийнаш жиноятини тергов қилиш: назария ва амалиёт //Развитие и инновации в науке. –2024. – Т. 3. – №. 6. – С. 75-81.

Ш.С.Агоев., Абдухамидов А. Гувохлантириш тергов харакатини ўтказишнинг ахамияти //Общественные науки в современном мире: теоретические и практические исследования. – 2024. – Т. 3. – №. 7. – С. 49-51.

Ш.С.Агоев., Асатуллаев Д. Ахборот технологиялари соҳасидаги ўғирлик жиноятларни тергов қилишнинг ўзига хос хусусиятлари //Общественные науки в современном мире: теоретические и практические исследования. – 2024. – Т. 3. – №. 7. – С. 31-35.

Ш.С.Агоев., Ташев У. Экспертиза фаолиятининг арманистон республикаси жиноят-протсессуал қонунчилигидаги ҳуқуқий асослари //Развитие и инновации в науке. – 2024. – Т. 3. – №. 6. – С. 48-56.

Хушвактова Н.А. Факторы, препятствующие эффективному использо-ванию общественного участия в досудебном производстве / Н.А. Хушвактова // Теоретические аспекты юриспруденции и вопросы правоприменения: сб. ст. по материалам LXV Международной научно-практической конференции «Теорети¬ческие аспекты юриспруденции и вопросы правоприменения». – № 11(65). – Москва, Изд. «Интернаука», 2022. DOI:10.32743/25419889.2022.11.65.346588

Хушвактова Н.А. Коррупцияга оид жиноятларни фош қилиш ва тергов қилишда жамоатчилик ёрдамидан фойдаланиш // «Давлат бошқаруви соҳасида коррупциявий хавф-хатарларни бартараф этиш механизмларини такомиллаштириш масалалари»: республика илмий-амалий конференцияси тўплами – Тошкент давлат юридик университетининг ихтисослаштирилган филиали, Т: 2022. Б.78-83.