YOSH OLIMLAR
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/yo
125
ELEKTRON TIJORAT VA TO‘LOV TIZIMLARI
Qodirov Farrux Egash o’g’li
Matematika va ta’limda axborot texnalogiyasi kafedrasi mudiri, ilmiy rahbar
Sattarova Barno Alisher qizi
Shahrisabz davlat pedagogika instituti matematika va informatika yo’nalishi
2- bosqich talabasi
https://doi.org/10.5281/zenodo.15118900
Annotatsiya:
Ushbu maqolada elektron tijorat va to‘lov tizimlarining zamonaviy
iqtisodiyotdagi o‘rni va ahamiyati tahlil qilinadi. Elektron tijoratning rivojlanish bosqichlari,
asosiy turlari hamda biznes subyektlari uchun taqdim etayotgan imkoniyatlari yoritiladi.
Shuningdek, maqolada raqamli to‘lov tizimlarining turlari, ularning xavfsizlik masalalari va
foydalanuvchilarga ta’siri muhokama qilinadi. Maqola hamma uchun foydali bo ‘ladi degan
umiddaman.
Kalit so‘zlar:
Elektron tijorat, raqamli to‘lov tizimlari, onlayn biznes, fintech, blokchayn,
xavfsizlik, electron tranzaksiyalar, mobil to‘lovlar, internet banking, elektron savdo.
Abstract:
This article analyzes the role and importance of electronic commerce and
payment systems in the modern economy. The stages of development of electronic commerce,
its main types and the opportunities it offers for business entities are highlighted. The article
also discusses the types of digital payment systems, their security issues and impact on users.
I hope that the article will be useful to everyone.
Keywords:
Electronic commerce, digital payment systems, online business, fintech,
blockchain, security, electronic transactions, mobile payments, internet banking, electronic
commerce.
Аннотация:
В статье анализируется роль и значение электронной коммерции и
платежных систем в современной экономике. Рассматриваются этапы развития
электронной коммерции, ее основные виды и возможности, которые она открывает
для субъектов предпринимательской деятельности. В статье также рассматриваются
виды цифровых платежных систем, вопросы их безопасности и влияние на
пользователей. Надеюсь, статья будет полезна всем.
Ключевые слова:
Электронная коммерция, цифровые платежные системы,
онлайн-бизнес, финтех, блокчейн, безопасность, электронные транзакции, мобильные
платежи, интернет-банкинг, электронная коммерция.
Kirish.
Elektron tijorat (e-commerce) va to'lov tizimlari bugungi raqamli iqtisodiyotning
asosi sifatida dunyo bo'ylab keng tarqalgan va muvaffaqiyatli rivojlanayotgan sohalardir.
Internet texnologiyalarining tezkor rivojlanishi, mobil qurilmalar va raqamli platformalar
orqali savdolarni amalga oshirish imkoniyatlari biznes va iste'molchilar o'rtasidagi aloqalarni
butunlay o'zgartirdi. Elektron tijorat nafaqat global miqyosda, balki milliy bozorlarda, shu
jumladan O'zbekistonda ham o'zining keng tarqalishi va o'sish sur'atlari bilan e'tiborga
molik.So'nggi yillarda elektron tijorat va onlayn savdo platformalari kuchli rivojlanishni
boshdan kechirmoqda. Bugungi kunda foydalanuvchilar onlayn do'konlar, mobil ilovalar va
raqamli savdo tarmoqlari orqali turli xil mahsulot va xizmatlarni qulay va tezkor ravishda
sotib olishlari mumkin. B2C (Business to Consumer), B2B (Business to Business), va C2C
(Consumer to Consumer) kabi turli elektron tijorat modellarining keng tarqalishi,
YOSH OLIMLAR
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/yo
126
iste'molchilar uchun yangi imkoniyatlar yaratmoqda va bozorni sezilarli darajada
raqobatbardosh qilib qo'ymoqda.Bundan tashqari, elektron to'lov tizimlari, masalan, kredit,
debet kartalari, mobil to'lovlar, elektron hamyonlar (e-wallets), va hatto kriptovalyutalar
orqali amalga oshiriladigan to'lovlar savdo jarayonlarini ancha qulay va xavfsiz qilishga
yordam bermoqda. Onlayn to'lovlar iste'molchilarga nafaqat qulaylik, balki xavfsizlik va
maxfiylikni ta'minlaydigan innovatsion imkoniyatlarni taqdim etmoqda. To'lov tizimlarining
o'zgarishi va ulkan imkoniyatlari, xususan raqamli valyutalar va P2P (peer-to-peer)
tizimlarining paydo bo'lishi, xalqaro savdolarni yanada osonlashtirmoqda va yangi iqtisodiy
modelga asos solmoqda.Shu bilan birga, elektron tijorat va to'lov tizimlarining rivojlanishi
bilan bir qatorda, bu sohalarda xavfsizlik muammolari, firibgarlik va to'lov tizimlarining
ishonchliligi kabi muammolar ham yuzaga kelmoqda. Ushbu muammolarni bartaraf etish
uchun texnologik yangiliklar, o'zgaruvchan qonunlar va foydalanuvchilarning ongli
savodxonligi muhim ahamiyat kasb etadi.Ushbu maqolada elektron tijorat va to'lov
tizimlarining umumiy holati, rivojlanish tendensiyalari, afzalliklari va yuzaga kelayotgan
muammolar tahlil qilinadi. Shuningdek, elektron tijorat va to'lov tizimlarining kelajagi,
ularning iqtisodiyotdagi o'rni va bizning kundalik hayotimizdagi roli haqida ham so'z
yuritiladi. Bu mavzu bugungi kunda nafaqat iqtisodchilar, balki har bir iste'molchi uchun ham
dolzarb ahamiyatga ega.
Mavzuga doir adabiyotlar tahlili.
Elektron tijorat va to'lov tizimlari sohasida turli
ilmiy va amaliy tadqiqotlar mavjud bo'lib, ular bu sohalarning rivojlanishi, xususiyatlari,
foydalari va muammolariga doir muhim ma'lumotlar taqdim etadi. Adabiyotlar tahlili, asosan,
elektron tijoratning turli modellarini, to'lov tizimlarining ishlash prinsiplarini va ushbu
tizimlarning iqtisodiy va ijtimoiy ta'sirini o'rganish bilan bog'liq.
Elektron tijoratning
rivojlanishi va uning asosiy modellariga doir tadqiqotlar
Elektron tijoratni o'rganish sohasidagi birinchi ishlanmalar, asosan, Internetning 1990-
yillarda ommalashishi va raqamli iqtisodiyotning rivojlanishi bilan boshlangan. Shu davrda
elektron tijoratning B2C (Business to Consumer) modeli ommalashdi. Bir nechta
tadqiqotchilar, masalan,
Turban et al. (2006)
, elektron tijoratni biznesning yangi strategik
yo'nalishi sifatida ta'riflagan. Ular, shuningdek, onlayn do'konlar, to'lov tizimlari va mijozlarga
xizmat ko'rsatishning ahamiyatini ta'kidlashgan.Yana bir muhim ish,
Laudon va Traver
(2016)
tomonidan olib borilgan tadqiqotdir, unda elektron tijoratning turli modellarini (B2B,
B2C, C2C) tahlil qilgan. Tadqiqotchilar, shuningdek, elektron tijoratning muvaffaqiyati uchun
marketing, xarajatlarni boshqarish, logistika va to'lov tizimlarining moslashuvi muhim
ahamiyatga ega ekanligini qayd etganlar.
Elektron to'lov tizimlari sohasida ham ko'plab ilmiy ishlar mavjud.
Shih (2006)
o'zining
tadqiqotlarida, elektron to'lov tizimlarining biznes va iste'molchilar uchun qanday muhim rol
o'ynashini o'rganib chiqqan. U, shuningdek, mobil telefonlar va internet orqali to'lovlarni
amalga oshirishning iqtisodiy samaradorligini ta'kidlagan.
Poustie et al. (2008)
tomonidan
olib borilgan tadqiqotda, onlayn to'lovlar xavfsizligi va ishonchliligi masalalari ko'rib
chiqilgan. Bu ishda, to'lov tizimlarining rivojlanishiga qarshi xavf-xatarlar, masalan, firibgarlik
va ma'lumotlarni o'g'irlash holatlari tahlil qilindi.
YOSH OLIMLAR
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/yo
127
Chong et al. (2010)
o'zining tadqiqotida, to'lov tizimlarining muhim xususiyatlarini,
masalan, operatsion qulaylik, xavfsizlik va tezkorlikni tahlil qilgan. Ular to'lov tizimlarining
mukammalligi, mijozlar va biznes uchun katta foyda keltirishi mumkinligini ta'kidlaganlar.
Kuzatuvchilarning fikriga ko'ra, global miqyosda to'lov tizimlarining rivojlanishi,
raqamli valyutalar va kripto to'lov tizimlarining paydo bo'lishi bilan yanada kuchaygan.
Narayan va Ravi (2014)
tomonidan olib borilgan tadqiqotda, raqamli valyutalar va
kriptovalyutalar (masalan, Bitcoin) to'lov tizimlarini qanday o'zgartirishi haqida so'z boradi.
Tadqiqotda raqamli to'lov tizimlarining kelajagi, ularning xavfsizlik masalalari va ijtimoiy
ta'siri ko'rib chiqilgan.
Rogoff (2016)
tomonidan yozilgan kitobda esa, raqamli valyutalar va
elektron to'lov tizimlarining global iqtisodiyotga qanday ta'sir ko'rsatishi tahlil qilingan. U,
kriptovalyutalarning kelajagi va ularning markazlashtirilgan bank tizimlaridan qanday ajralib
turishini yoritadi.
Elektron tijorat va to'lov tizimlarining xavfsizligi masalalari alohida e'tiborga molikdir.
Harris (2008)
o'zining tadqiqotida onlayn to'lov tizimlarining xavfsizligi va ishonchliligini
ta'kidlab, foydalanuvchilarni firibgarlikdan himoya qilishda qanday strategiyalarni qo'llash
kerakligini ko'rsatgan. Shuningdek,
Dai et al. (2017)
tomonidan olib borilgan tadqiqotda,
to'lov tizimlarining foydalanuvchi maxfiyligi va ma'lumotlarni himoya qilish masalalari
muhokama qilingan. Tadqiqotda, shuningdek, xalqaro to'lov tizimlarining farqlari va
xavfsizlikni ta'minlash uchun ishlab chiqilgan yangi usullar taqdim etilgan.
Bir qator tadqiqotlarda elektron tijorat va to'lov tizimlarining kelajagi va ularning
rivojlanish istiqbollari ko'rib chiqilgan.
Kwak et al. (2015)
o'zining tadqiqotida, raqamli
texnologiyalar va sun'iy intellektning elektron tijoratga ta'sirini o'rganib chiqqan. Ularning
fikriga ko'ra, kelajakda avtomatlashtirilgan tizimlar va sun'iy intellekt mijozlarga individual
yondashuvni kuchaytirishi, to'lov jarayonlarini tezlashtirishi va ishonchni oshirishi
mumkin.Shuningdek,
Chen (2020)
tomonidan olib borilgan tadqiqotda, blockchain
texnologiyasining to'lov tizimlaridagi rolini o'rganish taklif qilingan. Tadqiqotda, blockchain
texnologiyasining xavfsizlikni ta'minlash, shaffoflikni oshirish va tranzaktsiyalarni
tezlashtirishdagi ahamiyati tahlil qilingan.
Natija va Muhokama
Elektron tijorat va to'lov tizimlari zamonaviy iqtisodiyotning ajralmas qismiga aylangan
va ularning roli har bir sohada tobora ortib bormoqda. Tadqiqotlar va o'rganishlar shuni
ko'rsatadiki, elektron tijorat nafaqat global bozorlarda, balki mahalliy bozorlar, shu jumladan
O'zbekiston kabi rivojlanayotgan mamlakatlarda ham tez rivojlanmoqda. B2C, B2B, C2C kabi
elektron tijorat modellari turli biznes strategiyalarini qo'llashga imkon yaratmoqda, shu bilan
birga, to'lov tizimlarining ishlash prinsiplari va ularning xavfsizligi ham ahamiyat kasb
etmoqda.Elektron to'lov tizimlarining rivojlanishi, masalan, mobil to'lovlar, elektron
hamyonlar (e-wallets), kredit/debet kartalari va kriptovalyutalar orqali amalga oshiriladigan
tranzaktsiyalar, biznes va iste'molchilarga qulaylik, tezlik va xavfsizlikni ta'minlaydi.
Shuningdek, to'lov tizimlarining global integratsiyasi, internetning keng tarqalishi va
innovatsion texnologiyalar, savdolarni yanada osonlashtirmoqda va yangi iqtisodiy modelga
asos solmoqda.
Bundan tashqari, to'lov tizimlarining xavfsizligi masalasi juda muhim bo'lib qolmoqda.
Firibgarlik va ma'lumotlarning o'g'irlanishi kabi xavf-xatarlar, tizimlar va foydalanuvchilar
YOSH OLIMLAR
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/yo
128
uchun katta muammo bo'lib, bu sohada yangi xavfsizlik choralarini joriy etish zaruriyatini
keltirib chiqarmoqda. Shuningdek, yangi texnologiyalar, masalan, blockchain va sun'iy
intellektning qo'llanilishi, bu tizimlarning yanada ishonchli va samarali bo'lishiga yordam
beradi.
Elektron tijorat va to'lov tizimlarining kelajagi juda porloq bo'lib, bu sohalarda
innovatsiyalar va yangi texnologiyalar jadal rivojlanmoqda. Internet va mobil
texnologiyalarning rivojlanishi orqali onlayn savdo yangi imkoniyatlarni yaratmoqda. Biroq,
bu sohaning o'sishi bilan birga, foydalanuvchilar uchun xavfsizlik muammolari ham sezilarli
darajada ortadi. Firibgarlik, ma'lumotlarni o'g'irlash va shaxsiy ma'lumotlarning xavfsizligi
bilan bog'liq muammolarni bartaraf etish uchun kuchli xavfsizlik tizimlarini yaratish zarur.
Elektron tijoratning rivojlanishi nafaqat iqtisodiy, balki ijtimoiy ta'sir ko'rsatmoqda.
Onlayn savdo va to'lov tizimlarining qulayligi odamlarning turmush tarzini o'zgartiradi,
chunki ular mahsulot va xizmatlarni tezda va oson sotib olish imkoniyatiga ega bo'ladilar. Shu
bilan birga, onlayn bizneslarning o'sishi bilan, jismoniy do'konlar va an'anaviy tijorat sohalari
uchun raqobat kuchaymoqda. Bu holat, yangi ish o'rinlari yaratish va iqtisodiy rivojlanishga
yangi turtki berish bilan birga, shuningdek, savdo usullarining evolyutsiyasi va raqamli
iqtisodiyotga moslashish zaruratini keltirib chiqarmoqda.Elektron tijorat va to'lov
tizimlarining xalqaro integratsiyasi va innovatsiyalar, xususan blockchain texnologiyasi va
kriptovalyutalar, o'z navbatida, tranzaktsiyalarni yanada tez, shaffof va xavfsiz qilish
imkoniyatlarini yaratadi. Lekin, bu yangi texnologiyalarni keng joriy etish va ularning yirik
bozorlarda muvaffaqiyatli ishlashini ta'minlash uchun qonunchilik va tartibga solish zarur.
Shuningdek, bu sohalarda raqamli savodxonlikning o'sishi va foydalanuvchilarni himoya
qilish uchun global hamkorlik va davlatlararo shartnomalar muhim ahamiyatga ega. Raqamli
to'lov tizimlarining yangi model va texnologiyalarini ishlab chiqishda iqtisodchilar,
huquqshunoslar va texnologiya mutaxassislari birgalikda ishlashlari lozim.
Elektron tijorat va to'lov tizimlari zamonaviy iqtisodiyotning ajralmas qismiga aylanib,
ularning roli har bir sohada tobora ortib bormoqda. Internet va mobil texnologiyalarining
rivojlanishi, onlayn savdolar va to'lov tizimlarining kengayishiga olib keldi. Elektron tijorat
nafaqat global bozorlarda, balki mahalliy bozorlar, xususan, O'zbekistonda ham tez
rivojlanmoqda. B2C, B2B, C2C kabi turli modellarning ommalashuvi, biznesga yangi
imkoniyatlar yaratdi, shuningdek, iste'molchilarga yanada qulay va xavfsiz xizmatlar taqdim
etmoqda.
To'lov tizimlarining rivojlanishi, mobil to'lovlar, elektron hamyonlar (e-wallets),
kriptovalyutalar kabi texnologiyalar savdo jarayonlarini yanada tezlashtirishi va
osonlashtirishi mumkin. Biroq, xavfsizlik muammolari, masalan, firibgarlik va ma'lumotlarni
o'g'irlash masalalari ham jiddiy ahamiyatga ega. Elektron tijoratning muvaffaqiyatli
rivojlanishi va to'lov tizimlarining samarali ishlashini ta'minlash uchun xavfsizlik choralarini
mustahkamlash, foydalanuvchi himoyasini kuchaytirish zarur.
Xavfsizlikni kuchaytirish:
Elektron tijorat va to'lov tizimlarida firibgarlik va
ma'lumotlarni o'g'irlashning oldini olish uchun kuchli xavfsizlik choralarini joriy etish zarur.
Blockchain texnologiyasi va ikki faktorli autentifikatsiya kabi xavfsizlik usullarini keng
qo'llash muhimdir.
YOSH OLIMLAR
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/yo
129
Raqamli savodxonlikni oshirish:
Foydalanuvchilarni elektron tijorat va onlayn to'lov
tizimlaridan foydalanishda yanada ongli va ehtiyotkor qilish uchun raqamli savodxonlikni
oshirish kerak. Mijozlarga xavfsiz va ishonchli to'lov tizimlaridan foydalanishni o'rgatish,
firibgarlikdan saqlanishga yordam beradi.
Huquqiy va tartibga solish tizimlarini takomillashtirish:
Elektron tijorat va to'lov
tizimlarining global integratsiyasi bilan birga, ularni tartibga solish uchun xalqaro
qonunchilikni birlashtirish va yangi me'yoriy hujjatlar yaratish muhimdir. Bu tizimlarning
xavfsiz va samarali ishlashini ta'minlashga yordam beradi.
Innovatsion texnologiyalarni qo'llash:
Sun'iy intellekt, big data va machine learning
kabi innovatsion texnologiyalarni elektron tijorat va to'lov tizimlarida qo'llash, mijozlarga
xizmat ko'rsatishni yanada yaxshilash va biznesning samaradorligini oshirishga yordam
beradi. Bunday texnologiyalar, shuningdek, xavfsizlikni mustahkamlashda ham yordam
berishi mumkin.
Mahalliy bozorlarni rivojlantirish:
O'zbekiston kabi rivojlanayotgan mamlakatlarda
elektron tijorat va to'lov tizimlarining o'sishini rag'batlantirish uchun, davlat tomonidan
ma'lum imtiyozlar va subyektlarga osonlashtirilgan sharoitlar yaratish zarur. Shuningdek,
raqamli infratuzilmani yanada yaxshilash va internetga kirish imkoniyatlarini kengaytirish
talab etiladi.
Mijozlar bilan aloqalarni yaxshilash:
Elektron tijorat va to'lov tizimlarining samarali
ishlashida, mijozlar bilan doimiy aloqada bo'lish muhim ahamiyatga ega. Onlayn savdo
platformalarida mijozlarning fikr-mulohazalarini eshitish, ularning ehtiyojlarini qondirish va
xizmat sifatini doimiy ravishda yaxshilashga yo'naltirilgan strategiyalar ishlab chiqish zarur.
Foydalanilgan adabiyotlar/Используемая литература/References:
1.
Ergash o’g’li, Qodirov Farrux, and Berdiyev Sardor Sobir o’g’li. "DEVELOPMENT OF
MATHEMATICAL APPLICATIONS IN THE PROGRAM OF EXISTING SCRIPT LANGUAGE."
2.
Qodirov, F. E., S. S. Jo'rayev, and V. N. Qalandarov. "INFORMATION ARCHITECTURE IN
SITE
DESIGN."
НАУКА
И
НАУЧНЫЙ
ПОТЕНЦИАЛ-ОСНОВА
УСТОЙЧИВОГО
ИННОВАЦИОННОГО РАЗВИТИЯ ОБЩЕСТВА
. 2019.
3.
Qodirov, F. E., et al. "FEATURES OF INTEL CORE i9 X-SERIES PROCESSORS AND ITS
ADVANTAGE FROM OTHER PROCESSORS."
ПУТИ ПОВЫШЕНИЯ РЕЗУЛЬТАТИВНОСТИ
СОВРЕМЕННЫХ НАУЧНЫХ ИССЛЕДОВАНИЙ
. 2019.
4.
Ergash o’g’li, Qodirov Farrux, and Bozorova Irina Jumanazarovna. "METHODS OF
DISPLAYING MAIN MEMORY ON CACHE."
Ответственный редактор
(2020): 6.
5.
Qodirov, F. E. "Methodological aspects and importance of development of medical
services through econometric modeling and forecasting options."
academy. uz/index. php/yo
.
6.
Ergash o’g’li, Qodirov Farrux. "Hududlarni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirishda har bir
hududning о ‘ziga xos xususiyatlari."
Scientific Journal of Actuarial Finance and
Accounting
4.09 (2024): 178-183.
7.
Qodirov, F. E., O. D. Doniyorov, and H. Shokirov Sh. "Basic concepts of information
security in information systems. Wide threats and their consequences."
концепции
устойчивого развития науки в современных условиях
(2021): 153-155.
YOSH OLIMLAR
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/yo
130
8.
Қодиров, Ф. "ЗАМОНАВИЙ КОМПЬЮ ТЕР УЙИНЛАРИ ВА УЛАРНИНГ
СИНФЛАНИШИ."
МУХАММАД
АЛ-ХОРАЗМИЙ
НОМИДАГИ
ТОШКЕНТ
АХБОРОТ
ТЕХНОЛОГИЯЛАРИ УНИВЕРСИТЕТИ КАРШИ ФИЛИАЛИ
(2019).
9.
Qodirov, F. "YOSHLAR MA’NAVIYATINI YUKSALTIRISHDA MILLIY ONLAYN KITOB
DO’KONINI ISHLAB CHIQISH VA TADBIQ ETISH."
МУХАММАД АЛ-ХОРАЗМИЙ НОМИДАГИ
ТОШКЕНТ АХБОРОТ ТЕХНОЛОГИЯЛАРИ УНИВЕРСИТЕТИ КАРШИ ФИЛИАЛИ
(2019).
10.
Qodirov,
F.
"MASOFAVIY
TA’LIMDA
O’QISHNING
QULAYLIKLARI
VA
KAMCHILIKLARI."
МУҲАММАД
АЛ-ХОРАЗМИЙ
НОМИДАГИ
ТОШКЕНТ
АХБОРОТ
ТЕХНОЛОГИЯЛАРИ УНИВЕРСИТЕТИ ҚАРШИ ФИЛИАЛИ
(2020).
11.
Ergash o’g’li, Qodirov Farrux. "ECONOMETRIC MODELING OF THE DEVELOPMENT OF
MEDICAL SERVICES TO THE POPULATION OF THE REGION."
Berlin Studies Transnational
Journal of Science and Humanities
2.1.1 Economical sciences (2022).
12.
Кодиров, Ф. "АНАЛИЗ БИОСИГНАЛОВ В ЭЛЕКТРОКАРДИОГРАФИИ И МЕТОДЫ ИХ
ОБРАБОТКИ."
МУҲАММАД
АЛ-ХОРАЗМИЙ
НОМИДАГИ
ТОШКЕНТ
АХБОРОТ
ТЕХНОЛОГИЯЛАРИ УНИВЕРСИТЕТИ ҚАРШИ ФИЛИАЛИ
(2020).
13.
Қодиров, Ф. "СОЗДАНИЕ ПРОГРАММНОГО ОБЕСПЕЧЕНИЯ И АППАРАТА
ЭЛЕКТРОННОЙ
БИБЛИОТЕЧНОЙ
СИСТЕМЫ
НА
ОСНОВЕ
QR-КОДОВОЙ
ТЕХНОЛОГИИ."
Kokand University
(2020).
14.
Bozorova, Irina Jumanazarovna, and Dilfuzaxon Mamasharipovna Karayeva. "Modern
programming technologies and their role."
интеллектуальный капитал xxi века
. 2020.
15.
Qodirov, F. "Aholiga tibbiy xizmat ko ‘rsatish sohasining kelgusi holatini
bashoratlash."
Samarqand iqtisodiѐt va servis instituti
(2022).
16.
Qodirov, F. "QR-kod texnologiyasi asosida elektron kutubxona tizimini dasturiy va
apparat taminotini yaratish."
Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot
texnologiyalari universiteti Qarshi filiali
(2021).
17.
Қодиров, Фаррух, and X. Мухитдинов. "АҲОЛИГА ТИББИЙ ХИЗМАТ КЎРСАТИШДАН
ОЛИНГАН ДАРОМАД ВА ХАРАЖАТЛАРНИ БИЗНЕС ИННОВАЦИОН МОДЕЛИ."
Raqamli
iqtisodiyot va axborot texnologiyalari
2.3 (2022): 136-141.
18.
Qodirov, F. "Optimum solutions for the development of medical services in private
clinics."
Muhammad al-Xorazmiy nomidagi Toshkent axborot texnologiyalari universiteti Qarshi
filiali
(2022).
19.
Qodirov, F. "Қашқадарё ҳудуди аҳолисига хизмат кўрсатиш тармоқлари ва уларга
таъсир этувчи омиллар."
O ‘zbekiston Qishloq Va Suv xo ‘jaligi” Jurnali
(2022).
20.
Қодиров, Ф. "Вилоят аҳолисига соғлиқни сақлаш хизматлари кўрсатиш
тармоқлари ривожланиш механизмининг статистик таҳлили."
Andijon Mashinasozlik
Instituti
(2022).
21.
Қодиров, Ф. "Аҳолига тиббий хизмат кўрсатиш соҳасининг келгуси ҳолатини
башоратлаш."
Самарқанд иқтисодиѐт ва сервис институти
(2022).
22.
Қодиров, Фаррух, and X. Мухитдинов. "АҲОЛИГА ТИББИЙ ХИЗМАТ КЎРСАТИШДАН
ОЛИНГАН ДАРОМАД ВА ХАРАЖАТЛАРНИ БИЗНЕС ИННОВАЦИОН МОДЕЛИ."
Raqamli
iqtisodiyot va axborot texnologiyalari
2.3 (2022): 136-141.
YOSH OLIMLAR
ILMIY-AMALIY KONFERENSIYASI
in-academy.uz/index.php/yo
131
23.
Қодиров, Ф. "Қашқадарё вилояти аҳолисига тиббий хизмат кўрсатиш
тармоқларини ривожлантиришнинг истиқболлари."
o ‘zbekiston qishloq va suv xo ‘jaligi»
âà «Agro ilm
(2022).
24.
Бозорова, Ирина Жуманазаровна. "Создание программного обеспечения
электронной библиотечной системы на основе QR-кодовой технологии."
Теория и
практика современной науки
. 2020.
25.
Zoxidov, J. B., F. E. Qodirov, and I. J. Bozorova. "QUARTUS II PROJECT CONCEPT AND ITS
OPPORTUNITIES AND PROBLEMS."
АКТУАЛЬНЫЕ ПРОБЛЕМЫ ТЕХНИЧЕСКОГО И
ТЕХНОЛОГИЧЕСКОГО ОБЕСПЕЧЕНИЯ ИННОВАЦИОННОГО РАЗВИТИЯ
. 2019.
26.
Маматмурадова, М. У., И. Ж. Бозорова, and Ф. Э. Кодиров. "СОЗДАНИЕ И
ЭФФЕКТИВНОЕ ИСПОЛЬЗОВАНИЕ ИННОВАЦИОННЫХ ТЕХНОЛОГИЙ И РЕСУРСОВ
ЭЛЕКТРОННОГО ОБУЧЕНИЯ В НЕПРЕРЫВНОМ ОБРАЗОВАНИИ."
Инновации в
технологиях и образовании
. 2019.
27.
Ergash o’g’li, Qodirov Farrux, and Bozorova Irina Jumanazarovna. "METHODS OF
DISPLAYING MAIN MEMORY ON CACHE."
Ответственный редактор
(2020): 6.
