Iyun, 2025-Yil
101
XAVFSIZLIKNI TAHLIL QILISH USLUBLARI
Ergashev Toxir Nematovich
https://doi.org/10.5281/zenodo.15683084
Xavfsizlik sistemasini ikki xil, ya’ni aprior va aposterior usublar bilan tahlil qilish mumkin.
Aprior uslub. Bu uslubda tadqiqotchi tahlil qilinadigan sistemadagi mavjud xavfli omil
ta’sirida kelib chiqishi ehtimol qilingan baxsiz hodisani va ushbu hodisa ta’sirida yuzaga keladigan
boshqa xavflar ketma-ketligini
о‘rganadi yoki ushbu kо‘ngilsiz hodisaga olib keluvchi holatlar,
sabablar turini aniqlaydi. Ushbu uslub faoliyat amalga oshmasdan oldin mantiqiy tahlil qilish orqali
bajariladi.
Aposterior uslub. Ushbu uslub faoliyat amalga oshgach ya’ni, hodisa sodir bо‘lgach bajariladi.
Bunda ushbu k
о‘ngilsiz hodisaning oqibatlari asosida uning sabablari aniqlanadi va tahlil natijalari
b
о‘yicha kelajakda bajarilishi lozim bо‘lgan tadbirlar ishlab chiqiladi.
\
Bu ikkala uslub mos xolda t
о‘g‘ri va teskari uslub ham deb yuritiladi.
T
о‘g‘ri uslubda
k
о‘ngilsiz hodisalarga olib keluvchi sabablar va
xavf turlari
о‘rganilib, sodir
b
о‘lishi mumkin bо‘lgan baxtsiz hodisalar oldindan tahlil qilinadi.
Teskari uslubda esa sodir b
о‘lgan kо‘ngilsiz hodisalar ya’ni, baxtsiz hodisalar о‘rganilib,
uning sabablari aniqlanadi va bartaraf etish tadbirlari ishlab chiqiladi.
Xavfsizlikni tahlil qilishdagi asosiy muammolardan biri uning asosiy k
о‘rsatkichlarini va
sistemaning chegarasini t
о‘g‘ri belgilashdan iboratdir. Agar sistema juda qisqa tarzda tahlil qilinsa,
ayrim xavfli holatlar e’tibordan chetda qolishi va natijada turli xil baxtsiz hodisalar kelib chiqishi
mumkin. Shuningdek, agar sistema juda keng qabul qilinsa, tahlil natijasida noaniqliklar,
chalkashliklar yuzaga kelishi mumkin. Shu sababli, tahlil chegarasini aniqlashdan oldin tahlilning
aniq maqsadi belgilanishi zarur. Umumiy qilib aytganda, tahlil asosida ishlab chiqilgan iqtisodiy,
texnik, tashkiliy, sanitar-gigiyenik va boshqa turdagi barcha tadbirlar ushbu sistemada yuz berishi
mumkin b
о‘lgan xavflarni tо‘liq oldini olish, ya’ni baxtsiz hodisalarni kelib chiqishini bartaraf
etilishini ta’minlashi zarur.
Baxtsiz hodisalarni tahlil qilish uslublari
Ishlab chiqarishdagi jarohatlanishlarni kamaytirish uchun ularning sabablarini t
о‘g‘ri aniqlash
va atroflicha tahlil qilish zarur. Ishlab chiqarishda yuz bergan baxtsiz hodisalarning sabablarini
о‘rganish va baholashni quyidagi uslublar orqali amalga oshirish mumkin:
Monografik usul. Ushbu usul har bir baxtsiz hodisani alohida, chuqur tahlil qilish, uning aniq
sabablarini
о‘rganishga asoslangan. Bunda ishlab chiqarish jarayonida ishlatilgan mashina,
mexanizmlar va boshqa texnik jihozlarning mexanik holati, ishlatiladigan materiallarning tarkibi,
havo va suvning sanitar-gigiyenik holati kabi omillar tekshirilib
о‘rganiladi.
Statistik usulda esa jarohatlanishlarning sabablari keng masshtabda, ya’ni tuman, viloyat,
vazirliklar, tarmoqlar va umuman Respublika miqyosida
о‘rganiladi. U tashkilotlar va
korxonalarning baxtsiz hodisalar b
о‘yicha hisobotlarini statistik qayta ishlash va tahlil qilishga
asoslangan b
о‘lib, baxtsiz hodisalarni ishchilarni kasbi, yoshi, jinsi, ish staji kabi kо‘rsatkichlar
b
о‘yicha taqsimlanishini yoritadi.
Topografik usul baxtsiz hodisa ruy bergan joyni
о‘rganish va tahlil qilishga asoslangan bо‘lib,
ushbu joyni ishlab chiqarish rejasiga yoki topografik kartaga tushirish orqali amalga oshiriladi.
Iqtisodiy usulda
esa mehnat muhofazasi uchun ajratiladigan mablag‘lar va materiallarning
baxtsiz hodisalarni kamaytirishga qanchalik ta’sir etishi va baxtsiz hodisalarning iqtisodiy oqibatlari
о‘rganiladi.
Jarohatlanish k
о‘rsatkichlarini aniqlash uslubi
Baxtsiz hodisalarni t
о‘g‘ri tekshirish, ularning sabablarini о‘rganish va baholash quyidagi
jarohatlanishlar k
о‘rsatkichlarini aniqlash orqali tahlil qilinishi mumkin:
Jarohatlanish chastotasi - K
ch
K
ch
= (n
1
/n
u
) 1000 (2.1.)
Iyun, 2025-Yil
102
bu yerda n
1
–
baxtsiz hodisa tufayli ish qobiliyatini
y
о‘qotgan va halok bо‘lgan ishchilar soni;
n
u
–
о‘rtacha ishchilar soni.
Jarohatlanish og‘irligi
-K
o
K
o
= D
n
/n
2
(2.2.)
bu yerda D
n
–
hisobot davrida y
о‘qotilgan jami ish kunlari
soni;
n
2
–
ish qobiliyatini y
о‘qotgan ishchilar soni.
Ish kunining y
о‘
qotilganligi k
о‘rsatkichi
- K
ik
K
ik
= D
n
/ n
u
1000, %
(2.3.)
3.4. Jarohatlanish k
о‘rsatkichlarini aniqlashga doir masalalar yechimi
1-masala.
Hisobot ma’lumotlariga kо‘ra
korxonadagi
о‘rtacha yillik ishchilar soni 320 kishini
tashkil etadi. Bir yilda ushbu korxonada 4 ta baxtsiz hodisa sodir b
о‘lgan va 52 ish kuni yо‘qotilgan.
Jarohatlanish chastotasi kо‘rsatkichini aniqlang.
5
,
12
1000
320
4
1000
4
1
=
=
=
n
n
К
ч
2-masala.
Korxonada hisobot davrida 3 ta baxtsiz hodisa sodir bо‘lgan va ulardan bittasi о‘lim bilan
tugagan. Baxtsiz hodisalar tufayli 32 ish kuni yо‘qotilgan. Korxonadagi о‘rtacha yillik ishchilar soni
460 kishi bо‘lsa, jarohatlanish kо‘rsatkichlarini aniqlang.
Jarohatlanish chastotasi
53
,
6
1000
460
3
1000
4
1
=
=
=
n
n
К
ч
Jarohatlanish og‘irligi
16
2
32
2
0
=
=
=
n
D
К
ик
Ish kunining yо‘qotilganligi
6
,
64
1000
460
32
1000
4
=
=
=
n
D
К
ик
ик
M a s a l a l a r
1. Ishlab chiqarish korxonasidagi
о‘rtacha yillik ishchilar soni 260 kishidan iborat. Hisobot yilida
korxonada 3 ta baxtsiz hodisa sodir b
о‘lgan va jami 62 ish kuni yо‘qotilgan. Jarohatlanish
k
о‘rsatkichlarini aniqlang.
2. Hisobot b
о‘yicha baxtsiz hodisalarning jarohatlanish chastotasi korxonada 24,0 ni tashkil etadi.
Agar korxonadagi ishchilar soni 72 kishidan iborat b
о‘lsa, ushbu korxonada hisobot yilida nechta
baxtsiz hodisa sodir b
о‘lgan?
3. Korxonada yuz bergan 4 ta baxtsiz hodisalar tufayli 60 ish kuni y
о‘qotilgan. Jarohatlanish
og‘irligi kо‘rsatkichini hisoblang.
4. Korxonada baxtsiz hodisalar oqibatida bir yilda 55 ish kuni y
о‘qotilgan, ish kunining
y
о‘qotilganlik kо‘rsatkichi 458,34 ga teng. Korxonadagi ishchilar sonini aniqlang.
5. Korxonada 30 kishi ishlaydi va bir yilda 2 ta baxtsiz hodisa r
о‘y bergan. Natijada 60 ish kuni
y
о‘qotilgan. Jarohatlanish og‘irligi kо‘rsatkichini aniqlang.
6. Korxonada hisobot yilida 4 ta baxtsiz hodisa sodir b
о‘lgan va ularning bittasi о‘lim bilan tugagan.
Agar baxtsiz hodisalar tufayli 62 ish kuni y
о‘qotilgan bо‘lsa, jarohatlanish og‘irligi kо‘rsatkichi
qanchani tashkil etadi?
7. Ishlab chiqarish korxonasida bir yilda 2 ta baxtsiz hodisa sodir b
о‘lgan va ularning bittasi о‘lim
bilan tugagan. Korxonadagi ishchilar soni 520 kishini tashkil etadi. Baxtsiz hodisa tufayli
y
о‘qotilgan ish kunlari 45 ga teng. Jarohatlanish kо‘rsatkichlarini aniqlang.
Iyun, 2025-Yil
103
8. Korxonadagi ishchilarning
о‘rtacha yillik soni 40 kishi. Bir yilda 1 ta baxtsiz hodisa sodir bо‘lgan
va 15 ish kuni y
о‘qotilgan. Jarohatlanish kо‘rsatkichlarini aniqlang.
9. Jarohatlanish chastotasi 9,23 ga va jarohatlanish og‘irligi 5,16 ga teng bо‘lgan holatda korxonada
nechta baxtsiz hodisa sodir b
о‘lgan bо‘lishi mumkin.
10. Korxonada umumiy ishchilar soni 400 kishidan iborat. Jarohatlanish chastotasi- 10,
jarohatlanish og‘irligi
- 15 va ish kunining y
о‘qotilganligi 150 ga teng. Sodir bо‘lgan baxtsiz
hodisalar soni va y
о‘qotilgan ish kunlarini aniqlang.
ADABIYOTLAR
1.
Shomurotovna R. Y. Comprehensive analysis of the problem of professional maladaptation
quality and health status of nursing //zamonaviy taʼlim: muammo va yechimlari. –
2022.
–
Т.
1.
–
С. 47
-48.
2.
Рахимова Д. Ж. и др. Изменение состава микроэлементов у детей с хроническим
расстройством питания первых двух лет жизни на фоне ОКИ //Научный аспект. –
2020.
–
Т. 2. –
№.
1.
–
С. 252
-258.
3.
Хakimovna Х. X. O ‘quvchilar jismoniy tarbiyasi tizimida
qattish //barqarorlik va yetakchi
tadqiqotlar onlayn ilmiy jurnali.
–
2022.
–
С. 378
-381.
4.
Xakimovna X. X. et al. PUBLIC HEALTH REFORMS IN THE REPUBLIC OF
UZBEKISTAN //European Journal of Molecular and Clinical Medicine.
–
2021.
–
Т. 8. –
№.
2.
–
С. 820
-827.
5.
Kushmatova, Dildora Ergashevna, and H. K. Khakimova. "Current perspectives on the subject
of public health and health care."
World Bulletin of Public Health
6 (2022): 51-53.
6.
Xonbuvi Н. Yunusov Sardor Ashrafzoda indicator functions in medicine galaxy international
interdisciplinary research journal (giirj) issn (e): 2347-6915 Vol. 12.
–
2024.
7.
Naimova Z. et al. Influence Of Ecotoxicants From A Chemical Plant On The Dynamics Of
Child Morbidity //The American Journal of Medical Sciences and Pharmaceutical Research.
–
2021.
–
С. 56
-59.
8.
Аскарова Н. К. и др. Клиническая характеристика хронических расстройств питания
различного генеза у детей первых двух лет жизни //Научный аспект. –
2020.
–
Т. 2. –
№.
1.
–
С. 259
-264.
9.
Jamshid T., Hakimovna H. CREATIVE ACTIVITY OF ABU RAIKHAN BERUNI AND
SOCIAL OUTLOOK //Academic research in educational sciences.
–
2022.
–
№. 3. –
С. 78
-
80
10.
Khakimova H. H., Barotova R. S. THE IMPORTANCE OF PREVENTION IN MEDICAL
PRACTICE //Web of Medicine: Journal of Medicine, Practice and Nursing.
–
2024.
–
Т. 2. –
№. 2. –
С. 96
-98.
11.
Obidzhanov D., Erkinov K. Potato pests in uzbekistan //The American Journal of Agriculture
and Biomedical Engineering.
–
2021.
–
Т. 3. –
№. 07. –
С. 11
-20.
12.
Обиджанов Д. А., Ходжаев Ш. Т. Картофельная моль
-
новый вредитель пасленовых в
Узбекистане //Защита и карантин растений. –
2014.
–
№.
11.
–
С. 43
-44.
13.
Obidzhanov D., Muminov M. Combat against roll moth in apple orchards //The American
Journal of Agriculture and Biomedical Engineering.
–
2022.
–
Т. 4. –
№. 09. –
С. 06
-10.
14.
Обиджонов Д. Опасный вредитель в садах Узбекистана //Защита и карантин растений.
–
2009.
–
№.
3.
–
С. 52.
15.
Obidzhanov D., Zokirov S., Erkinov K. Colorado beetle and potential in potatoes effective
struggle //The American Journal of Agriculture and Biomedical Engineering.
–
2021.
–
Т. 3.
–
№. 12. –
С. 24
-27.
16.
Khujaev O. et al. Types and composition of diseases and pests of restructured forest and
pasture plants in the dry part of the Aral Sea //IOP Conference Series: Earth and
Environmental Science.
–
IOP Publishing, 2021.
–
Т. 939. –
№. 1. –
С. 012084.
Iyun, 2025-Yil
104
17.
Obidjanov D. A. POTATO MOTH-A NEW SOLANACEAE PEST IN UZBEKISTAN
//Восточно
-
европейский научный журнал. –
2016.
–
Т. 8. –
№. 6. –
С. 67
-69.
18.
Учаров А. Б., Обиджанов Д. Применение микробиологического препарата биослип пв
в защите лимона от сосущих вредителей.« //Фитосанитарная безопасность: угрозы и
пути решения» Международной научно
-
практической конференции, посвященной. –
С.
485-488.
19.
Gulchehra K., Obidzhanov D., Mirzaev M. The importance of nutrients in the leaves in the
fertilization of apple orchards //The American Journal of Agriculture and Biomedical
Engineering.
–
2022.
–
Т. 4. –
№. 05. –
С. 46
-49.
20.
Mirziyatovich Y. M., Ormon M., Obidzhanov D. Restoration and propagation of the local
pear variety" zukhra" in danger of extinction //The American Journal of Agriculture and
Biomedical Engineering.
–
2022.
–
Т. 4. –
№. 09. –
С. 17
-21.
21.
Obidzhanov D., Mirzaev M. Growing A Lemon In Trenches And Protecting Against Pests
//The American Journal of Agriculture and Biomedical Engineering.
–
2021.
–
Т. 3. –
№. 12.
–
С. 15
-18.
22.
Обиджанов Д. А., Матниёзов Б. Борьба против картофельной моли на картофеле.«
//Фитосанитарная безопасность: угрозы и пути решения» Международной научно
-
практической конференции, посвященной. –
С. 122
-124.
23.
Obidjanov D. A., Matniyozov B. U. Insecticide medouz, md in the fight against apple codling
moth and aphids on apple trees //The American Journal of Agriculture and Biomedical
Engineering.
–
2024.
–
Т. 6. –
№. 09. –
С. 11
-14.
24.
Обиджанов Д. А., Матниёзов Б. У. Insecticide Twingo euro, md sk in the fight against leaf
rollers and scale insects on the apple tree //Web of Agriculture: Journal of Agriculture and
Biological Sciences.
–
2024.
–
Т. 2. –
№. 8. –
С. 19
-22.
25.
Khujaev O. et al. Study on protection of forest plants from pests inhabited in the dry part of
the Aral Sea //IOP Conference Series: Earth and Environmental Science.
–
IOP Publishing,
2023.
–
Т. 1142. –
№. 1. –
С. 012070.
26.
Obidzhanov D., Khazratkulov S. Citrus varieties for growing in wide trenches of Uzbekistan
//The American Journal of Agriculture and Biomedical Engineering.
–
2022.
–
Т. 4. –
№. 09.
–
С. 11
-16.
27.
Обиджанов Д. А. Х. Ў., Агзамходжаев Ж. Б. ЦИТРУС ЎСИМЛИКЛАРНИ КЕНГ
ХАНДАКЛАРДА ЎСТИРИШ //Academic research in educational sciences. –
2022.
–
Т. 3.
–
№. Speical Issue 1. –
С. 272
-276.
28.
Obidzhanov D., Mirzaev M. Insectoacaricide Alfa Toro Against The Apple Worm Plant On
The Apple //The American Journal of Agriculture and Biomedical Engineering.
–
2021.
–
Т.
3.
–
№. 12. –
С. 19
-23.
29.
Anarbaev A. et al. Intensification of nitrification processes in soil by ultraviolet (UV)
irradiation //IOP Conference Series: Earth and Environmental Science.
–
IOP Publishing,
2021.
–
Т. 939. –
№. 1. –
С. 012015.
30.
Anarbaev A. et al. Determination of model parameters of water-nutritional processes in soil
for nitrogen compounds //IOP Conference Series: Earth and Environmental Science.
–
IOP
Publishing, 2021.
–
Т. 939. –
№. 1. –
С. 012086.
31.
Обиджанов Д., Муминов М. Вредители яблони и борьба с ними в садах Узбекистана
//Общество и инновации. –
2020.
–
Т. 1. –
№.
1/S.
–
С. 68
-73.
32.
Obidjanov D. A., Matniyozov B. BIOLOGICAL EFFECTIVENESS OF THE ACARACIDE
PROMAYT 73% EC AGAINST SPIDER MITES IN APPLE ORCHARDS IN KHORAZM
REGION //Web of Agriculture: Journal of Agriculture and Biological Sciences.
–
2024.
–
Т.
2.
–
№. 11. –
С. 46
-49.
Iyun, 2025-Yil
105
33.
Obidzhanov D., Erkinov K. Potato pests in uzbekistan //The American Journal of Agriculture
and Biomedical Engineering.
–
2021.
–
Т. 3. –
№. 07. –
С. 11
-20.
34.
Обиджанов Д. А., Ходжаев Ш. Т. Картофельная моль
-
новый вредитель пасленовых в
Узбекистане //Защита и карантин растений. –
2014.
–
№.
11.
–
С. 43
-44.
35.
Obidzhanov D., Muminov M. Combat against roll moth in apple orchards //The American
Journal of Agriculture and Biomedical Engineering.
–
2022.
–
Т. 4. –
№. 09. –
С. 06
-10.
36.
Обиджонов Д. Опасный вредитель в садах Узбекистана //Защита и карантин растений.
–
2009.
–
№.
3.
–
С. 52.
37.
Obidzhanov D., Zokirov S., Erkinov K. Colorado beetle and potential in potatoes effective
struggle //The American Journal of Agriculture and Biomedical Engineering.
–
2021.
–
Т. 3.
–
№. 12. –
С. 24
-27.
38.
Khujaev O. et al. Types and composition of diseases and pests of restructured forest and
pasture plants in the dry part of the Aral Sea //IOP Conference Series: Earth and
Environmental Science.
–
IOP Publishing, 2021.
–
Т. 939. –
№. 1. –
С. 012084.
39.
Obidjanov D. A. POTATO MOTH-A NEW SOLANACEAE PEST IN UZBEKISTAN
//Восточно
-
европейский научный журнал. –
2016.
–
Т. 8. –
№. 6. –
С. 67
-69.
40.
Учаров А. Б., Обиджанов Д. Применение микробиологического препарата биослип пв
в защите лимона от сосущих вредителей.« //Фитосанитарная безопасность: угрозы и
пути решения» Международной научно
-
практической конференции, посвященной. –
С.
485-488.
41.
Gulchehra K., Obidzhanov D., Mirzaev M. The importance of nutrients in the leaves in the
fertilization of apple orchards //The American Journal of Agriculture and Biomedical
Engineering.
–
2022.
–
Т. 4. –
№. 05. –
С. 46
-49.
42.
Mirziyatovich Y. M., Ormon M., Obidzhanov D. Restoration and propagation of the local
pear variety" zukhra" in danger of extinction //The American Journal of Agriculture and
Biomedical Engineering.
–
2022.
–
Т. 4. –
№. 09. –
С. 17
-21.
43.
Obidzhanov D., Mirzaev M. Growing A Lemon In Trenches And Protecting Against Pests
//The American Journal of Agriculture and Biomedical Engineering.
–
2021.
–
Т. 3. –
№. 12.
–
С. 15
-18.
44.
Обиджанов Д. А., Матниёзов Б. Борьба против картофельной моли на картофеле.«
//Фитосанитарная безопасность: угрозы и пути решения» Международной научно
-
практической конференции, посвященной. –
С. 122
-124.
45.
Obidjanov D. A., Matniyozov B. U. Insecticide medouz, md in the fight against apple codling
moth and aphids on apple trees //The American Journal of Agriculture and Biomedical
Engineering.
–
2024.
–
Т. 6. –
№. 09. –
С. 11
-14.
46.
Обиджанов Д. А., Матниёзов Б. У. Insecticide Twingo euro, md sk in the fight against leaf
rollers and scale insects on the apple tree //Web of Agriculture: Journal of Agriculture and
Biological Sciences.
–
2024.
–
Т. 2. –
№. 8. –
С. 19
-22.
47.
Khujaev O. et al. Study on protection of forest plants from pests inhabited in the dry part of
the Aral Sea //IOP Conference Series: Earth and Environmental Science.
–
IOP Publishing,
2023.
–
Т. 1142. –
№. 1. –
С. 012070.
48.
Obidzhanov D., Khazratkulov S. Citrus varieties for growing in wide trenches of Uzbekistan
//The American Journal of Agriculture and Biomedical Engineering.
–
2022.
–
Т. 4. –
№. 09.
–
С. 11
-16.
49.
Обиджанов Д. А. Х. Ў., Агзамходжаев Ж. Б. ЦИТРУС ЎСИМЛИКЛАРНИ КЕНГ
ХАНДАКЛАРДА ЎСТИРИШ //Academic research in educational sciences. –
2022.
–
Т. 3.
–
№. Speical Issue 1. –
С. 272
-276.
Iyun, 2025-Yil
106
50.
Obidzhanov D., Mirzaev M. Insectoacaricide Alfa Toro Against The Apple Worm Plant On
The Apple //The American Journal of Agriculture and Biomedical Engineering.
–
2021.
–
Т.
3.
–
№. 12. –
С. 19
-23.
51.
Anarbaev A. et al. Intensification of nitrification processes in soil by ultraviolet (UV)
irradiation //IOP Conference Series: Earth and Environmental Science.
–
IOP Publishing,
2021.
–
Т. 939. –
№. 1. –
С. 012015.
52.
Anarbaev A. et al. Determination of model parameters of water-nutritional processes in soil
for nitrogen compounds //IOP Conference Series: Earth and Environmental Science.
–
IOP
Publishing, 2021.
–
Т. 939. –
№. 1. –
С. 012086.
53.
Обиджанов Д., Муминов М. Вредители яблони и борьба с ними в садах Узбекистана
//Общество и инновации. –
2020.
–
Т. 1. –
№.
1/S.
–
С. 68
-73.
54.
Obidjanov D. A., Matniyozov B. BIOLOGICAL EFFECTIVENESS OF THE ACARACIDE
PROMAYT 73% EC AGAINST SPIDER MITES IN APPLE ORCHARDS IN KHORAZM
REGION //Web of Agriculture: Journal of Agriculture and Biological Sciences.
–
2024.
–
Т.
2.
–
№. 11. –
С. 46
-49.
55.
Gulov
M. YAPОNIYA IQTISODIYOTINING YUKSALISH SABABLARI: ILMIY,
TEXNOLOGIK VA IJTIMOIY YONDASHUVLAR //Modern Science and Research.
–
2025.
–
Т. 4. –
№. 5. –
С. 290
-301.
56.
Gulov M. JAHON IQTISODIYOTIDA AQSHNING O ‘RNI: STRATEGIK TA’SIR VA
GLOBALLIK FAKTORLARI //Modern Science and Research.
–
2025.
–
Т. 4. –
№. 5. –
С.
279-289.
57.
Gulov M. IQTISODIYOT NAZARIYASI: ASOSIY TUSHUNCHALAR VA ILMIY
YONDASHUVLAR //Modern Science and Research.
–
2025.
–
Т. 4. –
№. 5. –
С. 245
-257.
58.
Gulov M. HINDISTONNING IQTISODIY HOLATI: TAHLILIY YONDASHUV //Modern
Science and Research.
–
2025.
–
Т. 4. –
№. 5. –
С. 303
-313.
59.
Gulov M. XITOY IQTISODIYOTINING RIVOJLANISHI: OMILAR, BOSQICHLAR VA
TENDENSIYALAR //Modern Science and Research.
–
2025.
–
Т. 4. –
№. 5. –
С. 302
-312.
60.
Gulov M. RIVOJLANGAN DAVLATLARNING IQTISODIY SALOHIYATI: OMILLAR,
TAHLIL VA DUNYO TAJRIBASI //Modern Science and Research.
–
2025.
–
Т. 4. –
№. 5.
–
С. 258
-266.
61.
Ochilovich G. M. ENSURING THE PROSPERITY OF LOGISTICS PROCESSES
THROUGH SUSTAINABLE ECONOMIC GROWTH //International journal of advanced
research in education, technology and management.
–
2025.
–
Т. 4. –
№. 3. –
С. 52
-63.
62.
Nazirov B., Qalandarova M. XUNNLAR TARIXI: TAHLIL VA NATIJALAR
//Евразийский журнал социальных наук, философии и культуры. –
2023.
–
Т. 3. –
№. 2.
–
С. 197
-202.
63.
Turdiyeva N. et al. Study on the protective measures of agricultural crops from weeds //E3S
Web of Conferences.
–
EDP Sciences, 2024.
–
Т. 563. –
С. 03015.
64.
Abdillayev M., Bababekov Q. Wheat thrips (Haplothrips tritici Kurd.) damage on grain crops
in Uzbekistan //E3S Web of Conferences.
–
EDP Sciences, 2023.
–
Т. 421. –
С. 04001.
65.
Khaytbayeva N., Bababekov Q. Geographical distribution of wheat fusariosis in the central
and south regions of Uzbekistan //E3S Web of Conferences.
–
EDP Sciences, 2023.
–
Т. 421.
–
С. 03004.
66.
Bababekov K. et al. Use of pathogenic microorganisms in the control of the Colorado potato
beetle (Leptinotarsa decemlineata Say.) //E3S Web of Conferences.
–
EDP Sciences, 2023.
–
Т. 421. –
С. 04003.
67.
Sayimov N., Anorbaev A., Bababekov K. Biological properties and influencing factors of
woolly apple aphid (Eriosoma lanigerum Hausm) in the condition of orchard agrobiocenosis
//E3S Web of Conferences.
–
EDP Sciences, 2021.
–
Т. 244. –
С. 02009.
Iyun, 2025-Yil
107
68.
Razzakova N. et al. Fungal diseases of chickpeas in irrigated and rainfall areas of Uzbekistan
and their control measures //E3S Web of Conferences.
–
EDP Sciences, 2024.
–
Т. 563. –
С.
03005.
69.
Bobobekovich B. Q., Majitovna Q. M., Qaxramonovich S. N. Cultural and morphological
features of the entomopathogenic fungus Beauveria bassiana isolated from the Colorado
potato beetle //Annals of the Romanian Society for Cell Biology.
–
2021.
–
Т. 25. –
№.
4.
–
С. 13408
-13412.
70.
Бабабеков К. Изыскание и разработка микробиологических средств борьбы с
паутинным клещом в Узбекистане. –
1984.
71.
Bababekov Q., Qalandarova M. M., Allamuratov R. BIOTURIN BIOPREPARATINI
KOLORADO QO ‘NG ‘IZIGA QARSHI SAMARADORLDIGI //Elita. uz
-Elektron Ilmiy
Jurnal.
–
2024.
–
Т. 1. –
№. 1. –
С. 247
-252.
72.
Alamuratov R. et al. THE BIOLOGICAL DEVELOPMENT CYCLE AND THE DAMAGE
OF THE PEST OF THE SLIDERWORM (LEMA MELANOPUS L) IN THE CONDITIONS
OF OUR REPUBLIC //American Journal Of Applied Science And Technology.
–
2024.
–
Т.
4.
–
№. 08. –
С. 32
-38.
73.
O‘G‘Li A. R. A. et al. KASALLANGAN OLXO ‘RI SHIRASI (HYALOPTERUS PRUNI
GEOFFR) DAN BAKTERYALARNI AJRATIB OLISH VA ULARNI TURINI ANIQLASH
//Science and innovation.
–
2024.
–
Т. 3. –
№. Special Issue 32. –
С. 613
-617.
74.
РУЗИЕВ Ш. Ш. У., ХАИТБАЕВА Н. С., БАБАБЕКОВ К. Учредители: ООО"
Издательство" Спутник+ //АКТУАЛЬНЫЕ ПРОБЛЕМЫ СОВРЕМЕННОЙ НАУКИ. –
№.
4.
–
С. 81
-90.
75.
РУЗИЕВ Ш. Ш. У., ХАИТБАЕВА Н. С., БАБАБЕКОВ К. Учредители: ООО"
Издательство" Спутник+ //АКТУАЛЬНЫЕ ПРОБЛЕМЫ СОВРЕМЕННОЙ НАУКИ. –
№.
4.
–
С. 81
-90.
76.
Rasulov F. K. et al. A 6-fold reduction in the dosage of bitoxibacillin.
–
1984.
77.
Bababekov K., Rasulov F. K. The efficiency of biological preparations against spider mite in
cotton //Trudy Sredneaziatskogo nauchno-issledovatel'skogo instituta zashchity rastenij
(USSR).
–
1986.
–
№. 18.
78.
Bababekov K., Rasulov F. K. Ehffektivnost'biologicheskikh preparatov protiv pautinnogo
kleshcha na khlopchatnike //Trudy Sredneaziatskogo nauchno issledovatel'skogo instituta
zashchity rastenij.
–
1986.
79.
Agzamova K. K. et al. Microbiological pest control in cotton.
–
1988.
80.
Shalaeva E. V. et al. Atherosclerotic lesions of the coronary arteries in patients with type 2
diabetes and Parkinsonism: 330 //Movement Disorders.
–
2014.
–
Т. 29. –
С. 128.
81.
Ahtamovna M. O
. ОСОБЕННОСТИ ИЗУЧЕНИЯ МЕДИЦИНСКОЙ ТЕРМИНОЛОГИИ
НА ЗАНЯТИЯХ ЛАТИНСКОГО ЯЗЫКА. –
2024.
82.
Мухаммедова О. А., Ботирбекова О. А. СПЕЦИФИКА ГРЕКО
-
ЛАТИНСКИХ
ТЕРМИНОВ В МЕДИЦИНЕ //
E-Conference platform.
–
2025.
–
Т. 1. –
№.
20-may.
–
С.
184-186.
83.
Мухаммедова О. А., Ботирбекова О. А. СПЕЦИФИКА ГРЕКО
-
ЛАТИНСКИХ
ТЕРМИНОВ В МЕДИЦИНЕ //
E-Conference platform.
–
2025.
–
Т. 1. –
№.
20-may.
–
С.
184-186.
84.
Сувонкулова Ш. О., Мухаммедова О. А. ВАЖНОСТЬ И ЦЕЛЬ ИЗУЧЕНИЯ
ЛАТИНСКОГО ЯЗЫКА В МЕДИЦИНСКИХ ВУЗАХ //
E-Conference platform.
–
2025.
–
Т. 1. –
№.
20-may.
–
С. 204
-205.
85.
Мухаммедова О. А., Солиев С. Ш. СОСТАВНЫЕ ЧАСТИ И КАТЕГОРИИ
МЕДИЦИНСКИХ ТЕРМИНОВ //Медицинский журнал молодых ученых. –
2025.
–
№.
14 (06).
–
С. 340
-342.
Iyun, 2025-Yil
108
86.
Axtamovna
M. O. RUS TILINI FANINI O’QITISHDA OG’ZAKI VA YOZMA NUTQ
KO’NIKMALARI. –
2022.
87.
Akhtamovna M. O. Chet tillarini o ‘rganishning noan'anaviy usullari //Международный
научный журнал. –
Т. 9. –
С. 100.
88.
Romanberdievich E. O. INCOME INEQUALITY AND POVERTY REDUCTION IN
UZBEKISTAN: ACHIEVEMENTS AND CHALLENGES //Gospodarka i Innowacje.
–
2024.
–
Т. 49. –
С. 222
-227.
89.
Эгамбердиев О. Р. Личная финансовая грамотность в основе бизнес
-
планирования
//Журнал" У". Экономика. Управление. Финансы. –
2024.
–
№. 2. –
С. 264
-269.
90.
Эгамбердиев О. Р. Совершенствование системы управления затратами на предприятии
(на примере ПАО «ГМК «Норильский никель»): выпускная квалификационная работа
бакалавра: направление 38.03. 01 «Экономика»; образовательная программа 38.03.
01_01 «Экономика и управление на предприятии». –
2023.
91.
Раҳматов М. Алишер Навоийнинг насрий асарларида эргаштирувчили боғловчили
гапларнинг синтактик
-
семантик хусусиятлари: Филол. фан. номз.... дисс. –
2008.
92.
Rakhmatov M. M. The role of the conjunctions in the development of the Uzbek language
syntax //Asian Journal of Research in Social Sciences and Humanities.
–
2022.
–
Т. 12. –
№.
1.
–
С. 143
-148.
93.
RAKHMATOV M. M., RAXMATOV M. M., РAXMATOВ М. М. EXPRESSION OF
SPEECH SUBJECT IN ALISHER NAVOI GHAZALS.
–
2025.
94.
Rakhmatov M. THE ISSUE OF THE SUBJECT OF SPEECH IN ALISHER NAVOI’S
LYRICS //CURRENT RESEARCH JOURNAL OF PEDAGOGICS.
–
2024.
–
Т. 5. –
№. 11.
–
С. 17
-21.
95.
Rakhmatov M., Khidralieva Z. Stylistic Characteristics of Vocatives in Alisher Navoi's
Lyrics-An Example from his Poetic Collection" Garoyib us-Sigar" //SPAST Reports.
–
2024.
–
Т. 1. –
№. 1.
96.
Rahmatov M. M. NAVOIY LIRIKASIDA SHE’RIY NUTQ STRUKTURASI VA SHOIR
TAXALLUSI.
97.
Rakhmatov M. M. ADDRESS AND ADDRESSE IN ALISHER NAVOI’S LYRICS
//CURRENT RESEARCH JOURNAL OF PHILOLOGICAL SCIENCES.
–
2022.
–
Т. 3. –
№. 07. –
С. 11
-16.
98.
Rahmatov M. Alisher Navoiyning lirik asarlarida takrirlarning sintaktik-semantik
xususiyatlari //Uzbekistan: Language and Culture.
–
2022.
–
Т. 3. –
№. 3.
99.
Rahmatov M. Shoir taxallusining nutq subyektiga munosabati (Alisher Navoiy g ‘azallari
misolida //Oltin bitiglar
–
Golden Scripts.
–
2022.
–
Т. 2. –
№. 2.
100.
RAHMATOV M. M. EY UNDOVI MUROJAAT OBYEKTI SIFATIDA.
–
2022.
101.
Rahmatov M. O ‘zbek tili sintaksisi rivojida chun bog ‘lovchisining o ‘rni //Oltin bitiglar–
Golden Scripts.
–
2020.
–
Т. 3. –
№. 3.
102.
РАҲМАТОВ М. М. SEMANTIC AND SYNTACTIC FEATURES OF FUNCTION WORD
MISLI //Иностранные языки в Узбекистане. –
2018.
–
№. 1. –
С. 1
-8.
103.
Рахматов М. М. Инверсия как стилистический приём (на материале газелей Алишера
Навоий) //Приволжский научный вестник. –
2016.
–
№.
1 (53).
–
С. 92
-95.
104.
Абдуллаева Р. М. Интеграция с клиническими дисциплинами в медицинском вузе при
обучении русскому языку как специальности //сборники конференций ниц социосфера.
–
Общество с ограниченной ответственностью Научно
-
издательский центр"
Социосфера", 2017. –
№. 26. –
С. 24
-26.
105.
Абдуллаева Р. М. Своеобразие системы образования великобритании //Ученый
XXI
века. –
2016.
–
№.
3-4.
Iyun, 2025-Yil
109
106.
Abdullaeva R. et al. Translation as a means of teaching clinical terminology //Berlin Studies
Transnational Journal of Science and Humanities.
–
2022.
–
Т. 2. –
№. 1.5 Pedagogical
sciences.
107.
Абдуллаева Р. М. Ситуативный контекст в процессе преподавания русского языка
студентам медицинских вузов //Современная Россия в мировом политическом
процессе: глобальное и региональное измерение. –
2019.
–
С. 357
-363.
108.
Абдуллаева Р. М. Сетевые технологии в процессе образования //Новая реальность и
современные коммуникативные технологии. –
2020.
–
С. 111
-116.
109.
Abdullaeva R. et al. Learning foreign vocabulary using computer programs //International
Journal of Psychosocial Rehabilitation.
–
2020.
–
Т. 24. –
№. S1. –
С. 567
-572.
110.
Абдуллаева Р. М. Обучение специальной лексике на занятиях русского языка в
медицинском вузе //Ученый
xxi
века. –
Т. 41.
111.
Абдуллаева Р. М. Использование перевода в обучении русскому языку в медицинском
вузе //сборники конференций ниц социосфера. –
2017.
–
№.
26.
–
С. 26
-28.
112.
Абдуллаева Р. М. Психолого
-
педагогические аспекты преподавания иностранных
языков в медицинском вузе //The edition is included into russian science citation index. –
2016.
–
Т. 36.
113.
Абдуллаева Р. М. Специфика тестовых заданий по русскому языку в медицинском вузе
//The edition is included into russian science citation index.
–
2016.
–
Т. 38.
114.
Абдуллаева Р. Internet resources in teaching medical terminology of russian language
[Электронный ресурс].
115.
Abdullaeva R. Formation of the pedagogical process in teaching Russian medical terminology
//INTERNATIONAL JOURNAL OF SOCIAL SCIENCE & INTERDISCIPLINARY
RESEARCH ISSN: 2277-3630 Impact factor: 8.036.
–
2023.
–
Т. 12. –
№. 03. –
С. 61
-64.
116.
Абдуллаева Р. М. РУССКИЙ ЯЗЫК КАК СРЕДСТВО ПРОФЕССИОНАЛЬНОЙ
КОММУНИКАЦИИ В ПОДГОТОВКЕ МЕДИКОВ //
E-Conference platform.
–
2025.
–
Т.
1.
–
№.
20-may.
–
С. 8
-12.
117.
Abdullaeva R. M. The peculiarities of Uzbek medical terminology: historical roots, modern
trends and linguistic features //International Journal Of Literature And Languages.
–
2025.
–
Т. 5. –
№. 03. –
С. 100
-102.
118.
Абдуллаева Р. М. ОЧЕРК ЛЕКСИКО–СЕМАНТИЧЕСКОЙ ХАРАКТЕРИСТИКИ
МЕДИЦИНСКОЙ ТЕРМИНОЛОГИИ //Медицинский журнал молодых ученых. –
2024.
–
№.
12 (12).
–
С. 212
-218.
119.
Abdullaeva R. M. THE ISSUES OF TRANSLATION OF MEDICAL TERMINOLOGY
FROM RUSSIAN INTO UZBEK //American Journal of Philological Sciences.
–
2024.
–
Т.
4.
–
№. 05. –
С. 21
-26.
120.
Siradjev S. PRINCIPLES OF SELECTION OF INFORMATION MODELING CONTENT
//Академические исследования в современной науке. –
2022.
–
Т. 1. –
№. 18. –
С. 237
-
241.
121.
Ergashev N. Ergashev Nuriddin G’ayratovich N. G’. Ergashev, A. O’. Shukurov. SN Siradjev.
Raqami axborot texnologiyalari. O ‘quv qo ‘llanma. Intelekt, Qarshi 2023. 220
-
b.: N. G’.
Ergashev, A. O’. Shukurov. SN Siradjev. Raqami axborot texnologiyalari. O ‘quv qo ‘llanma.
Intelekt, Qarshi 2023. 220-b //E-Library Karshi EEI.
–
2023.
–
Т. 1. –
№. 01.
122.
Ergashev N. Ergashev Nuriddin G’ayratovich N. G’. Ergashev, ZE Chorshanbiyev, SN
Siradjev. Texnik tizimlarda axborot texnologiyalari fanidan masalalar to ‘plami. O ‘quv qo
‘llanma. Intelekt, Qarshi 2023. 160 b.: N. G’. Ergashev, ZE Chorshanbiyev, SN Siradj
ev.
Texnik tizimlarda axborot texnologiyalari fanidan masalalar to ‘plami. O ‘quv qo ‘llanma.
Intelekt, Qarshi 2023. 160 b //E-Library Karshi EEI.
–
2023.
–
Т. 1. –
№. 01.
Iyun, 2025-Yil
110
123.
Negmatovich S. S. Theoretical Analysis of Educational Structures of Conceptual Lines,
Educational Elements and Logical Information Modeling in the Creation of Digital
Educational Resources.
–
2022.
