Ta'lim innovatsiyasi va integratsiyasi
44-son_1-to’plam_May-2025
ISSN: 3030-3621
209
TALABALARNING AMALIYOT JARAYONINI TASHKIL ETUVCHI
DOLZARB MASALALAR.
Xomudjonova Feruza
Shaxrisabz davlat pedagogika instituti
Jismoniy madaniyat kafedrasi, Dotsent
Ergasheva Zulayxo
Shaxrisabz davlat pedagogika instituti
Jismoniy madaniyat 3 - kurs sirtqi bo'lim talabasi.
Annotatsiya.
Maqola mazmuni, talabalarga berilayotgan amaliyotdan olgan bilimlari va uni
kelgusi ishlariga ta'siri hamda amaliyot jarayonidan olgan tajriba ko'nikmalaridan
iborat.
Kalit so'zlar.
Amaliyot, pedagogika, talaba, uslub, texnika, tizim, jarayon,
qaror.
Kirish.
Bugungi kunda, zamonamiz ta'lim tizimi tubdan isloh etilmoqda va yangidan
yangi qarorlar ishlab chiqilib ta'limning yanada ravnaq topishi uchun xizmat qilmoqda.
Nafaqat ayni payt balki, o'tmiahda ham ta'limning vazifasi, o'z faoliyatini professionlat
tarzda malga oshira oladigan kadrlarni tayyorlaahdan iborat bo'lgan. Pedagogika ta'lim
sohasida talabalarning pedagogik amaliyotini tashkil etish tartibi tog'risidagi Nizom ,,
Oliy ta'lim muassasalarida ta'lim sifatini oshirish va ularning mamlakatda malga
oshirilayotgan keng qamrovli islohotlarda faol ishtirokini ta' minlash buyicha
qo'shimcha chora tadbirlar to'g'risida" 2018 - yil 5 - iyundagi PQ - 3775 - son
qarorlariga muvofiq oliy ta'lim muassasalari bakalavriat ta'lim yunalishlari sinov -
tajriba asosida malakaviy pedagogik amaliyotini o'tash tartibini belgilaydi.
Asosiy qism.
Zamonamiz rivojlangani sari ta'lim tizimi ham bosqichma - bosqich
takomillashib bormoqda. Ta'lim bu - bilim berish, malaka va ko'nikma hosil qilish,
kishi dunyo qarashini yaxshilash uchun vosita desak also mubolag'a bo'lmaydi. Ta'lim
jarayonida nafaqat ma'lumot olinadi, bqlki tarbiya ham rivojlanadi. Shu sababdan ham
barcha oliy uquv yurtlarida o'qitilayotgan talabalar namunaviy xulq atvorga ega
hisoblanadi. Talabar uquv faoliyati davomida pedagogik amaliyotni ham birga
qo'llashadi. Bundan maqsad esa talabalarning dars jarayonida olgan bilimlarini
amaliyot jarayonida amaliy qullay olish hisoblanadi. Bu jarayonda talaba pedagogik
salohiyatini boshqarishni o'rganadi. Yuqorida keltirilgan, davlar tasdiqlagan jora
tadbirlar ham zamonamizga yetuk, mukammal tarzda kadrlarni tayyorlashdan iborat.
Ta'lim innovatsiyasi va integratsiyasi
44-son_1-to’plam_May-2025
ISSN: 3030-3621
210
Mamlakat butun e'tibori kadrlar salohiyatini oshirishga qaratilgan, sababi bilimi,
kelajak poydevori hisoblanadi. Oliy uquv yurtida ta'lim olayotgan talabalar mukammal
tarzda bilim olishyabdi endigi navbat esa bu bilimni yoshlarga o'rgata oliahdir. Shu
sababdan ham ta'lim tizimida pedagogik ibora keng qo'llaniladi. Pedagogik amaliyot
talabalarning kelgusi ishlariga qo'ygan ilk qadamidir. Har bir amaliyotchi amaliyot
davomida biror bilimga ega bo'lmay keta olmaydi. Dars kuzatuvi, pedagogik tahlilar,
metodlar bilan ishlash, bulqrning brchasi haqoda amalilot jarayonida mukammal
tajribaga ega bo'ladi. Talaba amaliyot jarayonida ustozlar davrasida bilimlar orttiradi,
metodlarni qo'llashni o'rganadi, jetdan va o'z - o'zini tahlil qilishni o'rganadi. Har
jihoatdan amaliyot talabaga yuksalish sari turtki bo'ladi. Bugungi kunda amaliyot
jarayoni kuchli nazorat ostida amalga oshiriladi, oliy uquv yurtida biriktirilgan
amaliyot rahbari talabalarni amaliyotga kuzatishadi va vazifalar berishadi. Amaliyotchi
talabani qabul qilgan muassasa ham amaliyotchiga rahbar biriktiradi va amaliyot
jarayonida rahbar kuzatuvi ostida bo'ladi. Muassasa tomonidan biriktirilgan rahbar
talaba o'zlashtirayotgan bilimlarni oxirida xulosa tarzida bayon etadi. Bundan ko'rinib
turibdiki har bir amaliyotchi ishonchli qo'llarda va bilim darajasi ancha yuqori bo'lgan
rahbarlar davrasida. Har bir talaba yo'nalishidan kelib chiqib darsda qayt tarzda tashkil
etishni, o'quvchilar bilan muaomala qilishni, darsga metodik yondashishni va tahlil
jarayonidan tajriba orttirishni o'rganadi. Bu esa kelgusi ishida kunikmani hosil qiladi.
Tajribali kadr bo'lish vaqtida olingan bilimlar va amaliyot jarayonidagi kunikmaga
bog'liq hisoblanadi. Tajribali kadr har jihatdan faol, idel ishchi hisoblanadi va doimo
qadrlanadi. Buning negizida esa pedagogik amaliyot yotadi. Amaliyot jarayonida
talabalar dars texnikalarini o'rganish bilan birgalikda turli ishga oid me'yoriy xujjatlarni
yurgizishni ham o'rganib oladi. Shu tartibda pedagogik amaliyot talabalar maqsadi sari
yunaltirilgan hisoblanadi.
Xulosa.
Zamonamizga yetuk kadrlar har qachon kerak. Oliy uquv yurtida turli bilimlarga
ega bo'layotgan talabalar o'zlashtrgan bilimini amaliyot jarayonida namoyon qilishadi.
Dars o'tilish uslubiyatlari va oedagog darsga qay tarzda yondashishi va uquv yurtida
olgan bilimlariga bog'liq. Amaliyot birga olib borilishi kadrlarn har jihatdani
sayqallaydi. Shu sabadan ham amaliyotga bilimni tashqariga olib chiqib beruvchi
vosita sifatida qaraladi.
Foydalanilgan adabiyotlar.
1) Rashidov X, Xabibov X. ,, Kasbiy pedagogika"
2) Olimov Sh. Sh. Jo'rayev B. T,, Malakaviy amaliyot".
3) htpps://uz. wikipedia.org/wiki/Talim.
