EDVARD TAYLOR –ETNOLOGIYADA EVOLYUTSIONISTIK MAKTAB ASOSCHISI.

1005

ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 2

EDVARD TAYLOR –ETNOLOGIYADA EVOLYUTSIONISTIK MAKTAB

ASOSCHISI.

Mohlaroyim Yarashova

Osiyo xalqaro universiteti o’qituvchisi.

https://doi.org/10.5281/zenodo.14901912

Annotasiya

. Ushbu maqolada etnologiyaning evolutsionistik maktabi va uning asoschisi

Edvard Taylor faoliyati, qarashlari va ilgari surgan g’oyasi haqida qisqacha ma’lumot

keltirilgan.

Kalit so’zlar:

Evolutsionizm, sivilizatsiya, madaniyat, animizm, progressiv.

ЭДВАРД ТЕЙЛОР – ОСНОВАТЕЛЬ ЭВОЛЮЦИОНИСТСКОЙ ШКОЛЫ В

ЭТНОЛОГИИ

Аннотация

. В данной статье дается краткий обзор деятельности, взглядов и

идей эволюционистской школы этнологии и ее основателя Эдварда Тейлора.

Ключевые слова:

Эволюционизм, цивилизайия, культура, анимизм, прогрессивный.

EDWARD TAYLOR – FOUNDER OF THE EVOLUTIONIST SCHOOL IN

ETHNOLOGY.

Abstract.

This article gives a brief overview of the activities, views and ideas of the

evolutionist school of ethnology and its founder Edward Taylor.

Key words:

Evolutionism, civilization, culture, animisim, progressive.

XIX asrning o‘rtalariga kelib etnologiyada etnomadaniy materiallar asosida o‘ziga xos

talqin beruvchi yangi yo‘nalishlar, konsepsiyalar va maktablar paydo bo‘ldi. Ularning ayrimlari

qat’iy ilmiy yo‘nalishga taalluqliligi va tizimlashgan shakli bilan ajralib turganligi bois juda

qisqa muddatda ommalashib ketgan.Shulardan dastlabkisi evolutsionizm maktabi edi.

Dastlabki etnologik nazariya — evolutsionizmning rasman shakllanishi XIX asr

o'rtalaridagi umummetodologik dasturlar va kashfiyotlarning amalga oshirilishi bilan bevosita

bog’liq bo’lgan. Bunday qarashlar orasida o‘sha davr fanida rivojlanish, taraqqiyot, evolutsiya

qoidalarining tasdiqlanishi muhim ahamiyat kasb etgan. Unga ko‘ra dunyodagi har qanday

o‘zgarish ichki determinizm (narsa va hodisalarning sababiy bog’lanishi)ga asoslanadi. Mazkur

nazariya asosida dastlab tabiiy fanlardagi ko'plab jarayonlarga izoh va tavsiflar berilgan. Tabiiy

fanlardagi bunday qarashlarning o‘zaro kurashi XIX asrda evolutsionalizm g‘oya- sining

yaratilishi va oxir oqibat uning g‘alabasiga sabab bo’lgan.[1] Evolutsionizrn nazariyasi tabiiy

fanlarda keskin burilish yasashi bilan birga inson va madaniyatlar to‘g‘risidagi mashhur g‘oyani

etnologiya faniga ham olib kirgan. O‘z navbatida, ko‘plab evolutsionistlar o‘z asarlarini tabiiy

fanlarda erishilgan kashfiyotlardan ilhomlanib, ruhlanib yaratganliklarini e’tirof etganlar.

1006

ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 2

Evolutsionizm tarafdorlari o‘zlarining asosiy qarashlari, vazifalarini insoniyat madaniyati

rivojlanishida umumiy qonuniyatlarning kashf etilishi va asoslanishida, turli xalqlar mada-

niyatlarining rivojlanishida deb hisoblaganlar.

E. Taylor (1832 — 1917-yillar). Buyuk ingliz olimi Edvard Taylor etnologiyadagi

evolutsionistik maktabning asoschisi hisoblanadi. U 1865-yil nashr etilgan «Insoniyatning

qadimgi tarixi haqida tadqiqot» nomli kitobida o‘zining evolutsionistik g‘oyalarini ilgari

surgan.[2] Taylor insoniyat madaniyatining ibtidoiylikdan zamonaviy sivilizatsiyagacha bo‘lgan

tarixiy rivojlanish bosqichlarini, xalqlar orasidagi o'zaro tafovut irqiy farqqa asoslanmasdan,

balki madaniyatlar rivojlanishining turli zinapoyalari hamda xalqlar madaniyatining o'zaro

aloqasi va vorisligi kabi g‘oyalar bilan bog‘liq deb hisoblagan.[1] Taylor o‘zining

evolyutsionistik konsepsiyasini «Ibtidoiy madaniyat» (1871) nomli fundamental asarida bayon

etgan. Mazkur asarda olim madaniyatni olg‘a siljituvchi taraqqiyot g‘oyasini har tomonlama

rivojlantirgan holda J.de Mestraning «Tubanlashish g‘oyasi»ga qarama-qarshi qo‘ygan. J.de

Mestra ilgari surgan g‘oya mohiyatiga ko‘ra, madaniyatning ilk bosqichlarida yerda yarim

sivilizatsiyalash- gan odamlar yashaganlar va ularning kevingi rivojlanishi ikki yo‘ldan borgan.

Bu jarayonda bir guruh kishilar yovvoyilik tomon orqaga ketgan bo‘lsalar, boshqa bir

jamoa sivilizatsiyalashgan jamiyat sari taraqqiy qilgan, — deyiladi. Taylor esa tarixiy va tabiiy

katalizator natijasida madaniyatdagi regressiv o‘zgarishlarni rad etmagan holda, insoniyat

tarixida madaniyatning evolutsion taraqqiyotmi asosiy yo‘nalish sifatida qat’iy ta’kidlagan. U

o‘z mulohazalarini evolutsionizmning «insoniyat tabiatning bir bo‘lagi bo‘lganligi uchun ham

tabiiy qonuniyatlar asosida rivojianadi»[1] — degan g‘oya asosida shakllantirgan. Shu boisdan

ham barcha odamlarning psixologiyasi va intellektual qobiliyati o’xshash, ularda madaniyatning

bir xil xususiyatlarini ko'rish mumkin, kishilarning rivojlanishi ham o‘xshash qonuniyatlarga

asoslanadi. Taylorning fikricha, madaniyatning turli shakllari «bosqichma-bosqich rivojlanishida

ularning har biri, shubhasiz, o'tmish bilan bog‘liq bo‘lish bilan birga kelajakning shakilanishida

muhim rol o’ynaydi. Taraqqiyotning mazkur ketma-ketligi barcha xalqlar, shu jumladan,

rivojlanishida eng orqada qolgan xalqlardan tortib sivilizatsiyalashgan xalqlargacha, hammasini

o‘zaro yagona uzluksiz bir tizimga birlashtiradi.

Taylor o‘z tadqiqotlarida ibtidoiy odamlarning diniy e’tiqodlari madaniyatning barcha

ko‘rinishlariga nisbatan birmuncha ko‘proq qiziqish uyg‘otgan va u bu borada dinning paydo

bo‘lishi to‘g‘risidagi animistik nazariyani ishlab chiqqan. Ibtidoiy odamlaming diniy

e’tiqodlarini o'rganish asnosida Taylor ularga insoniyat va uning madaniyati uyg‘unligi nuqtai

nazardan yondashgan. Uning fikricha, «yovvoyi odamlar»ning e’tiqodlari va marosimlari turli-

tuman mazmunsiz qorishmadan emas, balki o‘zaro ketma-ketlikka va mantiqiy asosga ega

bo’lgan urf-odatlardan iborat. Eng muhimi, bularning barchasi zaminida olim ta’kidlaganidek,

1007

ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 2

«Ilohiy zotga e’tiqod» yoki boshqachasiga aytganda, ruh va jonga ishonch g'oyasi

mujassamlashgan. Taylor o‘z qarashlari asosida «animizm» nazariyasini shakllantirgan.[2] U

animizm ildizlarini ibtidoiy odam tasavvuridagi tush, tush ko‘rishning o‘ziga xos xususiyati,

kasallik, o‘lim kabi hodisalar sabablarini izohlash bilan bog‘laydi. Taylor ularni izohlashda

ibtidoiy odamlar tasavvuridagi «har bir odamda jon bo‘lib, ular inson tanasini vaqtinchalik (tush

ko‘rish vaqtida) yoki butunlay (vafot etganda) tark etadi»[1], — degan g‘oyani asos qilib olgan.

O‘z navbatida jon to‘g‘risidagi bunday qarash keyinchalik dunyoviy dinlarda ham

rivojlangan. Ibtidoiy odamlaming magik fikrlash qoidasi asosida har bir narsaning joni va ruhi

mavjudligi to‘g‘risidagi tasavvurlar paydo bo’lgan va natijada hayvonlar hamda tabiiy

kuchlarning ruhi, boshqa olamdagi hayotga ishonch, tabiatdagi ilohlar va oxir oqibatda yagona

tangri taologa bo’lgan e’tiqod shakllangan deb ta’kidlaydi. Taylorning evolutsionistik qarashlari

etnologiyadagi dastlabki «inqilobiy» nuqtai nazarlardan biri edi.[2] Evolutsionistlar

qarashlarining muhim jihatlaridan biri shundaki, mazkur nazariya tarafdorlari ilk bora tarixiy

jarayonlaming yaxlitliligi va madaniyat taraqqiyotining progressivligi to‘g‘risidagi izchil

konsepsiyani ilgari surganlar. Biroq, evolutsionizm konsepsiyasi, shu jumladan, Taylor

qarashlarining kamchiligi borasida, bir muncha kechroq bo’lsa-da, qator tanqidiy fikrlar bayon

etilgan. Taylor qarashlarining izdoshlari boshqa mamlakatlarda ham mavjud edi. Shu bois uning

qarashlari juda tez muddatda etnologiyada yetakchi qarashlarga aylangan.

REFERENCES

1.

A.A. Ashirov, Sh. Atadjanov. Etnologiya [Oliy o‘quv yurtlari talabalari uchun o‘quv

qo'llanma].Alisher Navoiy nomidagi O’zbekiston milliy kutubxonasi nashriyoti, T.:2007.

2.

M.B.Qurbonova.Etnologiya faninig asosiy yo’nalish va maktablari (O’quv-uslubiy

qo’llanma).-Buxoro:2019.

3.

Ярашова, М. . (2024). ЖАҲОН ЭТНОЛОГИЯСИ ФАНИ ВА УНИ ЎҚИТИШНИНГ

ЗАМОНАВИЙ МЕТОДОЛОГИЯСИ.

Modern Science and Research

,

3

(10), 362–368.

Retrieved from

https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/44901

4.

Ярашова, М. (2024). БУХОРО ВОҲАСИДА МАТО ВА МАТО ТАЙЁРЛАШ

УСУЛЛАРИ.

Modern Science and Research

,

3

(11), 782–787. Retrieved from

https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/48057

5.

Yarashova Mohlaroyim Shuhratovna. (2024). Muyiddin Ibn Arabiyning Tasavvuf

Ta’limotida Tahsil Olgan Ayol Ustozlari Va Ta’lim Bergan Ayol Shogirdlari.

Miasto

Przyszłości

,

52

,

622–625.

Retrieved

from

https://miastoprzyszlosci.com.pl/index.php/mp/article/view/4679

1008

ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 2

6.

Yarashova, M. (2024). ILK O’RTA ASR MANBALARIDA KIYIM-KECHAKLAR VA

ULAR BILAN BOG’LIQ ATAMALAR TAVSIFI.

Modern Science and Research

,

3

(12),

621–632.

Retrieved

from

https://inlibrary.uz/index.php/science-

research/article/view/58456

7.

Ярашова, М. (2025). ПАРАНЖИ ВА УНИНГ ЎРГАНИЛИШ ТАРИХИ.

Modern

Science

and

Research

,

4

(1),

160–168.

Retrieved

from

https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/60323

8.

Yarashova, M., Sa’dullayev, U., & Yo’ldosheva, F. (2025). BUXORO VOHASI

AYOLLARINING AN’ANAVIY BOSH KIYIMLARI- DO‘PPI VA RO‘MOL.

Modern

Science

and

Research

,

4

(1),

600–607.

Retrieved

from

https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/64116

9.

Yarashova , M. ., & Sultonova, M. (2025). BUXORO VOHASI DAFN MAROSIMI

KIYIMLARI VA ULAR BILAN BOG’LIQ IRIM-SIRIMLAR.

Modern Science and

Research

,

4

(1),

352–358.

Retrieved

from

https://inlibrary.uz/index.php/science-

research/article/view/63674. 10

.

10.

Toshpo’latova, S. (2025). FOROBIYNING DIDAKTIK QARASHLARI ASOSIDA

O’QUVCHILARNI TARIX FANIGA QIZIQTIRISH METODIKASI.

Modern Science

and Research

,

4

(1), 177-186.

11.

Toshpo‘latova,

S.,

Gadayeva,

M.,

&

Sadullayev,

U.

(2024).

SHARQ

ALLOMALARINING DIDAKTIK QARASHLARI.

Modern Science and Research

,

3

(12),

985-993.

12.

Gadayeva, M., Toshpolatova, S., & Sadullayev, U. (2024). TARIX FANLARINI

OQITISHDA MUZEYLARNING ORNI.

Modern Science and Research

,

3

(12), 994-1003.

13.

Sadullayev, U., Gadayeva, M., & Toshpo‘latova, S. (2024). MAHALLA–

QADRIYATLAR BESHIGI.

Modern Science and Research

,

3

(12), 1228-1238.

14.

Toshpo'latova

Shaxnoza

Shuhratovna.

(2024).

ILK

UYG'ONISH

DAVRI

NAMOYONDALARNING DIDAKTIK QARASHLARI ASOSIDA O'QUVCHILARNI

TARIX FANIGA QIZIQTIRIS METODIKASI.

https://doi.org/10.5281/zenodo.14520996

15.

Toshpo’latova,

S.

(2024).

TARIX

FANINI

O’QITISHDA

SAMARALI

METODLAR.

Modern Science and Research

,

3

(11), 774-782.

16.

Тошполатова, Ш. (2024). THE PRESENT IRANIANS.

Журнал универсальных

научных исследований

,

2

(5), 453-462.

17.

Toshpo’latova, S. (2024). BUXORODAGI SAROYLAR.

Modern Science and

Research

,

3

(5), 522-529.

1009

ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 2

18.

Toshpo’latova, S. (2024). O’RTA ASRLARDA OILA PEDAGOGIKASIGA OID

FIKRLAR.

Modern Science and Research

,

3

(12), 353-361.

19.

Toshpo’latova, S., & Xudoyqulov, S. (2024). History And Ethnology Of Olot

District.

Modern Science And Research

,

3

(5), 148-151.

20.

Toshpo’latova, S., & Jo’rayeva, M. (2024). HISTORY AND ARCHITECTURAL

MONUMENTS OF JONDOR DISTRICT.

Modern Science and Research

,

3

(2), 447-450.

21.

Qizi, R. S. S., Shukhratovna, T. S., & Karamatovna, M. A. (2024). Implementation of

Education and Protection of Children's Rights in the age of Technology.

SPAST

Reports

,

1

(7).

22.

Shuhratovna, T. S. (2024). Linguistic Anthropology.

European Journal Of Innovation In

Nonformal Education

,

4

(3), 432-437.

23.

Toshpo‘latova, S. S., & Naimov, I. N. (2023). MS ANDREYEV–O’RTA OSIYO

XALQLARI ETNOGRAFIYASINING YIRIK OLIMI.

Innovations in Technology and

Science Education

,

2

(8), 1214-1222.

24.

Toshpo’latova, S., & Tursuntoshova, S. (2024). Khoja Abdulkholiq Gijduvani.

Modern

Science and Research

,

3

(2), 87-93.

25.

Toshpo’latova, S. (2024). Ethnolinguistics Of Ethnologies Of Bukhara.

Modern Science

and Research

,

3

(2), 1004-1011.

26.

Toshpo’latova, S. (2024). Ethnolinguistics.

Modern Science and Research

,

3

(2), 500-507.

27.

Toshpo’latova, S. (2024). Religious Anthropology.

Modern Science and Research

,

3

(1),

504-510.

28.

Shakhnoza Shuhratovna, T. (2023). MS Andreyev’S Way Of Life.

American Journal of

Language, Literacy and Learning in STEM Education (2993-2769)

,

1

(10), 655-659.

29.

Shuhratovna, T. S. (2023). Ethnological Analysis Of National Costumes And Rituals Of

Tajiks In The Works Of MS Andreyev.

International Journal Of History And Political

Sciences

,

3

(12), 42-47.

30.

Toshpo’latova, S. (2023). MS Andreyev-Scientific Career.

Modern Science and

Research

,

2

(12), 801-807.

31.

Shuhratovna, T. S. (2023). Etymology Of Tajik Marriage Ceremony.

International

Journal Of History And Political Sciences

,

3

(11), 17-23.

32.

Toshpo’latova, S., & Ashurova, G. (2023). THE HISTORY AND DESCRIPTION OF

THE WORK OF MS ANDREYEV-" ARK BUKHARI".

Modern Science and

Research

,

2

(9), 404-409.

33.

Toshpo’latova, S. (2023). ETHNOLOGICAL ANALYSIS OF CALENDRICAL

CALCULATION AND LENGTH MEASUREMENTS OF KHUF VALLEY TAJIKS IN

1010

ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 2

THE RESEARCHES OF MS ANDREYEV.

Modern Science and Research

,

2

(10), 291-

299.

34.

Toshpo’latova, S. (2023). A STUDY OF THE WEDDING CEREMONY OF THE

TAJIKS OF AFGHANISTAN.

Modern Science and Research

,

2

(9), 84-89.

35.

Naimov, I., & Toshpo‘latova, S. (2023). Marriage Ceremony Of Tajiks In The Work Of

Mikhail Stepanovich Andreyev “Tadjiki Dolini Khuf”.

International Journal of

Intellectual Cultural Heritage

,

3

(1), 12-16.

36.

Toshpo‘latova, S. S. (2023). Tojiklar Milliy Kiyim-Kechaklari Va “Beshmorak”

Marosimining Etnologik Tahlili.

Scholar

,

1

(28), 395-401.

37.

Toshpo’latova, S., & Hoshimova, M. (2025). BERUNIY VA UNING DIDAKTIK

QARASHLARI.

Modern Science and Research

,

4

(1), 344-351.

38.

Toshpo’latova, S. (2024). ILK UYG’ONISH DAVRI NAMOYONDALARNING

DIDAKTIK QARASHLARI ASOSIDA O’QUVCHILARNI TARIX FANIGA

QIZIQTIRISH METODIKASI.

Modern Science and Research

,

3

(12), 643-651.

39.

Muyiddinov, B., Toshpo‘latova, S., & Gadayeva, M. (2025). TEMURIYLAR DAVRIDA

KUTUBXONACHILIK, HUJJATCHILIK VA ISH YURITISHNING O’ZIGA

XOSLIGI.

Modern Science and Research

,

4

(2), 97-105.

40.

Toshpo‘latova, S., Gadayeva, M., & Muyiddinov, B. (2025). BO’LAJAK

O’QITUVCHILARNING PEDAGOGIK-PSIXOLOGIK TAYYORGARLIGINI TARKIB

TOPTIRISH MODELI.

Modern Science and Research

,

4

(2), 106-116.

41.

Gadayeva, M., Toshpolatova, S., & Muyiddinov, B. (2025). TARIX DARSLARINI

OQITISHDA INTERFAOL METODLARNING AHAMIYATI.

Modern Science and

Research

,

4

(2), 87-96.

42.

Yuldosheva, F. . (2024). MIRZO ULUG’BEK KUTUBXONASI VA BUGUNGI

TAQDIRI.

Modern

Science

and

Research

,

3

(12),

741–749.

Retrieved

from

https://inlibrary.uz/index.php/

43.

-research/article/view/58564

44.

Yuldosheva , F. . (2024). BOLA TUG’ILISHI BILAN BOG’LIQ MAROSIMLAR

O’ZBEK XALQI HAYOTINING AJRALMAS QISMI SIFATIDA.

Modern Science and

Research

,

3

(11),

788–791.

Retrieved

from

https://inlibrary.uz/index.php/science-

research/article/view/48058

45.

Yuldosheva , F. Y. qizi. (2023). LEV NIKOLAYEVICH GUMILYOVNING “QADIMGI

TURKLAR” ASARIDA KOʻKTURKLAR YODGORLIKLARI XUSUSIDA.

GOLDEN

BRAIN

,

1

(16), 338–342. Retrieved from

https://researchedu.org/index.php/

46.

/article/view/3908

1011

ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 2

47.

45.

Yuldosheva , F. . (2025). MAHMUDXO‘JA BEHBUDIY – MILLATNING O‘Z

TAQDIRINI ANGLASHIDA YORQIN YULDUZ VA MILLIY UYG‘ONISH

DAVRINING RAMZI.

Modern Science and Research

,

4

(1), 420–427. Retrieved from

https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/60832

48.

46. Yuldosheva, F. ., & Abdihamidova , F. . (2025). BEHBUDIYNI KIM

O’LDIRGAN?.

Modern Science and Research

,

4

(1), 359–366. Retrieved from

https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/63681

49.

Юсупович, К. С. . (2024). КРАТКИЙ ОБЗОР НА ВЗАИМООТНОШЕНИЯ

УЗБЕКИСТАНА И ДВИЖЕНИЯ “ТАЛИБАН”, НА ФОНЕ ЗАХВАТА ТАЛИБАМИ

ВЛАСТИ В АФГАНИСТАНЕ В 2021 ГОДУ.

TA’LIM VA RIVOJLANISH TAHLILI

ONLAYN

ILMIY

JURNALI

,

4

(11),

227–229.

Retrieved

from

https://sciencebox.uz/index.php/ajed/article/view/12432

50.

Yusupovich, K. S. (2024). Abu Hafs Kabir and the Spread of the Hanafi Madhhab in

Transoxiana.

EUROPEAN

JOURNAL

OF

INNOVATION

IN

NONFORMAL

EDUCATION

,

4

(9),

204–207.

Retrieved

from

https://inovatus.es/index.php/ejine/article/view/4079

51.

Каримов Сухроб Юсупович. (2024). ОРДЕН НАКШБАНДИЯ: ИСТОРИЯ, УЧЕНИЕ

И ВЛИЯНИЕ.

https://doi.org/10.5281/zenodo.14509878

52.

С. Ю. Каримов. (2025). РОЛЬ ФАЙЗУЛЛЫ ХОДЖАЕВА В ИСТОРИИ

УЗБЕКИСТАНА.

https://doi.org/10.5281/zenodo.14741491

53.

Нийозова Гулчехра Шерматовна, & Каримов Сухроб Юсупович. (2025). КУСАМ

ИБН

АББАС

И

ИСЛАМИЗАЦИЯ

СРЕДНЕЙ

АЗИИ.

https://doi.org/10.5281/zenodo.14736948

54.

Muyiddinov, B. (2023). XII-XIII ASRLAR DAVRIDA BUXORODA ILM – FANNING

RIVOJLANISHI. SCHOLAR, 1(28), 341–345.

https://doi.org/10.5281/zenodo.10027071

55.

Muyiddinov Bekali. (2023). MO’G’ULLAR BOSQINI DAVRIDA BUXORONING

AYANCHLI

TAQDIRI. TADQIQOTLAR.UZ, 25(2),

212–215.

Retrieved

from

http://tadqiqotlar.uz/index.php/new/article/view/308

56.

Muyiddinov Bekali. (2023). THE ROLE OF BUKHARA AND OTHER CITIES IN THE

MILITARY

ART

AND

ARMY

STRUCTURE

OF

KHOREZMSHAHS

.

ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ, 35(3), 55–58.

Retrieved from

https://www.newjournal.org/index.php/01/article/view/10035

57.

Muyiddinov, B. (2024). BARTHOLD'S "СОЧИНЕНИЯ. ТОМ I. ТУРКЕСТАН В

ЭПОХУ МОНГОЛЬСКОГО НАШЕСТВИЯ" THE HISTORY OF THE CREATION OF

1012

ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 2

THE

WORK.

MODERN

SCIENCE

AND

RESEARCH,

3(1),

699–

702.

https://doi.org/10.5281/zenodo.10552555

58.

Muyiddinov, B. (2024). THE ROLE OF MILITARY REFORMS IN THE BUKHARA

KHANATE IN THE LIFE OF THE STATE UNDER THE SHAYBANIDS. MODERN

SCIENCE AND RESEARCH, 3(2), 646–648.

https://doi.org/10.5281/zenodo.10668887

59.

MB Bahodir o’g’li. (2024). Military Art of Turkish Khaganate in the Early Middle Ages.

European Journal of Innovation in Nonformal Education, 4(16), 223–227.

https://inovatus.es/index.php/ejine/article/view/2705/2586

60.

XORAZMSHOHIDLAR DAVLATI HAYOTIDA TURKON XOTUNNING O’RNI.

(2024). MEDICINE,

PEDAGOGY

AND

TECHNOLOGY:

THEORY

AND

PRACTICE, 2(4),

463-

469.

https://universalpublishings.com/index.php/mpttp/article/view/5192

61.

Muyiddinov Bekali Bahodir o'g'li. (2024). The coronation and campaigns of Alexander

The Great. МЕДИЦИНА, ПЕДАГОГИКА И ТЕХНОЛОГИЯ: ТЕОРИЯ И

ПРАКТИКА, 2(5), 400–412.

https://doi.org/10.5281/zenodo.11222912

62.

Muyiddinov Bekali. (2024). COVERAGE OF LEGAL ISSUES IN "AVESTO".

МЕДИЦИНА, ПЕДАГОГИКА И ТЕХНОЛОГИЯ: ТЕОРИЯ И ПРАКТИКА, 2(6),

222–230.

https://doi.org/10.5281/zenodo.12191420