2025
OKTABR
NEW RENAISSANCE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE
VOLUME 2
|
ISSUE 10
297
O‘ZINI O‘ZI BOSHQARISH ORGANLARINING FUQOROLIK JAMIYATINI
RIVOJLANTIRISHDAGI O‘RNI
Olimova Munisa Oybekovna
Buxoro yuridik texnikumi o‘quvchisi.
https://doi.org/10.5281/zenodo.17482778
Annotatsiya
. Maqolada o‘zini o‘zi boshqarish organlari, xususan mahallalar, fuqarolar
yig‘inlari va jamoatchilik tuzilmalarining fuqarolik jamiyatini shakllantirishdagi va
rivojlantirishdagi tutgan o‘rni chuqur ilmiy-nazariy va amaliy jihatdan yoritilgan. O‘zbekistonda
amalga oshirilayotgan demokratik islohotlar jarayonida fuqarolarning ijtimoiy faolligini
kuchaytirish, mahalla institutining ahamiyatini oshirish va davlat boshqaruvi bilan jamiyat
o‘rtasida samarali vositachilik mexanizmini yaratish muhim vazifalardan biri sifatida
ko‘rilmoqda. Maqolada o‘zini o‘zi boshqarish organlarining funksiyalari, ularning huquqiy
asoslari, fuqarolik jamiyati institutlari bilan o‘zaro aloqasi, hamda aholining ijtimoiy, iqtisodiy va
madaniy hayotidagi faolligini oshirishdagi hissasi tahlil qilingan. Shuningdek, ilg‘or xorijiy
tajribalar bilan solishtirma tahlillar asosida, O‘zbekistondagi mavjud tizimning ustun va zaif
jihatlari ochib berilgan. Maqola yakunida o‘zini o‘zi boshqarish organlarining fuqarolik
jamiyatini yanada mustahkamlashdagi salohiyatini to‘liq ro‘yobga chiqarish uchun zarur bo‘lgan
taklif va tavsiyalar ishlab chiqilgan. Ushbu ilmiy ish ijtimoiy fanlar sohasi tadqiqotchilari, davlat
boshqaruvi mutaxassislari hamda fuqarolik jamiyatining rivojlanishiga qiziqqan keng
jamoatchilik uchun foydali bo‘lishi mumkin.
Kalit so‘zlar:
Fuqarolik jamiyati, o‘zini o‘zi boshqarish organlari, mahalla instituti,
jamoatchilik boshqaruvi, fuqarolik faolligi, demokratik ishtirok, ijtimoiy institutlar, mahalliy
boshqaruv, muquqiy asoslar, ijtimoiy hamkorlik, raqamli boshqaruv, mahalla tizimi, xorijiy
tajriba, fuqarolik madaniyati, davlat va jamiyat hamkorligi.
THE ROLE OF SELF-GOVERNMENT BODIES IN THE DEVELOPMENT OF CIVIL
SOCIETY
Abstract.
This article provides a thorough theoretical and practical analysis of the role of
self-governing bodies—particularly mahallas, citizens' assemblies, and public organizations—in
the formation and development of civil society. Within the context of ongoing democratic reforms
in Uzbekistan, increasing civic engagement, enhancing the significance of the mahalla institution,
and establishing an effective mechanism of mediation between the state and society are
considered among the key objectives.
The article examines the functions of self-governing bodies, their legal foundations, and
their interactions with civil society institutions. It also analyzes their contributions to enhancing
the social, economic, and cultural activity of the population. Furthermore, based on comparative
analysis with advanced international practices, the article identifies both the strengths and
weaknesses of the current system in Uzbekistan.
In conclusion, the article presents concrete recommendations and proposals aimed at
unlocking the full potential of self-governing bodies in strengthening civil society. This scientific
work may serve as a valuable resource for researchers in the field of social sciences,
professionals in public administration, and the broader audience interested in the development of
civil society.
2025
OKTABR
NEW RENAISSANCE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE
VOLUME 2
|
ISSUE 10
298
Keywords:
Civil society, self-governing bodies, mahalla institution, public governance,
civic engagement, democratic participation, social institutions, local governance, legal
foundations, social cooperation, digital governance, mahalla system, international experience,
civic culture, state-society partnership.
Kirish
Demokratik davlat va fuqarolik jamiyatini shakllantirish bugungi kunda O‘zbekiston
Respublikasining ijtimoiy-siyosiy taraqqiyotida ustuvor yo‘nalishlardan biri bo‘lib qolmoqda.
Fuqarolik jamiyati — bu fuqarolarning o‘z ixtiyori bilan uyushgan holda jamiyat hayotida
faol ishtirok etishi, o‘z manfaatlarini mustaqil ravishda ifoda etishi va himoya qilishi uchun
yaratilgan shart-sharoitlarning tizimidir. Uning muvaffaqiyatli shakllanishi va faoliyat yuritishi esa
davlat va jamiyat o‘rtasida o‘zaro muvozanatli munosabatlarni ta’minlovchi mexanizmlarning
samarali ishlashiga bog‘liqdir. Bu borada o‘zini o‘zi boshqarish organlari — fuqarolik
jamiyatining asosiy bo‘g‘ini sifatida alohida o‘rin egallaydi. O‘zini o‘zi boshqarish organlari – bu
mahalliy darajada fuqarolar manfaatlariga xizmat qiluvchi, jamoatchilik asosida faoliyat
yuritadigan demokratik institutlardir. Ular jamiyatda ijtimoiy barqarorlikni saqlash, fuqarolarning
ijtimoiy faolligini oshirish, ularning tashabbuslarini qo‘llab-quvvatlash, davlat boshqaruvi
organlari bilan hamkorlikda hududiy masalalarni hal etish kabi funksiyalarni bajaradi. Ayniqsa,
O‘zbekistonda mahalla institutining tarixiy ildizlari, milliy an’analar bilan uyg‘unlashgan
zamonaviy shakli ushbu organlarning fuqarolik jamiyati shakllanishidagi o‘rni va rolini yanada
mustahkamlamoqda. Bugungi kunda mamlakatimizda fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish
tizimini takomillashtirish, uning huquqiy asoslarini mustahkamlash, tashkiliy tuzilmasini
modernizatsiya qilish, mahalliy tashabbuslarni rag‘batlantirish orqali fuqarolik jamiyatining
rivojiga yanada keng yo‘l ochilmoqda. Prezidentimiz tomonidan ilgari surilayotgan “Yangi
O‘zbekiston – yangi taraqqiyot bosqichi” g‘oyasi doirasida mahalla tizimi va boshqa o‘zini o‘zi
boshqarish institutlari jamiyatni boshqarishda samarali vosita sifatida e’tirof etilmoqda. Shu bois,
ularning imkoniyatlari nafaqat mahalliy muammolarni hal qilishda, balki fuqarolik ongini
shakllantirish, huquqiy madaniyatni yuksaltirish, shaffoflik va ijtimoiy adolatni ta’minlashda ham
beqiyos ahamiyatga ega.
Mazkur maqolada o‘zini o‘zi boshqarish organlarining fuqarolik jamiyatini
rivojlantirishdagi o‘rni, ularning huquqiy-me’yoriy asoslari, institutsional tuzilmalari, faoliyat
mexanizmlari, ularning jamiyat hayotiga ta’siri, mavjud muammolar va ularni bartaraf etish
yo‘llari ilmiy jihatdan tahlil etiladi. Shuningdek, mahalliy hamda xalqaro tajribalar asosida tahliliy
fikrlar berilib, amaliy takliflar ilgari suriladi. Ushbu tadqiqot fuqarolik jamiyati institutlarini
chuqur o‘rganish, ularning rivojiga ko‘maklashish, jamiyatda ijtimoiy barqarorlik va ishtirokchilik
boshqaruv tizimini mustahkamlashda muhim ahamiyat kasb etadi.
Adabiyotlar tahlili va ilmiy mushohada
O‘zini o‘zi boshqarish tizimining fuqarolik jamiyati shakllanishidagi roli
O‘zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasida belgilanganidek, davlat va jamiyat
hayotida fuqarolarning faolligini oshirish, ularni ijtimoiy jarayonlarga keng jalb etish demokratik
rivojlanishning muhim omilidir. Fuqarolik jamiyati institutlari, xususan, o‘zini o‘zi boshqarish
organlari ushbu maqsadga erishishda asosiy vosita bo‘lib xizmat qiladi.
2025
OKTABR
NEW RENAISSANCE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE
VOLUME 2
|
ISSUE 10
299
Ular fuqarolarning mahalliy darajadagi manfaatlarini ifoda etish, ijtimoiy himoya,
ma’naviy-ma’rifiy ishlar, hududiy rivojlanish masalalarida bevosita ishtirok etishini ta’minlaydi.
O‘zbekistonda o‘zini o‘zi boshqarish tizimi, ayniqsa mahalla institutining faoliyati ko‘p
asrlik tarixiy an’analarga tayangan holda shakllangan bo‘lib, mustaqillik yillarida uning huquqiy
va tashkiliy asoslari yanada mustahkamlandi. “Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari
to‘g‘risida”gi Qonun (1993-y., yangi tahrirda – 2013-y.) va boshqa me’yoriy hujjatlar orqali
mahalla va fuqarolar yig‘inlarining vakolatlari aniq belgilandi. Bu orqali davlat va jamiyat
o‘rtasida vositachilik qiluvchi ijtimoiy institutlar yaratildi.
Shuningdek, “Yangi O‘zbekiston” taraqqiyot strategiyasi (2022–2026-yillar)da fuqarolik
jamiyatini mustahkamlash, o‘zini o‘zi boshqarish organlarining vakolatlarini kengaytirish va
ularni moliyaviy jihatdan mustaqil qilish masalalari alohida e’tiborga olingan
1
. Bu boradagi
islohotlar mahallalarda aholining ijtimoiy-iqtisodiy muammolarini joyida hal qilish, fuqarolarni
boshqaruvda ishtirok etishga rag‘batlantirishga xizmat qilmoqda.
Adabiyotlar tahlili
Mazkur mavzu yuzasidan olib borilgan ilmiy tadqiqotlar o‘zini o‘zi boshqarish tizimining
fuqarolik jamiyati rivojidagi tutgan o‘rnini turli jihatlarda yoritgan. Xususan, G‘.S. Saidov (2021)
o‘zining huquqiy tahlilida mahalla institutining konstitutsiyaviy maqomini ochib bergan. Unga
ko‘ra, mahalla fuqarolik jamiyatining boshlang‘ich bo‘g‘ini sifatida ijtimoiy boshqaruvning eng
muhim elementidir
2
.
Ijtimoiy fanlar doktori Sh.X. Qodirov (2020) esa mahallaning ijtimoiy nazoratdagi roliga
urg‘u berib, fuqarolarning huquqiy madaniyati va faolligini oshirishda bu tizim muhim vosita
ekanini ta’kidlaydi
3
. Shuningdek, S.S. Haydarov (2019) o‘z asarlarida xorijiy tajribalarni tahlil
qilgan holda, mahalliy o‘zini o‘zi boshqaruv organlari orqali fuqarolik jamiyatini mustahkamlash
bo‘yicha tavsiyalar bergan
4
.
Xalqaro tajriba nuqtayi nazaridan olib qaralganda, BMTning Ijtimoiy rivojlanish bo‘yicha
hisobotlarida (2021, 2023) mahalliy boshqaruv institutlarining inklyuzivlik, shaffoflik va
ishtirokchilik tamoyillari asosida faoliyat yuritishi fuqarolik jamiyatini kuchaytirishdagi muhim
omil sifatida ko‘rsatib o‘tilgan.
Ilmiy mushohada
Yuqorida keltirilgan tahlillar shuni ko‘rsatadiki, fuqarolik jamiyati institutlari va o‘zini o‘zi
boshqarish organlari o‘rtasidagi o‘zaro aloqadorlik demokratik taraqqiyot uchun zaruriy shart
hisoblanadi. O‘zbekiston sharoitida bu bog‘liqlik, ayniqsa, mahalla institutining kuchli ijtimoiy
tayanchga ega bo‘lishi orqali o‘z ifodasini topmoqda. Mahalla raislari, jamoatchilik komissiyalari,
profilaktika inspektorlari va boshqa ishtirokchilar aholining ehtiyoj va muammolarini aniqlash,
ular asosida amaliy choralar ko‘rish tizimini yaratmoqda.
Biroq mavjud muammolar — byurokratik to‘siqlar, moliyaviy resurslarning cheklangani,
ayrim hududlarda kadrlar yetishmovchiligi — o‘zini o‘zi boshqarish tizimining salohiyatini to‘liq
1
“Yangi O‘zbekiston taraqqiyot strategiyasi – 2022–2026-yillar”. — O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining
Farmoni, 2022-yil, PF–60-son.
2
Saidov G‘.S. “Fuqarolik jamiyati va huquqiy davlat: nazariy-huquqiy asoslari”. — Toshkent: O‘zbekiston, 2021.
3
Qodirov Sh.X. “Mahalla va ijtimoiy nazorat: siyosiy-ijtimoiy jihatlar”. — Toshkent: Ilm ziyo, 2020.
4
Haydarov S.S. “Fuqarolik jamiyati institutlarining rivojlanish omillari”. — Toshkent: Fan va texnologiya, 2019.
2025
OKTABR
NEW RENAISSANCE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE
VOLUME 2
|
ISSUE 10
300
ro‘yobga chiqarishga to‘sqinlik qilmoqda. Bu esa ilmiy jamoatchilik va siyosatshunoslar oldida
muayyan vazifalarni qo‘yadi.
Jumladan:
o‘zini o‘zi boshqarish organlari vakolatlarini qayta ko‘rib chiqish;
ularni raqamlashtirish va shaffoflashtirish;
fuqarolarni o‘z manfaatlarini ifoda etishga o‘rgatish orqali fuqarolik ongini
mustahkamlash.
Natijada, o‘zini o‘zi boshqarish organlari chinakam fuqarolik jamiyatining tayanchiga
aylanishi mumkin. Bu yo‘nalishda ilmiy tadqiqotlar, amaliy islohotlar va ijtimoiy innovatsiyalar
bir yo‘nalishda uyg‘unlashishi zarur.
Xorijiy tajriba tahlili
Fuqarolik jamiyatining shakllanishi va barqaror rivojlanishida o‘zini o‘zi boshqarish
organlarining tutgan o‘rni nafaqat O‘zbekistonda, balki rivojlangan va rivojlanayotgan davlatlarda
ham muhim amaliyot sifatida qaraladi. Turli mamlakatlarda ushbu institutlarning shakli, vakolat
doirasi va moliyaviy mustaqilligi bilan bog‘liq yondashuvlar xilma-xil bo‘lsa-da, ularning
fuqarolik jamiyatini rivojlantirishdagi funksional mohiyati umumiylik kasb etadi. Quyida ayrim
ilg‘or xorijiy tajribalar tahlil qilinadi.
1. Germaniya tajribasi
Germaniyada mahalliy o‘zini o‘zi boshqarish tizimi federal tuzilmaning asosi bo‘lib,
konstitutsiyaviy huquq sifatida belgilangan. “Kommunal avtonomiya” tamoyiliga ko‘ra, har bir
munitsipalitet (shahar, qishloq) o‘z hududida mustaqil ravishda moliyaviy, ma’muriy va tashkiliy
faoliyat yuritish huquqiga ega
5
. Aholi to‘g‘ridan-to‘g‘ri budjetni shakllantirishda va muhim
qarorlarni qabul qilishda ishtirok etadi. Bu esa fuqarolarning boshqaruv jarayonidagi real
ishtirokini ta’minlaydi. Bundan tashqari, Germaniyada “fuqarolik tashabbuslari” keng rivojlangan
bo‘lib, ular orqali jamoatchilik davlat faoliyatini baholab boradi.
2. Yaponiya tajribasi
Yaponiyada fuqarolarning jamiyat hayotidagi faolligi, ayniqsa “Chounaikai” deb
nomlanuvchi mahalliy o‘zini o‘zi boshqaruv guruhlari orqali namoyon bo‘ladi. Bu guruhlar
ko‘ngilli asosda tashkil etilib, mahalla aholisining o‘zaro muloqoti, infratuzilma masalalari,
ijtimoiy xizmatlar va fuqarolik madaniyati rivoji bilan shug‘ullanadi. Yaponiyadagi o‘zini o‘zi
boshqarish organlari yuqori darajadagi jamoaviy madaniyat va tartib-intizom asosida faoliyat
yuritadi. Davlat bu guruhlarni moliyalashtirishda emas, balki ularning tashabbuslarini qo‘llab-
quvvatlash orqali ishtirok etadi.
3. Janubiy Koreya tajribasi
Janubiy Koreyada fuqarolik jamiyatini rivojlantirishda “mahalla kengashlari” (resident
councils) va “mahalla qo‘mitalari” muhim o‘rin egallaydi. Ular davlat va jamiyat o‘rtasida
vositachi bo‘lib xizmat qiladi. Har bir tuman yoki mahallada fuqarolar yig‘ilishi muntazam
o‘tkazilib, jamoat fikri asosida loyihalar rejalashtiriladi. 2000-yillarda boshlangan “fuqarolik
byudjeti” (participatory budgeting) dasturi orqali aholi moliyaviy qarorlar qabul qilishda bevosita
5
Bundeszentrale für politische Bildung (Germany). Kommunale Selbstverwaltung in Deutschland. — Bonn, 2019.
2025
OKTABR
NEW RENAISSANCE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE
VOLUME 2
|
ISSUE 10
301
ishtirok etmoqda
6
. Bu esa fuqarolarning davlatga ishonchini oshirishga va korrupsiyaga qarshi
kurashda ijobiy natija bermoqda.
4. Fransiya va Shvetsiya tajribasi
Fransiyada mahalliy boshqaruv organlari keng demokratik vakolatlarga ega bo‘lib,
jamoatchilik kengashlari orqali fuqarolar boshqaruvga jalb etiladi
7
. Shvetsiyada esa “kommunlar”
orqali aholining manfaatlarini ifoda etish va ijtimoiy xizmatlarni adolatli taqsimlash asosiy vazifa
sifatida belgilanadi. Bu davlatlarda fuqarolik jamiyati institutlari orqali ijtimoiy adolat, tenglik va
inklyuzivlik tamoyillari ilgari suriladi.
Xulosa
Tadqiqotlar va tahlillar shuni ko‘rsatmoqdaki, o‘zini o‘zi boshqarish organlari fuqarolik
jamiyatining asosiy tayanch institutlaridan biri bo‘lib, ularning faoliyati jamiyatda ijtimoiy
barqarorlikni ta’minlash, fuqarolarning huquq va manfaatlarini ifoda etish, ularni boshqaruvga jalb
qilish, shuningdek, davlat va jamiyat o‘rtasidagi ishonchli ko‘prikni yaratishda muhim rol
o‘ynaydi. Xususan, O‘zbekiston sharoitida mahalla instituti nafaqat ijtimoiy nazorat, balki
huquqiy tarbiya, yoshlar bilan ishlash, ijtimoiy himoya kabi ko‘plab sohalarda amaliy natijalar
bermoqda. Shu bilan birga, mavjud muammolar – huquqiy vakolatlar va amaliy imkoniyatlar
o‘rtasidagi nomutanosiblik, moliyaviy va kadrlar bilan ta’minlanganlikdagi cheklovlar, fuqarolar
ishtirokchiligining past darajasi – o‘zini o‘zi boshqarish organlarining fuqarolik jamiyati rivojiga
to‘liq hissa qo‘shishiga to‘sqinlik qilmoqda. Xorijiy tajribalar tahlili shuni anglatadiki, mahalliy
o‘zini o‘zi boshqarish institutlarini kuchaytirish, ularni islohotlar va raqamlashtirish jarayonlariga
faol jalb etish orqali fuqarolik jamiyatining mustahkam poydevorini barpo etish mumkin.
Tavsiyalar
1. Huquqiy bazani takomillashtirish
O‘zini o‘zi boshqarish organlarining vakolatlarini aniq belgilovchi, ularning faoliyat
yuritish mexanizmlarini soddalashtiruvchi va samaradorligini oshiruvchi yangi qonuniy hujjatlarni
ishlab chiqish zarur.
2. Moliyaviy mustaqillikni ta’minlash
Mahalla va fuqarolar yig‘inlariga mahalliy byudjet mablag‘laridan mustaqil foydalanish
imkoniyatlarini yaratish, davlat subsidiyalari bilan bir qatorda homiylik, ijtimoiy buyurtma va
grant tizimlarini rivojlantirish lozim.
3. Kadrlar salohiyatini oshirish
Mahalla raislari, kotiblar, komissiya a’zolari va boshqa xodimlar uchun doimiy malaka
oshirish kurslari, treninglar, vebinarlar tashkil etilishi lozim. Raqamli boshqaruv va ijtimoiy
loyihalarni boshqarish ko‘nikmalarini rivojlantirish alohida ahamiyatga ega.
4. Fuqarolarning ishtirokchiligini kengaytirish
Mahalla yig‘ilishlari, so‘rovnomalar, “fuqarolik byudjeti” mexanizmlari orqali aholining
boshqaruvdagi ishtirokini kengaytirish, ularni qaror qabul qilish jarayoniga jalb etish zarur.
5. Raqamlashtirish va ochiqlikni ta’minlash
6
Cho, Y. H., & Lee, J. W. “Participatory Budgeting in South Korea: Civil Society’s Role in Local Governance
Reform”. — Asian Survey, Vol. 58, No. 6, 2018.
7
OECD. The Role of Local Governments in Strengthening Civic Engagement. — Paris, 2020. [www.oecd.org]
2025
OKTABR
NEW RENAISSANCE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE
VOLUME 2
|
ISSUE 10
302
Mahalla va fuqarolar yig‘inlarining faoliyati haqida ochiq ma’lumotlarni taqdim etish,
onlayn platformalar orqali murojaatlarni qabul qilish, hisobotlar va qarorlarni e’lon qilish
mexanizmlarini yo‘lga qo‘yish kerak.
6. Xalqaro tajribani o‘rganish va joriy etish
Germaniya, Yaponiya, Janubiy Koreya kabi mamlakatlarning mahalliy boshqaruvda
aholining bevosita ishtirokini ta’minlash tajribasini chuqur o‘rganib, O‘zbekiston sharoitiga
moslashtirilgan amaliy model ishlab chiqilishi kerak.
7. Ilmiy va jamoatchilik monitoringi tizimini yaratish
O‘zini o‘zi boshqarish organlari faoliyati ustidan ilmiy jamoatchilik tomonidan baholash
tizimini yo‘lga qo‘yish, baholash mezonlarini ishlab chiqish va natijalarga asoslangan tavsiyalar
ishlab chiqish samaradorlikni oshiradi.
Foydalanilgan adabiyotlar ro‘yxati:
1.
O‘zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi. — Toshkent: Adolat, 2023.
2.
O‘zbekiston Respublikasining “Fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlari
to‘g‘risida”gi Qonuni. — Qabul qilingan sana: 2-sentabr 1993-yil (yangi tahriri: 14-sentabr
2013-yil).
3.
“Yangi O‘zbekiston taraqqiyot strategiyasi – 2022–2026-yillar”. — O‘zbekiston
Respublikasi Prezidentining Farmoni, 2022-yil, PF–60-son
4.
Saidov G‘.S. “Fuqarolik jamiyati va huquqiy davlat: nazariy-huquqiy asoslari”. —
Toshkent: O‘zbekiston, 2021.
5.
Qodirov Sh.X. “Mahalla va ijtimoiy nazorat: siyosiy-ijtimoiy jihatlar”. — Toshkent: Ilm
ziyo, 2020.
6.
Haydarov S.S. “Fuqarolik jamiyati institutlarining rivojlanish omillari”. — Toshkent: Fan
va texnologiya, 2019.
7.
United Nations Development Programme (UNDP). Local Governance and Civic
Participation: Global Practices Report. — New York, 2021
8.
OECD. The Role of Local Governments in Strengthening Civic Engagement. — Paris,
2020. [www.oecd.org]
9.
Bundeszentrale für politische Bildung (Germany). Kommunale Selbstverwaltung in
Deutschland. — Bonn, 2019.
10.
Cho, Y. H., & Lee, J. W. “Participatory Budgeting in South Korea: Civil Society’s Role in
Local Governance Reform”. — Asian Survey, Vol. 58, No. 6, 2018.
