Barcha maqolalar
Qishloq yoshlarining ijtimoiy-iqtisodiy ahvoli va uni yaxshilash yo‘llari
Qadimgi rus adabiyotining zamonaviy adabiyotga ta'siri adabiyot
Произведения и литература древней Руси в целом актуальны в современном мире. Они повествуют историю становления русского государства, носят нравоучительный характер, раскрывают сложные мировоззренческие понятия о месте человека в мире, дают возможность получить опыт нравственной оценки окружающего нас мира.
Primary creative research of Luqmon Burixon’s story genre (on the example in the stories named “Pauper”(“Yalangoyoq”) by Luqmon Burixon and “Thief” (“O’g’ri”) by A. Qahhor)
In particular, the author's story “Pauper” (“Yalangoyoq”) is compared with the story named “Thief”(“O’g’ri”) by the master of the Uzbek story genre A. Qahhor. The creative influence of Luqmon Burixon on Qahhor is studied in the example of a story
Positions of metaphors in a literary text
In order to identify the parallels and contrasts between the two texts, this article compares the pragmatic use of English metaphor in literature. Moreover, it aims to incorporate the three most popular perspectives on metaphor, namely the pragmatic, semantic, and cognitive perspectives.
Place and role of language education in the new bani world
In the modern world, characterized by instability, anxiety, non-linearity and incomprehensibility, language education is of particular importance. Language education promotes the development of competencies that are necessary to successfully live and work in a BANI world, including critical thinking, creativity, intercultural communication, adaptability and lifelong learning.
Pinterpretation of the reporting genre in internet journalism
genre.
O‘zbekistonning rus tilidagi ommaviy axborot vositalari xususiyatlari
Ushbu maqolada O‘zbekistonning rus tilidagi ommaviy axborot vositalari tavsiflangan.
O‘zbek klassiklari asarlari orqali rus tilini ommalashtirish
Ushbu maqolada o'z xalqini rus yozuvchilari ijodi bilan tanishtirgan o'zbek yozuvchilarining hayot yo'li haqida so'z boradi. Bir nechta uslubiy maslahatlar berilgan.
O‘zbek adabiyoti tarixini o‘qitishning manbaviy asoslari (mutrib ijodi)
Jahon xalqlari matnshunosligida milliy adabiy merosni birlamchi manbalar asosida o‘rganishga bo‘lgan e’tibor har qachongidan ham kuchayib bormoqda. Qo‘lyozma manbalar tadqiqi, qaysi davrda yashagan bo‘lishidan qat’i nazar, shoir
yoki adib asarlarining asliyatga muvofiq (hech bo‘lmaganda unga yaqin) matnlarini tiklash imkonini beradi. Ishonchli matnni tiklamay turib, shoir ijodini adabiyotshunoslikning nazariy muammolari kesimida tahlil etib bo‘lmaydi.
Dunyo matnshunosligida qo‘lyozma manbalarni qiyosiy tahlil etish, ijodkor ilmiy biografiyasini yaratish, badiiy asar matni tarixini o‘rganish kabi ilmiy muammolar ustida tadqiqotlar olib borilmoqda. Ular sirasidan dunyo kutubxonalari bo‘ylab tarqalgan Sharq qo‘lyozmalari, jumladan, turkiy adabiyotning buyuk namoyandalari Alisher Navoiy va Bobur asarlari manbalarini o‘rganish doirasida katta tajriba, bilim hamda material to‘plandi. Olib borilgan keng tadqiqotlar matnshunoslikning nazariy asoslari yaratilishiga zamin bo‘lib xizmat qilmoqda. O‘zbek matnshunosligi mavjud ilmiy tajribalar negizida taraqqiy etib, mumtoz adabiy manbalarni o‘rganish borasida muayyan natijalarga erishdi va erishmoqda. Milliy adabiyot tarixida yorqin iz qoldirgan ijodkorlar adabiy merosini asliyat
asosida tadqiq qilish, qo‘lyozma va toshbosma manbalarni ilmdagi so‘nggi yutuqlarga tayanib o‘rganish manbashunoslik va matnshunoslikning ustuvor vazifalaridandir. Negaki, “...o‘zbek mumtoz va zamonaviy adabiyotini xalqaro miqyosda o‘rganish va targ‘ib qilish, ko‘pqirrali bu mavzuni bugungi kunda dunyo adabiy makonida yuz berayotgan eng muhim jarayonlar bilan uzviy bog‘liq holda tahlil etib, zarur ilmiy-amaliy xulosalar chiqarish katta ahamiyatga ega…” 1 . Shunga ko‘ra, Xorazm adabiy muhiti namoyandasi Mutrib Xonaxarob (1853–1923) lirik devoni manbalarining ilmiy-monografik tadqiqini amalga oshirish, shoir asarlari matn tarixini o‘rganib, ilmiy-tanqidiy matnini tayyorlash tamoyillarini ishlab chiqish dolzarb ekani ayon bo‘ladi.
Mutrib ijodini o‘rganish shoir hayotligidayoq boshlangan. Tabibiy “Majmuat ush-shuaroyi payravi Feruzshohiy” hamda “Majmuatu muxammasot ush-shuaroyi Feruzshohiy” majmualarida shoirning she’riyat va musiqadagi
yutuqlarini e’tirof etadi. Hasanmurod Laffasiyning “Xiva shoirlari va adabiyotchilarining tarjimayi hollari”, Bobojon Tarrohning “Xorazm shoir va
navozandalari”, Po‘latjon Qayyumiyning “Tazkirayi Qayyumiy” asarlarida ham shoir ijodi haqida qimmatli ma’lumotlar berilgan. Ijodkor adabiy merosi yuzasidan O. Sharafiddinov, M. Yunusov, N.M. Mallayev, Yu. Yusupov, M. Pirnazarov,
A. Abdug‘afurov kabi olimlar maqolalar e’lon qilgan. Ushbu maqolalarda shoir tarjimayi holi, asarlarining g‘oyaviy qamrovi va badiiyati, adabiy merosining mavzu va janr xususiyatlari yoritilgan. Lekin ularning aksarida shoir asarlari kommunistik
mafkura ta’sirida talqin etilgan. M. Pirnazarov Mutrib lirik merosining qo‘lyozma va toshbosma manbalari, mavzu ko‘lami, janr xususiyatlari, badiiy mahorati masalalarini o‘rgangan. Ushbu
tadqiqot o‘z davri uchun qimmatli ma’lumotlar bergan bo‘lsa-da, shoir ilmiy biografiyasini yaratish, ijodkor asarlarini matnshunoslikning nazariy muammolari kesimida tadqiq qilish, ilmiy-tanqidiy matnini yaratish kabi muammolar hanuz yechimini kutib turibdi. Shoir adabiy merosini o‘rganishda “Mutrib Xonaxarobiy (Risola majmua)” kitobi e’tiborga molik. Biroq bu she’rlar
matni to‘liq emasligidan tashqari, so‘zlarning o‘qilishida ham xatoliklar uchraydi. Ushbu o‘quv qo‘llanmada Muhammad Hasan Mutrib devonining O‘zR FA ShI asosiy hamda H. Sulaymon fondlarida saqlanayotgan 906/VII, 903/IV, 2679/II raqamli qo‘lyozmalari, shuningdek, qo‘lyozma bayoz, majmua va tazkiralardagi
turkiy she’rlari, Xiva Ichonqal’a Muhammad Rahimxon Feruz II muzeyida saqlanayotgan qo‘lyozma bayozlardagi she’rlari haqida ma’lumotlar berilgan.
O‘quvchilarda tayanch kompetensiyalarga asoslanib tadqiqotchilik ko‘nikmalarini shakllantirish metodlari
O‘quvchilarda tadqiqotchilik ko‘nikmalarini shakllantirish masalalari
elementlarining ilmiy asoslari hamda ularda tadqiqotchilik ko‘nikmalarini shakllantirishning
mantiqiy-ijodiy fikrlashga o‘rgatish orqali amalga oshirilishi haqida fikr yuritiladi.
O‘quvchilarda tabiatga bo‘lgan e’tiborni oshirishda estetik tarbiyaning roli
Mazkur maqolada boshlang‘ich sinf o‘quvchilarini tarbiyalashda estetik tarbiyaning mazmun va mohiyati yoritildi, o‘quvchilarni tabiat bilan tanishtirishda sinfdan tashqari mashg‘ulotlarning tutgan o‘rni, shuningdek, estetik tarbiyani takomillashtirishning o‘ziga xos xususiyatlari aniqlandi, dars jarayonida o‘quvchilarning estetik tarbiyasini rivojlantirishda zamonaviy ta’lim texnologiyalaridan foydalanildi, o‘quvchilarning estetik tarbiyasini shakllantirishda tabiiy fanlarning o‘rni va samaradorligi aniqlandi, o‘quvchilarning tafakkuri, ularning dunyoqarashi, xatti-harakati, o‘quvchilarning estetik tafakkurini rivojlantirishda o‘qitishning barcha shakllari: dars, darsdan tashqari ishlar, ekskursiya va sinfdan tashqari mashg‘ulotlarda o‘quvchilarga estetik tarbiya berish orqali tafakkurni shakllantirish imkoniyatlari aniqlandi.
O‘quv izohli lug‘at: yangi o‘zlashma so‘z va ma'no
Maqola o‘zbek tilidagi yangi o‘zlashmalarning leksikografik talqini masalasiga bag‘ishlangan. Bunda, asosan, so‘zlarni o‘quv izohli lug‘atda izohlash masalasiga e’tibor qaratilgan. Maqolada mustaqillik davrida o‘zbek tiliga o‘zlashtirilgan so‘zlar komponent tahlil usuli asosida o‘rganilgan.
Oʻzbekzabon keksa avlod vakillari nutqidagi oʻzlashmalarning lugʻaviy-tematik guruhlari (fan sohasi atamalari misolida)
Ushbu maqola oʻzbekzabon keksa avlod vakillari nutqida
uchraydigan oʻzlashgan ilmiy atamalarni lugʻaviy-tematik guruhlarga tasniflashga
bagʻishlangan. Fan sohasiga oid oʻzlashgan atamalar kundalik muloqot jarayonida
faol qoʻllaniladigan birliklardan ekanligi ta’kidlanadi.
Oʻzbekistonda joylashgan meʼmoriy yodgorliklarning mustahkamligiga salbiy taʼsir etuvchi omillarni oʻrganish
Ushbu maqolada O'zbekistonda joylashgan arxitektura yodgorliklarining uzoq umr ko'rishiga salbiy ta'sir ko'rsatadigan omillar ko'rib chiqiladi. Tadqiqot arxiv tadqiqotlari, ekspert intervyulari va mahalliy kuzatuvlarni o'z ichiga olgan sifatli metodologiyadan foydalanadi. Natijalar shuni ko'rsatadiki, atrof-muhitning buzilishi, inson faoliyati va texnik xizmat ko'rsatishning yetishmasligi kabi omillar ushbu yodgorliklarning yomonlashishiga sabab bo’ladi. Muhokama ushbu madaniy artefaktlarni kelajak avlodlar uchun saqlab qolish muhimligini ta'kidlaydi va ularning chidamliligini oshirish strategiyalarini taklif qiladi.
OʻRTA OSIYODA MOZAIKA SANʼATI PAYDO BOʻLISHI VA RIVOJLANISHI.
Olimpiya va paralimpiya sport turlari bo'yicha murabbiylarning malakasini oshirish jarayonida ijtimoiy-madaniy kompetentsiyani rivojlantirishning afzalliklari
Olimpiya va paralimpiya sport turlari bo'yicha murabbiylarning malakasini oshirish jarayonida ijtimoiy-madaniy kompetentsiyani rivojlantirishning afzalliklari
Odam va odamning paydo bo‘lishi haqidagi diniy qarashlar evolutsiyasi
Ushbu maqolada odam va odamning paydo bo‘lishi haqidagi diniy qarashlar evolutsiyasi, olam va odamning vujudga kelishi haqida olimlarning fekrlari, mifologik dunyoqarashga asoslangan dinlarning dastlabki unsurlari, olam va odamning vujudga kelishi haqida Qur’oni Karimda keltirilgan bir qator ma'lumotlar keltirilganligi to’g’risida ma’lumotlar berilgan.
O'zbekistonning urbanizatsiyalangan hududlarini joylashtirishning asosiy tamoyillari
Мақолада Ўзбекистоннинг урбанизатсиялашган ҳудудларини жойлаштиришнинг асосий
тамойиллари муҳокама қилинади. Шаҳарсозлик ва дисурбанистларнинг шаҳарсозлик соҳасидаги назарий ва
дизайн таклифлари ва "ижтимоий ко'чириш" тарафдорлари контсептсияси тақдим этилади. Республика
ҳудудий табиий-хўжалик тизимларининг таркибий қисмлари сифатида Ўзбекистоннинг аҳоли пунктлари
тизимлари ва урбанизатсия тармоқлари типологияси келтирилган. Ўзбекистоннинг турар-жой тизимлари ва
шаҳар тармоқларининг табиий ва иқтисодий 5 тури аниқланган. 21-аср учун Ўзбекистонда аҳоли
пунктларининг ижобий прогнозини ишлаб чиқиш ва амалга ошириш учун иккита зарур шарт белгиланди.
O'rta Osiyo madrasalari me'morchiligida mahalliy an'analarning tipologik xususiyatlari va rivojlanishi
Ushbu maqolada XVIII-XX asrlardagi madrasaning me’morchilik kontekstidagi loyihaviy qarorlarining o‘ziga xosligi muhokama qilingan bo’lib. Hozirgi zamon madrasalari, islom ma’rifiy markazlari qurilishida ham saqlanib qolgan va qo‘llanilayotgan madrasalarning tipologiyasi va xilma-xilligi, Buxoro, Xiva, Qo‘qon me’morchilik maktablarinig farqlari va o’ziga xos xususiyatlari o‘rganilgan. Mahalliy arxitektura maktablarining shakllanishi va rivojlanishi qonuniyatlari ochib berilgan. Xususan, maqolada mintaqaning tarixiy, iqtisodiy va siyosiy rivojlanishining O‘zbekistonda mahalliy diniy bino va inshoatlar arxitekturasining shakllanishiga ta’siri masalasi ko‘rib chiqilgan.
O'qituvchining tadqiqotchilik kunikmalari, mashg'ulotlar jarayonida tayanch kompitensiyalar asosida shakillantiriladi
O'qituvchi va talaba o'rtasidagi muloqot madaniyatini shakllantirishning pedagogik va psixologik tamoyillari
O'qituvchi va talaba o'rtasidagi muloqot madaniyatini shakllantirishning pedagogik va psixologik tamoyillari
O'qishning roli haqida
В данной статье рассматривается роль художественной литературы в современном информационном обществе. Несмотря на преобладание доступа к информации, человеческие чувства и эмоции не утрачивают своего значения. Художественная литература, согласно статье, способна воздействовать на человеческое сознание и эмоциональную сферу несравненным образом, внося глубокие изменения в мировоззрение и мышление читателя. Анализируются утверждения писателей о том, что чтение расширяет кругозор, развивает мышление, а также предоставляет ответы на вопросы жизни и помогает в поиске цели и интереса в жизни. Автор выделяет важность литературного воздействия на человеческую душу и обосновывает, что книга остается мощным инструментом формирования личности и обогащения внутреннего мира, способствуя не только интеллектуальному, но и духовному развитию человека в информационной эпохе.