Аграрные отношения и агробизнес

inLibrary
Google Scholar
Журнал:
Выпуск:
CC BY f
105-108
0

Скачивания

Данные скачивания пока недоступны.
Поделиться
Урунбаева , Ю., & Ешбеков, А. (2024). Аграрные отношения и агробизнес. in Library, 1(1), 105–108. извлечено от https://inlibrary.uz/index.php/archive/article/view/35105
Юлдуз Урунбаева , Самаркандский институт экономики и сервиса

Самаркандский институт экономики и сервиса, доцент кафедры экономической теории, доктор философских наук по экономике

Crossref
Сrossref
Scopus
Scopus

Аннотация

В данной статье рассматривается сложная динамика аграрных отношений и развивающаяся сфера агробизнеса в современном сельском хозяйстве.


background image

http://web-journal.ru/

Часть-19_ Том-2_

Апрель -2024

ЛУЧШИЕ ИНТЕЛЛЕКТУАЛЬНЫЕ ИССЛЕДОВАНИЯ

105

ISSN:
3030-3680

AGRAR MUNOSABATLAR VA AGROBIZNES

Samarqand iqtisodiyot va Servis insituti

Urinboyeva Yulduz Pirnazarova

– I.f.f.dok.dotsent

Ulduzurunbaeva75@gmail.com

Eshbekov Abubakir Shuhrat o`g`li

Buxg`alteriya Hisobi va Menejment fakulteti MN-423 guruh talabasi

eshbekovabubakir096@gmail.com


Anotatsiya:

Ushbu maqola agrar munosabatlarning murakkab dinamikasini

va bugungi qishloq xo'jaligida agrobiznesning rivojlanayotgan sohasini o'rganadi.

Annotation

: This article examines the complex dynamics of agrarian relations

and the evolving field of agribusiness in modern agriculture.

Аннотация:

В данной статье рассматривается сложная динамика

аграрных отношений и развивающаяся сфера агробизнеса в современном
сельском хозяйстве.

Kalit so’zlar:

Ferma va dehqonchilik, Agro firmalar, Agro sanoat majmualari,

Agro sanoat kombinantlari, Shirkadlar va boshqa jamoat xo`jaliklari qo`shma
korxonalar.

Key words

: Farm and farming, Agro-firms, Agro-industrial complexes, Agro-

industrial combines, Enterprises and other public enterprises.

Ключевые слова

: Фермерское хозяйство и фермерское хозяйство,

Агрофирмы,

Агропромышленные

комплексы,

Агропромышленные

комбинаты, Предприятия и другие государственные предприятия.


Agrobiznes – bu tadbirkorlik faoliyatining qishloq xo`jaligidagi shakli
Agrobiznes turlari:

1.Ferma va dehqonchilik

2.Agro firmalar
3.Agro sanoat majmualari
4.Agro sanoat kombinantlari
5.Shirkadlar va boshqa jamoat xo`jaliklari qo`shma korxonalar

1)Dehqonchilik – qishloq xo`jaligining

yerga ekib, qishloq xoʻjalik

mahsulotlarini yetishtirish bilan shugʻullanuvchi sohasi, ziroatchilik

2) Ekin-tikin bilan shugʻullanish kasbi, mashgʻuloti

3) Ekinzor, ekin

dalasi

4) qishloq xoʻjaligi ekinlarini yetishtirish va tuproq unumdorligini oshirishning

umumiy usullarini oʻrganadigan fan (

agronomiyaning boʻlimi).

Dehqonchilik fan sifatida yuqori va barqaror hosildorlikni taʼminlash uchun

tuproqqa hamda ekinga taʼsir koʻrsatishning turli usullarini, xususan, tuproqning


background image

http://web-journal.ru/

Часть-19_ Том-2_

Апрель -2024

ЛУЧШИЕ ИНТЕЛЛЕКТУАЛЬНЫЕ ИССЛЕДОВАНИЯ

106

ISSN:
3030-3680

oʻsimlik oʻsishi va rivojlanishi uchun qulay sharoitlarni taʼminlaydigan suv, ozuqa,
havo va harorat rejimini boshqarish, ilmiy asoslangan dehqonchilik tizimlarini va
eng maqbul almashlab ekishni, shuningdek, hosildorlikni pasaytiradigan salbiy
omillar (qurgʻoqchilik, garmsel, tuproq eroziyasi, begona oʻtlar va boshqa)ni
bartaraf etish yoki ularning taʼsirini kamaytirish usullarini oʻrganadi va ishlab
chiqadi.
Dehqonchilik tuproqshunoslik, agrofizika, agrokimyo, seleksiya, urugʻchilik,
qishloq xoʻjaligi fitopatologiyasi, entomologiya, melioratsiya, meteorologiya, yer
tuzish
va boshqa bilan chambarchas bogʻliq.

Agrosanoat majmui

(ACM) — xalq xoʻjaligida qishloq xoʻjaligi xom

ashyosidan aholining oziq-ovqat va xalq isteʼmo-li tovarlariga boʻlgan ehtiyojlarini
taʼminlashda oʻzaro hamkorlikda fa-oliyat koʻrsatadigan tarmoqlar, kor-xonalar,
faoliyat turlari majmui. ASM murakkab va koʻp tarmoqlidir. Uning ishlab chiqarish
tuzilmasida qishloq xoʻjaligi va oʻrmon xoʻjaligi muhim ahamiyatga ega. ASM 3
sohani oʻz ichiga oladi: 1) qishloq xoʻjaligi(aholining tomorqa xoʻjaligi ham kiradi)
va oʻrmon xoʻjaligi; 2) qishloq xoʻjaligiga ishlab chiqarish vositalari yetkazib
beradigan sanoat tarmoqlari — traktor va qishloq xoʻjaligi mashina-sozligi,
meliorativ va suv xoʻjaligi ob’ektlari qurilishi tarmoqlari, asosiy fondlar taʼmiri
boʻyicha korxo-nalar, mineral oʻgʻit va oʻsimliklarni himoya qilish vositalari,
biologik faol preparatlar ishlab chiqarish, ozuqa va mikrobiol. sanoati, turli idishlar
(tara) tayyor-lash va b; 3) qishloq xoʻjaligi mahsulotlarini qayta 166ishlash va
isteʼmolchiga yetkazib berish bilan band boʻlgan tarmoqlar(tayyorlov, qayta ishlash,
saqlash, tashish, sotish va boshqalar). Har bir tarmoq tarkibida ishlab chiqarish rivo-
jining umumiy sharoitini taʼminlaydigan tarmoq infratuzilmalari muhim ahamiyatga
ega (yoʻl-transport xoʻjaligi, moddiy-texnika taʼminoti, elektr, gaz, suv taʼminoti,
aloqa, omborxona eleva-tor xoʻjaligi, ulgurji va taqsimot bazalari va boshqalar).
Shuningdek, ixtisoslashgan oliy oʻquv yurtlari, mutaxassislar va rahbar xodimlar
malakasini oshirish fakultetlari, ixtisoslashgan texnikum va ishlab chiqarish-texnika
bilim yurtlari, tarmoq ilmiy tadqiqot instituti va laboratoriyalari, IIB, loyiha va
institutlari hamda tashkilotlari, konstruktorlik byurolari, tajriba va davlat sinov
stansiyalari tizimi ASMni shakllantiradigan tarmoqlar qatorida turadi. Oʻzbekiston
ASMda qishloq xoʻjaligi mahsulotlarini birlamchi [un-yorma, yogʻ-moy(paxta
moyidan tashqari), goʻsht, sut, meva-konserva, vinochilik sanoa-ti) va ikkilamchi
(non, makaron, kondi-ter, paxta moyi, goʻsht, sut konservasi va mahsulotlari, oziq-
ovqat konsentratlari) qayta ishlaydigan tarmoqlar va sohalardan iborat oziq-ovqat
sanoati, texnika ekinlarini birlamchi (paxta, lub ekinlari, tamaki) va ikkilamchi (ip
gazlama, toʻqimachilik sanoati, lub to-lalari, tamaki-maxorka mahsulotlari) qayta
ishlaydigan tarmoq va sohalarni oʻz ichiga olgan yengil sanoat muhim ahamiyatga
ega. ASM hududiy xususiyatlar va ish-lab chiqarayotgan eng muhim pirovard
mahsulotiga qarab tizimlarga boʻlinadi. Hududiy xususiyatiga koʻra mamlakat va
viloyat, tuman ASM mavjud. Ishlab chiqarayotgan pirovard mahsulot boʻyicha don,


background image

http://web-journal.ru/

Часть-19_ Том-2_

Апрель -2024

ЛУЧШИЕ ИНТЕЛЛЕКТУАЛЬНЫЕ ИССЛЕДОВАНИЯ

107

ISSN:
3030-3680

paxta, meva-sabzavot, chorvachilik va boshqa majmuaga boʻlinadi. Oʻzbekiston
tarixan rivojlangan paxtachilik, suv xoʻjaligi, mashina-sozlik zavodlari, oʻgʻit va
pestitsidlar ishlab chiqaradigan zavodlar, paxta to-zalash korxonalari, yogʻ-
ekstraksiya zavodlari, toʻqimachilik sanoati, ixtisos-lashgan ilmiy muassasalarga
ega. Oʻzbekiston Respublikasi iqtisodiyotida ASM hissasiga yalpi mahsulotning
50% dan ortiqrogʻi, asosiy ishlab chiqarish fondlarining 40% dan ortigʻi, xalq
xoʻjaligida band aholining 45% ga yaqini toʻgʻri keladi. Oʻz navbatida Respublika
ASMda paxtachilik agrosanoat majmui (PASM) eng yuqori salmoqqa ega.


Tushuntirish:

Ushbu jadvalda 1ga bog`, 2 ga yer maydoniga ekiladigan ekinlar va

ketadigan xarajatlar ro`yhati tuzilgan.Kartoshka urug`i kilosi 4000 so`m, 1ga yer
uchun 3tonna kartoshka urug`i kerak.Loviya urug`i kilosi 14000 so`m, 50sotix yer


Ekinlar


Yer

maydo
ni


Yer

solig`i


Suv

solig`i


Dori va oziqaviy
O`g`itlar
Uchun xarajatlar


Urug` narxlari


Ishchi

kuchi


Ketadigan jami

xarajatlar


Kartoshka


1

gektar


1ga=700.

000

Azot 10 qop

1qop=150000

10*150000=1500

000 karbamid 12
qop

1 qop=200000
12*200000=2400

000


1kg=4000
3000kg*4000=12

000000


Ishchi 6ta
1080000*

8=864000
0


13740000*2=2748

0000


Loviya


50

sotix



50st=350.

000

Azot 5qop
5*150000=75000

0

Karbamid

10qop=2000000


1kg=14000
50kg*14000=700

000

6ta ishchi
1080000*

8=864000
0


12090000*2=2418

0000


Sariq sabzi


30

sotix


30st=210.

000


Azot

8qop=1200000



1kg=330000

6ta ishchi
6*180000

=1080000

1080000*

4=432000
0


7131000


Qizil sabzi


20

sotix


20st=

140.000


Azot

7qop=1050000


0.7kg=231000


Bog`:

mevali
daraxlar
ekilgan joy


1

gektar


1ga=

700.000


1ta dori=200000
7*200000=14000

00

Jami: bir

mavsumda
ketadigan
umumiy
xarajatlar

65091000


background image

http://web-journal.ru/

Часть-19_ Том-2_

Апрель -2024

ЛУЧШИЕ ИНТЕЛЛЕКТУАЛЬНЫЕ ИССЛЕДОВАНИЯ

108

ISSN:
3030-3680

uchun 50kg loviya urug`i kerak.Sabzi urug`i kilosi 330000 so`m, 50sotix yer uchun
1.7kg sabzi urug`i kerak va ushbu ekinlar uchun ketadigan o`g`itlar ro`yhati
keltirilgan.

Foydalanilgan adabiyotlar ro`yhati:

1. ttps://uz.wikipedia.org/wiki/Agrosanoat_majmuih
2. https://uz.wikipedia.org/wiki/Dehqonchilik
3. Mukhammadov, M., Urunbayeva, Y. P., et al. (2018). Economics Theory
Textbook. Tashkent: "FAN VA TEXNOLOGIYA", 272 pages
4.

https://oefen.uz/uz/documents/referatlar/umumiy/dehqonchilik-tizimi-va-

uning-rivojlanish-tarixi

5.

https://worldlyjournals.com/index.php/IJSR/article/download/1302/1746

6

. https://e-itt.uz/index.php/eitt/article/view/742


Библиографические ссылки

ttps://uz.wikipedia.org/wiki/Agrosanoat_majmuih

https://uz.wikipedia.org/wiki/Dehqonchilik

Mukhammadov, M., Urunbayeva, Y. P., et al. (2018). Economics Theory Textbook. Tashkent: "FAN VA TEXNOLOGIYA", 272 pages

https://oefen.uz/uz/documents/referatlar/umumiy/dehqonchilik-tizimi-va-uning-rivojlanish-tarixi

https://worldlyjournals.com/index.php/IJSR/article/download/1302/1746

https://e-itt.uz/index.php/eitt/article/view/742

inLibrary — это научная электронная библиотека inConference - научно-практические конференции inScience - Журнал Общество и инновации UACD - Антикоррупционный дайджест Узбекистана UZDA - Ассоциации стоматологов Узбекистана АСТ - Архитектура, строительство, транспорт Open Journal System - Престиж вашего журнала в международных базах данных inDesigner - Разработка сайта - создание сайтов под ключ в веб студии Iqtisodiy taraqqiyot va tahlil - ilmiy elektron jurnali yuridik va jismoniy shaxslarning in-Academy - Innovative Academy RSC MENC LEGIS - Адвокатское бюро SPORT-SCIENCE - Актуальные проблемы спортивной науки GLOTEC - Внедрение цифровых технологий в организации MuviPoisk - Смотрите фильмы онлайн, большая коллекция, новинки кинопроката Megatorg - Доска объявлений Megatorg.net: сайт бесплатных частных объявлений Skinormil - Космецевтика активного действия Pils - Мультибрендовый онлайн шоп METAMED - Фармацевтическая компания с полным спектром услуг Dexaflu - от симптомов гриппа и простуды SMARTY - Увеличение продаж вашей компании ELECARS - Электромобили в Ташкенте, Узбекистане CHINA MOTORS - Купи автомобиль своей мечты! PROKAT24 - Прокат и аренда строительных инструментов