2024
DECEMBER
NEW RENAISSANCE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE
VOLUME 1
|
ISSUE 10
263
KITOBXONLIK MADANIYATINI SHAKLLANTIRISHNING AHAMIYATI
Maxmudova Nigora Hikmatovna
Osiyo xalqaro universiteti o’qituvchisi.
Xamidova Nozima Gafurovna
Osiyo xalqaro universiteti talabasi.
https://doi.org/10.5281/zenodo.14548961
Annotatsiya. Mazkur maqolada kitobxonlik madaniyatining inson ma'naviy va intellektual
rivojlanishidagi o'rni, uning ahamiyati va shakllantirish yo'llari haqida so'z yuritiladi. Kitobxonlik
madaniyatini rivojlantirishning asosiy yo'nalishlari, jumladan, oilaviy muhit, ta'lim muassasalari,
kutubxonalar faoliyati va axborot texnologiyalaridan foydalanish masalalari yoritilgan.
Kalit so'zlar: Kitobxonlik madaniyati, oila, ta'lim, kutubxona, axborot texnologiyalari,
ma'naviy rivojlanish.
THE IMPORTANCE OF FORMING A LIBRARY CULTURE
Abstract. This article talks about the role of reading culture in human spiritual and
intellectual development, its importance and ways of formation. The main areas of development
of reading culture, including family environment, educational institutions, library activities and
the use of information technologies are highlighted.
Key words: Reading culture, family, education, library, information technology, spiritual
development.
Kirish
Kitobxonlik madaniyati insonning ma'naviy va intellektual rivojlanishida muhim o'rin
tutadi. Bu madaniyatni shakllantirish, avvalo, oiladan boshlanadi, chunki oila bolaga birinchi
tarbiya beradigan maskandir. Oilada kitob o'qishga bo'lgan qiziqish uyg'otish va bu odatni
mustahkamlash orqali yosh avlodning dunyoqarashi va bilim doirasi kengayadi.
Kitobxonlik madaniyatining ahamiyati
Kitob o'qish insonni bilimdon, madaniyatli va fikrlash qobiliyatiga ega shaxs sifatida
shakllantiradi. Kitoblar orqali inson:
•
Bilim va tajriba orttiradi
. Turli mavzulardagi kitoblarni o'qish orqali inson yangi bilimlar
va tajribalarni o'zlashtiradi.
•
Tasavvurni boyitadi
. Badiiy adabiyotlar insonning tasavvur qilish qobiliyatini
rivojlantiradi.
•
Fikrlashni o'zgartiradi
. Falsafiy va ilmiy adabiyotlar insonni tanqidiy fikrlashga undaydi.
2024
DECEMBER
NEW RENAISSANCE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE
VOLUME 1
|
ISSUE 10
264
•
Ma'naviyatni oshiradi
. Adabiyot insonning ma'naviy olamini boyitib, uni yuksak
qadriyatlar sari yo'naltiradi.
Kitobxonlik madaniyatini shakllantirish yo'llari
1.
Oilaviy muhitni shakllantirish
. Oilada kitob o'qish odatini yaratish uchun ota-onalar
bolalariga o'rnak bo'lishlari kerak. Bolalar ota-onalarining kitob o'qiyotganini ko'rib, ularga
ergashadilar.
2.
Ta'lim
muassasalarida
targ'ibot
.
Maktab
va
universitetlarda
kitobxonlikni
rag'batlantirish uchun maxsus tadbirlar, tanlovlar va davra suhbatlari tashkil etilishi lozim.
3.
Kutubxonalar faoliyatini rivojlantirish
. Zamonaviy kutubxonalar nafaqat kitob olish
joyi, balki madaniy markaz sifatida xizmat qilishi kerak. Kutubxonalarda turli mavzularda
seminarlar, kitob taqdimotlari va muhokamalar o'tkazilishi mumkin.
4.
Axborot texnologiyalaridan foydalanish
. Elektron kitoblar va audiokitoblar orqali
yoshlar orasida kitobxonlikni ommalashtirish mumkin. Mobil ilovalar va veb-saytlar orqali kitob
o'qishni osonlashtirish kerak.
5.
Jamiyatda kitobxonlikni targ'ib qilish
. Kitobxonlikni ommalashtirish uchun ommaviy
axborot vositalari, ijtimoiy tarmoqlar va mashhur shaxslarning ta'siridan foydalanish mumkin.
Kitobxonlik madaniyati insonning ma'naviy va intellektual rivojlanishida muhim o'rin
tutadi. Bu madaniyatni shakllantirish, avvalo, oiladan boshlanadi, chunki oila bolaga birinchi
tarbiya beradigan maskandir. Oilada kitob o'qishga bo'lgan qiziqish uyg'otish va bu odatni
mustahkamlash orqali yosh avlodning dunyoqarashi va bilim doirasi kengayadi.
Kitobxonlik madaniyatining ahamiyati
Kitob o'qish insonni bilimdon, madaniyatli va fikrlash qobiliyatiga ega shaxs sifatida
shakllantiradi. Kitoblar orqali inson:
•
Bilim va tajriba orttiradi
. Turli mavzulardagi kitoblarni o'qish orqali inson yangi bilimlar
va tajribalarni o'zlashtiradi.
•
Tasavvurni boyitadi
. Badiiy adabiyotlar insonning tasavvur qilish qobiliyatini
rivojlantiradi.
•
Fikrlashni o'zgartiradi
. Falsafiy va ilmiy adabiyotlar insonni tanqidiy fikrlashga undaydi.
•
Ma'naviyatni oshiradi
. Adabiyot insonning ma'naviy olamini boyitib, uni yuksak
qadriyatlar sari yo'naltiradi.
2024
DECEMBER
NEW RENAISSANCE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE
VOLUME 1
|
ISSUE 10
265
Kitobxonlik madaniyatini shakllantirish yo'llari
1.
Oilaviy muhitni shakllantirish
. Oilada kitob o'qish odatini yaratish uchun ota-onalar
bolalariga o'rnak bo'lishlari kerak. Bolalar ota-onalarining kitob o'qiyotganini ko'rib, ularga
ergashadilar.
2.
Ta'lim
muassasalarida
targ'ibot
.
Maktab
va
universitetlarda
kitobxonlikni
rag'batlantirish uchun maxsus tadbirlar, tanlovlar va davra suhbatlari tashkil etilishi lozim.
3.
Kutubxonalar faoliyatini rivojlantirish
. Zamonaviy kutubxonalar nafaqat kitob olish
joyi, balki madaniy markaz sifatida xizmat qilishi kerak. Kutubxonalarda turli mavzularda
seminarlar, kitob taqdimotlari va muhokamalar o'tkazilishi mumkin.
4.
Axborot texnologiyalaridan foydalanish
. Elektron kitoblar va audiokitoblar orqali
yoshlar orasida kitobxonlikni ommalashtirish mumkin. Mobil ilovalar va veb-saytlar orqali kitob
o'qishni osonlashtirish kerak.
5.
Jamiyatda kitobxonlikni targ'ib qilish
. Kitobxonlikni ommalashtirish uchun ommaviy
axborot vositalari, ijtimoiy tarmoqlar va mashhur shaxslarning ta'siridan foydalanish mumkin.
Xulosa
Kitobxonlik madaniyatini shakllantirish jamiyatning ma'naviy yuksalishi uchun zarurdir.
Bu jarayon faqatgina individual emas, balki jamiyat miqyosida amalga oshirilishi lozim.
Har bir inson o'z hayotida kitob o'qishga vaqt ajratib, bu madaniyatni rivojlantirishga hissa
qo'shishi mumkin. Kitob insonni ma'naviy jihatdan boyitadigan va uning dunyoqarashini
kengaytiradigan eng yaxshi vositadir.
REFERENCES
1.
Hikmatovna, M. N. (2023). Goals and Tasks of Education.
American Journal of Public
Diplomacy and International Studies (2993-2157)
,
1
(9), 360-362.
2.
Hikmatovna, M. N. (2023). BOSHLANG'ICH SINFLARDA TEXNOLOGIYA FANINI
O'QITISH
JARAYONIDA
QO’LLANILADIGAN
METOD
VA
VOSITALAR.
TECHNICAL SCIENCE RESEARCH IN UZBEKISTAN
,
1
(5), 339-344.
3.
Hikmatovna, M. N. (2023). Tarbiyaning Maqsad Va Vazifalari.
American Journal of Public
Diplomacy and International Studies (2993-2157)
,
1
(9), 386-388.
4.
Mahmudova, N. H. (2023). Influence of family environment on personal
socialization.
American Journal of Public Diplomacy and International Studies (2993-
2157)
,
1
(10), 440-446.
5.
Nigora Hikmatovna Mahmudova. (2023). BASIC TASKS OF TEACHING THE SCIENCE
2024
DECEMBER
NEW RENAISSANCE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE
VOLUME 1
|
ISSUE 10
266
OF "EDUCATION" IN PRIMARY GRADES. American Journal of Public Diplomacy and
International Studies (2993-2157), 1(10), 447–452.
6.
Hikmatovna, M. N. (2024). Shaxs kamoloti ijtimoiy-biologik hodisa, pedagogik jarayon
obyekti va subyekti sifatida.
TECHNICAL SCIENCE RESEARCH IN UZBEKISTAN
,
2
(1),
31-43.
7.
Mahmudova Nigora Hikmatovna. (2024). INFLUENCE OF FAMILY ENVIRONMENT
ON PERSONAL SOCIALIZATION. Multidisciplinary Journal of Science and Technology,
4(3), 164–170.
8.
Hikmatovna, M. N. (2024). CONTENT OF THE INTERNATIONAL ASSESSMENT
PROGRAM.
TECHNICAL SCIENCE RESEARCH IN UZBEKISTAN
,
2
(2), 88-94.
9.
Hikmatovna, M. N. (2024). Teaching of specialized subjects in primary education.
Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 4(2), 453-460.
10.
Hikmatovna, M. N. (2024). Boshlang'ich ta'limda mutaxassislik fanlarini o'qitish.
Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 4(2), 445-452.
11.
Махмудова Нигора Хикматовна. (2024). Преподавание профильных предметов в
начальной школе .
Multidisciplinary Journal of Science and Technology
,
4
(2), 436–444.
12.
Akbarovna, I. S. (2024). SPORTCHILAR FAOLIYATINI O'RGANISHNING UMUMIY
PSIXOLOGIK USULLARI. WORLD OF SCIENCE, 7(5), 536-543.
13.
Akbarovna, I. S. (2024). PROCEDURE FOR CREATING PSYCHOLOGICAL TEST
PROGRAMS. PEDAGOG, 7(6), 153-159.
14.
Икромова, С. (2024). ФОРМЫ И СОДЕРЖАНИЕ ПЕДАГОГИЧЕСКОЙ
ТЕХНОЛОГИИ. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 4(3), 925-932.
15.
Икромова,
С.
А.
(2024).
ОСВОЕНИЕ
ОСНОВ
ПЕДАГОГИЧЕСКИХ
НАВЫКОВ. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 4(3), 894-899.
16.
Икромова, С. А. (2024). ВАЖНОСТЬ ФОРМИРОВАНИЯ МАТЕМАТИЧЕСКИХ
ПОНЯТИЙ. Multidisciplinary Journal of Science and Technology, 4(3), 906-911.
17.
Икромова, С. А. (2023). O’SMIRLARDA DESTRUKTIV AXBOROTLARGA
NISBATAN MAFKURAVIY IMMUNITET HOSIL BO’LISHINING O’ZIGA XOS
PSIXOLOGIK XUSUSIYATLARI: Ikromova Sitora Akbarovna Osiyo xalqaro universiteti
assistenti. Образование и инновационные исследования международный научно-
методический журнал, (10), 333-336.
2024
DECEMBER
NEW RENAISSANCE
INTERNATIONAL SCIENTIFIC AND PRACTICAL CONFERENCE
VOLUME 1
|
ISSUE 10
267
18.
Ikromova, S., & Ziyodullayeva, M. (2024). DEVIANT XULQ-ATVOR. Modern Science
and Research, 3(11), 576-579.
19.
Икромова, С., & Джумаева, Ф. (2024). ОРИЕНТИРЫ ОБРАЗОВАНИЯ В
УЗБЕКИСТАНЕ И В ДРУГИХ СТРАНАХ. Modern Science and Research, 3(11), 540-
546.
20.
Икромова,
С.
А.
(2024).
ОСНОВЫ
ПСИХОЛОГИЧЕСКОЙ
СЛУЖБЫ. PSIXOLOGIYA VA SOTSIOLOGIYA ILMIY JURNALI, 2(4), 47-53.
