https://scientific-jl.com/luch/
Часть-41_ Том-21_ Март-2025
388
ЎЛИК ТУҒИЛГАН БОЛАЛАР ВА ЎЛГАН ЧАҚАЛОҚЛАР ҲАМДА
ПЕРИНАТАЛ ДАВРДА ЎЛГАНЛАР УЧУН ПАТОЛОГОАНАТОМИК
ЁРИШ ТАРТИБИ ВА ЎЗИГА ХОСЛИКЛАРИ
Болтаев Нодиржон Абдусаломович
1
Навоий давлат университети, Тиббтиёт факультети клиник фанлар
кафедраси катта ўқитувчиси, PhD. Навоий вилоят Бош патолог-анатоми.
Узбекистан, Навоий. 210100
Суяров Элдор Камолович
2
Навоий кон металлургия комбинати жамғармаси Давлат муассасаси, ТСБ
патолого-анатомия бўлинмаси мудири. Узбекистан, Навоий. 210100
Аннотация: Ўлик туғилган болалар, ўлган чақалоқлар ва перинатал
даврда ўлганлар мурдасини текшириш соғлиқни сақлаш тизимининг муҳим
ва сезиларли йўналишларидан биридир. Уларнинг патологоанатомик
текширилиши, ўлим сабабларни аниқлаш, келажакда туғилиш ва соғлиқни
сақлаш борасидаги тадқиқотларни яхшилаш учун муҳимдир. Мазкур тезисда
ўлик туғилган болалар ва ўлган чақалоқларнинг патологоанатомик ёриш
тартиби ва унинг ўзига хос хусусиятлари кўриб чиқилади. Бунда
текширишларнинг стандартлари, методологияси ва асосий талаблари,
шунингдек, маълумотларни йиғиш ва таҳлил қилишдаги энг самарали йўллар
кўрсатилади.
Калит сўзлар:
•
Патологоанатомия
•
Перинатал ўлим
•
Ўлик туғилган болалар
•
Ўлган чақалоқлар
https://scientific-jl.com/luch/
Часть-41_ Том-21_ Март-2025
389
•
Аутопсия
•
Патологоанатомик текшириш
•
Вирусологик текшириш
•
Бактериологик текшириш
Ишнинг мақсади:
Мазкур ишнинг мақсади — ўлик туғилган болалар, ўлган чақалоқлар ва
перинатал даврда ўлганларнинг патологоанатомик ёриш тартибини, унинг
ўзига хос хусусиятларини ва асосий талабларни аниқлаш ҳамда
патологоанатомик текширишлар билан боғлиқ стандартларни тақдим
этишдир.
Текшириш объекти ва усуллари:
•
Объект
: Ўлик туғилган болалар ва ўлган чақалоқлар, перинатал даврда
ўлганлар.
•
Усуллар
:
o
Патологоанатомик ёриб кўриш-аутопсия
o
Макроскопик ва микроскопик текшириш
o
Вирусологик ва бактериологик текширишлар
o
Лаборатория ва диагностик таҳлиллар
Мухокама:
1.
Патологоанатомик ёриш
— бу болалар ва чақалоқлар ўлган вақтини
аниқлаш, мурда танасидаги морфологик ўзгаришларини текшириш ва
аутопсиядан олинган материалларнинг макро ва микроскопик
текшириш натижалари асосида диагноз қўйиш жараёнидир.
2.
Вирусологик
ва
бактериологик
текшириш
—
турли
инфекцияларнинг мавжудлигини аниқлаш учун олинган материаллар
таҳлил қилинади. Бу текшириш натижалари болалар ва чақалоқлар
ўлимининг асосий касаллик ва асоратларини аниқлашда муҳим роль
ўйнайди.
https://scientific-jl.com/luch/
Часть-41_ Том-21_ Март-2025
390
3.
Аутопсия ва биопсия
— аутопсия ўлик туғилган болалар ва
чақалоқларнинг ички аъзо ва туқималарини текширишга ёрдам беради.
Хулоса:
Ўлик туғилган болалар ва ўлган чақалоқларнинг патологоанатомик ёриш
тартиби, уларни текшириш ва таҳлил қилиш жараёни мураккаб ва эътиборга
лойиқ бўлган жараён ҳисобланади. Ўлик туғилган ва перинатал даврда
ўлганлар учун патологоанатомик текширишлар замонавий илм-фан ва
тиббий стандартлар асосида амалга оширилиши керак. Шунингдек,
текшириш натижаларига асосан, ўлимнинг аниқ сабаблари ва касалликлар
тури аниқланиши мумкин.
Тавсиялар:
1.
Ўлик туғилган болалар ва ўлган чақалоқлар учун патологоанатомик
текширишнинг стандартларини аниқлаш ва уларни даволаш
муассасаларида амалга оширишга катта эътибор қаратиш зарур.
2.
Вирусологик ва бактериологик текширишларнинг мақсадли ва
самарали амалга оширилиши учун лабораториялардан фойдаланиш ва
уларнинг иш фаолиятини мувофиқлаштириш керак.
3.
Патологоанатомик ёриш жараёнида тўғри ва аниқ материаллар олиш
учун болаларнинг анамнезини тўлиқ йиғиш талаб этилади.
4.
Ўлик туғилган болалар ва перинатал даврда ўлганларнинг
аутопсиясини ўтказишда ахборотларни сақлаш ва натижаларни
самарали таҳлил қилиш учун замонавий ахборот технологияларидан
фойдаланиш.
Ушбу тезис патологоанатомик текширишлар ва уларнинг амалга
оширилиш тартибига алоҳида эътибор қаратишнинг муҳимлигини ва бу
соҳадаги амалий ишлар учун йўналишлар беришни мақсад қилади.