Том 4 № 6 (2025)
Статьи
МАКРОЭКОНОМИЧЕСКАЯ РОЛЬ МИРОВЫХ ФИНАНСОВЫХ ЦЕНТРОВ В ЭКОНОМИКЕ
Современное развитие финансовых центров обусловлено расширением международных экономических связей, историческим углублением интеграционных экономических процессов мирового хозяйства, дальнейшей глобализацией экономических отношений, все эти процессы вкупе формируют такое явление как, международные финансовые центры.
MODERN APPROACHES TO LEARNING MUSIC THEORY IN GENERAL SECONDARY SCHOOLS
This article discusses the issues of introducing modern pedagogical and technological approaches to the process of teaching music theory in secondary schools. The possibilities of forming musical literacy, auditory culture, rhythmic intuition and compositional thinking in students through the combined use of traditional methods and modern interactive, digital and integrative teaching methods are analyzed. The article substantiates the effectiveness of using visualization, gamification, STEAM approach, mobile applications and digital platforms in teaching music theory to students in an easy, understandable and interesting way.
ПРОИСХОЖДЕНИЕ ЛОШАДИ И ТРАДИЦИИ, СВЯЗАННЫЕ С ЛОШАДЬМИ
В Центральной Азии, особенно в Ферганской долине, лошадь, а также традиции и игры, связанные с ней, относятся к числу проблем, которые практически не изучены. Сведения, связанные с лошадью, можно найти в некоторой литературе и статьях в области биологии и фольклора. Однако тот факт, что она не изучена в этнографическом и этнологическом направлении и отличается территориальной общностью и богатством местных особенностей, обычаев и традиций, требует отдельного исследования. Данная статья посвящена вопросам, связанным с лошадьми.
METHODS OF TEACHING HIGHER MATHEMATICS FOR NON-SPECIALIST STUDENTS IN A PRACTICAL ORIENTED WAY
This article analyzes the need, purpose and methodological foundations of teaching higher mathematics in a practice-oriented manner for students studying in non-specialized areas. The main focus is on increasing the practical importance of mathematics in students' professional activities, combining theoretical knowledge with real-life tasks. The article describes effective methods such as teaching practical problem solving, selecting problems adapted to professional activities, and using innovative teaching technologies.
LINGUICOGNITIVE ANALYSIS OF PHRASES FORMED WITH THE USE OF BLACK AND WHITE COLORS
This article analyzes the linguocognitive properties of phrases based on the colors “white” and “black” in the Uzbek language. It reveals how the names of colors carry meaning not only semantically, but also cognitively. In the process of analysis, it is revealed that the expressions created using these colors reflect the worldview, values, and cultural consciousness of the people. The article also analyzes metaphorical thinking and conceptual contradictions based on color (for example: white - light, black - darkness) at the level of linguistic units.
PERFECTING THE ARTISTIC IMAGE IN CONTEMPORARY YOUTH PROSE
This article addresses the expression of creative vision through associative imagery in Uzbek short stories. The study analyzes the gradual development of associative imagery as a literary tradition in our national literature. Specifically, it examines the artistic interpretation of images such as the monkey, the bull, and the pomegranate in Abdulla Qahhor's stories, along with their symbolic and figurative content. Additionally, the use of these images in the stories of contemporary young writers, enriched with new, relevant meanings, is analyzed on a scientific basis.
CONTINUING PROFESSIONAL DEVELOPMENT FOR ENGLISH TEACHERS: WHY AND HOW
This work explores the significance of continuing professional development (CPD) for teachers in the context of educational reform and global trends. It highlights how CPD extends beyond initial teacher training and qualification, emphasizing the ongoing need for teachers to deepen subject expertise and enhance skills like critical thinking and problem-solving.
РАЦИОНАЛЛИК ИБН СИНО ИЛОҲИЁТИДА
Ибн Сино дунёқараши Форобий асарлари таъсирида шаклланди, у ижтимоий-фалсафий масалаларда Форобий қарашларини давом эттирди, фалсафий оқимни янги табиий-илмий фикрлар билан бойитиб системалаштирди ва янги босқичга кўтарди.
THE ROLE OF GRAMMAR IN EFFECTIVE COMMUNICATION
Grammar is the foundation of any language—it provides structure, meaning, and clarity in communication. When people speak or write, grammar helps them organize their ideas logically, ensuring they are understood correctly. Without grammar, sentences lose their form, and misunderstandings can easily occur. While some argue that grammar rules can be flexible in informal conversations, mastering grammar remains crucial in professional and academic settings. This article explores how grammar enhances communication, prevents confusion, strengthens writing and speaking, and plays a vital role in international language learning. It also highlights how grammar influences credibility and how different cultures adapt grammatical structures to suit their communication needs.
O‘ZBEKISTON SSRDA SOG‘LIQNI SAQLASH DAVLAT SIYOSATI VA TIBBIYOT KADRLARINI TAYYORLASHNING TIZIMLI MUAMMOLARI VA ULARNI HAL QILISHGA URINISHLAR (1950-1970 -YILLAR)
Ushbu maqolada 1950-1970-yillarda Oʻzbekiston SSRda sogʻliqni saqlash sohasidagi davlat siyosatini ishlab chiqish va amalga oshirish hamda sogʻliqni saqlash tizimining kengayishi yoritilgan. Arxiv ma'lumotlari, siyosat ko'rsatmalari va statistik ma'lumotlarga tayangan holda, u Sovet hukumati sog'liqni saqlashning universal imkoniyatlarini o'rnatishga intilgan siyosiy va institutsional mexanizmlarni o'rganadi. Bundan tashqari, u sog'liqni saqlash muammolarini hal qilish va respublika bo'ylab uzoq muddatli tibbiyot rivojlanishini shakllantirishda davlatning strategik rolini muhokama qiladi. 1950-yillardan 70-yillargacha Oʻzbekiston SSR sogʻliqni saqlash tizimida tibbiyot kadrlarini tayyorlashda yuzaga kelgan tizimli muammolar tahlil qilinadi. Maqolada yangi tibbiyot muassasalarini barpo etish, kasb-hunar tibbiyot maktablarini joriy etish va uzluksiz malaka oshirish dasturlari kabi bu qiyinchiliklarni yengib o‘tishga uringan sovet va respublika darajasidagi strategiyalar ham ko‘rib chiqiladi.
TOSHKENT VILOYATI NOMODDIY MADANIY MEROSI- TURIZMDA NAMOYON.
Mazkur maqolada Toshkent viloyatining boy nomoddiy madaniy meros manbalari va ularning turizm sohasidagi salohiyati tahlil etiladi. Nomoddiy meros tarkibiga kiruvchi og‘zaki an’analar, xalq amaliy san’ati, milliy taomlar, musiqa va raqs, diniy marosimlar va urf-odatlar sayyohlar uchun katta qiziqish uyg‘otmoqda. Viloyat hududida mavjud bo‘lgan bunday madaniy unsurlar nafaqat hududning tarixiy va madaniy xotirasini saqlab qoladi, balki turizm sohasini rivojlantirishga ham xizmat qiladi. Maqolada ushbu meros ob’ektlarini zamonaviy turistik yo‘nalishlarga qanday kiritish mumkinligi, ular asosida madaniy tadbirlar tashkil qilish va iqtisodiy imkoniyatlarni kengaytirish masalalari muhokama qilinadi. Shuningdek, merosni asrash va uni global miqyosda targ‘ib qilish bo‘yicha tavsiyalar beriladi.
DECENTRALIZED FINANCE (DEFI) PROTOCOLS AND EMERGING ACCOUNTING CHALLENGES
The rapid expansion of Decentralized Finance (DeFi), characterized by its reliance on smart contracts, tokenization, and automated markets, presents a formidable challenge to traditional accounting frameworks. This paper frames DeFi's disruptive potential for conventional finance by highlighting its departure from centralized intermediaries and conventional custody models. It introduces key accounting issues, specifically focusing on the complexities of revenue recognition, asset measurement (including fair value considerations), and comprehensive disclosure in a decentralized ecosystem. Our methodology involves a critical literature analysis, drawing insights from existing accounting standards (IFRS and US GAAP), academic research, and official documentation from prominent DeFi protocols. We employ a logical framework development to synthesize these findings, complemented by illustrative case studies of Uniswap V3, Aave, and MakerDAO. The main insights reveal significant gaps in current guidance, leading to inconsistencies and ambiguities in financial reporting. We propose logical, literature-driven approaches for addressing these challenges, offering recommendations for standard-setters to foster greater clarity and comparability in DeFi accounting.
O‘RTA OSIYODA QISHLOQ FOJIASI: AYOLLAR QO‘ZG‘OLONI
Ushbu maqolada XX asrning 30-yillarida O‘rta Osiyoda quloqlashtirishga qarshi ayollar qo‘zg‘olonlari, buning sabab va oqibatlari tahlil qilinadi. Ayollar qo‘zg‘olonining o‘ziga xos jihatlariga eʼtibor qaratiladi.
UMUMIY PEDAGOGIKA TIZIMIDAGI TATQIQOTLARNI PEDAGOGIK ETIKASI XUSUSIDA
Ushbu maqolada umumiy pedagogika tizimidagi ilmiy-tadqiqot faoliyatining pedagogik etikasi bilan bog‘liq jihatlari tahlil qilinadi. Pedagogik etikaga amal qilish – bu tadqiqotchining ilmiy izlanish jarayonida axloqiy mezonlarga, odob qoidalariga va kasbiy mas’uliyatga sodiqligini anglatadi. Tadqiqotda ilmiy halollik, manbalarni to‘g‘ri keltirish, plagiatdan tiyilish, inson shaxsiga hurmat, subyektlar huquqini e’tirof etish kabi etik me’yorlar pedagogik tadqiqotlarning ajralmas tarkibiy qismlari sifatida yoritilgan. Shuningdek, tadqiqot subyektlari (o‘quvchilar, o‘qituvchilar va ota-onalar) bilan ishlashda axloqiy-me’yoriy munosabatlarga rioya qilish, tadqiqot metodikasining shaffofligi va natijalarining ijtimoiy mas’uliyat bilan e’lon qilinishi muhimligi asoslangan.
BILIMLI YOSHLAR – TARAQQIYOT KAFOLATI EDUCATED YOUTH - A GUARANTEE OF DEVELOPMENT ОБРАЗОВАННАЯ МОЛОДЕЖЬ - ГАРАНТИЯ РАЗВИТИЯ
Mazkur maqolada yoshlarning jamiyat taraqqiyotidagi muhim roli va ahamiyati keng tarzda yoritilgan va taraqqiyotning asosiy omillaridan biri sifatida yosh avlodning intellektual salohiyati, ilm-fan va innovatsiyalarga bo’lgan qiziqishi tahlil qilingan. Bilimli yoshlar faqat o’z kelajagini emas,balki butun jamiyatning iqtisodiy, ijtimoiy va madaniy rivojlanishiga hissa qo’shishi mumkinligi bilan birgalikda, ta’limning ahamiyati, ijodiy tafakkur va texnologik rivojlanishning jamiyat istiqboliga ta’siri haqida so’z yuritilgan.
CHIZMACHILIK VA KOMPYUTER GRAFIKASI DARSLARIDA AUTOCAD’DAN FOYDALANGAN HOLDA AMALIY TOPSHIRIQLARNI SODDALASHTIRISH USULLARI
Данное исследование изучает методы упрощения практических заданий в уроках черчения и компьютерной графики с использованием AutoCAD. В квазиэкспериментальном дизайне приняли участие 45 студентов второго курса инженерного факультета государственного университета в [страна/регион], разделенных на экспериментальную группу (n=23), применяющую упрощенные методики в AutoCAD, и контрольную группу (n=22), использующую традиционные подходы. Эффективность оценивалась через тесты на владение черчением, опросы вовлеченности студентов и академические результаты. Результаты показывают, что упрощенные методы значительно повышают скорость выполнения заданий, точность чертежей и мотивацию студентов по сравнению с традиционными методами. Примеры упрощенных чертежей и соответствующие расчеты демонстрируют практическую применимость предложенных подходов. Исследование предлагает ценные рекомендации для оптимизации обучения черчению с использованием AutoCAD.
JINOYAT PROTSESSI ISHTIROKCHILARINING XAVFSIZLIGINI TA’MINLASHNING TUSHUNCHASI VA IJTIMOIY ZARURATI
Maqolada jinoyat protsessi ishtirokchilarining xavfsizligini ta’minlashning huquqiy va ijtimoiy zarurati atroflicha tahlil qilingan. Muallif jinoyat protsessi ishtirokchilarining tushunchasi, ularning huquqiy maqomi, shuningdek, xavfsizligini ta’minlashning ijtimoiy ahamiyati bo‘yicha ilmiy bahslarni olib borgan. Protsess ishtirokchilarining xavfsizligini ta’minlashni amalga oshirishda mavjud bo‘lgan muammolarni qiyosiy-huquqiy tahlil qilish orqali, ularning xavfsizligini yanada yaxshilashga oid taklif va tavsiyalar ishlab chiqilgan. Maqolada shuningdek, jinoyat protsessi ishtirokchilarining xavfsizligi masalalarida amaldagi qonunchilik tizimidagi kamchiliklar va ular bo‘yicha takomillashtirish zarurati ko‘rib chiqilgan. Muallif, jinoyat protsessi ishtirokchilarining xavfsizligini ta’minlashning yuridik jihatlari bilan birga, ijtimoiy zaruratini va uning jamiyat uchun ahamiyatini chuqur tahlil qilgan. Bu jarayonda, mavjud qonunchilikni takomillashtirish va jinoyat protsessi ishtirokchilarining xavfsizligini yanada mustahkamlashga qaratilgan konkret takliflar ilgari surilgan.
PROFILAKTIKA INSPEKTORLARINING KIBER JINOYATCHILIKNI OLDINI OLISH FAOLITINI TAKOMILLASHTIRISH
Mazkur maqolada profilaktika inspektorlarining kiberjinoyatchilikni oldini olishdagi roli, ularning faoliyatini yanada samarali tashkil etish imkoniyatlari hamda kiberjinoyatchilikka qarshi kurashishda zamonaviy yondashuvlar tahlil qilinadi. Kiberjinoyatchilik sohasidagi xavflarning tez sur'atlarda o'sishi, internet texnologiyalarining keng tarqalishi va yangi turdagi huquqbuzarliklarning ko'payishi bilan bog'liq ravishda, profilaktika inspektorlarining faoliyatiga bo'lgan ehtiyoj sezilarli darajada ortdi. Maqolada, ayniqsa, bu inspektorlarning ma'lumotlarni himoya qilish, noqonuniy internet faoliyatlarini aniqlash va kiberxavfsizlikni ta'minlashda qanday rol o'ynashlari haqida so'z yuritiladi. Profilaktika inspektorlarining asosiy vazifalari kiberjinoyatlarni oldini olish, aholining huquqiy madaniyatini oshirish va xavfsiz internet muhiti yaratishdan iborat.
O‘ZBEK MUSIQASI OLAMIDA MUTAL BURXONOVNI IJODIY FAOLIYATI AHAMIYATI
Ushbu maqolada kompozitor, san’at arbobi, serqirra ijodkor Mutal Burxonovning o‘zbek musiqasi madanyatida uning boy merosi nechog‘lik katta ahamiyatga ega ekanligi va xalq qo‘shiqlarini mohirona tarzda qayta ishlaganligi haqida atroflicha ma’lumot berilgan.
РОЛЬ БОЛЬШИХ ДАННЫХ И АНАЛИТИЧЕСКИХ ПЛАТФОРМ В ПРОМЫШЛЕННОМ МАРКЕТИНГЕ
В данной статье анализируется роль и эффективность Big Data и аналитических платформ в процессах промышленного маркетинга на примере Кашкадарьинской области. Рассматриваются возможности оптимизации маркетинговых стратегий, прогнозирования потребностей потребителей, выявления рыночных тенденций и совершенствования процессов принятия решений с использованием цифровых технологий, в особенности Big Data. В исследовании рассматривается уровень использования технологий больших данных промышленными предприятиями Кашкадарьинской области, существующие аналитические платформы, их преимущества и проблемы, возникающие при их внедрении. Также на основе анализа разрабатываются предложения по цифровизации промышленного маркетинга региона.
TILSHUNOSLIKDAGI LEKSIK-LUG‘AVIY VA LEKSIK SHAKLIY MUNOSABAT TURLARIDA UMUMIY HAMDA FARQLI JIHATLAR
Ushbu maqolada tilshunoslikdagi ham leksik-lug‘aviy, ham leksik shakliy munosabatlar - antonimiya, sinonimiya, paronimiya, variantlilik hamda dublet hodisalarini o‘zaro farqlagan holda, umumiy jihatlari ham tahlilga tortilgan. Ularning paydo bo‘lish o‘rni, lingvistik hamda ijtimoiy ahamiyati hamda leksik munosabat turlari sifatidagi o’rni xususida fikrlar yuritilgan.
ЯЗЫК КАК КУЛЬТУРНЫЙ КОД В ЭПОХУ ЦИФРОВОЙ КОНВЕРГЕНЦИИ
Проблематика соотношения языка и культуры — одна из ключевых в гуманитарном знании XX–XXI вв.; при этом метафора «язык как культурный код» постепенно превратилась из эвристического приёма в междисциплинарный исследовательский парадигмальный узел. Уже в работах Ю.М. Лотмана идея кода выступала главным объяснительным принципом семиосферы, предполагая, что язык, будучи первичной моделирующей системой, одновременно задаёт рамки мысленной репрезентации и обеспечивает циркуляцию смыслов внутри культурного пространства [2, с. 37].
ISSIQLIK ALMASHINUV QURILMALARINI SAMARADORLIGINI OSHIRISH: ADABIYOTLAR SHARHI
Ushbu maqolada issiqlik almashinuv qurilmalarining samaradorligini oshirish bo‘yicha olib borilgan ilmiy tadqiqotlar va texnologik yondashuvlar tahlil qilinadi. Asosiy e’tibor chuqurchalar dizayni, material tanlovi, va innovatsion texnologiyalar yordamida issiqlik almashinuvi jarayonini optimallashtirishga qaratilgan. Chuqurchalar deb ataluvchi geometriyalar yordamida yuzadagi issiqlik almashinuvi samaradorligini oshirish usullari ko‘rib chiqiladi. Bu usul sirt bo‘ylab issiqlik o‘tkazuvchanlikni kuchaytirish orqali amalga oshiriladi. Ellipsoidal shakldagi chuqurchalar avvalroq girdob hosil qilishi sababli boshqa shakllarga nisbatan yuqori samaradorlikni ta’minlaydi.
IMPROVING STUDENTS' PROFESSIONAL TRAINING THROUGH TEACHING ORGANIC CHEMISTRY
The ever-increasing complexity of the modern scientific landscape requires that chemistry education, particularly in the field of organic chemistry, adapt to meet the demands of professional readiness. This article investigates how the systematic teaching of organic chemistry contributes to the development of students’ professional competencies, including analytical thinking, laboratory proficiency, ethical awareness, and interdisciplinary adaptability. Emphasis is placed on curriculum structure, pedagogical innovation, and the integration of real-world applications that transform theoretical instruction into professional capability.
SЕMАNTIС GЕNDЕR SYSTЕM ОF THЕ ЕNGLISH LАNGUАGЕ
This аrtiсlе disсussеs thе spесifiсs оf thе gеndеr systеm in Еnglish, its sеmаntiс аspесts.
EQUALITY IN ACTION: WOMEN’S CONTRIBUTIONS TO SOCIETY
Women are making significant contributions to the development of science and technology, and their participation in these fields is becoming increasingly visible. This article examines women's influence on the world of high technology and highlights initiatives and reforms aimed at supporting women in Uzbekistan. It also gives examples of prominent women whose achievements and discoveries have left a noticeable mark on the scientific environment.
ЭСТЕТИКА ВЗАИМОВЛИЯНИЯ МУЗЫКИ И ЛИТЕРАТУРЫ
В статье рассматривается эстетика взаимовлияния музыки и литературы как междисциплинарное явление, охватывающее различные уровни художественного взаимодействия: структурный, семантический, когнитивный и культурно-исторический. На основе анализа отечественных и зарубежных научных источников выявляются основные формы и механизмы интермедиального диалога между словом и звуком. Подчёркивается, что музыкальные элементы в литературе проявляются не только на тематическом, но и на композиционном и восприятиистском уровнях. Исследование опирается на работы в области музыкальной и литературной эстетики, синестезии, когнитивной поэтики и теории интермедиальности. Делается вывод о том, что эстетика взаимодействия музыки и литературы представляет собой не только художественное, но и культурно-антропологическое измерение, отражающее особенности медиального мышления современной эпохи.
SHAXSLARARO MULOQOT JARAYONIDA IJTIMOIY TARMOQLARNING ROLI
Ushbu maqolada shaxslararo muloqotda ijtimoiy tarmoqlarning (IT) ta’siri va roli tahlil qilinadi. An’anaviy yuzma-yuz muloqot shakli bilan solishtirilganda, IT oson, keng, lekin ko‘pincha yuzaki aloqalarni taklif etadi. Dunbar soni kontseptsiyasi ushbu munosabatlarning chuqurligi chegarasi saqlanayotganini ko‘rsatadi (masalan, 150 do‘st) . Talabalarda IT shaxslararo bogʻlanishni oshirsa-da, yuzma-yuz nutq va no-verbal signal yetishmasligi muammosi mavjud. Shuningdek, professional kontekstdagi aloqalar ham IT orqali rivojlanmoqda, kommunikasiyalar ko‘nikmalarini oshiradi . Maqola ijtimoiy tarmoqlarning ijobiy va salbiy jihatlarini tahlil qiladi hamda effektiv muloqot uchun tavsiyalar beradi.
ОСОБЕННОСТИ ИНТЕРФЕРЕНЦИИ В РЕЧИ ИЗУЧАЮЩИХ РУССКИЙ ЯЗЫК КАК ИНОСТРАННЫЙ
В статье рассматриваются особенности межъязыковой интерференции в речи изучающих русский язык как иностранный. Анализ основан на корпусе письменных и устных высказываний студентов из разных языковых групп, а также на примерах из медийного пространства. Автор выделяет основные типы интерференции — фонетическую, грамматическую, лексико-семантическую и стилистическую — и описывает их наиболее частотные проявления. Особое внимание уделено влиянию типологических различий между родным и изучаемым языком, а также роли средств массовой информации в закреплении интерференционных конструкций. В работе предложены методические подходы к преодолению интерференции, включая сопоставительный анализ, тренировку просодии и использование медиатекстов. Делается вывод о необходимости комплексного подхода в обучении русскому языку как иностранному, учитывающего природу и механизмы межъязыкового влияния.
THE IMPORTANCE OF PROFESSIONAL AND METHODICAL CREATIVITY IN FOREIGN LANGUAGE TEACHING
This article deals with the methodology of teaching a foreign language, the differences between old and contemporary teaching methods, the types of modern methods used in the methodology of teaching a foreign language and the ways of using them in a creative way.