Fevral, 2025-Yil
409
BOBURNOMADA DIPLOMATIK MUNOSABATLAR TALQINI
Gadayeva Mohigul Muxamedovna
Osiyo xalqaro universiteti
Tarix va filologiya kafedrasi o`qituvchisi.
Sabriddinova Gavharshodbegim Faxriddin qizi
1-T-24 guruh talabasi
https://doi.org/10.5281/zenodo.14894934
KIRISH:
Shoh va shoir Zahiriddin Muhammad Bobur ibn Umar ibn Abu Said ibn Mironshoh ibn
Temur otasi singari ulug’ himmatli va oliy maqsadli bo’lganligidan Farg’ona viloyatini kichik joy
deb hisoblab Samarqandga intiladi , u yerda Shayboniyxondan yengilib Kobulga keldi va yirik
mamlakat hukmdoriga aylandi. Hindistonning buyuk donishmand farzandi Javoharla`l Neru
o’zining “Hindistonning ochilishi” va”Jahon tarixiga bir nazar” asarlarida Z.M.Bobur haqida
ushbu fikrni izhor etgan: “Bobur dilbar shaxs .Uyg’onish davri hukumdorining haqiqiy
namunasidir.U mard va tadbirkor odam bo’lgan”.Bugun Hindistonning Panipat shahriga brogan
kishi Zahiriddin Muhammad Boburning Sulton Ibrohim Lo’diy bilan tarixiy muzaffarona jang
manzaralarini shaharning ochiq osmon ostidagi muzeyda ko’rarkan ,ulug’ hind xalqining Boburga
nisbatan hurmat ehtiromi kuchliligiga amin bo’lgan.Qamchinbek Kencha “Andijondan
Dakkagacha “nomli safarnomasida hayajonini yashira olmay yozadi:”Hindiston va Pokiston
shaharlarida ,jumladan Haydaraboddagi mashhur Solarjang,Lohurdagi milliy muzeyda bo’lgan
edik.Lekin Sharq olamining olis bir chetida faqat va faqat boburiylar va ularning podsholik
faoliyatiga oid yagona muzeyni ko’ramiz deb sira o’ylamagan edik”.
O’zbekistonning birinchi prezidenti Islom Karimov shuning uchun ham milliy ma’naviy
qadriyatlari vakillarimizning tavallud tantalarini nishollash xususida shunday yozgan edilar:
”Xalqimiz Navoiy, Ulug’bek, Bobur, Mashrab, Furqat, Qodiriy va yurtimizning boshqa
farzandlari yubleylarini o’tkazish to’g’risidagi qarorini ruhlantirib kutib olganligi bejiz emas deb
o’ylaymiz. Ularning merosi O`zbekiston xalqlari umuminsoniy qadriyatlarning boyishiga xizmat
qilib kelgan edi va bundan buyon ham xizmat qiladi. Biz ularning bebaho merosini xalqqa, avvalo
yoshlarga yetkazish uchun barcha ishlarni qilamiz.
Hindistonda Boburiylar imperatorligi va diplomarik aloqalar.
Boburiylar milodiy 1526-1858 yillarda Hindistonda hukumronlik qilgan sulola bo’lib, bu
imperiyaga temuriy shaxzoda Zahiriddin Muhammad Bobur asos slogan. Ayitsh joizki, chet
Fevral, 2025-Yil
410
ellarda ham Bobur va uning avlodini “buyuk mo’g’ullar” deb atash lozim bo’lgan. Aslida “buyuk
mog’ullar” degan ibora Chingizxon va undagi mo’g’ul qoonlariga (O’qtoy qoon, Guyuk qoon,
Muyunka qoon taalluqli bo’lib, Boburiylar aslida Amir Temur va Bobur avlodidir. Ular o’zlarini
tarixiy hujjatlarda “BOBURIY MIRZOLAR”deb yuritishgan. V.Bartold dunyoda tarqalgan
“buyuk mo’g’ullar” iborasining xato ekanligini ko’rsatib, ”Yevropaliklar Temur va uning
o’g’illari hamda nabiralarini mo’gullardan kelib chiqqan, deb hisoblab, Bobur saltanati uchun
“buyuk mo’g’ullar “degan nom to’qib oldilar.”deb yozadi. Bu ibora yevropadan Hindistonga
ko’chib kelib, ingiliz kitoblari orqali hindlar orasida tarqalib qoladi. So’nggi yillarda “buyuk
mo’gillar” degan xato ibora o’rniga “boburiylar” iborasi qo’llanila boshlandiki ,mana shu ibora
tarixiy haqiqatni to’g’ri aks ettiradi.Boburiylar Hindistonda 322 yil hukumronlik qilishgan.
Boburiylar va Usmoniylar munosabating Shayboniylar tarixi bilan ham ancha bog’liqlik
tomoni bor. Usmoniylar sultoni SalimI (1512-1520) o’zining 1514- yildagi Ko’chkinchixonga
(1510-1530) yozgan maktubida Boburning safafiylar bilan munosabatlari keskinlashdi.
Abdullaxon II(1538-1595) davrida Shayboniylarning safafuylar bilan munosabati keskinlashdi.
Abdullaxon II bu davrda Boburiylar bilan yaqinlashishga, kuchayib borayotgan Eron shohi
Abbos I ga qarshi kurashda ittifoq tuzishga intildi. Uning ushbu maqsadda yuborgan elchisi
Olamish 1572-yil (Abdullaxon II 1583- yil rasmiy ravishda hukumdor bo’lgan bo’lsada, biroq
undan oldin ham otasinig nomidan mamlakatni boshqargan) Dehliga yetib bordi va har ikkI
mamlakat o’rtasida davom etib kelatotgan do’stlik aloqalarini kuchaytirish to’g’risidagi maktubni
beradi. Maktubda Abdullaxon II podshoh Akbarga (1542 1605) Usmoniylar sultoni bilan do’tlik
aloqalari davom etib kelayotganini ma’lum qilgan va do’stlik safafiylarga qarshi kurash asosida
tashkil topganini aytgan.Usmomiylar va Safaviylarga qarshi kurash rejasi(1578 -1590) yillardagi
Safaviylar Usmoniylar urushi cho’g’ida amalga oshdi.Usmoniylar sultoni MurodII (1574-1595)
Abdullaxon II ni Safaviylarga qarshi kurashga chaqirgan,biroq Abdullaxon II vaziyatdan kelib
chiqib, faqat1582-yildagina bu taklifni qabul qildi.1588-yili Usmoniylarning Sardor podsho
poshchiligidagi qo’shinlari Safaviylar davlatiga hujum qiladi va kelishuvga ko’ra Abdullaxon II
Xurosonga bostirib kirib, Mashhad va Nishopurni egallaydi.Ikki tomondan uyishtirilgan hujumdan
mushkul ahvolda qolgan. Abos I (1586-1629) Usmoniylar bilan sulh tuzishga harakat qiladi va
1590-yili bunga muvaffaq bo’ladi. XVI - XVIII asrlarda Boburiylar Usmoniylar davlatlari
hukmdorlari siyosiy ittifoq tuzishga intilganlar. Safaviylarga qarshi rejalarda esa, Usmoniylar o’z
navbatini ko’zlagan holda, ya’ni o’z chegaralariga yaqin joylashgan hududlarda nazorat o’rnatish
maqsadi bilangina harbiy yurishlar qilgan.
Fevral, 2025-Yil
411
XULOSA: “Boburiylar sulolosining asoschisi va uning vorislari mamlakatda tinchlikni va
totuvlikni saqlashda avvalo davlatlar o`rtasida diplomatic aloqalarni yo`lga qo`yishgan. Bundan
tashqari mamlakar rivoji va iqtisodiyoti uchun diplomatik aloqalar muhim sanaladi. Xususan
Boburiylar sulolasining asoschisi Zahiriddin Muhammad Bobur va uning vorislari Humoyunshoh,
Jaloliddin Akbar, Jahongir, Shoxjahon, Avrangzeb (Olamgir)lar ham mamlakatda barqarorlikni
saqlash va ikki davlar o’rtasidadgi do’stlik rishtalarini saqlab qolish va siyosiy –iqtisodiy hayotni
ta’minlash maqsadida boshqa qo’shni davlatlar bilan diplomatik aloqalar olib borgan.Tarixda
diplomatik aloqalar asosan ikki ko’rinishda bo’lgan. Bular: 1- Do’stlik rishtalari asosida qurilgan
diplomatik aloqalar ya’n(ikki davlat o’rtasidagi do’stona munosabatlar, qo’shnichilik,dushmanga
qarshi reja tuzish va h.z kurash) 2-nikoh rishtalari orqali quriladigan diplomatik aloqalar
kiradi.Bunga misol qilib Avrangzeb mirzoni, Jahongir mirjini ,Humoyun mirzoni hatto Bobur
mirzoni o’zini ham misol keltirishimiz mumkin.Nikoh rishtalari orqali qurilgan diplomatic aloqalr
mamlakatlar o’tasidagi o’zaro urishiar va nifoqlarning oldinnini olsa, ikkinchi tomondan hududiy
chegaralarning hafsiz bo’lishini taminlaydi,savda sotiq va madaniyatning rivojlanishi va va boshqa
millat urrf –odatlarning kirib kelishi o’z navbatida [ellinizimnig rivojlanishigayam turdki bo’ladi]
mamlakatlar o’rtasidagi o’zaro adolatsizliklarni ham bartaraf etadi desak mubolag’a bo’lmaydi.
Albatta har bir mamlakat, davlat hukumdorlari o’z manfaatlarini ko’zlab boshaqa qo’shni
davlatlar bilan diplomatik aloqalar o’rnatadi. SHunday bo’lsada bu diplomatik aloqalar aholi
faravonligi uvchun ham katta xizmat qiladi. Mamlakatda avhol ijodiy tomonga o’zgaradi, savdo
sotiq, hunarmandchilik rivojlanadi, o’zaro tabaqalanishlarning oldinini oladi, bundan tashqari fan
va san’t borasida ham ancha yutiqlarga erishiladi. Ammo tanganing ikkinchi tomoni bo’lganindek
diplomatik aloqarning ham salbiy tomoni bor albatta. Bu narsaga faqat bir tomondan yondashsak
xato bo’ladi. Ha albatta diplomatik aloqalarning yo’lga qo’yilishi yaxshi albatta, lekin , ularning
ham salbiy tomonlari va zarar tomonlari bor. Qisqa va lo`nda qilib aytganga,bu diplomatic aloqalar
hukumdorlar manfaati va nafsi uchun vaqtinchalik hisoblanadi. Afsuski, bu achchiq haqiqatni tan
olish kerak. Ya’ni bir davlar boshqa davlat bilan diplomatik aloqani yo’lga qo’ygan bo’lsa,ammo
vaziyat kelishilganek bo’lmasa, ikkinchi tomon vaziyatga qarab ish ko’radi. Ya’ni qo’li baland
kelgan davlatga yon bosadi u davlat bilan aloqani yaxshilash maqsadida xat va choparlar yuboradi
va yaqinlash maqsadida dushman tomondagi ichki vaziyatlardan xabardor qilib turadi,askarlar
soni va ularning taktikasi, ichki ahvol ,mamlakat podsholarining ahvoli hullas barchasidan
xabordor qib turadi.Bu ikkinchi davlat hukumdorlari va podsholariga juda qo’l keladi. qo’li baland
kelgan davlat ham bu taklifni qabul qiladi ya’ni o’z manfaati foydasiga. Xullas, xoin davlat nima
qiladi, o’z manfaati yo’lida bu taklifni qabul qiladi. Bu ikki dvlat o’rtasidagi do’stlik aloqalari bir
Fevral, 2025-Yil
412
muddat yaxshi bo’ladi ammo, mamlakat ichidagi mansabdor amaldorlar va vazirlar o’rtasidagi
o’zaro nizolar bu do’stlik aloqalarining buzilishiga sabab bo’ladi. Xullas ikki xoin davlat
hukumdorlari jang maydonida to’qnashadilar, qizg’in jang bo’linb o’tadi, bunday vazuyatdan
foydalangan qo’shni davlat hukumdorlari o’zlarini mamlakatda shoh etib elon qiladilar. Ikki xoin
davlat bu hukumdorga tobe bo’ladi. Soliqlar va tovon to’lashadi. xiyonat jazosiz qolmaydi
deganlaridek ,bu davlat hukumdorlari ham oddiy xalq,dehqondeh teng ko’riladi yoki xizmatkordek
muomila qilinadi. Xalq esa yana zulm va adolatsizlik botqog’ida qolib ketaveradi. Ularni kim
eshitadi, kim ularni qo’llaydi, faqatgina adolatli hukumdor xalqqa va odil qarorga tayanib ish
ko’radi va mamlakatni ancha vaqtgacha tinch va farovon boshqaradi.
Bobur va Boburiylar sulolasi va mamlakat dong`i yeti iqlimda dunyo bo`ylab tilga olinadi.
Hatto “Boburiylar” haqida juda ko’p asarlar yozilgan. “Boburnoma” deyarli dunyoning barcha
tillariga tarjima qilingan. Sharqda ham Boburiylar tarixiga bo’lgan qiziqish juda yuqori ekan. Bu
bizni quvontirdi albattda. Shuningdek, o’zbek yozuvchilari ham, boburiylar tarixiga qiziqib
ko’rib, qalam tebratdilar, Shaxsan yozuvchi Pirimqul Qodirovni alohida tilga olmaslikni iloji
yo’q.Yozuvchining shu sulola tarixiga oid keng ko’lamli va aniq dalillar asosida tarixni bayon
qiluvchi “Yuldizli Tunlar”,”Avlodlar Davoni”kabi romanlarini misol keltirish mumkin.!!!...
REFERENCES
1.
“Boburnoma”. Z.M.Bobur. Toshkent -2017.
2.
“Temur tuzuklari” –T. “Ijodiy –Press” nashriyoti ,2019.
3.
Gadayeva, M. (2025). TURKISTONLIK GENERAL AYOL, MILLAT ONASI-
QURBONJON
DODXOHNING
MARD,
JASUR
VA
VATANPARVARLIGI
HAQIDA.
Modern Science and Research
,
4
(1), 344-352.
4.
Muxamedovna, G. M. (2024). PARANJI TARIXI, YOXUD O'RTA ASR
AYOLLARINING KIYIMI HAQIDA.
5.
Sadullayev, U., Gadayeva, M., & Toshpo‘latova, S. (2024). MAHALLA–QADRIYATLAR
BESHIGI.
Modern Science and Research
,
3
(12), 1228-1238.
6.
Muxamedovna, G. M., Shuhratovna, T. S., & Shokir ogli, S. U. TARIX FANLARINI
OQITISHDA MUZEYLARNING ORNI.
7.
Gadayeva, M. (2024). MARKAZIY OSIYODA JADID AYOLLARI TARIXI.
Modern
Science and Research
,
3
(12), 652-658.
8.
Toshpo‘latova, S., Gadayeva, M., & Sadullayev, U. (2024). SHARQ ALLOMALARINING
DIDAKTIK QARASHLARI.
Modern Science and Research
,
3
(12), 985-993.
Fevral, 2025-Yil
413
9.
9.Muxamedovna, G. M. (2024). Millatimiz Faxri-Buxoro Ma’rifatparvari.
Miasto
Przyszłości
,
52
, 557-562.
10.
Muxamedovna, G. M. (2024). TA’LIM SAMARADORLIGINI OSHIRISHDA AXBOROT
KOMMUNIKATSIYA TEXNOLOGIYALARINING O ‘RNI.
TA'LIM VA RIVOJLANISH
TAHLILI ONLAYN ILMIY JURNALI
,
4
(5), 97-102.
11.
Mukhamedovna, G. M. (2024). The Sad Fate Of The Women Of Turkistan: About The
“Hujum” Movement And Its Impacts On Agriculture.
SPAST Reports
,
1
(7).
12.
Muxamedovna, G. M. (2023). MAKTABLARDA TARIX FANINI O'QITISH
AHAMIYATI.
Научный Фокус
,
1
(5), 178-180.
13.
Muxamedovna, G. M. (2023). TARIX FANINI O'QITISHDA INNOVATSION
TEXNOLOGIYALARDAN
FOYDALANISHNING
AHAMIYATI.
Научный
Фокус
,
1
(5), 175-177.
14.
Gadayeva, M., & Ismoilova, Z. (2024). The Importance Of Studying The Science Of Youth
Psychology In Improving People'S Lives.
Modern Science and Research
,
3
(2), 676-683.
15.
Gadayeva, M., & Hamroqulova, N. (2024). The Basis Of The Use Of Development-
Pedagogical Skills In Pedagogical Activity.
Modern Science and Research
,
3
(2), 684-689.
16.
Gadayeva, M. (2024). ABOUT THE HISTORY OF THE VEIL OR MEDIEVAL
WOMEN'S DRESS.
Modern Science and Research
,
3
(2), 1097-1103.
17.
Gadayeva, M. (2023). THE UNIQUE SIGNIFICANCE OF MASTERING SOCIAL
SCIENCES DURING THE DEVELOPMENT OF THE NEW UZBEKISTAN.
Modern
Science and Research
,
2
(10), 459-464.
18.
Universiteti, G. M. M. O. X. (2023). Uchinchi Renesans Davrida Ajdodlarimiz Merosini
Organish Orqali Integratsion Ta’Limni Yanada Takomillashtirish Tamoyillari: Часть 1 Том
1 Июль 2023 Год.
Лучшие интеллектуальные исследования
,
1
(1), 11-16.
19.
Gadayeva, M. (2024). Attack Action.
Modern Science and Research
,
3
(1), 1028-1033.
20.
Gadayeva, M. (2024). Effective Ways To Use The" Thoughtstorm" Method On The Theme
Of The" Eastern Renaissance" Era.
Modern Science and Research
,
3
(1), 1024-1027.
21.
Muxamedovna, G. M. (2023). KREATIV YONDASHUV ASOSIDA DIDAKTIK
MATERIALLAR
YARATISH
MEXANIZMLARI.
ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И
ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ
,
21
(3), 12-14.
22.
Muxamedovna, G. M. (2023). Uchinchi renesans davrida ajdodlarimiz merosini organish
orqali integratsion ta’limni yanada takomillashtirish tamoyillari.
Образование наука и
инновационные идеи в мире
,
22
(1), 35-38.
Fevral, 2025-Yil
414
23.
Muxamedovna, G. M. (2023). History Of Patriotic Women.
International Journal Of
History And Political Sciences
,
3
(12), 69-75.
24.
Muxamedovna, G. M. (2023). Innovatsion TaLim-Buyuk Kelajak Poydevori.
World
scientific research journal
,
17
(1), 74-76.
25.
Gadayeva, M. (2024). Effective Ways To Use The" Thoughtstorm" Method On The Theme
Of The" Eastern Renaissance" Era.
Modern Science and Research
,
3
(1), 1024-1027.
26.
Gadayeva, M., Toshpolatova, S., & Muyiddinov, B. (2025). TARIX DARSLARINI
OQITISHDA INTERFAOL METODLARNING AHAMIYATI.
Modern Science and
Research
,
4
(2), 87-96.
27.
Toshpo’latova, S. (2025). FOROBIYNING DIDAKTIK QARASHLARI ASOSIDA
O’QUVCHILARNI TARIX FANIGA QIZIQTIRISH METODIKASI.
Modern Science and
Research
,
4
(1), 177-186.
28.
Toshpo‘latova, S., Gadayeva, M., & Sadullayev, U. (2024). SHARQ ALLOMALARINING
DIDAKTIK QARASHLARI.
Modern Science and Research
,
3
(12), 985-993.
29.
Gadayeva, M., Toshpolatova, S., & Sadullayev, U. (2024). TARIX FANLARINI
OQITISHDA MUZEYLARNING ORNI.
Modern Science and Research
,
3
(12), 994-1003.
30.
Sadullayev, U., Gadayeva, M., & Toshpo‘latova, S. (2024). MAHALLA–QADRIYATLAR
BESHIGI.
Modern Science and Research
,
3
(12), 1228-1238.
31.
Toshpo'latova
Shaxnoza
Shuhratovna.
(2024).
ILK
UYG'ONISH
DAVRI
NAMOYONDALARNING DIDAKTIK QARASHLARI ASOSIDA O'QUVCHILARNI
TARIX FANIGA QIZIQTIRIS METODIKASI.
https://doi.org/10.5281/zenodo.14520996
32.
Toshpo’latova,
S.
(2024).
TARIX
FANINI
O’QITISHDA
SAMARALI
METODLAR.
Modern Science and Research
,
3
(11), 774-782.
33.
Тошполатова, Ш. (2024). THE PRESENT IRANIANS.
Журнал универсальных научных
исследований
,
2
(5), 453-462.
34.
Toshpo’latova, S. (2024). BUXORODAGI SAROYLAR.
Modern Science and
Research
,
3
(5), 522-529.
35.
Toshpo’latova, S. (2024). O’RTA ASRLARDA OILA PEDAGOGIKASIGA OID
FIKRLAR.
Modern Science and Research
,
3
(12), 353-361.
36.
Toshpo’latova, S., & Xudoyqulov, S. (2024). History And Ethnology Of Olot
District.
Modern Science And Research
,
3
(5), 148-151.
37.
Toshpo’latova, S., & Jo’rayeva, M. (2024). HISTORY AND ARCHITECTURAL
MONUMENTS OF JONDOR DISTRICT.
Modern Science and Research
,
3
(2), 447-450.
Fevral, 2025-Yil
415
38.
Qizi, R. S. S., Shukhratovna, T. S., & Karamatovna, M. A. (2024). Implementation of
Education and Protection of Children's Rights in the age of Technology.
SPAST
Reports
,
1
(7).
39.
Shuhratovna, T. S. (2024). Linguistic Anthropology.
European Journal Of Innovation In
Nonformal Education
,
4
(3), 432-437.
40.
Toshpo‘latova, S. S., & Naimov, I. N. (2023). MS ANDREYEV–O’RTA OSIYO
XALQLARI ETNOGRAFIYASINING YIRIK OLIMI.
Innovations in Technology and
Science Education
,
2
(8), 1214-1222.
41.
Toshpo’latova, S., & Tursuntoshova, S. (2024). Khoja Abdulkholiq Gijduvani.
Modern
Science and Research
,
3
(2), 87-93.
42.
Toshpo’latova, S. (2024). Ethnolinguistics Of Ethnologies Of Bukhara.
Modern Science and
Research
,
3
(2), 1004-1011.
43.
Toshpo’latova, S. (2024). Ethnolinguistics.
Modern Science and Research
,
3
(2), 500-507.
44.
Toshpo’latova, S. (2024). Religious Anthropology.
Modern Science and Research
,
3
(1),
504-510.
45.
Shakhnoza Shuhratovna, T. (2023). MS Andreyev’S Way Of Life.
American Journal of
Language, Literacy and Learning in STEM Education (2993-2769)
,
1
(10), 655-659.
46.
Shuhratovna, T. S. (2023). Ethnological Analysis Of National Costumes And Rituals Of
Tajiks In The Works Of MS Andreyev.
International Journal Of History And Political
Sciences
,
3
(12), 42-47.
47.
Toshpo’latova, S. (2023). MS Andreyev-Scientific Career.
Modern Science and
Research
,
2
(12), 801-807.
48.
Shuhratovna, T. S. (2023). Etymology Of Tajik Marriage Ceremony.
International Journal
Of History And Political Sciences
,
3
(11), 17-23.
49.
Toshpo’latova, S., & Ashurova, G. (2023). THE HISTORY AND DESCRIPTION OF THE
WORK OF MS ANDREYEV-" ARK BUKHARI".
Modern Science and Research
,
2
(9),
404-409.
50.
Toshpo’latova, S. (2023). ETHNOLOGICAL ANALYSIS OF CALENDRICAL
CALCULATION AND LENGTH MEASUREMENTS OF KHUF VALLEY TAJIKS IN
THE RESEARCHES OF MS ANDREYEV.
Modern Science and Research
,
2
(10), 291-299.
51.
Toshpo’latova, S. (2023). A STUDY OF THE WEDDING CEREMONY OF THE TAJIKS
OF AFGHANISTAN.
Modern Science and Research
,
2
(9), 84-89.
Fevral, 2025-Yil
416
52.
Naimov, I., & Toshpo‘latova, S. (2023). Marriage Ceremony Of Tajiks In The Work Of
Mikhail Stepanovich Andreyev “Tadjiki Dolini Khuf”.
International Journal of Intellectual
Cultural Heritage
,
3
(1), 12-16.
53.
Toshpo‘latova, S. S. (2023). Tojiklar Milliy Kiyim-Kechaklari Va “Beshmorak”
Marosimining Etnologik Tahlili.
Scholar
,
1
(28), 395-401.
54.
Toshpo’latova, S., & Hoshimova, M. (2025). BERUNIY VA UNING DIDAKTIK
QARASHLARI.
Modern Science and Research
,
4
(1), 344-351.
55.
Toshpo’latova, S. (2024). ILK UYG’ONISH DAVRI NAMOYONDALARNING
DIDAKTIK
QARASHLARI ASOSIDA O’QUVCHILARNI TARIX FANIGA
QIZIQTIRISH METODIKASI.
Modern Science and Research
,
3
(12), 643-651.
56.
Muyiddinov, B. (2023). XII-XIII ASRLAR DAVRIDA BUXORODA ILM – FANNING
RIVOJLANISHI. SCHOLAR, 1(28), 341–345.
https://doi.org/10.5281/zenodo.10027071
57.
Muyiddinov Bekali. (2023). MO’G’ULLAR BOSQINI DAVRIDA BUXORONING
AYANCHLI
TAQDIRI. TADQIQOTLAR.UZ, 25(2),
212–215.
Retrieved
from
http://tadqiqotlar.uz/index.php/new/article/view/308
58.
Muyiddinov Bekali. (2023). THE ROLE OF BUKHARA AND OTHER CITIES IN THE
MILITARY ART AND ARMY STRUCTURE OF KHOREZMSHAHS . ОБРАЗОВАНИЕ
НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ, 35(3), 55–58. Retrieved from
https://www.newjournal.org/index.php/01/article/view/10035
59.
Muyiddinov, B. (2024). BARTHOLD'S "СОЧИНЕНИЯ. ТОМ I. ТУРКЕСТАН В
ЭПОХУ МОНГОЛЬСКОГО НАШЕСТВИЯ" THE HISTORY OF THE CREATION OF
THE
WORK.
MODERN
SCIENCE
AND
RESEARCH,
3(1),
699–
https://doi.org/10.5281/zenodo.10552555
60.
Muyiddinov, B. (2024). THE ROLE OF MILITARY REFORMS IN THE BUKHARA
KHANATE IN THE LIFE OF THE STATE UNDER THE SHAYBANIDS. MODERN
SCIENCE AND RESEARCH, 3(2), 646–648.
https://doi.org/10.5281/zenodo.10668887
61.
MB Bahodir o’g’li. (2024). Military Art of Turkish Khaganate in the Early Middle Ages.
European Journal of Innovation in Nonformal Education, 4(16), 223–227.
