ILM-FAN VA INNOVATSIYA
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/si
78
TARMOQ ADMINISTRATORI KASBI VA UNING MUHIM JIHATLARI
Qodirov Farrux Ergash o‘g‘li
Matematika va ta’limda axborot texnologiyasi kafedrasi mudiri, Ilmiy rahbar
Umarova Gulmira Akbar qizi
Shahrisabz davlat pedagogika instituti matematika va informatika yo’nalishi
2-bosqich talabasi
https://doi.org/10.5281/zenodo.15117753
Annotatsiya:
Ushbu maqola tarmoq administratori kasbi va uning muhim jihatlarini
tahlil qiladi. Tarmoq administratori — bu kompyuter tarmoqlarining to'g'ri ishlashini
ta'minlash, xavfsizlikni boshqarish va xizmatlarning uzluksizligini saqlashga mas'ul
mutaxassisdir. Maqolada tarmoq administratorining asosiy vazifalari, ularning roli va
zamonaviy texnologiyalarni hisobga olgan holda, kasbga talablar haqida so'z yuritiladi.
Shuningdek, tarmoqning samarali ishlashini ta'minlash uchun zarur bo'lgan texnik bilimlar,
muammolarni hal qilish qobiliyati, xavfsizlik masalalari va yangi texnologiyalarni
o'zlashtirishning ahamiyati ta'kidlanadi. Tarmoq administratorining ish faoliyatidagi muhim
jihatlar va uning jamoa bilan ishlashdagi roli ham maqolada yoritilgan. Ushbu maqola tarmoq
administratorining kundalik ishini, uning professional kompetensiyalarini va kasbdagi
muvaffaqiyatli ishlash uchun zarur bo'lgan qobiliyatlarni ko'rsatishga qaratilgan.
Kalit so’zlar:
Tarmoq administratori, Axborot texnologiyalari, Kompyuter tarmoqlari,
Tarmoq xavfsizligi, Server boshqaruvi, Ma’lumotlar bazasi, Firewall va himoya tizimlari,
Tarmoq konfiguratsiyasi, Internet protokollari (IP, TCP/IP, DNS), Kiberxavfsizlik, Tarmoq
muammolarini bartaraf etish, Bulut texnologiyalari, VPN va masofaviy ulanish, Tarmoq
monitoringi, Sertifikatlar (CCNA, CompTIA Network+, MCSE), Tarmoq jihozlari (Router,
Switch, Modem), Dasturiy ta’minot va operatsion tizimlar, Tarmoq optimizatsiyasi.
Kirish
. Axborot texnologiyalari kun sayin rivojlanib, inson hayotining barcha jabhalariga
chuqur kirib bormoqda. Bugungi kunda tashkilotlar, kompaniyalar va davlat idoralari o‘z
faoliyatini samarali olib borishlari uchun barqaror va xavfsiz tarmoqlarga ehtiyoj sezadilar.
Aynan shu jarayonda tarmoq administratori kasbi muhim rol o‘ynaydi.
Tarmoq administratori – kompyuter tarmoqlarining ishlashini ta’minlaydigan, ularni
boshqaradigan va xavfsizligini nazorat qiladigan mutaxassisdir. U nafaqat tarmoqni sozlash va
texnik xizmat ko‘rsatish bilan shug‘ullanadi, balki muammolarni bartaraf etish, ma’lumotlarni
himoyalash va foydalanuvchilar uchun barqaror ishlash muhitini yaratish kabi vazifalarni
ham bajaradi. Zamonaviy korxonalarning aksariyati bulutli texnologiyalar, masofaviy ish
uslublari va katta hajmdagi ma’lumotlar bilan ishlashga o‘tganligi sababli, tarmoq
administratorlariga bo‘lgan talab yanada ortib bormoqda. Kompaniyalar uchun internetga
uzluksiz ulanish, ma’lumotlar almashinuvi va axborot xavfsizligi muhim ahamiyat kasb etadi.
Shu sababli, har bir IT jamoasida malakali tarmoq administratorining bo‘lishi tashkilotning
texnologik barqarorligini ta’minlashda hal qiluvchi omillardan biridir.
Mavzuga doir dabiyotlar tahlili:
Tarmoq administratori kasbi va uning muhim
jihatlarini o‘rganish uchun turli xil ilmiy manbalar, darsliklar, texnik qo‘llanmalar, ilmiy
maqolalar hamda xalqaro sertifikatlash dasturlari tomonidan taqdim etilgan o‘quv
materiallariga tayanish lozim. Tarmoq administratorligi bo‘yicha o‘quv jarayonida eng ko‘p
ILM-FAN VA INNOVATSIYA
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/si
79
qo‘llaniladigan manbalardan biri bu Andrew S. Tanenbaum va David J. Wetherall tomonidan
yozilgan "Computer Networks" (Kompyuter tarmoqlari) kitobidir. Ushbu kitob tarmoqning
asosiy komponentlari, protokollar, tarmoq xavfsizligi, internet texnologiyalari va tarmoqlarni
boshqarish bo‘yicha chuqur bilim beradi.
Bundan tashqari, William Stallingsning "Data and Computer Communications" kitobi
ham muhim manba bo‘lib, unda ma’lumotlar uzatish jarayoni, tarmoq arxitekturasi va tarmoq
xavfsizligi bo‘yicha batafsil tushunchalar berilgan.
Shuningdek, Cisco Networking Academy tomonidan taqdim etiladigan "CCNA Guide to
Networking" qo‘llanmasi tarmoq texnologiyalari bo‘yicha amaliy ko‘nikmalarni
shakllantirishda muhim ahamiyat kasb etadi.
So‘nggi yillarda tarmoq administratori kasbi bilan bog‘liq ilmiy tadqiqotlar IT xavfsizligi,
bulut texnologiyalari va avtomatlashtirilgan tarmoq boshqaruvi kabi yo‘nalishlarga
qaratilgan.
Masalan, IEEE (Institute of Electrical and Electronics Engineers) va ACM (Association for
Computing Machinery) kabi nufuzli tashkilotlarning jurnallarida tarmoq xavfsizligi, tarmoq
monitoringi, sun’iy intellekt asosida tarmoq boshqaruvi kabi mavzularda ilmiy maqolalar
chop etilmoqda. Bunday tadqiqotlar kiberxavfsizlik, DDoS hujumlaridan himoyalanish,
shifrlash algoritmlari va virtual xususiy tarmoqlar (VPN) kabi dolzarb masalalarni qamrab
oladi.Tarmoq administratorlari uchun tarmoq xavfsizligi bo‘yicha bilimlar juda muhim. Ushbu
yo‘nalishda "Hacking Exposed" (Stuart McClure, Joel Scambray, George Kurtz) kitobi tarmoq
xavfsizligi tahdidlari va himoyalanish usullari bo‘yicha asosiy manbalardan biri hisoblanadi.
Shuningdek, "Network Security Essentials" (William Stallings) asari tarmoq
xavfsizligini ta’minlash usullari, shifrlash texnologiyalari va xavfsizlik protokollari haqida
batafsil ma’lumot beradi.
Tarmoq administratorlari uchun Cisco (CCNA, CCNP), CompTIA Network+, Microsoft
(MCSE, MCSA), Linux (LPIC-1, LPIC-2) kabi xalqaro sertifikatlash dasturlarining rasmiy
qo‘llanmalari muhim adabiyotlar hisoblanadi.
Cisco CCNA bo‘yicha o‘quv qo‘llanmalari tarmoq arxitekturasi, marshrutlash va
kommutatsiya usullari, tarmoq xavfsizligi va troubleshooting (muammolarni bartaraf etish)
bo‘yicha amaliy bilim beradi.
CompTIA Network+ esa tarmoq infratuzilmasi, protokollar, apparat va dasturiy ta’minot
integratsiyasi bo‘yicha umumiy tushunchalarni qamrab oladi.
Microsoft sertifikatlash dasturlarining qo‘llanmalari esa Windows Server tizimlarini
boshqarish, Active Directory, DNS va DHCP kabi xizmatlarni sozlash va ularga texnik xizmat
ko‘rsatish bo‘yicha amaliy bilim beradi.
Tarmoq administratorlari uchun mavjud adabiyotlar keng qamrovli bo‘lib, ular tarmoq
arxitekturasi, xavfsizlik, texnik xizmat ko‘rsatish va zamonaviy texnologiyalar bilan bog‘liq
bilimlarni o‘z ichiga oladi. Darsliklar va ilmiy maqolalar nazariy bilimlarni shakllantirishga
yordam bersa, xalqaro sertifikatlash dasturlarining qo‘llanmalari amaliy ko‘nikmalarni
rivojlantirishga xizmat qiladi. Shu sababli, ushbu kasb bo‘yicha yetarli bilim va malaka
egallash uchun turli xil manbalar bilan muntazam shug‘ullanish va amaliy tajriba orttirish
muhim ahamiyatga ega.
Natija va muhokama
ILM-FAN VA INNOVATSIYA
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/si
80
Tarmoq administratori kasbi zamonaviy axborot texnologiyalari sohasida eng muhim va
talab yuqori bo‘lgan mutaxassisliklardan biri hisoblanadi. Tashkilotlarning axborot tizimlarini
barqaror ishlashini ta’minlash, ma’lumotlar xavfsizligini ta’minlash va tarmoq infratuzilmasini
samarali boshqarish tarmoq administratorining asosiy vazifalaridan biridir.
Tarmoq administratorining dolzarb muammolari.
Bugungi kunda tarmoq
administratorlari duch kelayotgan asosiy muammolardan biri – tarmoq xavfsizligi tahdidlari
hisoblanadi. Kiberhujumlar va zararli dasturlar soni ortib borayotgani sababli, tarmoq
administratorlari doimiy ravishda xavfsizlik choralarini kuchaytirib borishlari kerak.
Hujumlarning oldini olish uchun ilg‘or shifrlash texnologiyalari, xavfsizlik devorlari (firewall)
va tarmoqni monitoring qilish tizimlaridan foydalanish talab etiladi.
Tarmoq infratuzilmasining murakkablashishi: Zamonaviy korxonalar katta hajmdagi
ma’lumotlar bilan ishlaydi va ularning tarmoq infratuzilmalari bulut texnologiyalari, VPN va
virtualizatsiya kabi murakkab yechimlarni o‘z ichiga oladi. Bu esa tarmoq administratoridan
yanada keng qamrovli bilim va tajriba talab qiladi.
Yangi texnologiyalarni o‘zlashtirish zarurati: IT sohasida texnologiyalar tez o‘zgaradi.
Tarmoq administratorlari doimo yangi tizimlarni o‘rganib borishi, zamonaviy sertifikatlarga
ega bo‘lishi va bulut platformalari (AWS, Microsoft Azure, Google Cloud) bilan ishlashni bilishi
zarur.
Avtomatlashtirish va sun’iy intellect: Tarmoq boshqaruvini avtomatlashtirish va AI
(Sun’iy intellekt) asosidagi monitoring tizimlari administratorlarning ish yukini
kamaytirishga yordam beradi. Shu bilan birga, administratorlar yangi avtomatlashtirilgan
tizimlar bilan ishlashni o‘rganishlari kerak bo‘ladi.
Kasbning istiqbollari.
Tarmoq administratori kasbining kelajakdagi istiqbollari
quyidagi omillarga bog‘liq:
Bulut texnologiyalarining kengayishi: Ko‘plab kompaniyalar IT infratuzilmasini bulut
xizmatlariga o‘tkazmoqda. Bu esa bulut muhitida ishlay oladigan va bulut tarmoqlarini
boshqara oladigan administratorlarga talabni oshiradi.
IoT (Internet of Things) va 5G texnologiyalarining rivojlanishi: Kelajakda har bir qurilma
internetga ulangan bo‘ladi. Tarmoq administratorlari ushbu qurilmalar va tarmoqlarning
xavfsizligini ta’minlash uchun yangi strategiyalar ishlab chiqishlari kerak.
Kiberxavfsizlikning ahamiyati ortib borishi: Ma’lumotlarning shaxsiyligi va xavfsizligini
ta’minlash IT sohasining ustuvor yo‘nalishlaridan biri bo‘lib qoladi. Bu esa tarmoq
administratorlariga xavfsizlik bo‘yicha chuqur bilim talab qiladi.
Tarmoq muammolarini bartaraf etishning avtomatlashtirilishi: Zamonaviy tizimlar
muammolarni oldindan bashorat qilish va avtomatik tuzatish imkoniyatiga ega bo‘lib
borayotgani sababli, administratorlarning roli muammolarni chuqur tahlil qilish va strategik
boshqaruvga yo‘naltirilishi kutilmoqda.
Tarmoq administratori kasbi hozirda IT sohasida eng muhim va talab yuqori bo‘lgan
yo‘nalishlardan biri hisoblanadi. Ularning asosiy vazifalari tarmoqni sozlash, xavfsizligini
ta’minlash, nosozliklarni bartaraf etish va yangi texnologiyalarni joriy etishdan iborat. Biroq,
bu kasb ham qiyinchiliklardan xoli emas. Kiberxavfsizlik tahdidlari, tarmoq infratuzilmasining
murakkablashishi, avtomatlashtirish va sun’iy intellektning joriy etilishi administratorlardan
yangi bilim va malakalar talab qiladi. Kelajakda tarmoq administratorlariga bo‘lgan talab
ILM-FAN VA INNOVATSIYA
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/si
81
oshib borishi kutilmoqda, ayniqsa, bulut texnologiyalari, kiberxavfsizlik va IoT yo‘nalishlarida
mutaxassis bo‘lgan kadrlar yuqori baholanadi. Shu sababli, ushbu kasbni tanlagan
mutaxassislar doimiy o‘rganish va rivojlanish jarayonida bo‘lishlari kerak. Oxir-oqibat, har
qanday kompaniya yoki tashkilotning IT tizimi barqaror va samarali ishlashi ko‘p jihatdan
tajribali va bilimli tarmoq administratoriga bog‘liq bo‘ladi.
Xulosa va takliflar
.
Tarmoq administratori kasbi zamonaviy axborot texnologiyalari sohasida eng muhim va
talab yuqori bo‘lgan mutaxassisliklardan biri hisoblanadi. Tashkilotlarning IT infratuzilmasini
samarali boshqarish, xavfsizlikni ta’minlash va tarmoqni uzluksiz ishlashini kafolatlash –
tarmoq administratorining asosiy vazifalaridir. Tahlil qilingan adabiyotlar va tadqiqotlar
shuni ko‘rsatadiki, tarmoq administratorlari nafaqat texnik bilimlarga, balki muammolarni
tahlil qilish va ularni hal qilish bo‘yicha strategik yondashuvga ham ega bo‘lishlari kerak.
Zamonaviy IT ekotizimi murakkablashib borayotganligi sababli, administratorlardan bulut
texnologiyalari, avtomatlashtirish, kiberxavfsizlik va yangi dasturiy ta’minotlar bilan ishlash
bo‘yicha keng qamrovli bilim talab etiladi. Tarmoq administratorining roli faqatgina texnik
xizmat ko‘rsatish va nosozliklarni bartaraf etish bilan cheklanib qolmaydi. U kompaniyaning
IT strategiyasini shakllantirishda ishtirok etishi, tarmoq infratuzilmasini modernizatsiya
qilish va xavfsizlik siyosatini ishlab chiqishda faol ishtirok etishi lozim. Kelajakda tarmoq
administratori kasbining o‘rni yanada muhimlashib borishi kutilmoqda. Ayniqsa, bulut
texnologiyalari va 5G kabi yangi texnologiyalar jadal rivojlanayotgan bir paytda, ushbu
mutaxassislik IT bozorida strategik kasblardan biriga aylanmoqda.
Tarmoq administratorligi kasbining rivojlanishini ta’minlash va ushbu sohada samarali
mutaxassislar yetishtirish uchun quyidagi takliflarni ilgari surish mumkin:
Oliy ta’lim muassasalarida tarmoq administratori yo‘nalishini chuqur o‘rgatuvchi
maxsus kurslarni kengaytirish kerak.
Amaliy mashg‘ulotlarni ko‘proq tashkil etish, real tarmoq muhitida ishlash
imkoniyatlarini yaratish lozim.
Talabalar uchun xalqaro sertifikatlash dasturlariga tayyorlov kurslarini joriy etish
(masalan, CCNA, CompTIA Network+, MCSE).
Kompaniyalarda tarmoq xavfsizligini ta’minlash bo‘yicha yangi siyosatlarni ishlab
chiqish va doimiy yangilab borish kerak.
IT mutaxassislarining kiberxavfsizlik bo‘yicha malakasini oshirishga qaratilgan
treninglar va sertifikatlash dasturlarini yo‘lga qo‘yish zarur.
Yangi boshlayotgan mutaxassislarni tajribali administratorlar bilan hamkorlikda ishlash
imkoniyatini yaratish lozim.
Yirik tashkilotlarda tarmoq boshqaruvini avtomatlashtirish uchun maxsus dasturlar va
sun’iy intellekt asosida ishlovchi tizimlarni joriy etish kerak.
Nosozliklarni aniqlash va oldini olish uchun ilg‘or monitoring tizimlarini o‘rnatish
maqsadga muvofiq. Tarmoq administratorlari zamonaviy bulut texnologiyalarini (AWS,
Microsoft Azure, Google Cloud) chuqur o‘rganishlari va amaliyotda qo‘llashlari lozim.
Kompaniyalar
tarmoq
infratuzilmasini
bulut
xizmatlariga
mos
ravishda
optimallashtirish strategiyasini ishlab chiqishlari kerak.
ILM-FAN VA INNOVATSIYA
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/si
82
Tarmoq administratorlari IT yangiliklari, yangi protokollar va ilg‘or tarmoq
texnologiyalarini muntazam kuzatib borishlari lozim.
Sun’iy intellekt va avtomatlashtirilgan monitoring tizimlari bilan ishlash bo‘yicha
tajribaga ega bo‘lish maqsadga muvofiq.
Tarmoq administratorlari uchun maxsus forumlar, konferensiyalar va seminarlar tashkil
etish kerak
Tarmoq administratori kasbi IT infratuzilmasining uzluksiz ishlashini ta’minlovchi
asosiy yo‘nalishlardan biri bo‘lib, uning ahamiyati tobora ortib bormoqda. Kelajakda bu soha
yanada murakkablashadi va mutaxassislar keng qamrovli bilimlarga ega bo‘lishlari talab
etiladi. Tarmoq administratorlari yangi texnologiyalarni o‘zlashtirib borishi, xavfsizlik
choralarini kuchaytirishi va tarmoqni avtomatlashtirish bo‘yicha amaliy tajribaga ega
bo‘lishlari zarur. Shu sababli, ta’lim tizimi, korporativ IT siyosati va tarmoq infratuzilmasini
rivojlantirish bo‘yicha kompleks yondashuv talab etiladi. Yuqorida keltirilgan takliflarni
amalga oshirish orqali tarmoq administratorlari IT bozorida raqobatbardosh bo‘lib qolishlari
va zamonaviy texnologiyalar bilan ishlashga tayyor bo‘lishlari mumkin.
Foydalanilgan adabiyotlar/Используемая литература/References:
1.
Кодиров, Ф. Э., and О. Д. Дониёров. "ЭФФЕКТИВНЫЕ МОДЕЛИ РАЗВИТИЯ
МЕДИЦИНСКОГО ОБСЛУЖИВАНИЯ НАСЕЛЕНИЯ КАШАКАДЬИНСКОЙ ОБЛАСТИ."
Символ науки 7-2 (2022): 15-17.
2.
Zoxidov, J. B., F. E. Qodirov, and I. J. Bozorova. "QUARTUS II PROJECT CONCEPT AND ITS
OPPORTUNITIES AND PROBLEMS." АКТУАЛЬНЫЕ ПРОБЛЕМЫ ТЕХНИЧЕСКОГО И
ТЕХНОЛОГИЧЕСКОГО ОБЕСПЕЧЕНИЯ ИННОВАЦИОННОГО РАЗВИТИЯ. 2019.
3.
Uzakov, Gulom, et al. "Simulation of a tubular pyrolysis reactor using comsol
multiphysics software." International Scientific and Practical Conference Digital and
Information Technologies in Economics and Management. Cham: Springer Nature
Switzerland, 2023.
4.
Қодиров, Ф. "ҲУДУДЛАРДА ТИББИЙ ХИЗМАТЛАРНИ ДАСТУРИЙ ПАКЕТЛАР
ЁРДАМИДА ЭЛЕКТРОН ТИББИЙ БАЗАСИНИ ЯРАТИШ." O’zbekiston Respublikasi Oliy Va
o’rta Maxsus ta’lim Vazirligi Namangan Muhandislik-Qurilish Instituti (2022).
5.
Qodirov, F. E., O. D. Doniyorov, and H. Shokirov Sh. "Basic concepts of information
security in information systems. Wide threats and their consequences." концепции
устойчивого развития науки в современных условиях (2021): 153-155.
6.
Bozorova, Irina Jumanazarovna, and Dilfuzaxon Mamasharipovna Karayeva. "Modern
programming technologies and their role." интеллектуальный капитал xxi века. 2020.
7.
Ergash o’g’li, Qodirov Farrux. "Hududlarni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirishda har bir
hududning о ‘ziga xos xususiyatlari." Scientific Journal of Actuarial Finance and Accounting
4.09 (2024): 178-183.
8.
Qodirov, Farrux, and Muxlisa Mavlonova. "O’ZBEKISTONDA ZIYORATGOH VA
QADAMJOLAR, TURIZM XIZMATLARINI JADAL RIVOJLANTIRISH ISTIQBOLLARI." YANGI
O‘ZBEKISTONDA MILLIY TURIZM ISTIQBOLLARI 1.01 (2024).
ILM-FAN VA INNOVATSIYA
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/si
83
9.
Qodirov, F., N. Sirojev, and S. Negmatova. "FEATURES OF THE ANDROID STUDIO
SOFTWARE PACKAGE." Академические исследования в современной науке 2.17 (2023):
130-146.
10.
Қодиров, Ф. Э., et al. "ДЛЯ ПРОВЕРКИ МОДЕЛЕЙ АДЕКВАТНОСТИ,
ЧУВСТВИТЕЛЬНОСТЬ И СОПРОТИВЛЕНИЯ." ИНТЕГРАЦИЯ НАУКИ, ОБЩЕСТВА,
ПРОИЗВОДСТВА И ПРОМЫШЛЕННОСТИ. 2019.11. Qodirov, F. E., D. A. Akbarova, and S. H.
Shokirov. "SOFTWARE FOR WORKING WITH COMPUTER GRAPHICS AND THEIR TASKS.
APPLICATION OF DIGITAL IMAGE PROCESSING FIELDS." (2021): 57-58.
11.
Jumanazarovna, Bozorova Irina, and Кodirov Farruh Ergash O'G'Li. "Principle of
electrocardiographic work and its role in modern medicine." Вопросы науки и образования
15 (99) (2020): 31-36.
12.
Kodirov, F. E., and J. E. Nematov. "BASIC TECHNOLOGY AND SERVICE
MANAGEMENTMULTISERVICE NETWORKS." Инновации в технологиях и образовании: сб.
ст. участников XII Между (2019): 214.
13.
Қодиров, Ф. Э., and Ж. Э. Нематов. "РАЗВИТИЕ ЛОКАЛЬНОЙ СЕТИ НА ОСНОВЕ
ТЕХНОЛОГИИ GPON." Инновации в технологиях и образовании: сб. ст. участников XII
Между (2019): 288.
14.
Кодиров, Ф. Э., and М. У. Маматмурадова. "РАЗРАБОТКА ЦИФРОВОЙ ПРОГРАММЫ
ШИФРОВАНИЯ И ВНЕДРЕНИЕ В ПРАКТИКУ." Инновации в технологиях и образовании:
сб. ст. участников XII Между (2019): 275.
15.
Абдирасулов, Ж. У., and Ф. Э. Кодиров. "ЭФФЕКТИВНОСТЬ ANGULAR JS ДЛЯ
СОЗДАНИЯ
ДИНАМИЧЕСКИХ
ВЕБ-САЙТОВ
И
ОПТИМИЗАЦИИ
ИХ
ПРОИЗВОДИТЕЛЬНОСТИ." Инновации в технологиях и образовании: сб. ст. участников
XII Между (2019): 228.
16.
Qodirov, F. E., J. B. Zohidov, and H. I. Karamatova. "ADVANTAGES OF PROGRAMMING
LANGUAGES JAVASCRIPT, JAVA AND PYTHON." МОДЕЛИРОВАНИЕ И АНАЛИЗ СЛОЖНЫХ
ТЕХНИЧЕСКИХ И ТЕХНОЛОГИЧЕСКИХ СИСТЕМ. 2019.
17.
Qodirov, F. E., J. U. Abdirasulov, and J. E. Nematov. "FORMING GOVERNMENT AGENCY
WEBSITES WITH WORDPRESS CONTENT MANAGEMENT SYSTEM." Инновации в
технологиях и образовании: сб. ст. участников XII Между (2019): 219.
18.
Турдиев, У. К., and Ф. Э. Кодиров. "Задача Коши Для Одномерной Системы
Уравнений Типа Бюргерса Возникающей В Двухскоростной Гидродинамике."
Инновации в технологиях и образовании: сб. ст. участников XI Между (2018): 349.
19.
Qodirov, F. E. "Methodological aspects and importance of development of medical
services through econometric modeling and forecasting options." academy. uz/index. php/yo
.