Авторы

  • Shayqulov Hamza Shodievich
    Mikrobiologiya, virusologiya va immunologiya kafedrasi
  • Isokulova Muhabbat Mardanovna
    DKTF klinik-laborator diagnostika kursi Samarqand davlat tibbiyot universiteti.

DOI:

https://doi.org/10.71337/inlibrary.uz.ijrs.70981

Ключевые слова:

Yiring yallig‘lanish antibiotik Staphylococcus Streptococcus Escherichia Saccharomyces akne ekzema pyoderma follikulit furunkul streptodermaya

Аннотация

Teridagi yiringli yallig‘lanish kasalliklari odamlardagi patologiyalar keng tarqalgan bo‘lib, undagi qo‘zg‘atuvchilarning turlari va bu qo‘zg‘atuvchilarni ko‘p qo‘llanilayotgan antibiotiklarga munosabatini o‘rganish amaliy tibbiyotda, xuxusan jarohlikda dolzarbdir. Ushbu ishda 621 nafar teri yiringli yallig‘lanishlari bilan kasallangan bemorlardan ajratilgan qo‘zg‘atuvchilarning antibiotiklarga munosabati keltirilgan


background image





191

TERINING SURUNKAL YIRINGLI-YALLIG‘LANISH

KASALLIKLARIDA MIKROFLORA VA

ANTIBIOTIKLARGA SEZGIRLIGI

Shayqulov Hamza Shodievich.

Mikrobiologiya, virusologiya va immunologiya
kafedrasi

Iso

k

ulova Muhabbat Mardanovna

DKTF klinik-laborator diagnostika kursi
Samarqand davlat tibbiyot universiteti.
Samarqand, Oʻzbekiston.

Annotatsiya.

Teridagi yiringli yallig‘lanish kasalliklari odamlardagi patologiyalar keng tarqalgan

bo‘lib, undagi qo‘zg‘atuvchilarning turlari va bu qo‘zg‘atuvchilarni ko‘p qo‘llanilayotgan
antibiotiklarga munosabatini o‘rganish amaliy tibbiyotda, xuxusan jarohlikda dolzarbdir. Ushbu ishda
621 nafar teri yiringli yallig‘lanishlari bilan kasallangan bemorlardan ajratilgan qo‘zg‘atuvchilarning
antibiotiklarga munosabati keltirilgan.

Kalit so‘zlar

: Yiring, yallig‘lanish, antibiotik, Staphylococcus, Streptococcus, Escherichia,

Saccharomyces, akne, ekzema, pyoderma, follikulit, furunkul, streptodermaya.

Kirish.

Bugungi kunda sayyoramizda qariyib 100 000 turdagi bakteriyalar

yashashi ma’lum. Mutaxassislarning maxsus hisob-kitoblarga ko‘ra, bir kishining
tanasida doimiy ravishda 10

16

-10

17

miqdordagi turlicha mikroorganizmlarning

hujayralari yashaydi va sayyoramizning butun aholisida 10

24

dan ortiq bakteriyalar

yashashi haqida ishonchli ma’lumotlar bor. Odam tanasida taxminan 10

14

hujayra

mavjudligini inobatga olsak, unda barcha hujayralarning atigi 43 foizi aslida
o‘zimizning hujayralarimiz – odam hujayralari qolgan katta qismi esa turli – tuman
mikroorganizmlar – mikroskopik kolonizatorlardir.

Amaliy tibbiyotda, xususan jarrohlik amaliyotida asosan makroorganizm va

shartli - patogen (opportunistik) mikrofloralarning o‘zaro munosabatidan kelib
chiqadigan infeksiyalar eng keng tarqalgan [5].

Jarrohlik infeksiyalari quyidagi bir necha xildagi mezonlarga ko‘ra

tasniflanadi:

– kasallik qo‘zg‘atuvchisining turi;
– infeksiya uchog‘idagi patogenlarning turlari miqdori;
– klinik rivojlanishi (kechishi);
– organizmda tarqalish darajasi (mahalliy, umumiy);
– joylashgan joyi.


background image





192

Jarrohlik infeksiyalari tarkibidagi eng keng tarqalgan qo‘zg‘atuvchilar

quyidagi mikroorganizmlarni o‘z ichiga oladi [7,10]:

– gramm musbat (+) aerob va fakultativ anaerob kokklar: Staphylococcus,

Streptococcus, Enterococcus;

– gramm manfiy (-) fakultativ anaerob tayoqchalar: Enterobactericeae

oilasining bakteriyalari: Escherichia, Klebsiella, Proteus, Enterobacter, Citrobacter

–fermentlamaydigan

gramm

manfiy

(-)

aerob

tayoqchalar

va

kokkobakteriyalar: Pseudomonas, Acinetobacter;

– gramm musbat (+) aerob va fakultativ anaerob tayoqchalar: Lactobacillus;
– gramm manfiy (-) anaerob bakteriyalar: Bacteroides, Fusobacterium,

Veillonella;

– gramm musbat (+) anaerob kokklar: Peptostreptococcus, Peptococcus;
–gramm musbat (+) anaerob bakteriyalar: Clostridium.
Amaliy tibbiyotda turlicha ta’sir doirasiga va ta’sir mexanizmiga ega

antibiotiklarning keng qo‘llanilishi tufayli jarrohlik infeksiyasining asosiy
qo‘zg‘atuvchisi ko‘pchilik antibakterial vositalarga chidamliligi yanada ortib
bormoqda [2]. Bu holat jarrohlik infeksiyalari muammosini yechimini topishga,
bemorlarni antibiotiklar yordamida samarali davolash uchun turli mutaxassisliklar
- jarrohlar, klinik mikrobiologiyasi mutaxassislari, kimyoterapiya, epidemiologiya
va boshqa mutaxassislarning o‘zaro hamkorliikda yanada chuqurroq o‘rganishni,
yangi usullarini izlashga va mavjud usullarni takomillashtirish zarurligini talab
etadi [1,11].

Teridagi yiringli yallig‘lanish kasalliklari odamlardagi patologiyalar jihatidan

muhim o‘rin tutadi va ko‘pincha uzoq davom etuvchi, cho‘zilgan shakldagi
infeksiyalar hisoblanadi. Shu munosabat bilan, ularning mikrobiologik etiologiyasi
va patogenlarning antibiotiklarga sezuvchanligini aniqlash zarurati dolzarb bo‘lib
qoladi.

Tadqiqotning maqsadi.

Teridagi yiringli yallig‘lanishlarga sababchi

bo‘luvchi qo‘zg‘atuvchilarning turlarini va ularning antibiotiklarga sezuvchanligini
aniqlash

Materiallar va usullar.

Buning uchun 2023 yil bahor va yoz mavsumlarida

har xil teri yiringli yallig‘lanishlari bilan jarrohlik bo‘limidagi davolanayotgan 621
nafar bemorlar kuzatildi.

Tekshirilayotgan ashyo - yiring qonli, go‘sht-peptonli agarga Drigalskiy

usulida ekilib o‘stirildi va sof kulturalaralar ajratildi. Ajratilgan bakteriyalarning 10


background image





193

turdagi antibiotiklarga (gentamitsin, eritromitsin, xloramfenikol, polimiksin,
tetratsiklin, sefazolin, oksatsillin, benzilpenitsillin, doksitsiklin va ampitsillin)
nisbatan sezgirligi standart qog‘oz disklar yordamida disk-diffuziya usulida
aniqlandi.

Tadqiqot natijalari

. Olingan natijalarda bahor va yoz mavsumlarida teri

yiringli yallig‘lanishlari bilan murojat etgan bemorlarning kasalliklar turi bo‘yicha
tahlilida 314 nafari surunkali absesslanuvchi akne, 111 nafari surunkali,
takrorlanuvchi (ST) bakterial ekzema, 105 nafari surunkali, takrorlanuvchi (ST)
pyoderma, 26 nafari surunkali, takrorlanuvchi follikulit, 22 nafari surunkali,
takrorlanuvchi (ST) furunkuloz, 20 nafari Dyuring dermatiti va 12 nafardan
streptodermaya, 11 nafar ekssudativ ekzema bilan kasallangan bemorlar ekanligi
kuzatildi.

1-rasm

Terining yiringli yallig‘lanishlarida kasallik turlarining hissasi (%)

Teridagi yiringli yallig‘lanishlarni chaqirgan qo‘zg‘atuvchilarning sof

kulturalarini ajratib identifikatsiya qilinganach ularning turlari bo‘yicha tahlil
qilinganda, Staphylococcus, Streptococcus, Escherichia, Saccharomyces va boshqa
turdagi qo‘zg‘atuvchilar yiringli yallig‘lanish rivojlangan uchog‘laridan topildi,
ammo Staphylococcus dominant bo‘lib chiqdi, ular 361 (58,1%) bemorda
monokultura tarzda va boshqa 150 (24,2%) bemorda boshqa mikroorganizmlar
bilan assotsiatsiyada uchradi. Terida surunkali yiringli yallig‘lanishlar bilan
kasallangan jami 511 nafar bemorda (82,3%) etiopatogenezda patogenlik belgilari
yaqqol namoyon bo‘lgan, va ko‘plab antibiotiklarga chidamliligi ortgan
stafilokokklar asosiy qo‘zg‘atuvchi ekanligi aniqlandi.

2-rasm

50,6

17,9

16,9

4,2

3,5

3,2

1,9

1,8

Surunkali absesslanuvchi akne

ST bakterial ekzema

ST pyoderma

ST follikulit

ST furunkuloz

Dyuring dermatiti

Streptodermaya

Ekssudativ ekzema


background image





194

Teri yiringli yallig‘lanishlaridan ajratilgan qo‘zg‘atuvchilarning turlari

hissasi (%)


O‘rganilgan antibiotiklardan yiringning umumiy mikroflorasiga samaraliroq

ta’sir ko‘rsatganlari: gentamitsin, oksatsillin va doksitsiklin kabi antibiotiklar
bo‘lib, mos ravishda kuzatuvdagi bemorlarning 38 nafari (61%), 36 nafari (60%)
va 31 nafari (50%) da yaxshi natija yuqori sezgirlikni ko‘rsatdi. Qolgan 7 turdagi
antibiotiklarning aksariyatiga nisbatan yiringli mikroflora chidamlilik nomoyon
etdi. Ulardan faqat eritromitsin va tetratsiklin 21 va 18% hollarda antibakterial
faolligini saqlab qolganligi kuzatildi. 5 turdagi antibiotiklarga nisbatan bunday
faollik 8-12% hollardagina qayd etildi.

3-rasm

Teri yiringli yallig‘lanishlaridan ajratilgan qo‘zg‘atuvchilarning

antibiotiklarga munosabati (%)

27,9

31,7

38,8

39,1

58,1

Boshqa qo‘zg‘atuvchilar

Saccharomyces

Escherichia

Streptococcus

Staphylococcus

0%

20%

40%

60%

80%

100%

Ampitsillin

Eritromitsin

Xloramfenikol

Polimiksin

Tetratsiklin

Sefazolin

Benzilpenitsillin

Gentamitsin

Oksatsillin

Doksitsiklin

8,1

33,9

12,9

17,7

29,0

19,4

8,1

61,3

58,1

50,0

22,6

29,0

30,6

25,8

59,7

54,8

19,4

27,4

24,2

21,0

69,4

37,1

56,5

56,5

11,3

25,8

72,6

11,3

17,7

29,0

S

SR

R


background image





195

Xulosa.

Shunday qilib, olingan natijalarda bahor va yoz mavsumlarida teri

yiringli yallig‘lanishlari bilan murojat etgan bemorlarning kasallik turlari, patogen
bakteriyalarning ajralishi va ularni antibiotiklarga munosabati bo‘yicha tahlilida
quyidagilar aniqlandi:

1.

Bahor va yoz mavsumlarida teri yiringli yallig‘lanishlari bilan murojat

etgan bemorlarning katta qismini surunkali absesslanuvchi akne, ST bakterial
ekzema, ST pyoderma kasalliklari tashkil etdi;

2.

Teridagi

yiringli

yallig‘lanishlarda

eng

ko‘p

ajraluvchi

qo‘zg‘atuvchilar Staphylococcus, Streptococcus va, Escherichia oilasiga mansub
bakteriyalar ekanligi kuzatildi;

Teri yiringli yallig‘lanishlarida uchraydigan patogen bakteriyalarga

gentamitsin, oksatsillin va doksitsiklin kabi antibiotiklar samarali ta’sir ko‘rsatishi
aniqlandi.

.


background image





196

Adabiyotlar

.

1.

Абророва Н. А., Жамалова Ф. А. КОЛИЦИНОГЕННОСТЬ
ГЕМОЛИТИЧЕСКИХ

И

НЕГЕМОЛИТЧЕСКИХ

ЭШЕРИХИЙ,

ВЫДЕЛЕННЫХ У ДЕТЕЙ, БОЛЬНЫХ ОКЗ, И ЗДОРОВЫХ //FORCIPE.
– 2021. – Т. 4. – №. S1. – С. 522-522.

2.

Мавлюдова Х., Шайкулов Х. РОЛЬ ЭНТЕРОПАТОГЕННЫЕ
ЭШЕРИХИЙ

ПРИ

ДИАРЕИ

У

ДЕТЕЙ

И

ЭФФЕКТ

ПРОБИОТИКОТЕРАПИИ ПРИ ПРИМЕНЕНИЕ КОЛИБАКТЕРИНА И
ЛАКТОБАКТЕРИНА В СРАВНИТЕЛЬНОМ АСПЕКТЕ //InterConf. –
2022.

3.

Одилова Г. М., Шайкулов Х. Ш., Хусанов Э. У. Ультраструктура
слизистой толстой кишки у больных острой дизентерией //Астана
медициналық журналы. – 2022. – №. S1. – С. 62-68.

4.

Расулова М. Р., Юлаева И. А., Шодиев Ж. Х. СОВРЕМЕННЫЕ
МЕТОДЫ ДИАГНОСТИКИ ПЕРЕЛОМОВ КОСТЕЙ НОСА //Talqin va
tadqiqotlar ilmiy-uslubiy jurnali. – 2023. – Т. 1. – №. 17. – С. 225-235.

5.

Расулова М., Индиаминов С. Судебно-медицинские аспекты
повреждений гортани при тупой механической травме //Журнал
проблемы биологии и медицины. – 2019. – №. 1 (107). – С. 159-162.

6.

Расулова М., Юлаева И., Шодиев Ж. ПЕРЕЛОМЫ КОСТЕЙ НОСА В
ПРАКТИКЕ

СУДЕБНО-МЕДИЦИНСКОЙ

ЭКСПЕРТИЗЫ

//Евразийский журнал медицинских и естественных наук. – 2023. – Т. 3.
– №. 1 Part 1. – С. 78-84.

7.

Ризаев Ж. А. и др. ЭШЕРИХИОЗ БИЛАН КАСАЛЛАНГАН
БОЛАЛАРНИ

ДАВОЛАШДА

АНТИБИОТИКЛАР

ҚЎЛЛАНИЛИШИНИНГ

ТАШКИЛИЙ-УСЛУБИЙ

АСОСЛАРИ

//Экономика и социум. – 2022. – №. 9 (100). – С. 561-576.

8.

Шайкулов,

Х.

Ш.

Бактериоциногенная

активность

антибиотикоустоичивых штаммов стафилококков, выделенных в
Самарканде / Х. Ш. Шайкулов, М. М. Исокулова // Перспективы
развития науки в современном мире : Сборник научных статей по
материалам X Международной научно-практической конференции, Уфа,
13 декабря 2022 года. Том Часть 3. – Уфа: Общество с ограниченной
ответственностью "Научно-издательский центр "Вестник науки", 2022. –
С. 110-116. – EDN YFFDFX.

9.

Шайқулов Ҳамза Шодиевич, Нарзиев Джавохир Убайдуллаевич
БОЛАЛАР

ИЧАК

ЭШЕРИХИОЗИНИ

ДАВОЛАШДА

АНТИБИОТИКОРЕЗИСТЕНТ

ЛАКТОБАКТЕРИЯЛАРДАН

ФОЙДАЛАНИШНИНГ САМАРАДОРЛИГИ // Talqin va tadqiqotlar
ilmiy-uslubiy

jurnali.

2023.

№17.

URL:


background image





197

https://cyberleninka.ru/article/n/bolalar-ichak-esherihiozini-davolashda-
antibiotikorezistent-laktobakteriyalardan-foydalanishning-samaradorligi (дата
обращения: 23.09.2023).

10.

Шайқулов Ҳамза Шодиевич, Эрматов Низом Жумакулович, Расулова
Мухсина Розиковна, Шодиев Жавохир Хамзаевич, & Хожаназарова
Саулехан Жубатировна. (2023). MICROSOFT EXCEL ЭЛЕКТРОН
ЖАДВАЛИДАН

ФОЙДАЛАНИБ

ИЛМИЙ

ТАДҚИҚОТ

НАТИЖАЛАРИНИ СТАТИСТИК ҲИСОБЛАШ. INTERNATIONAL
JOURNAL OF RECENTLY SCIENTIFIC RESEARCHER’S THEORY,
1(4),

67–75.

Retrieved

from

https://uzresearchers.com/index.php/ijrs/article/view/691

11.

Эрматов, Низом Жумакулович. "Абдулхаков Ихтиёр Умарович
СОЦИАЛЬНО-ГИГИЕНИЧЕСКАЯ

ОЦЕНКА

УРОВНЯ

ЗАБОЛЕВАЕМОСТИ СРЕДИ РАЗЛИЧНЫХ СЛОЕВ НАСЕЛЕНИЯ ПО
МАТЕРИАЛАМ ОБРАЩЕНИЙ И УГЛУБЛЕННЫХ МЕДИЦИНСКИХ
ОСМОТРОВ." Биология и интегративная медицина 6 (2021): 53.

12.

Ermatov N. J., Abdulkhakov I. U. Influence of diet and other risk factors on
endocrine system diseases //Asian Journal of Multidimensional Research. –
2021. – Т. 10. – №. 8. – С. 182-189.

13.

Sh S. H., Mamarasulova N. I. O ‘TKIR DIAREYALARDA
ESHERIXIYALARNING AJRALISHI. – 2023.

14.

Sh S. H., Mamarasulova N. I., Yusupov M. I. HOZIRGI ZAMON
TALABALARINING

BILIM

OLISHIDA

ETIK–ESTETIK

CHALG’ITUVCHI OMILLAR //PEDAGOGS jurnali. – 2022. – Т. 9. – №. 2.
– С. 90-95.

15.

Sh S. K. et al. OF PSEUDOMONAS AERUGINOSA IN INFECTIOUS
PATHOLOGY OF HUMANS, ANIMALS AND BIRDS //Galaxy
International Interdisciplinary Research Journal. – 2022. – Т. 10. – №. 3. – С.
237-240.

16.

Sh S. X., Sa’dinov P. O. Rol gemoliticheskix esherixiy v strukture ostrыx
kishechnыx infeksiy u detey i effektivnost primeneniya probiotikov v ix
lechenii. – 2014.

17.

Sh, Shayqulov H., and N. I. Mamarasulova. "ANTIBIOTIKLAR VA
ANTIBIOTIKOREZISTENT LAKTOBAKTERIYALARNI BIRGALIKDA
BOLALARDAGI ESHERIXIOZ KASALLIKLARNI DAVOLASHDA QO
‘LLANISHI." (2023).

Библиографические ссылки

Абророва Н. А., Жамалова Ф. А. КОЛИЦИНОГЕННОСТЬ ГЕМОЛИТИЧЕСКИХ И НЕГЕМОЛИТЧЕСКИХ ЭШЕРИХИЙ, ВЫДЕЛЕННЫХ У ДЕТЕЙ, БОЛЬНЫХ ОКЗ, И ЗДОРОВЫХ //FORCIPE. – 2021. – Т. 4. – №. S1. – С. 522-522.

Мавлюдова Х., Шайкулов Х. РОЛЬ ЭНТЕРОПАТОГЕННЫЕ ЭШЕРИХИЙ ПРИ ДИАРЕИ У ДЕТЕЙ И ЭФФЕКТ ПРОБИОТИКОТЕРАПИИ ПРИ ПРИМЕНЕНИЕ КОЛИБАКТЕРИНА И ЛАКТОБАКТЕРИНА В СРАВНИТЕЛЬНОМ АСПЕКТЕ //InterConf. – 2022.

Одилова Г. М., Шайкулов Х. Ш., Хусанов Э. У. Ультраструктура слизистой толстой кишки у больных острой дизентерией //Астана медициналық журналы. – 2022. – №. S1. – С. 62-68.

Расулова М. Р., Юлаева И. А., Шодиев Ж. Х. СОВРЕМЕННЫЕ МЕТОДЫ ДИАГНОСТИКИ ПЕРЕЛОМОВ КОСТЕЙ НОСА //Talqin va tadqiqotlar ilmiy-uslubiy jurnali. – 2023. – Т. 1. – №. 17. – С. 225-235.

Расулова М., Индиаминов С. Судебно-медицинские аспекты повреждений гортани при тупой механической травме //Журнал проблемы биологии и медицины. – 2019. – №. 1 (107). – С. 159-162.

Расулова М., Юлаева И., Шодиев Ж. ПЕРЕЛОМЫ КОСТЕЙ НОСА В ПРАКТИКЕ СУДЕБНО-МЕДИЦИНСКОЙ ЭКСПЕРТИЗЫ //Евразийский журнал медицинских и естественных наук. – 2023. – Т. 3. – №. 1 Part 1. – С. 78-84.

Ризаев Ж. А. и др. ЭШЕРИХИОЗ БИЛАН КАСАЛЛАНГАН БОЛАЛАРНИ ДАВОЛАШДА АНТИБИОТИКЛАР ҚЎЛЛАНИЛИШИНИНГ ТАШКИЛИЙ-УСЛУБИЙ АСОСЛАРИ //Экономика и социум. – 2022. – №. 9 (100). – С. 561-576.

Шайкулов, Х. Ш. Бактериоциногенная активность антибиотикоустоичивых штаммов стафилококков, выделенных в Самарканде / Х. Ш. Шайкулов, М. М. Исокулова // Перспективы развития науки в современном мире : Сборник научных статей по материалам X Международной научно-практической конференции, Уфа, 13 декабря 2022 года. Том Часть 3. – Уфа: Общество с ограниченной ответственностью "Научно-издательский центр "Вестник науки", 2022. – С. 110-116. – EDN YFFDFX.

Шайқулов Ҳамза Шодиевич, Нарзиев Джавохир Убайдуллаевич БОЛАЛАР ИЧАК ЭШЕРИХИОЗИНИ ДАВОЛАШДА АНТИБИОТИКОРЕЗИСТЕНТ ЛАКТОБАКТЕРИЯЛАРДАН ФОЙДАЛАНИШНИНГ САМАРАДОРЛИГИ // Talqin va tadqiqotlar ilmiy-uslubiy jurnali. 2023. №17. URL: https://cyberleninka.ru/article/n/bolalar-ichak-esherihiozini-davolashda-antibiotikorezistent-laktobakteriyalardan-foydalanishning-samaradorligi (дата обращения: 23.09.2023).

Шайқулов Ҳамза Шодиевич, Эрматов Низом Жумакулович, Расулова Мухсина Розиковна, Шодиев Жавохир Хамзаевич, & Хожаназарова Саулехан Жубатировна. (2023). MICROSOFT EXCEL ЭЛЕКТРОН ЖАДВАЛИДАН ФОЙДАЛАНИБ ИЛМИЙ ТАДҚИҚОТ НАТИЖАЛАРИНИ СТАТИСТИК ҲИСОБЛАШ. INTERNATIONAL JOURNAL OF RECENTLY SCIENTIFIC RESEARCHER’S THEORY, 1(4), 67–75. Retrieved from https://uzresearchers.com/index.php/ijrs/article/view/691

Эрматов, Низом Жумакулович. "Абдулхаков Ихтиёр Умарович СОЦИАЛЬНО-ГИГИЕНИЧЕСКАЯ ОЦЕНКА УРОВНЯ ЗАБОЛЕВАЕМОСТИ СРЕДИ РАЗЛИЧНЫХ СЛОЕВ НАСЕЛЕНИЯ ПО МАТЕРИАЛАМ ОБРАЩЕНИЙ И УГЛУБЛЕННЫХ МЕДИЦИНСКИХ ОСМОТРОВ." Биология и интегративная медицина 6 (2021): 53.

Ermatov N. J., Abdulkhakov I. U. Influence of diet and other risk factors on endocrine system diseases //Asian Journal of Multidimensional Research. – 2021. – Т. 10. – №. 8. – С. 182-189.

Sh S. H., Mamarasulova N. I. O ‘TKIR DIAREYALARDA ESHERIXIYALARNING AJRALISHI. – 2023.

Sh S. H., Mamarasulova N. I., Yusupov M. I. HOZIRGI ZAMON TALABALARINING BILIM OLISHIDA ETIK–ESTETIK CHALG’ITUVCHI OMILLAR //PEDAGOGS jurnali. – 2022. – Т. 9. – №. 2. – С. 90-95.

Sh S. K. et al. OF PSEUDOMONAS AERUGINOSA IN INFECTIOUS PATHOLOGY OF HUMANS, ANIMALS AND BIRDS //Galaxy International Interdisciplinary Research Journal. – 2022. – Т. 10. – №. 3. – С. 237-240.

Sh S. X., Sa’dinov P. O. Rol gemoliticheskix esherixiy v strukture ostrыx kishechnыx infeksiy u detey i effektivnost primeneniya probiotikov v ix lechenii. – 2014.

Sh, Shayqulov H., and N. I. Mamarasulova. "ANTIBIOTIKLAR VA ANTIBIOTIKOREZISTENT LAKTOBAKTERIYALARNI BIRGALIKDA BOLALARDAGI ESHERIXIOZ KASALLIKLARNI DAVOLASHDA QO ‘LLANISHI." (2023).

Наиболее читаемые статьи этого автора (авторов)

Shayqulov Hamza Shodievich, Isokulova Muhabbat Mardanovna, TERINING SURUNKAL YIRINGLI-YALLIG‘LANISH KASALLIKLARIDA MIKROFLORA VA ANTIBIOTIKLARGA SEZGIRLIGI , Международный журнал теории новейших научных исследований: Том 1 № 1 (2025): INTERNATIONAL JOURNAL OF RECENTLY SCIENTIFIC RESEARCHER'S THEORY

Shayqulov Hamza Shodievich, Rasulova Muxsina Roziqovna, Shodiev Javoxir Hamzaevich, BUGUNGI KUN KITOBLARI QANDAY BO‘LISHI KERAK , Международный журнал теории новейших научных исследований: Том 1 № 1 (2025): INTERNATIONAL JOURNAL OF RECENTLY SCIENTIFIC RESEARCHER'S THEORY

Abdiraimov Azim Akbarovich, Turaqulov Otabek Murodullayevich, Shayqulov Hamza Shodievich, OG‘IZ BO‘SHLIG‘I SHILLIQ QAVATLARINING ZAMBURUG‘LI KASALLIKLARIDA EOZINOFIL KO‘RSATKICH , Международный журнал теории новейших научных исследований: Том 1 № 1 (2025): INTERNATIONAL JOURNAL OF RECENTLY SCIENTIFIC RESEARCHER'S THEORY

Abdiraimov Azim Akbarovich, Turaqulov Otabek Murodullayevich, Shayqulov Hamza Shodievich, O‘TKIR RESPIRATOR VIRUSLI INFEKSIYALARIDA OG‘IZ BO‘SHLIG‘I SHILLIQ PARDASIDA UCHRAYDIGAN IKKILAMCHI BAKTERIAL INFEKSIYALARGA FITONSITLARNING TA’SIRI , Международный журнал теории новейших научных исследований: Том 1 № 1 (2025): INTERNATIONAL JOURNAL OF RECENTLY SCIENTIFIC RESEARCHER'S THEORY

Turaqulov Otabek Murodullayevich, Abdiraimov Azim Akbarovich, Shayqulov Hamza Shodievich, HOMILADORLIK DAVRINING SO‘NGGI OYLARIDA OG‘IZ BO‘SHLIG‘I SHILLIQ PARDALARIDA KANDIDALARNING KO‘PAYISHI , Международный журнал теории новейших научных исследований: Том 1 № 1 (2025): INTERNATIONAL JOURNAL OF RECENTLY SCIENTIFIC RESEARCHER'S THEORY

Abdiraimov Azim Akbarovich, Turaqulov Otabek Murodullayevich, Shayqulov Hamza Shodievich, REVMATIZMI BO‘LGAN BEMORLARDA KUZATILGAN PARODONTITLARNI ANTIBIOTIKLAR BILAN DAVOLASHDA IMMUNO-BIOKIMYOVIY SILJISHLAR , Международный журнал теории новейших научных исследований: Том 1 № 1 (2025): INTERNATIONAL JOURNAL OF RECENTLY SCIENTIFIC RESEARCHER'S THEORY

Abdiraimov Azim Akbarovich, Turaqulov Otabek Murodullayevich, Shayqulov Hamza Shodievich, REVMATIZMI BO‘LGAN BEMORLARDA KUZATILGAN PARODONTITLARNI ANTIBIOTIKLAR BILAN DAVOLASHDA IMMUNO-BIOKIMYOVIY SILJISHLAR , Международный журнал теории новейших научных исследований: Том 1 № 1 (2025): INTERNATIONAL JOURNAL OF RECENTLY SCIENTIFIC RESEARCHER'S THEORY

Mamatova Muborak Nurpulatovna, Shayqulov Hamza Shodievich, Isoqulova Muxabbat Mardanovna, DIAREYA BO‘LGAN BOLALARDAN AJRATIB OLINGAN ENTEROPATOGEN ESHERIXIYALARNING SEROGURUHLARI , Международный журнал теории новейших научных исследований: Том 1 № 1 (2025): INTERNATIONAL JOURNAL OF RECENTLY SCIENTIFIC RESEARCHER'S THEORY

Mamatova Muborak Nurpulatovna, Isoqulova Muxabbat Mardanovna, Shayqulov Hamza Shodievich, SAMARKAND SHAXRI VA VILOYAT TUMANLARIDA BEMORLARDAN AJRATIB OLINGAN ESHERIXIYALARNING PATOVARLARI , Международный журнал теории новейших научных исследований: Том 1 № 1 (2025): INTERNATIONAL JOURNAL OF RECENTLY SCIENTIFIC RESEARCHER'S THEORY

Abdiraimov Azim Akbarovich, Turaqulov Otabek Murodullayevich, Shayqulov Hamza Shodievich, OG‘IZ BO‘SHLIG‘I SHILLIQ QAVATLARINING ZAMBURUG‘LI KASALLIKLARIDA EOZINOFIL KO‘RSATKICH , Международный журнал теории новейших научных исследований: Том 1 № 1 (2025): INTERNATIONAL JOURNAL OF RECENTLY SCIENTIFIC RESEARCHER'S THEORY

1 2 > >>