Том 1 № 1 (2022): Актуальные вопросы развития инновационно-информационных технологий на транспорте

Том 1 № 1 (2022): Актуальные вопросы развития инновационно-информационных технологий на транспорте
Опубликован: 06-04-2022

Статьи

196-198 260 81

MYSQLNI ISHLAB CHIQISH VA BOSHQARISH VOSITALARI

Malohat Gulyamova, Ravshan Aliev
Ushbu maqolada MySQL ma’lumotlar bazalari bilan ishlash vositalarining eng ommaviy vositalari ko‘rib chiqildi va ularning afzalliklari sanab o‘tildi.
133-136 169 56

ЭЛЕКТРОН ДАРСЛИКЛАР ТУЗИЛМАСИ, УНИ ЯРАТИШ АЛГОРИТМИ ВА МАЪЛУМОТЛАР БАЗАСИ ИНФОЛОГИК МОДЕЛИ

Жавлон Гулямов, Файзулла Рахимов
Маколада электрон дарслик тушунчаси, тузилмаси,
афзалликлари ёритилган. Шунингдек, электрон дарсликни яратиш алгоритми келтирилган. Электрон дарслик компонентлари тах,лил килинган.
136-138 123 0

Нутқ сигналини таниб олиш масаласида вейвлет-таҳлил

Сайёра Ибрагимова, Шерзод Абдуллаев
Турли вакт шкалалари ва турли хил сигнал улчамлари шкалаларидан кушимча маълумот олиш нуткни аниклашнинг аниклигини ошириши мумкин. Нуткни аниклаш тизимларини куришда юзага келадиган энг мууим масалалардан бири бу таснифлаш учун ишлатиладиган хусусиятлар базасини аниклашдир. Куллаш коидасининг самарадорлиги ва пировардида нуткни аниклаш муаммосини уал килиш сифати хусусиятларни тргри танлашга ботик Ушбу макола вейвлет-таулил ёрдамида хусусиятларни ажратиб олишга багишланган булиб, нутк сигналларини таулил килишда вейвлет алмаштириши ва Фурье алмаштириши уртасидаги асосий фаркларни кискача куриб чикилади.
139-145 670 67

“ЯГОНА ДАРЧА” ТАМОЙИЛИ КОНЦЕПЦИЯСИ РИВОЖЛАНИШИНИНГ ЎЗИГА ХОС МУҲИМ ЖИҲАТЛАРИ “ЎЗБЕКИСТОН ТЕМИР ЙЎЛЛАРИ” АЖ МИСОЛИДА

Салай Маткаримов, Умсун Ирисметова, Сардорбек Ахмедов
Мақолада транспорт логистика соҳасида инвестицион жозибадорликни ошириш, инвесторлар сафини кенгайтириш, хорижий ҳамкорлар билан ўзаро манфаатдор ҳамкорликни амалга ошириш мақсадида “Ягона дарча” тамойили асосида юк эгаларига юк ташиш жараёнида хизмат кўрсатишни электрон тарзда тақдим этишга қаратилган автоматлаштирилган ахборот тизимининг ишлаб чиқилиши юзасидан амалга оширилган ишлар батафсил баён этилган.
146-153 137 78

БИОМЕТРИК АУТЕНТИФИКАЦИЯ УСУЛЛАРИ ВА УЛАРНИ СОЛИШТИРИШ

Мухаммад Нигматов
Мақолада киришни бошқариш ва назорат қилиш тизимларида биометрик аутентификация технологияларини яратиш ва қўллаш усуллари ҳамда мақсадлари муҳокама қилинган. Шахснинг статик ва динамик, физиологик хусусиятларига асосланган замонавий биометрик аутентификация воситаларининг таснифи, шунингдек, уларни амалга оширишнинг физик тамойиллари ва уларни қўллаш самарадорлигини статистик баҳолаш келтирилган.
154-158 98 29

ШАХСНИ ИДЕНТИФИКАЦИЯЛАШ КЎП ПОҒОНАЛИ БИОМЕТРИК ТИЗИМИДА БЕЛГИЛАР ФАЗОСИНИ ШАКЛЛАНТИРИШ МУАММОЛАРИ

Собиржон Раджабов
Ушбу мақолада шахсни юз тасвири асосида идентификациялаш масаласини кўп поғонали биометрик тизим орқали ҳал этишда юз тасвирларидан белгилар ажратиб олиш ва белгилар фазосини шакллантиришнинг баъзи усуллари тавсифи келтирилган.
158-163 112 32

ТАШИШНИ ТАШКИЛ ЭТИШ ВА БОШҚАРИШГА ДОИР ФАНЛАРНИ ЎҚИТИШНИ SMART-ТЕХНОЛОГИЯЛАРИ АСОСИДА ТАШКИЛЛАШТИРИШ

Толаниддин Нурмухамедов, Тохир Худайбергенов
Ушбу мақолада ташишни ташкил этиш ва бошқариш жараёнларидаги инновацион фаолиятдаги смарт-технологиялари ҳамда ҳудудий транспорт тизимларини бошқариш моделлари ва муаммолари ўрганил-ган. Шунингдек, касб таълимнинг инновацион фаолиятини ривожлантириш йўллари ёритилган рақамли технологияларни жорий этиш ҳамда SMART ресурсларидан фойдаланиб , ўқувчи-талабаларга индивидуал ёндашиш орқали ўқитиш сифатини ошириш ва эришиш мумкин бўлган натижалар тўғрисида таҳлилий маълумотлар келтирилган.
163-165 122 0

Тиббиёт тасвирларини сегментлаш алгоритмлари

Ахмад Хашимов, Авазбек Каримов
Ушбу ишда инсон қорин бўшлиғи тасвирларини сегментлаш усуллари ҳақида тўхталиб ўтилган бўлиб, уларнинг турлари ҳамда фойдаланиш ҳолатлари келтирилган. Ҳозирги кунда тиббиёт тасвирлари учун кўп қўлланилаётган сегментлаш усуллари таҳлил қилинган.
170-176 94 29

OLIY TA’LIM MUASSASALARIDA PROFESSOR- О‘QITUVCHILARNI ILMIY FAOLIYATLARI UCHUN RAG‘BATLANTIRISHNING AVTOMATLASHTIRILGAN TIZIMINI YARATISH

Shoyatbek Xakimov, Farrux Shukurov, Eldor Abdullayev
Ushbu maqolada ilmiy faoliyat bog‘liq bo‘lgan oliy ta’lim muassasasi bo‘limining ish jarayonlarini optimallashtirish uchun ko‘rilayotgan chora- tadbirlar yoritilgan. Jumladan, professor-o‘qituvchilarni ilmiy faoliyati uchun rag‘batlantirishning avtomatlashtirilgan tizimini yaratish haqida so‘z yuritilgan.
176-180 160 94

ТЕМИР ЙЎЛ ТРАНСПОРТИДА ЮКЛАРНИ ТАШИШДА ЮК ЖЎНАТУВЧИЛАРНИНГ БУЮРТМАНОМАЛАРИГА МУВОФИҚ АМАЛГА ОШИРИШ ДАСТУРИЙ ТАЪМИНОТИ

Мухамадазиз Расулмухамедов, Дилмурод Эгамбердиев
Мақолада ҳисоб-китоб картасини расмийлаштириш ва унгача бўлган жараёнлар кетма-кетлиги ёритилган. Шунингдек, ҳисоб- китоб картасининг веб-дастурини яратиш учун фойдаланилаётган дастурлар ва дастурлаш таъминотлари келтирилган.
181-184 1196 27

ТЕМИР ЙЎЛ ТРАНСПОРТИДА ИШЛАБ ЧИҚАРИШ ЗАХИРАЛАРИ ТАҲЛИЛИ ВА ДИНАМИКАСИ

Мунаввара Юлдашева, Ботир Хўжаев
Мазкур мақолада янги меъёрий ҳужжатлар асосида темир йўл транспорти корхоналарида ишлаб чиқариш захираларилари ҳисобини ташкил қилиш, унинг ўзига хос хусусиятлари, хусусан, юк, йўловчи, багаж ва почта ташиш таннархида ишлаб чиқариш захиралари харажатларининг динамикаси, сарфланган маблағларнинг ўзгариши илмий жиҳатдан таҳлил қилинган. Шунингдек, мақолада ишлаб чиқариш захираларининг таркибий тузилиши, ташиш таннархида тутган ўрни, уларнинг таъминоти, фаолият турлари, моддий ресурсларни меъёр даражасида сарфлаш чоралари масаласи ҳам ёритилган.
185-191 159 0

Ҳарбий соҳада вақт қаторини интеллектуал таҳлил қилиш ва башоратлаш модели

Шерзод Юлдашев
Мазкур ишда урушни башоратлашнинг молиявий вақт қатори интеллектуал таҳлил қилиш мисолида кўриб чиқилган бўлиб, иқтисодий секторни ривожлантириш ва даромад олиш мақсадида маблағни инвестициялаш ғояси келажакдаги мувафаққиятларни башорат қилиш ғоясига асосланади.
191-195 173 84

ИНТЕЛЛЕКТУАЛ ТРАНСПОРТ ТИЗИМЛАРИНИ МАҲАЛЛИЙ ШАРОИТДА ҚЎЛЛАШНИНГ СИНЕРГЕТИК ХУСУСИЯТЛАРИ

Сарварбек Юсупов, Жамшид Иноятходжаев, Баҳодиржон Аскаров
Ушбу мақолада интеллектуал транспорт тизимларини маҳаллий шароитда қўллашнинг синергетика принциплари асосида янгича ёндашуви баён этилган. Автомобиль ва инфратузилмадан иборат мураккаб тизимни бошқариш учун зарур тартиб ва мослашувчан параметрлар орқали интеллектуал транспорт тизимларидан фойдаланиб, автомобиллар ҳаракатини тартибга солишда юқори энергия-ресурс тежамкорлигини ва минимал зарарларни таъминлаш усуллари кўрсатиб берилган.
128-132 120 38

МУСТАҚИЛЛИК ЙИЛЛАРИДА ЎЗБЕКИСТОН ТЕМИР ЙЎЛЛАРИ: РИВОЖЛАНИШИ ВА ИСТИҚБОЛИ

Главный Редактор
Ушбу мацолада амалдаги манбалар асосида мустациллик йилларида Узбекистон темир йуллари, унинг ривожланиши ва истицболи цисцача таулил цилинган.
198-201 180 155

ZAMONAVIY MA’LUMOTLAR BAZASI VA ULARNING TASNIFI

Malohat Gulyamova
Maqolada ma’lumotlar bazasining zamonaviy turlari o‘rganib chiqildi, ularning afzalliklari va kamchiliklari ko‘rildi hamda bayon etildi.
202-208 116 40

TASHKILOT XODIMLARINING TIBBIY KO‘RIKDAN O‘TISH MUDDATINI NAZORAT QILUVCHI DASTUR YARATISH AHAMIYATI

Davron Matvaliyev
Ushbu maqolada tashkilot xodimlarining tibbiy ko‘rikdan o‘tish muddatlarini nazorat qilish jarayonini optimallashtirish uchun ko‘rilayotgan chora- tadbirlar yoritilgan. Shuningdek, ushbu maqola ikki qismdan iborat bo‘lib, uning birinchi qismida tizim ish jarayonini qayd etib borish uchun muhim bo‘lgan ma’lumotlar bazasi tushunchalari, ularni boshqarish tizimi tushunchasi hamda ma’lumotlar bazasini shakllantirish jarayonlari keltirilgan. Shu bilan birgalikda, ikki qism dasturiy ta’minot yaratish ishlari va ularga qo‘yiladigan talablarni turli metodlar yordamida tashkil etishni nazarda tutadi.
208-216 160 46

TOSHKENT DAVLAT TRANSPORT UNIVERSITETI AXBOROT TEXNOLOGIYALARI MARKAZI UCHUN ELEKTRON BUYURTMALAR QABUL QILISH TIZIMINI ISHLAB CHIQISHNING AHAMIYATI

Muxamadaziz Rasulmexamedov, Eldor Abdullayev, Baxtiyor Qo'chqorov
Ushbu maqolada xizmat ko‘rsatish sohasi bilan bog‘liq bo‘lgan universitet bo‘limining ish jarayonlarini optimallashtirish uchun ko‘rilayotgan chora- tadbirlar yoritilgan. Shuningdek, ushbu maqola ikki qismdan iborat bo‘lib, uning birinchi qismida tizim ish jarayonini qayd etib borish uchun muhim bo‘lgan ma’lumotlar bazasi tushunchalari, ularni boshqarish tizimi tushunchasi hamda ma’lumotlar bazasini shakllantirish jarayonlari keltirilgan. Shu bilan birgalikda ikki qism dasturiy ta’minot yaratish ishlari va ularga qo‘yiladigan talablarni turli metodlar yordamida tashkil etishni nazarda tutadi.
216-218 104 42

TRANSPORT SOHASIDA BIOMETRIK YECHIMLAR

Nuriddin G‘afforov, Muxamadaziz Rasulmexamedov
Ushbu maqolada biometriya tushunchasi, biometrik tanib olish va biometrik identifikatsiyalash masalalari yoritilgan. Shuningdek, transport sohasida biometrik texnologiyalarini qo‘llash vazifalari belgilangan.
218-224 115 38

TEMIR YO‘LCHILARNING MALAKASINI OSHIRISH FAKULTETI UCHUN DASTURIY TA’MINOTNI ISHLAB CHIQISHNING AHAMIYATI

Muxamadaziz Rasulmexamedov, Raximjon Raufjonov
Ushbu maqolada temir yo‘lchilarning malakasini oshirish fakulteti uchun dasturiy ta’minotni ishlab chiqish masalalari ko‘rib chiqildi. Bunda xodimlarning bilim salohiyatlarini zamonaviy axborot kommunikatsiya texnologiyalari bilan boyitish maqsadida “O‘zbekiston temir yo‘llari” AJning Kadrlar malakasini oshirish va qayta tayyorlash markazi uchun elektron axborot tizimini ishlab chiqish ishlari amalga oshirildi. Shuningdek, Laravel dastulash tili va MySQL ma’lumotar bazasi orqali axborot tizimi dasturining interfeysi yaratildi.
225-233 140 29

К ВОПРОСУ ЭКОНОМИЧЕСКОЙ ЭФФЕКТИВНОСТИ ПЕРЕВОЗКИ ПЛОДООВОЩНОЙ ПРОДУКЦИИ В ТРАНСПОРТНЫХ ПАКЕТАХ

Гулшан Ибрагимова
В статье, с применением экономических критериев и принципов логистики, анализируются достоинства и недостатки пакетных перевозок. Определены области применения поддонов для транспортировки плодоовощной продукции на основе конкретных технико-экономических показателей. Определена зависимость стоимости перевозки 1т. плодоовощной продукции от дальности расстояния и размера транспортной партии. Рассчитаны расходы на погрузку и разгрузку грузов, из рефрижераторного вагона в расчёте на 1 т-км и на всю транспортную партию груза.
233-238 156 0

Построение пороговых правил распознавания, основанных на выделении одномерных представительных псевдообъектов

Гулмира Мирзаева, Олимжон Мирзаев, Жахонгир Норкулов
В работе рассмотрены вопросы, связанные с построением модели алгоритмов распознавания, предназначенных для решения задачи классификации объектов в условиях большой размерности пространства признаков. Предложен новый подход к построению модели алгоритмов распознавания, основанный на построения элементарных пороговых правил.
Основная идея предложенной модели алгоритмов распознавания заключается в формировании набора предпочтительных элементарных пороговых правил.
Отличительная особенность предлагаемой модели, заключается в определении подходящего набора предпочтительных элементарных пороговых правил при построении экстремального алгоритма распознавания.
239-243 105 47

ВОПРОСЫ ПРЕДВАРИТЕЛЬНОЙ ОБРАБОТКИ ИЗОБРАЖЕНИЙ ПОДПИСИ

Абдували Мухамадиев, Собиржон Раджабов, Олимжон Мирзаев, Наргиза Исмаиловa
В докладе обсуждаются вопросы предварительной обработки изображений подписи. Предложенные в работе алгоритмы предназначены для решения задач улучшения контраста изображений, подавления различных шумов и выделения контуров. Оценка работоспособности этих алгоритмов проверена при экспериментальных исследованиях по распознаванию подписи. Эти алгоритмы предварительной обработки можно использовать при создании систем распознавания объектов, представленных в виде изображения.
244-249 102 34

РАЗРАБОТКА АЛГОРИТМА И ПРОГРАММНОГО ОБЕСПЕЧЕНИЯ ВМЕСТИМОСТИ И ПЕРЕРАБАТЫВАЮЩЕЙ СПОСОБНОСТИ КОНТЕЙНЕРНОГО ТЕРМИНАЛА

Шахбоз Абдувахитов, Азиз Исматуллаев, Жамол Шихназаров, Дурдона Умаровa
В данной статье описаны блок схемы алгоритма вместимости контейнерного терминала (КТ), оборудованного портальным контейнерным автопогрузчиком, а также разработанный программный продукт для автоматизации расчета вместимости и перерабатывающей способности КТ в зависимости от типа погрузочно-разгрузочных машин (ПРМ).
249-252 101 40

К ВОПРОСУ О ФУНКЦИОНИРОВАНИИ КОНТЕЙНЕРНОГО ТЕРМИНАЛА

Шахбоз Абдувахитов, Азиз Исматуллаев, Жамол Шихназаров, Дурдона Умаровa
В данной работе описан переход системы из одного состояния в другое, который выражается прибытием и отправлением различных видов транспорта в процессе взаимодействия контейнерного терминала (КТ) с внешней средой.
253-257 120 45

ПОНЯТИЕ LMS И ЕГО ДОСТОИНСТВА ВНЕДРЕНИЯ В ВУЗЫ

Мухамадазиз Расулмухамедов, Фаррух Шукуров, Шохсанам Шукуровa
В статье раскрывается аббревиатура LMS и описывается опыт использования зарубежными странами. Также описаны отдельные части систем, перечислены достоинства их внедрения. И преимущество внедрения LMS путем отказа от бумажных документов.
70-73 139 54

BACKGROUND MODELING AND FOREGROUND OBJECT DETECTION WITH ARTIFICIAL INTELLIGENCE

Saida Beknazarova, Abduvali Mukhammadiyev, Doston Xamroyev, Islom Eshtemirov
Image Enhancement is the process of improving the image quality without loss of information until the desired visual result (resolution, color and style) is obtained or the photo is prepared for further analysis in various computer vision programs: object recognition, classification, image interpretation. Image quality improvement usually includes a number of transformations: noise reduction, improvement of blurred photos, increase in resolution, contrast, lightening of dark photos, elimination of optical distortions, etc.
12-16 142 72

EXPLORING THE INFLUENCE OF HIGH-SPEED TRAIN TRAFFIC ON SUSTAINABLE ECONOMIC GROWTH IN THE REGION

Ezozbek Tokhirov, Ravshan Aliev
Railway operators today face countless challenges. Therefore, to ensure fast and reliable communication between cities in different countries, promising alternatives to air and road transport are required. In the modern world, high-speed rail transport, when organizing mass transportation, confidently occupies a transport niche in the distance range of 400-800 km, providing the least total travel time, i.e. the highest overall travel speed for passengers with the highest safety, comfort and economy indicators.
17-20 449 214

USING NEW SITE TEMPLATES BASED ON MS SHAREPOINT

Lola Xalmedova, Ravshan Aliev
This article discusses the use of new site templates for organizational data based on MS SharePoint. Features and capabilities of MS SharePoint, which is used on the basis of new site templates, are presented.
20-22 234 127

TELECONTROL OF THE EXPERT SYSTEM OF AUTOMATIC TRAFFIC CONTROL

Ravshan Aliev, Komoliddin Toshmetov
The article examines the transmission of a tele control and telesignalization signal in the expert system for automatic control of train traffic, for the detection and control of train data, various types of systems for automatic control of train traffic are presented.
205 0

INFORMATION ANALYSIS OF THE EXPERT SYSTEM OF AUTOMATIC TRAIN CONTROL

Ravshan Aliev, Kamoliddin Tashmetov, Marat Aliev, Ezozbek Tokhirov
The expert system for automatic control of train traffic belongs to the class of information systems of automation and tele mechanics. The model, which reflects the informational links between the main goal and the characteristics of the automatic train control system, is informational. It can be used to conduct a qualitative analysis and synthesis of the system.
26-31 166 39

АВТОМАТИЗАЦИЯ ТЕХНОЛОГИЧЕСКИХ ПРОЦЕССОВ СКЛАДА ВАГОННОГО ДЕПО

Толаниддин Нурмухамедов, Жавлон Гулямов
В статье рассматриваются вопросы рациональной организации складского процесса хранения товарно-материальных ценностей, последовательное выполнение складских операций, совершенствование организации труда и технологических решений, эффективное использование различного оборудования, задействованного при выполнении технологических операций на складе вагонного депо Акционерного общества «Узтемирйулйуловчи». Рассмотрены вопросы создания базы данных хранения товаров, эффективная система организации учетной их записи. Разработана ER-диаграмма базы данных складского учета запасных частей и комплектующих. Определены функции и процедуры для работы с данными БД по комплектующим и запасным частям размещенных на складе вагонного депо.
32-39 176 44

АВТОМАТИЗИРОВАННАЯ СИСТЕМА УЧЕТА ЗАПАСОВ НА СКЛАДЕ ВАГОННОГО ДЕПО

Толаниддин Нурмухамедов, Жавлон Гулямов
В работе рассматриваются вопросы оптимального размещения товарно-материальных ценностей в вагонном депо. Акционерного общества «Узтемирйулйуловчи». Были представлены схемы структуры разрабатываемой системы, базы данных информационной системы склада вагонного депо. Разработана модульная система оптимального размещения товаров на складе вагонного депо ВЧД-2. Согласно разработанной структуры модуля размещения товаров приведена база данных состоящая из 12 таблиц. Автоматизированная информационная система учета товаров на складе депо организуется по модульной структуре. Приводится описание программной реализации автоматизированной системы оптимального размещения товаров на складе. Приведены алгоритмы размещения и примеры интерфейса разработанного программного средства.
39-42 138 47

СОВРЕМЕННЫЕ ЗАДАЧИ И ЛУЧШИЕ НАПРАВЛЕНИЯ В ВЫПОЛНЕНИИ ТРАНСПОРТНОЙ ЛОГИСТИКИ, КАСАТЕЛЬНО СВОБОДНО ЭКОНОМИЧЕСКИХ ЗОНАХ УЗБЕКИСТАНА

Гулигавхар Инамова
В статье раскрываются особенности логистических процессов в свободных экономических зонах. Даются рекомендации по минимизации рисков.
43-47 144 49

ПРИМЕНЕНИЕ ШТРИХ-КОДИРОВАНИЯ НА СКЛАДАХ ВАГОННОГО ДЕПО ДЛЯ УЧЕТА ТОВАРНО-МАТЕРИАЛЬНЫХ ЦЕННОСТЕЙ

Тимур Ташметов, Тулкин Орзиев, Фозил Машарипов
Рассмотрен автоматизированный процесс учета товарно-материальных ценностей склада вагонного депо. Отмечены положительные стороны автоматизации складских процессов использующий методы штрих-кодирования. Показана возможность штрих кодирования товара на складе в случаях не полной идентификации, отмечена процедура нанесения штрих-кода. Раскрыты операции, выполняемые маркировщиками, или кладовщиками, работающих на приемке.
48-51 149 50

ПРИМЕНЕНИЕ ЭКСПЕРТНЫХ СИСТЕМ ДЛЯ ДИАГНОСТИРОВАНИЯ РЕЛЬСОВЫХ ЦЕПЕЙ

Комолиддин Ташметов
Рассмотрен одна из важных проблем автоматики и телемеханики ж.д. транспорта - диагностика рельсовых цепей. Предложены решения по устранению неисправности рельсовых цепей с помощью экспертной системы.
52-58 140 39

ОРГАНИЗАЦИЯ УЧЕТА ТОВАРОВ НА СКЛАДЕ ВАГОННОГО ДЕПО С ПРИМЕНЕНИЕМ ШТРИХКОДИРОВАНИЯ

Тимур Ташметов, Шайдо Ташрипов, Фозил Машарипов
Рассмотрены вопросы автоматизации учета складских товаров, хранения товарно-материальных ценностей, последовательное выполнение складских операций, совершенствование организации труда и технологических решений на складе вагонного депо Акционерного общества «Узтемирйулйуловчи». Рассмотрены вопросы считывания данных на основе штрихкодирования, хранения информации о товарах в базе данных, эффективная система организации их учетной записи. Разработана ER-диаграмма базы данных складского учета запасных и комплектующих частей. Определены функции и процедуры для работы с базой данных товаров, запасных частей, размещенных на складе вагонного депо.
59-65 161 48

СРАВНЕНИЕ ЭФФЕКТИВНОСТИ FOG COMPUTING C CLOUD COMPUTING НА БАЗЕ БИБЛИОТЕКИ IFOGSIM

Мухамадазиз Расулмухамедов, Фаррух Шукуров, Шохсанам Шукуровa
В данной статье описывается пользование библиотекой java iFogSim, которая помогает имитировать в виртуальной среде fog computing. Рассматривается оптимальное построение fog computing и проводится анализ пропускной способности и вычислительной скорости в совокупности.
66-69 219 0

METHOD OF FILTERING DIGITAL IMAGES BY PULSE CHARACTERISTIC IN THE SPECTRAL REGION

Saida Beknazarova, Mexriban Jaumitbayeva, Doston Xamroyev, Shaxboz Musirmonov
In the world, scientific research is being conducted to improve the quality level of digital television images, methods for modeling filtration processes and highly efficient control systems in a number of priority areas, including: on the formation of mathematical models of filtration processes, improving the methods of wavelet, Fourier, Haar, Walsh-Hadamard, Karhunen-Loev in increasing the clarity and brightness of images based on linear and nonlinear differential equations; creation of methods for eliminating additive, pulsed and adaptive-Gaussian types of noise in images using additive and adaptive filtering; methods of algorithms and software for introducing intra-frame and inter-frame image transformations; methods of adaptive brightness system control using the Chebyshev matrix series; methods of gradient, static and Laplace methods for image segmentation and dividing it into contours; formation of criteria and conditions for evaluating image quality. Conducting scientific research in the above research areas confirms the relevance of the topic of this article.
9-11 221 98

A TRANSIT-ORIENTED COUNTRY RAILWAY DEVELOPMENT AS A NATIONAL POLICY

Ezozbek Tokhirov, Kamoliddin Tashmetov
The research examined new projects in the field of high-speed Sales in Uzbekistan jointly with the company “Talgo”. And Restrictions in the way of speed, the development of high-speed traffic.
74-77 154 38

MODERN INFORMATION TECHNOLOGIES IN THE DESIGN OF ROADS AND RAILWAYS

Saida Beknazarova, Doston Xamroyev, Bexruz Absamitov
The article discusses the issues of design, construction and operation of highways, which include a huge number of tasks related to both planning, project coordination with existing infrastructure, and solving local technical problems. Each project involves a large number of participants whose interests should be taken into account. Information modeling, special software help to solve these and other tasks.
77-82 151 0

БЎСАҒАВИЙ ФУНКЦИЯЛАРГА АСОСЛАНГАН ТАНИБ ОЛИШ АЛГОРИТМЛАРИ

Гулмира Мирзаева
Бир неча 10 йиллар давомида тимсолларни таниб олиш соҳаси информатика ва информацион технологияларнинг кенг тарқалган йўналишлардан бири бўлиб қолмоқда. Охирги йилларда тимсолларни таниб олиш йўналишида олиб борилган тадқиқотларнинг натижаларидан фойдаланиб, ҳал қилинаётган амалий масалаларнинг сони ҳам узлуксиз ортиб бормоқда. Шунга қарамай, ҳозирги кунда белгилар фазоси ўлчамининг катталигини ҳисобга олган ҳолда таниб олиш алгоритмларини синтез қилиш муаммолари етарли даражада ўрганилмаган
83-88 156 0

B-CПЛАЙН УСУЛЛАРИДАН ФОЙДАЛАНГАН ҲОЛДА ТЕМИР ЙЎЛНИ ГЕОМЕТРИК МОДЕЛЛАШТИРИШ

Абдували Мухамадиев, Мухамадазиз Расулмухамедов, Дилнавоз Сайдуллаева
Турли вакт шкалалари ва турли хил сигнал улчамлари шкалаларидан кушимча маълумот олиш нуткни аниклашнинг аниклигини ошириши мумкин. Нуткни аниклаш тизимларини куришда юзага келадиган энг мууим масалалардан бири бу таснифлаш учун ишлатиладиган хусусиятлар базасини аниклашдир. Куллаш коидасининг самарадорлиги ва пировардида нуткни аниклаш муаммосини уал килиш сифати хусусиятларни тугри танлашга боFлик. Ушбу макола вейвлет-таулил ёрдамида хусусиятларни ажратиб олишга баFишланган булиб, нутк сигналларини таулил килишда вейвлет алмаштириши ва Фурье алмаштириши уртасидаги асосий фаркларни кискача куриб чикилади.
89-92 179 56

XODIMLAR BO‘LIMI FAOLIYATI UCHUN DASTURIY TA’MINOT ISHLAB CHIQISH (O‘TY AJ “QUYUV-MEXANIKA ZAVODI” MISOLIDA)

Farangiz Julibekova, Marat Aliyev
Xodimlar bo‘limi faoliyatini avtomatlashtirish, xodimlarning ma’lumotlar omborini yaratish va boshqarish, xodimlar haqida mos hisobotlarni yaratish.
93-98 142 0

MANYOVR ISHLARIDA TORTUV HISOBLARINI BAJARISH UCHUN POYEZDNING NATUR VARAG‘I ASOSIDA VAGONLARNING HISOBIY PARAMETRLARINI ANIQLASH USULINI AVTOMATLASHTIRISH

Nazirjan Aripov, Shinpolat Suyunbayev
Manyovr ishlarida tortuv hisoblarini bajarish orqali lokomotivlar tomonidan sarflanadigan yoqilg‘i va yarim reyslarni bajarishga sarflanadigan vaqt miqdori hisoblanadi. Ushbu miqdorni to‘g‘ri aniqlash uchun vagonlarning hisobiy parametrlarini to‘g‘ri tanlash talab etiladi. Ushbu maqola manyovr ishlarida tortuv hisoblarini bajarish uchun poyezdning natur varag‘i asosida vagonlarning hisobiy parametrlarini aniqlash usulini avtomatlashtirish natijalari bayon etilgan. Poyezdning natur varag‘i asosida vagonlarning hisobiy parametrlarini aniqlashga doir dasturiy ta’minot ishlab chiqilganligi, undan foydalanish tartibi va uning ishonchliligiyoritilgan.
98-100 229 125

VEB-SAYTLARDA KIBER XAVFSIZLIKNI TA’MINLASH CHORALARI

Olim Mirzayev, G‘ayrat Muhammadiyev
Veb-sahifalar gipermatnni uzatish protokoli (HTTP) va shifrlash (HTTP Secure) xavfsizlik mexanizmlaridan foydalanadi. Veb-saytning internet olamidagi roli muhim ahamiyatga ega. Shuning uchun raqamli jinoyatlarning oldini olish uchun veb-saytlarning xavfsizligini ta’minlash talab qilinadi. Jinoyatchilar odamlar bilmagan har qanday vaziyatlarni nishonga olishadi. Kopchilikka ta’sir qiladigan muhim veb-saytlar bank, davlat, savdo va boshqa kabilar uchun xavfsizlik o‘ta muhim. Samarali xavfsizlik dasturi xabardorlik, oldini olish, aniqlash, o‘lchash kabilarxavfnikamaytirish uchun xizmat qiladi. Mukammalxavfsizlik degan narsa yoq va qat’iyatlihujumchi mag‘lub bo‘lishiyokideyarli chetlab o‘tish yo‘lini topishimumkin.
101-105 140 49

ЭЛЕКТРОН ҲУЖЖАТ АЙЛАНИШ ТИЗИМЛАРИНИНГ ТАЪМИНОТЛАРИ

Баҳодир Мўминов, Адилбек Даулетов
Маколада электрон жужжат айланиш тизимларининг таъминотга куйилган талаблари келтирилган. Ташкилотда кулланиладиган электрон жужжат айланиши тизими унга куйиладиган барча талабларга жавоб бериши, ташкилий, хукукий, техник, математик ва дастурий, эргономик, кадр, лингвистик, хавфсизлик каби таъминотларининг
имкониятлари хакида маълумот келтирилган.
105-107 119 90

MS SHAREPOINT VA OFFICE 365 PLATFORMASINING RIVOJLANISHI VA KENGAYISHI

Lola Xalmedova
Ushbu maqolada MS Sharepoint va Office 365 platformasining rivojlanishi va kengayishi masalasi muhokama qilinadi. Tashkilot ma’lumotlarini boshqarishda MS Sharepoint 2019 va Office 365 platformasi muhiti tanishtirib o‘tilgan.
108-113 181 0

Shahar atrof uchastkalarining zonalari soni va o‘tkazuvchanlik qobiliyatini aniqlash

Откир Хусенов, Мафратхон Тохтаходжаева
Temir yo‘l transportida shahar atrof yo’lovchi poyezdlarining harakatlanish zonalari soni va ulardan foydalanish tartiblari bir nechta modellashtirilgan formulalar asosida asosida tahlil qilindi. Shahar atrof yo’lovchi poyezdlarning zonalar bo’yicha tuzilishi va zonalardagi yo‘lovchilar oqimlari inobatga olinib, matematik modellashtirish usullaridan foydalanildi. Shahar atrof yo’lovchi poyezdlar harakatlanish zonalari soniga shahar atrof yo‘lovchi poyezdlar tuzish rejasi va zonalardagi yo’lovchilar oqimi zichliklar asosida aniqlik kiritildi. Ishlab chiqilgan formulalar asosida texnik zonalar soni, shahar atrof yo’lovchi poyezdlari harakatlanish zonalari o’tkazuvchanlik qobiliyatiga aniqlik kiritildi.
114-117 112 42

КРИПТОГРАФИК НОСИММЕТРИК УСУЛЛАР ЁРДАМИДА МАЪЛУМОТЛАРНИ ШИФРЛАШ ВА ҚАЙТА ШИФРЛАШ ДАСТУРИНИ ЯРАТИШ

Мухамадазиз Расулмухамедов, Абдулхай Азимов, Нуриддин Ғаффаров
Маълумотлар омборини лойиҳалаш ва яратишдан олдин шу маълумотлар омборига жойлаштириладиган ахборотларнинг умумий тузилиши ҳақида тасаввурга эга бўлиш лозим. Маълумотлар омборидан керакли саволларга жавоб олиш ва маълумотларга турли ўзгартиришлар киритиш учун ҳам унинг умумий тузилишини билиш мақсадга мувофиқ. Чунки маълумотлар омборида қандай маълумотлар борлигини билсангизгина уларга мос саволларни қўя оласиз. Бир ахборотни турли хил воситалар орқали ва турли шаклларда ифодалаш мумкин. Ахборотларни ифодаловчи воситалар мажмуи маълумотлар модели деб аталади. Албатта, турли одамлар ташқи дунёни турлича талқин қиладилар ва улар ҳақида турлича билимга эга бўладилар.
Шунинг учун ҳам ҳақиқий дунё ва ундаги ҳодисаларни англашда турлича моделлардан фойдаланадилар.
121-128 173 0

ТИМСОЛЛАРНИ ТАНИБ ОЛИШДА БЎСАҚАВИЙ ҚИЙМАТЛАРНИ ҲИСОБЛАШ АЛГОРИТМИ

Ахрам Нишанов, Р Беглербеков, Х Абдураимов
Мақолада информатив белгилар фазосида синфлаштириш масаласини ечиш учун яқинлик функция қийматлари Фишер функционали элементларидан фойдаланилган ҳолда аниқланади. Объект ва унинг белгилари мажмуалари қанчалик чуқур ўқитилса, натижа шунчалик муваффақиятли бўлади. Бу ерда функционал компоненталари вектор кўринишида эмас, балки матрица кўринишида ифодаланади. Ўқув танланмаси ҳар бир объекти алоҳида ўқитилгандан сўнг тимсолларни таниб олиш масалаларида асосий масалалардан бири бўлган бўcақавий қиймат матрицаси элементлари ҳисобланади. Ҳар бир синф объектлари учун бўсақавий қиймат алоҳида ҳисобланган. Мақолада бўсақавий қийматларга асосланган ҳолда объектларнинг муҳимлик даражалари аниқланган.