I Конгресс детских врачей Республики Узбекистан
с международным участием
«Актуальные вопросы практической педиатрии»
316
YANGI TUG‘ILGAN CHAQALOQLARDA TUG‘MA DIAFRAGMAL
CHURRA OPERATSIYASIDAN OLDINGI BOSQICHNING AHAMIYATI
R.M. Urumbayev, M.S. Murodova
Ilmiy rahbar: A.S.Yusupov
DOLZARBLIGI
Tug‘ma diafragmal churra
–
o‘pka gipoplaziyasi va kichik qon aylanish
doirasidagi gipertenziya bilan kechuvchi mushak-
skelet tizimining tug‘ma
rivojlanish nuqsoni hisoblanadi. Ushbu nuqsonning uchrash chastotasi 1000 ta
yangi tug‘ilgan chaqaloqda 0,28
-
0,8 tani tashkil etadi, dunyo adabiyotlariga ko‘ra
bu kasallikdan o‘lim ko‘rsatkichi darajasi 7% dan 22% gacha tebranib turadi.
Ushbu nuqsonni davolash jarrohlik aralashuvini talab qiladi.
TADQIQOT MAQSADI
Ushbu nuqsonli yangi tug‘ilgan chaqaloqlarning jarrohlik aralashuviga
tayyorgarlik
mezonlarini
aniqlash,
operatsiyadan
oldingi
holatni
barqarorlashtirishning maqbul vaqtini tanlash hamda operatsiyadan oldingi
sifatli tayyorgarlikning kutilayotgan natijaga qanday ta’sir ko‘rsatishini o‘rganish.
Materiallar va usullar
2020
–
2023-yillarda
respublika
Perinatal
markazi
operatsion-
anesteziologik va intensiv terapiya bo‘limlarida 20 ta tug‘ma diafragma chur
rasi
bo‘lgan yangi tug‘ilgan chaqaloqlarni kuzatishda retrospektiv tahlil amalga
oshirilib, “Q79.0 tug‘ma diafragmal churra” tashxisi qo‘yilgan. Asosiy kasallikni
tekshirish rentgenologik va ultratovush diagnostikasi usullari yordamida amalga
oshirildi. Ba
rcha bolalar to‘liq klinik
-laborator va instrumental tekshiruvdan
o‘tdilar hamda bir xil turdagi davolash tartibini qabul qildilar.
NATIJALAR
Tug‘ma rivojlanish nuqsonini perenatal holatda aniqlash, nuqsonning
og‘irligini taxminiy baholash, hayotning birinchi soatlarida yangi tug‘ilgan
chaqaloqni to‘liq tekshiruvdan o‘tkazish davolashning maqbul boshlang‘ich
hajmini tanlashga imkon beradi. Bemorning holatini barqarorlashtirishda
–
yoshga bog‘liq arterial qon bosimi normal darajasiga erishishni,
FiO2 0,6 b
o‘lganda, qonda to‘qimalarning kislorodga to‘yinganlik darajasi normal
saqlanishini, qon pH qiymati 7,35 dan yuqori bo‘lmasligini, laktat darajasi
3 mmol/l dan oshmasligini va diurez 1 kg tana vazni uchun 2 ml/soatdan ortiq
bo‘lmasligini ta’minlash kerak.
Vaziyatni barqarorlashtirish uchun zarur bo‘lgan
vaqt yangi tug‘ilgan chaqaloqlarda 25% uchun 24 soat, 42% uchun 25
-48 soat,
8% uchun 49-72 soatni tashkil etadi. Klinik va laboratoriya kompensatsiyasi
fonida tug‘ma rivojlanish nuqsonini jarrohlik yo‘li b
ilan davolash amalga oshirildi.
Agar
mavjud
davolash
vositalari
yordamida
bemorning
ahvolini
I Конгресс детских врачей Республики Узбекистан
с международным участием
«Актуальные вопросы практической педиатрии»
317
barqarorlashtirishning iloji bo‘lmasa, jarrohlik xizmati bilan maslahat hayotiy
ko‘rsatmalarga muvofiq tug‘ma rivojlanish nuqsonini bartaraf etish to‘g‘risida
qaro
r qabul qilinadi. Tahlil qilingan davrda stabillashgan yangi tug‘ilgan
chaqaloqlar guruhida o‘lim darajasi hayotiy ko‘rsatkichlar bo‘yicha operatsiya
qilinganlar guruhiga qaraganda ancha past.
XULOSA
Tug‘ma diafragma churrasi bo‘lgan yangi tug‘ilgan chaqaloqlar umumiy
ahvolini barqarorlashtirish va nuqsonni jarrohlik yo‘li bilan bartaraf etishga
tayyorgarlik mezonlari quyidagicha: yoshga bog‘liq barqaror arterial qon bosimi
darajasiga erishish, FiO2 0,6 bo‘lganda preduktal saturatsiyaning 80
% dan ortiq
bo‘lishi, laktat darajasi 3 mmol/l dan kam bo‘lganda qonning pH muhitining
7,3 dan yuqori bo‘lishi, diurez 1 kg vazn uchun soatiga 2 ml dan ortiqligi. Umumiy
ahvolini barqarorlashtirish va jarrohlik aralashuvga tayyorlashning o‘rtacha
vaqti 25-
48 soat. Tug‘ma diafragma churrasi bo‘lgan, yangi tug‘ilgan chaqaloqlar
orasida operatsiyadan oldingi 25-48 soat davomida umumiy ahvolining
barqarorlashtirilishi, kutilayotgan natijalarning yaxshilanishini va o‘lim
holatlarining kamayishini ko‘rsatdi.
