Fevral, 2025-Yil
316
BOLALARDA SEMIZLIKNING KLINIK, METABOLIK VA IMMUNOLOGIK
JIHATLARI HAMDA UNING OVQATLANISH BILAN BOG‘LIQLIGI
Abdurasulova Tajixol Ramazanovna
TTATF Bolalar kasalliklari propedevtikasi, bolalar kasalliklari va oilaviy shifokorlikda
pediatriya kafedrasi. Assistant.
https://doi.org/10.5281/zenodo.14886600
Annotatsiya. Mazkur tezisda bolalarda semizlikning klinik, metabolik va immunologik
jihatlari tahlil qilinadi. Semizlik nafaqat ortiqcha vazn bilan bog‘liq muammo bo‘lib, balki
organizmda jiddiy metabolik va immunologik o‘zgarishlarni keltirib chiqarishi ham mumkin.
Tadqiqotda bolalarda semizlik rivojlanishiga ta’sir qiluvchi ovqatlanish omillari ham o‘rganilib,
uning oldini olish va davolash bo‘yicha tavsiyalar beriladi.
Kalit so‘zlar: semizlik, metabolik sindrom, immunologik holat, bolalar, ovqatlanish,
gormonal disbalans.
CLINICAL, METABOLIC AND IMMUNOLOGICAL ASPECTS OF OBESITY IN
CHILDREN AND ITS RELATIONSHIP WITH NUTRITION
Annotation. This thesis analyzes the clinical, metabolic and immunological aspects of
obesity in children. Obesity is not only a problem associated with excess weight, but can also cause
serious metabolic and immunological changes in the div. The study also studies nutritional
factors that affect the development of obesity in children, and provides recommendations for its
prevention and treatment.
Keywords: obesity, metabolic syndrome, immunological status, children, nutrition,
hormonal imbalance.
КЛИНИЧЕСКИЕ, МЕТАБОЛИЧЕСКИЕ И ИММУНОЛОГИЧЕСКИЕ АСПЕКТЫ
ОЖИРЕНИЯ У ДЕТЕЙ И ЕГО СВЯЗЬ С ПИТАНИЕМ
Аннотация. В диссертации анализируются клинические, метаболические и
иммунологические аспекты ожирения у детей. Ожирение — это не только проблема,
связанная с избыточным весом, но и способная вызвать серьезные метаболические и
иммунологические изменения в организме. В исследовании также рассматриваются
факторы питания, влияющие на развитие ожирения у детей, и даются рекомендации по
его профилактике и лечению.
Ключевые слова: ожирение, метаболический синдром, иммунологический статус,
дети, питание, гормональный дисбаланс.
Fevral, 2025-Yil
317
Kirish
So‘nggi yillarda bolalarda semizlikning keng tarqalishi sog‘liqni saqlash tizimi uchun
dolzarb muammoga aylangan. JSST ma’lumotlariga ko‘ra, bolalar orasida ortiqcha vazn va
semizlik darajasi keskin oshib bormoqda. Semizlik nafaqat tashqi ko‘rinish bilan bog‘liq muammo
bo‘lib, balki organizmning metabolik va immunologik jarayonlariga ham salbiy ta’sir ko‘rsatadi.
Semizlikning klinik jihatlari
Bolalar semizligi turli klinik ko‘rinishlarga ega bo‘lib, uning asoratlari yosh o‘tishi bilan
ortib boradi. Klinik jihatdan bolalarda semizlik quyidagi belgilar bilan namoyon bo‘ladi:
• Tana massasi indeksining (TMI) ortishi
• Endokrin o‘zgarishlar
• Yurak-qon tomir tizimi muammolari
• Ortopedik muammolar
Metabolik va immunologik jihatlar
Semizlik metabolik sindrom, qandli diabet, gormonal o‘zgarishlar va immun tizimi
faoliyatining buzilishi bilan bog‘liq bo‘lishi mumkin.
Ovqatlanish va semizlik
Bolalar semizligining asosiy sabablaridan biri noto‘g‘ri ovqatlanish hisoblanadi.
Kaloriyaga boy, lekin ozuqaviy qiymati past mahsulotlarni iste’mol qilish semizlik xavfini
oshiradi.
Xulosa va tavsiyalar
Bolalarda semizlik nafaqat tashqi ko‘rinish bilan bog‘liq muammo, balki organizmda
jiddiy metabolik va immunologik buzilishlarga olib keluvchi holatdir. Unga noto‘g‘ri ovqatlanish,
kamharakat turmush tarzi va genetik omillar sabab bo‘lishi mumkin.
REFERENCES
1.
World Health Organization. Obesity and overweight. WHO, 2023.
2.
Lobstein, T., Baur, L., & Uauy, R. Obesity in children and young people: A crisis in public
health. The Lancet, 2019.
3.
Freedman, D. S., Mei, Z., Srinivasan, S. R., & Berenson, G. S. Cardiovascular risk factors
and excess adiposity among overweight children and adolescents. Pediatrics, 2020.
4.
Mahmudov, S. Bolalarda semizlik va uning asoratlari. Tibbiyot fanlari jurnali, 2022.
5.
Ziyodova, G. Ovqatlanish odatlari va bolalar semizligi. O‘zbekiston pediatriya tadqiqot
markazi, 2021.
