https://scientific-jl.com/luch/
Часть-41_ Том-21_ Март-2025
384
ПАТОЛОГОАНАТОМИЯ БЎЛИМЛАРИДА ТИББИЙ
САНИТАРНИНГ ХИЗМАТ ВАЗИФАЛАРИ
Болтаев Нодиржон Абдусаломович
1
Навоий давлат университети, Тиббтиёт факультети клиник фанлар
кафедраси катта ўқитувчиси, PhD. Навоий вилоят Бош патолог-анатоми.
Узбекистан, Навоий. 210100
Жумаев Қудрат Бустонович
2
Нурота туман тиббиёт бирлашмаси шифокор. Суд-тиббий эксперт.
Узбекистан, Навоий. 210100
Суяров Элдор Камолович
3
Навоий кон металлургия комбинати жамғармаси Давлат муассасаси, ТСБ
патолого-анатомия бўлинмаси мудири. Узбекистан, Навоий. 210100
Аннотация:
Ушбу
тезис
патологоанатомик
бўлимларда
санитарларнинг хизмат вазифаларини тўлиқ ва мукаммал ёритиб беради.
Санитарлар, патологоанатомик текширишлар, юқумли касалликлар
профилактикаси, асбоб-ускуналарнинг тозалиги ва ишлаш ҳолатини
таъминлаш, навбатчилик ва ҳужжатлаштириш ишларига масъулдирлар.
Тезисда санитарларнинг ўз вазифаларини аниқ ва самарали бажариш учун
талаб қилинадиган санитория-гигиена стандартлари ва патологоанатомик
лабораториялардаги иш тартибига оид илмий таҳлиллар берилади.
Калит сўзлар: Патологоанатомия, санитария, гигиена, дезинфекция,
юқумли касалликлар профилактикаси, асбоблар, лаборатория, санитар
талаблар.
https://scientific-jl.com/luch/
Часть-41_ Том-21_ Март-2025
385
Кириш
Патологоанатомия бўлимлари тиббий хизматнинг муҳим қисмларидан
бўлиб, уларнинг иш фаолиятини таъминлаш учун санитарларнинг аҳамияти
катта. Санитарлар патологоанатомик текширувлар, уларнинг хавфсиз ва аниқ
ўтказилиши, санитария-гигиена талабларига риоя қилиш ва қатор бошқа
муҳим вазифаларни бажаради. Ўзбекистон Республикасининг Соғлиқни
сақлаш вазирлигининг 1992 йил 4 ноябрдаги №574 бўйруғига асосан,
санитарлар
патологоанатомик
бюро
ва
марказлаштирилган
патологоанатомик бўлимларда муайян вазифаларни бажаради. Мақсади —
санитария, иш жойидаги тозалик ва асбоб-ускуналарнинг мукаммал ҳолатда
бўлишини таъминлаш.
Санитарнинг патологоанатомик бўлимдаги хизмат вазирлари
қуйидагилардан иборат:
1.
Мурдахона иши ва санитария:
Санитарнинг асосий вазифаларидан
бири — мурдани ёриш ва организмнинг ички аъзолари комплексини
текширув майдонига олиб чиқиш, врач текшируви тугагнидан сўнг уни
тозалаш ва қариндошларга бериш жараёнида санитария талабларига
риоя қилишдир. Бу, мурдани тозалаш, маълумотларни қайд қилиш ва
тозаликни таъминлашни ўз ичига олади.
2.
Инфекцияларнинг профилактикаси:
Санитарлар инфекцион
касалликлардан ўлган кишиларнинг танасини аутопсия қилишда
врачга кўмаклашиш ва улардан кейин бўлимни, асбоблар ва майда
жиҳозларни дезинфекция қилиш ишларини амалга оширадилар. Бу
жараёнда вируслар ва бактерияларнинг тарқалишини олдини олиш
учун жуда муҳим.
3.
Асбоблар ва жиҳозларнинг хизмат кўрсатиш ҳолати:
Санитарлар
секцион асбоблар ва жиҳозларнинг тозалиги ва уларнинг мукаммал
https://scientific-jl.com/luch/
Часть-41_ Том-21_ Март-2025
386
ишлашини таъминлашга масъулдирлар. Бу ишларни тўғри бажариш
асбобларнинг узлуксиз ва хавфсиз ишлашини таъминлайди.
4.
Навбатчилик ва ҳужжатлаштириш:
Санитарлар патологоанатомик
бўлимдаги навбатчилик ишларини ҳам бажарадилар.
5.
Тозалаш ишлари:
Санитарлар секцион залларни, фиксация
хоналарини, мотам залларини ва бошқа биноларни ҳар куни тозалаш ва
хўллаш ишларини бажаришади. Ушбу тозалик ва санитария
жараёнлари патологоанатомик текширишлар учун санитария
талабларини таъминлашда муҳимдир.
Илмий Асослар
Патологоанатомик бўлимда санитария ва гигиена талабларига риоя қилиш
ҳар томонлама муҳимдир. Бу ишнинг самарали олиб борилиши
инфекцияларнинг тарқалишини олдини олиш ва лабораториядаги асбоб-
ускуналарнинг мукаммал ишлашини таъминлайди. Патологоанатомик
бўлимда санитарнинг вазифалари аниқ ва мураккаб бўлиб, улар тиббий
муаммоларни аниқлаш, тўғри хулосалар бериш ва хавфсиз муҳит яратишга
хизмат қилади.
Хулоса
Патологоанатомик бўлимларда санитарларнинг хизмат вазифалари юқори
даражадаги аниқлик, тозалик ва санитарияга қатъий риоя қилишни талаб
қилади. Ушбу вазифаларнинг аниқ ва самарали бажарилиши тиббий
текширувларнинг сифатини оширишга ёрдам беради, инфекцияларнинг
тарқалишини олдини олади ва лаборатория муҳитини хавфсиз қилишда
муҳим рол ўйнайди.
Тавсиялар:
1.
Касбий
тайёргарлик
:
Санитарлар
учун
санитария-гигиена
стандартларига амал қилишни таъминлайдиган тренинглар ва касбий
тайёргарликни такомиллаштириш зарур.
https://scientific-jl.com/luch/
Часть-41_ Том-21_ Март-2025
387
2.
Асбоб-ускуналарни аниқ ва вақтида текшириш
: Санитарлар асбоблар
ва лаборатория жиҳозларини ҳар доим текшириш ва тозалаш ишларини
барқарор олиб боришлари керак.
3.
Инфекцияларнинг олдини олиш
: Санитария ва дезинфекция
чораларини янада кучайтириш, айниқса, инфекцион касалликларнинг
тарқалишини олдини олиш учун махсус чоралар ишлаб чиқиш.
4.
Тозалик ва гигиенага риоя қилиш
: Патологоанатомик бўлимда тозалик
ва санитарияни сақлаш, фақат лабораториядаги ишни эмас, балки ишчи-
ходимларининг хавфсизлигини ҳам таъминлайди.
5.
Навбатчилик тартибини такомиллаштириш
: Санитарлар навбатчилик
ишларини бажаришда барча қоидаларга риоя қилиш ва маълумотларни тўғри
ёзиб қўйишга масъул бўлишлари лозим.
