№ 8(66) (2025)

Ушбу мақолада Ўзбекистонда лизинг фаолиятини тартибга солувчи ҳуқуқий базанинг ҳозирги ҳолати чуқур таҳлил қилинади ва уни такомиллаштиришнинг назарий ҳамда амалий асослари кўриб чиқилади. Муаллиф амалдаги қонунчилик ҳужжатлари таҳририй жиҳатдан яхлит эмаслигини, турли давлат органлари томонидан турлича талқин қилинаётганини, электрон лизинг ва рақамли идентификация каби замонавий элементлар етарлича қонуний тартибга солинмаганини таъкидлайди. Мақолада Польша, Жанубий Корея каби давлатлар тажрибаси таҳлил қилиниб, Ўзбекистонда махсус Лизинг кодексини ишлаб чиқиш, электрон шартномаларнинг ҳуқуқий мақомини аниқ белгилаш ва Миллий лизинг реестрини жорий этиш каби таклифлар илгари сурилади.

The turnover of non-cash payments constitutes the main part of all monetary turnover in general. The non-cash payment system participates in all economic operations of organizations and enterprises, it is an integral part of various financial institutions and banks, as well as the population itself. The development of market relations in the economy has required changes in the foundations of the non-cash settlement system, including the principles of their organization. This article presents a review of studies on non-cash settlements in commercial banks, the role of payment systems in the economy, and the study of foreign experience in the use of accounting for non-cash settlements.

Mazkur maqolada maktabgacha ta’lim tizimida rivojlantiruvchi muhit tushunchasi, MTTda rivojlantiruvchi muhitni tashkil etishga qo‘yilgan talablar, rivojlantiruvchi muhitda foydalaniladigan didaktik vositalar xususida so‘z yuritiladi.

This study explores the significant role of literature in developing comprehensive language skills including vocabulary acquisition, reading comprehension, writing, speaking, and cultural competence. Through exposure to authentic and context-rich texts, literature provides learners with complex language structures and meaningful content, facilitating natural and effective language acquisition. The paper reviews existing research, synthesizes findings, and discusses pedagogical implications for integrating literature into language teaching curricula to enhance learners' proficiency and motivation.

Ushbu maqolada yunon-rum kurashchilarning tayyorgarlik mashg‘ulotlarida bajariladigan harakatlar, ularning sportchilarning texnik ko‘nikmalarini rivojlantirishdagi roli va samaradorligi keng yoritilgan. Har bir sportchi uchun tayyorgarlik mashqlari tizimli va ilmiy asoslangan holda tashkil etilsa, texnik usullarning mukammalligi oshadi va musobaqalardagi natijalari yaxshilanadi. Tadqiqot davomida texnik-taktik harakatlarni o‘rgatishda individual yondashuv, motivatsion muhit yaratish, va psixologik tayyorgarlik omillari chuqur tahlil qilinadi. Bundan tashqari, innovatsion texnologiyalardan foydalanish orqali texnik mashg‘ulotlar samaradorligini oshirish imkoniyatlari ko‘rib chiqilgan.

Ushbu maqolada yunon-rum kurashi bilan shug‘ullanuvchi sportchilarning texnik va taktik tayyorgarligini oshirishga qaratilgan zamonaviy usullar tahlil qilinadi. Tadqiqot davomida tajriba-sinov uslubida olib borilgan mashg‘ulotlar natijalari o‘rganilib, ularning samaradorligi statistik tahlil asosida baholandi. Maqolada o‘quv-mashg‘ulot jarayonida individual yondashuv, raqibga mos strategiya tanlash va jangovar vaziyatlarni modellashtirish kabi metodlarning sportchilar tayyorgarligiga ijobiy ta’siri ilmiy asosda ko‘rsatib beriladi.

Mazkur maqolada tasviriy san’at darslarida predmet va shakllarni qalamtasvir orqali tasvirlash va qalamtasvirda chizilayotgan ob’ektni har tomonlama mukammal, o‘xshatib aks ettirishdan iborat ekanligi, qalamtasvir barcha tasviriy san’at turlarining asosi ekanligi haqida so‘z yuritilgan.

This article describes the content of the use of methods of pedagogical therapy for the purpose of correcting defects in the development of schoolchildren of a multidisciplinary specialized preschool educational organization according to their age and specific capabilities, abilities and capabilities. Our research also describes the concept of pedagogical therapy, describes the advantages of play therapy, art therapy methods, a personality-oriented approach to eliminating the defects of children in need of special needs, and describes the peculiarities of using information technology tools.

This article discusses the development of medicine and medical institutions during the era of Amir Timur and the Timurids. The article examines the construction of hospitals, pharmacies, and the development of medical education during this period, along with their scientific foundations and influence on modern medicine. During the Timurid period, favorable conditions were created for doctors, and patients were treated in specially equipped institutions, with active scientific work carried out in the field of medicine. Based on historical sources and scholarly works, the author highlights the contribution of the Timurids to the development of medicine and their influence on the formation of modern healthcare. The legacy of this period is also explored in the context of further developments in medicine and its significance in contemporary medical research and healthcare practices.

Статья посвящена правовому статусу криптовалюты как объекта финансовых и уголовно-правовых отношений в Республике Узбекистан в эпохе цифровой экономики фокусом на уголовно-финансовые аспекты и недавние законодательные изменения. Рассматриваются вопросы правовое регулирование криптовалюты, а также объект уголовно-финансовых отношений и оборотоспособность, легализация криптовалют. Особое внимание уделяется лицензионным требованиям и законодательства в сфере оборота крипто-активов.

Ushbu maqolada zamonaviy ginekologiyada ultratovush (UZI) diagnostikasining ahamiyati va amaliy qo‘llanilish imkoniyatlari keng yoritiladi. Ayollar reproduktiv tizimining tuzilishi va funksiyalarini baholashda UZIning o‘rni, uning turlari, afzalliklari va cheklovlari ko‘rib chiqiladi. Diagnostik aniqlikni oshirishda 3D/4D ultratovush, Doppler, elastografiya va kontrastli UZI texnologiyalarining o‘rni, shuningdek, ularning onkologik va yallig‘lanish kasalliklarini aniqlashdagi klinik ahamiyati tahlil qilinadi. O‘zbekistonda UZI texnologiyalarining rivojlanish tendensiyalari va istiqbollari ham yoritiladi.

В статье рассматриваются теоретико-практические аспекты управления экономическим потенциалом строительных предприятий Узбекистана в условиях рыночной трансформации. На основе анализа статистических данных за 2024 и первый квартал 2025 года выявлены ключевые тенденции развития строительной отрасли, её роль в экономике страны и институциональные изменения, способствующие модернизации сектора. Особое внимание уделено вопросам цифровизации, кадрового обеспечения, финансовой устойчивости и совершенствования нормативно-правовой базы. В работе обоснована необходимость комплексного подхода к управлению потенциалом предприятий с акцентом на интеграцию современных технологий и инструментов стратегического планирования. Предложены конкретные меры по повышению эффективности управления, включая запуск национальной программы цифровой трансформации, развитие партнёрств и создание системы мониторинга эффективности.

Цель данной статьи — всестороннее рассмотрение образа молодой героини оперы Юдакова — Ойхон, анализ её основных арий, а также значение её образа в контексте всего произведения. В процессе работы будут выявлены ключевые музыкальные характеристики Ойхон, и рассмотрена её роль в общей структуре оперы.

Maqolada soya zardobi asosida achitish jarayoni hamda uning qorako‘l terilarining morfologik strukturasiga ta’sirining tadqiqi keltirilib, mazkur usul pikellash, arpa uni bilan achitish jarayonini o‘tagan, shuningdek konservalangan terilar bilan solishtirilgan. Soya zardobini achitish jarayonida qo‘llash nafaqat teri sifatiga ijobiy ta’sir ko‘rsatishi, iqtisodiy va ekologik samarador ekanligi ham yoritilgan.

Ушбу мақолада шахс экологик маданиятининг шаклланиш жараёни ҳамда унинг ўзига хос хусусиятлари ҳар томонлама таҳлил қилинган. Хусусан, шахснинг экологик онги, моддий ва маънавий маданияти даражаси, табиатни муҳофаза қилишдаги амалий иштироки ва масъулиятининг турли жиҳатлари ёритилган.

In an era increasingly shaped by technological advancements, education has undergone a profound transformation. Beyond traditional classroom settings, e-learning (electronic learning) has emerged as a pervasive and powerful modality, fundamentally altering how knowledge is disseminated and acquired. Understanding its underlying theoretical frameworks and effective methodological approaches is crucial for harnessing its full potential and ensuring a high-quality digital learning experience.

This article discusses teaching strategies for speaking in English, the system of exercises, and modern technologies, speech and conversation forms, the general classification of monologues, dialogues, and polyglots, the typological challenges in teaching speaking, communication, language acquisition, attention-span, creativity, innovation, artistic and cultural connections, self-management, decisiveness, perseverance, decision-making skills, and adaptability among students in higher education.

Ushbu maqolada ingliz tili darsida kichik guruhlar bilan ishlash ko’nikmalarini shakillantirishning ahamiyati va bolalarda o’zlariga bo’lgan ishonch va tilga bo’lgan ishtiyoqni  rivojlantirishning bir necha samarali usullari keltirilgan.

Maqolada O‘zbekistonda amalga oshirilayotgan keng ko‘lamli islohotlar qatorida aholi bandligini ta’minlashda olib borilayotgan ishlar, jumladan mustaqillikning dastlabki yillarida Farg’ona vodiysi viloyatlari misolida aholi ijtimoiy hayotida tashqi migratsiya jarayonlarining o‘rni ba’zi ilmiy mulohazalar orqali yoritib berilgan.

Ushbu maqolada kichik maktab yoshidagi o‘quvchilarning psixologik va ijtimoiy rivojlanishiga oid muhim jihatlar tahlil qilingan. O‘quvchilarning motivatsiyasi, his-tuyg‘ulari, iroda va ixtiyoriyligi, shuningdek, ularning o‘zaro munosabatlari va o‘qituvchi bilan aloqalari o‘rganilgan. Maqola o‘quv faoliyatining psixologik mexanizmlarining shakllanishi va shaxsning ichki dunyosining rivojlanishidagi rolini ochib beradi. Shu bilan birga, o‘quvchilarni mustaqil fikrlashga va o‘z-o‘zini baholashga yo‘naltirish, ijtimoiy ko‘nikmalarini mustahkamlashning ahamiyati ta’kidlangan.

Ushbu maqolada kognitiv yondashuv asosida o‘quvchilarda tinglash yordamida o‘rganish kompetensiyasini shakllantirish masalalari ko‘rib chiqilgan. Audiokitoblar orqali o‘quvchilarning o‘qish va izlanish qobiliyatini rivojlantirish, tinglash orqali axborotni qabul qilish, tahlil qilish va yodda saqlash jarayonlari ilmiy asosda yoritiladi. Shu bilan birga, audiokitoblardan dars jarayonida va mustaqil ta’limda foydalanishning qulayliklari, metodik yondashuvlar va tajriba asosidagi natijalar keltirilgan.

Mazkur maqolada isteʼmolchilarga yetkaziladigan zararning huquqiy tasnifi va uni baholash mezonlari milliy hamda xalqaro tajriba misolida tahlil etilgan. Tadqiqotda Oʻzbekiston fuqarolik qonunchiligida zarar tushunchasi – real zarar (haqiqiy ziyon) va boy berilgan foyda – hamda moddiy va maʼnaviy zararlarning oʻziga xos xususiyatlari yoritilib, isteʼmolchilar huquqlarining buzilishi oqibatida kelib chiqadigan majburiyatlar sharhlanadi. Xususan, isteʼmolchiga yetkazilgan moddiy zarar toʻliq qoplanishi lozimligi, boy berilgan foyda ham zararni qoplash tarkibiga kirishi va maʼnaviy zarar mulkiy zarardan qatʼi nazar alohida toʻlanishi qonunchilikka muvofiq tahlil qilinadi. Maqolada zarar miqdorini aniqlash va baholash mezonlari – haqiqatda yetkazilgan ziyonni hujjatlar bilan isbotlash, boy berilgan foydani hisoblash murakkabliklari, maʼnaviy zarar miqdorini adolat va oqilonalik tamoyillari asosida sud tomonidan belgilanishi – koʻrib chiqilgan.

The turnover of non-cash payments constitutes the main part of all monetary turnover in general. The non-cash payment system participates in all economic operations of organizations and enterprises, it is an integral part of various financial institutions and banks, as well as the population itself. The development of market relations in the economy has required changes in the foundations of the non-cash settlement system, including the principles of their organization. This article presents a review of studies on non-cash settlements in commercial banks, the role of payment systems in the economy, and the study of foreign experience in the use of accounting for non-cash settlements.

Ushbu maqolada ommaviy axborot vositalarining (OAV) saylov jarayonlarida saylovchilar siyosiy ongini shakllantirishdagi oʻrni huquqiy va institutsional nuqtayi nazardan tahlil qilinadi. Siyosiy ong tushunchasi va uning tarkibiy qismlari ochib berilib, Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi hamda OAV toʻgʻrisidagi qonunlar doirasida axborot erkinligini taʼminlash va axborotning ishonchliligini nazorat qilish masalalari yoritiladi. Maqolada OAVning siyosiy kommunikatsiya jarayonidagi funksiyalari va ularga doir nazariyalar gʻoyalari sharhlangan. Xalqaro tajriba misolida (AQSh, Germaniya va YeI davlatlari) raqamli platformalar davrida siyosiy kommunikatsiyadagi manipulyatsiya, dezinformatsiya, “feyk news” va “filter bubble” kabi hodisalar tahlil qilinib, ularga qarshi huquqiy choralar koʻrib chiqiladi.

Ushbu maqolada alyuminiy qotishmalarini polimer toblash muhitlarida toblash jarayoni, uning mexanik xossalarga ta’siri va an’anaviy suv hamda moy muhitlariga nisbatan ustunliklari tahlil qilingan. PAG va PVP kabi keng tarqalgan polimer toblash muhitlarining afzalliklari hamda darzlanish xavfini kamaytirishdagi roli ilmiy tadqiqotlar asosida yoritilgan. Shuningdek, PEG, PAM va KMS kabi polimerlar nazariy jihatdan istiqbolli hisoblanib, ular bo‘yicha qo‘shimcha izlanishlar olib borish zarurligi ko‘rsatib o‘tilgan.

Ushbu maqolada inklyuziv ta’lim sharoitida maktabgacha yoshdagi bolalarning rivojlanishiga ta’sir qiluvchi asosiy omillar tahlil qilinadi. Inklyuziv muhitda tarbiyalanayotgan bolalarning individual xususiyatlari, ularning psixologik va ijtimoiy moslashuvi, pedagogik yondashuvlar va ota-onalar hamkorligining ahamiyati ochib beriladi. Shuningdek, maxsus ehtiyojli bolalarni erta yoshdan qo‘llab-quvvatlash va ularning teng imkoniyatlarda ta’lim olishini ta’minlashga qaratilgan samarali metodlar ko‘rib chiqiladi

Mazkur maqolada shaxsni erkin kamol toptirish huquqining huquqiy tabiati va nazariy asoslari hamda uning konstitutsiyaviy kafolatlari yoritiladi. Ushbu huquqning falsafiy va huquqiy talqini, xalqaro va milliy konstitutsiyaviy normalar bilan uzviy bogʻliqligi tahlil qilinadi. Shuningdek, shaxsiyatning ijtimoiy-maʼnaviy taraqqiyoti uchun mazkur huquqning ahamiyati, uning inson qadr-qimmati va boshqa huquqiy erkinliklar bilan oʻzaro aloqasi koʻrsatiladi. Maqolada “huquqiy davlat” va demokratiya sharoitida shaxsni erkin rivojlantirish huquqini taʼminlash mexanizmlari koʻrib chiqilib, Oʻzbekiston Respublikasining yangilangan Konstitutsiyasida bu borada mustahkamlangan yangi normalar tahlil qilinadi.

Ushbu maqolada markaziy asab tizimining eng xavfli o'smalaridan biri bo'lgan glioblastoma, uning kelib chiqish sabablari, klinik belgilari, diagnostika usullari va zamonaviy davolash strategiyalari haqida ma'lumotlar keltirilgan. Kasallikni davolashda qo'llanilayotgan kompleks yondashuvlar, xususan, jarrohlik, nur terapiyasi va kimyoterapiyaning o'rni tahlil qilingan.

Ushbu maqolada globallashuv jarayonining jamiyatga va ijtimoiy-ma'naviy hayotga ta’siri, boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining ta’lim va tarbiyasiga ko‘rsatayotgan ijobiy va salbiy omillari, barkamol shaxs va vatanparvarlik ruhini shakllantirishning pedagogik asoslari tahlil qilinadi. Shuningdek, ushbu muammoning yechimiga qaratilgan metodik yondashuvlar va ta’lim tizimidagi dolzarb vazifalar yoritilgan.

This article explores the lexico-semantic features of the blog genre across English and Uzbek linguistic cultures. As blogs have become an influential form of digital discourse, understanding the vocabulary and meaning-making strategies used by bloggers in different cultural contexts provides insight into how language adapts to digital communication. By comparing a corpus of English and Uzbek blogs, the article identifies key lexical patterns, semantic fields, and cultural references that shape the genre's structure and rhetorical function.

This article explores how linguistic deviation functions as a tool for identity performance in online communication environments. With the rise of social media, messaging platforms, and digital forums, language users increasingly diverge from traditional linguistic norms to convey personality, group affiliation, creativity, and resistance. Drawing from sociolinguistic, pragmatic, and discourse-analytic frameworks, this study examines the role of non-standard language forms in constructing online personas and negotiating social identities.

Mazkur maqolada raqamli texnologiyalar evolyutsiyasining mulk huquqiga, xususan, uning konstitutsiyaviy-huquqiy asoslariga ko‘rsatayotgan chuqur va tizimli ta’siri yoritiladi. Metaverse, NFT, sun’iy intellekt, blokcheyn kabi raqamli obyektlar zamonaviy mulk huquqining yangi obyektlariga aylangan. O‘zbekiston qonunchiligida esa bu obyektlar hali huquqiy jihatdan tan olinmagan. Maqolada xalqaro tajribalar – Yevropa Ittifoqining “Data Act”, BMTning “Digital Human Rights Charter” hamda OECD tavsiyalari asosida milliy huquqiy tizimni takomillashtirish zarurati asoslab berilgan.

Mazkur maqolada korrupsiya va korrupsiyaviy jinoyatlar tushunchalari atroflicha yoritilgan hamda ushbu jinoyatlarning obyektiv belgilari tahlili amalga oshirilgan. Tadqiqot doirasida korrupsiyaviy jinoyatlarning obyekti va obyektiv belgilari, ularning oʻziga xos xususiyatlari, jumladan, ayrim murakkab tarkibli korrupsiyaga oid jinoyatlar, obyektiv tomondan faol harakat va harakatsizlik orqali sodir etlishi hamda qilmish va oqibat oʻrtasidagi sababiy bogʻlanish zarurati oʻrganilgan. Bundan tashqari, xorijiy va mamlakatimiz olimlarining bu boradagi fikrlari va yondashuvlari ham koʻrib chiqilgan hamda qonunchilikni takomillashtirish boʻyicha amaliy tavsiyalar keltirilgan.

Qánigelestirilgen bilimlendiriw mákemeleri agentligi orta arnawlı bilimlendiriwdiń eń áhmiyetli buwını bolıp, oqıwshılardıń akademiyalıq tayarlıǵı hám olardıń intellektual rawajlanıwında sheshiwshi rol oynaydı. Agentlik quramındaǵı Prezident, qánigelestirilgen, tayanısh qánigelestirilgen mektepler, sport hám dóretiwshilik mektepleri túrli baǵdarda oqıtıw sistemasın ámelge asırıp, zamanagóy tálim standartların keń túrde ámeliyatqa engizip barmaqta. Bul baǵdarlar Ózbekstan bilimlendiriw sistemasınıń básekige shıdamlılıǵın támiyinlep, onı jáhán tálim standartları menen teńlestirip ǵana qoymastan, jas áwladtıń sapalı hám ámeliy kónlikpeler tiykarında bilim alıwın támiyinleydi.

Mazkur maqolada erkin kurashchilarning mashg'ulotlardan so'ng tiklanish (recovery) bosqichlari, ularning fiziologik asoslari va sport natijalariga ta'siri tahlil qilinadi. Sportchilarning tiklanish holatini baholash mezonlari, zamonaviy usullar va ularni qo'llash samaradorligi ilmiy asosda yoritilgan. Tadqiqot natijalari tiklanish jarayonining sportchilarning umumiy jismoniy holati va musobaqa samaradorligiga bevosita ta'sir ko‘rsatishini ko‘rsatdi. Maqolada O‘zbekiston milliy terma jamoasi sportchilari misolida tiklanishning individual strategiyalari, sport tibbiyotining o‘rni va psixologik holat bilan bog‘liq jihatlar ham yoritilgan.

Mazkur maqolada ayollar sport kurashida jismoniy tayyorgarlikning asosiy yo‘nalishlari, metodikasi va samaradorlik darajasi tahlil qilinadi. Ayol kurashchilarning yoshi, fiziologik holati, sport tajribasi va musobaqa darajasidan kelib chiqqan holda jismoniy tayyorgarlikni rejalashtirish, ularni funksional holatini nazorat qilish va sport natijalarini oshirish mexanizmlari asoslab berilgan. Tadqiqot davomida zamonaviy mashg‘ulot texnologiyalarining afzalliklari, intensivlik va hajm nisbatlari, sportchi ayollar uchun moslashtirilgan yuklama turlari va ularning sport natijasiga ta’siri amaliy misollar asosida yoritilgan.

Ushbu maqola O'zbekiston mehmonxona biznesining rivojlanishiga makroiqtisodiy o'zgarishlarning multiplikativ ta'sirini tahlil qiladi. So'nggi yillarda amalga oshirilgan iqtisodiy islohotlar, xususan, valyuta bozorining liberallashuvi, soliq imtiyozlari va xorijiy investitsiyalarni jalb qilish mehmonxona sohasining o'sishiga muhim zamin yaratdi. Maqolada valyuta kursining barqarorlashuvi, xorijiy sarmoyalar va iqtisodiy barqarorlikning mehmonxona biznesiga ta'siri ko'rib chiqiladi. Multiplikativ effektning bandlik, mahalliy biznes va infratuzilma rivojlanishidagi roli alohida ta'kidlanadi. Samarqand shahridagi "Nodir Samarqand" mehmonxonasi misolida simpleks usuli yordamida resurslarning samarali taqsimlanishi tahlil qilinib, xorijiy investitsiyalar va soliq siyosatining ijobiy natijalari ko'rsatiladi. Maqola mehmonxona biznesini yanada rivojlantirish uchun xalqaro brendlarni jalb qilish, kichik biznesni qo'llab-quvvatlash va infratuzilmaga investitsiyalarni ko'paytirish kabi takliflar bilan yakunlanadi. Ushbu tadqiqot turizm va iqtisodiyot sohasidagi mutaxassislar uchun muhim manba bo'lib xizmat qiladi.