T A D Q I Q O T L A R
jahon ilmiy – metodik jurnali
https://scientific-jl.com
60-son_3-to’plam_Aprel-2025
281
ISSN:3030-3613
ZIYONET AXBOROT TAʻLIM TARMOGʻI VA UNING LOYIHALARI
Muhammadjonova Xonzodabegim Otabek qizi
Fargʻona davlat universiteti Chet tillari fakulteti, 1-kurs
xonzodamuhammadjonova1006@gmail.com
Ilmiy rahbar:
Mirzaakbarov Dilshodbek Dovlatboyevich
Fargʻona davlat universiteti axborot texnologiyalari kafedrasi oʻqituvchisi
Annotatsiya:
Mazkur maqolada Oʻzbekiston Respublikasida taʻlim tizimini
raqamlashtirish va zamonaviy axborot – kommunikatsiya texnologiyalarini joriy etish
yoʻnalishida muhim ahamiyat kasb etuvchi ZiyoNet axborot-taʼlim tarmogʻining
taʼlim sohasini raqamlashtirishdagi oʻrni va faoliyati tahlillar bilan yoritiladi.
Tarmoqning asosiy maqsad va vazifalari, uning doirasida amalga oshirilgan loyihalar,
ularning mazmun-mohiyati va foydaliligi haqida batafsil maʼlumot beriladi. Maqola
ZiyoNetning pedagoglar, talabalar va oʻquvchilar uchun yaratayotgan imkoniyatlari
hamda zamonaviy taʼlimdagi ahamiyatini ochib beradi.
Annotation:
In this article, the role and activities of the ZiyoNet information
and educational network, which is important in the direction of digitization of the
educational system and introduction of modern information and communication
technologies in the Republic of Uzbekistan, are covered by analyzes. The main goals
and objectives of the network, the projects implemented within its framework, their
content and usefulness are described in detail. The article reveals the opportunities that
Ziyonet creates for educators, students and students, as well as its importance in
modern education.
Kalit soʻzlar:
ZiyoNet, axborot-taʼlim tarmogʻi, raqamli taʼlim, elektron
resurslar, taʼlim portali, oʻquvchilar, talabalar, maktab, ilmiy loyiha, onlayn platform,
taʻlim texnologiyalari, innovatsion taʻlim .
Keywords:
ZiyoNet, information and Education Network, digital education,
electronic resources, educational portal, students, students, school, scientific project,
online platform, educational technology, innovative education .
XXI asrda axborot-kommunikatsiya texnologiyalarining jadal surʻatlar bilan
rivojlanishi taʼlim tizimiga ham katta taʼsir koʻrsatmoqda. Anʻanaviy taʼlim
shakllaridan tashqari, raqamli resurslardan foydalanish, masofaviy taʼlim, multimedia
vositalari orqali dars oʻrganish keng ommalashmoqda. Oʻzbekiston Respublikasida bu
jarayon davlat siyosatining muhim yoʻnalishlaridan biri hisoblanadi. Xususan, taʼlimni
zamonaviy axborot texnologiyalariga asoslangan holda tashkil etishda ZiyoNet
axborot-taʼlim tarmogʻi alohida ahamiyat kasb etadi.
T A D Q I Q O T L A R
jahon ilmiy – metodik jurnali
https://scientific-jl.com
60-son_3-to’plam_Aprel-2025
282
ISSN:3030-3613
ZiyoNet – bu barcha darajadagi taʼlim muassasalari, oʻquvchilar, talabalar,
oʻqituvchilar va ota-onalar uchun yagona axborot platformasi hisoblanadi. Bu tarmoq
orqali foydalanuvchilar zarur darsliklar, oʻquv qoʻllanmalar, testlar, video darslar,
ilmiy maqolalar, adabiy asarlar, ijodiy ishlar va boshqa koʻplab materiallarga erkin
kirish imkoniyatiga ega. ZiyoNet axborot - taʼlim tarmogʻi 2005-yilda Oʻzbekiston
Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori asosida tashkil etilgan. Uning asosiy
vazifasi – zamonaviy axborot texnologiyalaridan foydalangan holda taʼlim jarayonini
qoʻllab-quvvatlash, pedagogik faoliyatni samarali tashkil etish, oʻquvchilarning
mustaqil bilim olishiga koʻmaklashishdan iborat. Shuningdek, tarmoqning asosiy
yoʻnalishlari quyidagilardan iborat, yaʻni elektron resurslar bazasini shakllantirish va
doimiy ravishda boyitish, oʻquv materiallariga onlayn va oflayn tarzda qulay kirish
imkonini yaratish, oʻquvchi va talabalarning ijodiy, ilmiy, texnik salohiyatini
yuksaltirish, pedagogik tajriba almashinuvi uchun platforma yaratish, taʼlimdagi
ochiqlik va shaffoflikni taʼminlash. ZiyoNetning asosiy boʻlimlari va loyihalari
mavjud. Ular ziyoNet tarmogʻi turli yoshdagi foydalanuvchilar uchun moslashtirilgan
bir nechta muhim loyihalarni oʻz ichiga oladi. Har bir loyiha alohida vazifani
bajarishga yoʻnaltirilgan. Misol uchun, Kitob.uz – Elektron kutubxona boʻlib uninng
vazifasi talabalar oʻrtasida ilmiy, ijodiy va ijtimoiy faollikni oshiradi. Talaba.uz –
ushbu loyihaning asosiy vazifasi onlayn muloqot va tajriba almashish imkoniyatlarini
yaratishdan iborat. ZiyoNet tarmogʻi nafaqat oʻquvchilarga, balki oʻqituvchilarga ham
katta foyda keltirmoqda. Pedagoglar darsga tayyorgarlik koʻrishda, yangicha
metodlarni oʻrganishda, zamonaviy oʻquv adabiyotlarini topishda ushbu tarmoqdan
faol foydalanmoqda. Bundan tashqari, tarmoq maktablar, kollejlar, texnikumlar va
universitetlar oʻrtasida axborot almashinuvini kuchaytiradi, tajriba almashishga imkon
beradi. ZiyoNet orqali masofaviy taʼlim ham yoʻlga qoʻyilgan boʻlib, ayniqsa
pandemiya davrida bu tizimning dolzarbligi yaqqol namoyon boʻldi. Oʻquvchilar
darslarni onlayn koʻrish, mustaqil testlar topshirish, video darsliklar orqali mavzuni
chuqurroq tushunish imkoniga ega boʻlishdi.
Zamonaviy taʼlim tizimi raqamli texnologiyalarsiz tasavvur etib boʻlmaydi.
Oʻzbekiston Respublikasida bu yoʻnalishda amalga oshirilayotgan islohotlar natijasida
yaratilgan ZiyoNet axborot-taʼlim tarmogʻi — taʼlim sohasining raqamlashtirilishida
muhim vositaga aylangan. Ushbu tarmoq oʻz tarkibidagi loyihalar orqali oʻquvchilar,
talabalar, pedagoglar va ijodkor yoshlar uchun keng qamrovli, zamonaviy va interaktiv
axborot maydonini shakllantirmoqda. ZiyoNet nafaqat oʻquv materiallariga tez va oson
kirish imkonini yaratadi, balki mustaqil taʼlim olish, ilmiy va ijodiy salohiyatni
rivojlantirish, tajriba almashish va zamonaviy taʼlim texnologiyalarini amaliyotga joriy
etish uchun keng imkoniyatlar eshigini ochadi. Ayniqsa, maktab va oliy taʼlim
bosqichlaridagi raqamli resurslar bilan boyitilgan loyihalar taʼlim sifatini oshirishga
xizmat qilmoqda. Xulosa qilib aytganda, ZiyoNet axborot-taʼlim tarmogʻi bugungi
T A D Q I Q O T L A R
jahon ilmiy – metodik jurnali
https://scientific-jl.com
60-son_3-to’plam_Aprel-2025
283
ISSN:3030-3613
raqamli davr talablari asosida shakllanayotgan bilimli, innovatsion fikrlovchi avlodni
tarbiyalashda muhim omillardan biri boʻlib xizmat qilmoqda. Uni yanada
takomillashtirish va kengaytirish esa taʼlimdagi taraqqiyotning yangi bosqichiga zamin
yaratadi.
Foydalanilgan adabiyotlar:
1.
O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining qarori. “2022–2026-yillarda raqamli
ta’limni rivojlantirish konsepsiyasi to‘g‘risida”gi qarori. – Toshkent, 2022.
2.
ZiyoNet rasmiy portali – www.ziyonet.uz (murojaat qilingan sana: 2025-yil 20-
aprel).
3.
O‘zbekiston Respublikasi Xalq ta’limi vazirligi rasmiy sayti – www.maktab.uz
4.
Karimov I.A. “Yuksak maʼnaviyat – yengilmas kuch”. – Toshkent: Ma’naviyat,
2008. – 176 b.
5.
Axmedova D. “Raqamli taʼlim resurslari va ularning samaradorligi” “Ta’limda
innovatsiyalar” ilmiy-amaliy jurnali, 2023, №2. – B. 45–49.
6.
Abdullaeva Z. “ZiyoNet axborot-taʼlim tarmog‘ining taʼlim jarayonidagi o‘rni”
Pedagogika va psixologiya jurnali, 2024, №1. – B. 32–36.
7.
www.kitob.uz – Elektron kutubxona portali (murojaat qilingan sana: 2025-yil 20-
aprel).
7.
Qodirov N. “Ta’lim sohasida axborot texnologiyalari” – Toshkent: Fan va
texnologiya, 2021. – 210 b.
