Том 4 № 10 (2025)
Статьи
OPTIMIZATION OF LOCAL POWER TRANSMISSION MODES USING INTELLIGENT ELECTRONIC DEVICES
This article explores the design, operation principles, and application efficiency of electronic devices in the management of local power transmission system modes. Emphasis is placed on intelligent control systems, real-time monitoring, and adaptive algorithms. The study includes analysis of voltage regulation, load balancing, and fault management via digital electronics and embedded systems.
DAVLAT BYUDJETI TIZIMINI RIVOJLANTIRISHNING AHAMIYATI
Ushbu maqolada O‘zbekiston Respublikasida byudjet tizimining amaldagi holati, mavjud muammolar va ularni bartaraf etish yo‘llari tahlil qilingan. Shuningdek, byudjet tizimini takomillashtirishning asosiy yo‘nalishlari va ularning iqtisodiy samaradorlikka ta’siri ilmiy asosda yoritilgan.
ОПРЕДЕЛЕНИЕ СТОЙКОСТИ К ИСТИРАНИЮ ОРГАНИЧЕСКИХ ПОКРЫТИЙ НА ОСНОВЕ БУТИЛАКРИЛАТОВ И СТИРОЛЬНЫХ МОНОМЕРОВ
Современные дорожно-разметочные краски и эмали представляют собой высоконаполненные композиции, состоящие из пленкообразующих пигментов, минеральных веществ, функциональных и технологических добавок. Содержание нелетучих веществ составляет 50-55% [1].
ҚОРАҚАЛПОҒИСТОН ШАРОЙТИДА ТУРАР-ЖОЙ БИНОЛАРИНИНИНГ МИКРОИҚЛИМ КЎРСАТКИЧЛАРИ ВА ЭНЕРГИЯ ТЕЖАМКОРЛИГИНИ ОШИРИШ МАСАЛАЛАРИ
Мазкур мақолада турар-жой биноларини лойиҳалашда асосий кўрсаткичларидан иссиқлик режими, иқлим параметрлари, микроиқлим кўраткичлари, биноларнинг энергия самарадорлигини оширишда ташқи девор изоляция қатламининг ўрнатилиши, самарали иссиқлик материаллари, ташқи тўсиқлари орқали сарф бўлаётган иссиқлик миқдорларини ҳисоблаш ҳақида баён этилган.
A COMPARATIVE ANALYSIS OF SCIENTIFIC WORKS CONDUCTED DURING THE PERIOD OF INDEPENDENCE, HIGHLIGHTING THE ACTIVITIES OF LOCAL RULERS OF CENTRAL ASIA IN THE FIGHT AGAINST THE INVASION OF THE ARAB CALIPHATE IN THE 7TH-8TH CENTURIES.
Information about who Devashtich was. The spread of Islam in Fergana in the 7th-8th centuries. Relations between the Khorezm rulers Chagan and Khurzad. Brief information about the activities of the Sogdian king Gurak
THE ROLE OF FAMILY VALUES IN EDUCATING THE YOUNGER GENERATION IN UZBEKISTAN
This article analyzes the essence of family values, their place in society, and their impact on personal development from philosophical and social perspectives. The significance of values such as mutual respect, love, trust, loyalty, and responsibility in family life is revealed. It also highlights the important role family values play in child upbringing, individual decision-making, career choice, and ensuring societal stability. The formation and development of personal and instrumental values are shown to be directly connected to the family environment. The role of the family in society, when harmonized with national traditions and moral norms, is interpreted as a key factor for a happy life and progress.
INSONLARGA XOS TOVUSH FE’LLARINING SEMANTIK TASNIFI
O‘zbek tilshunosligida tovush fe’llari semantik maydonida insonlarga xos tovush fe’llari mikromaydoni dastlabki o‘rinda turadi. Bunday birliklar o‘zining semantik qiymati hamda nutqda muntazam ishlatilishi bilan farqlanadi. Insonlarga xos tovush fe’llari nutqning ovoz tomonini, tovush talaffuzi tomonini ifodalaydigan fe’llardir. Aynan tovush chiqarish xususiyati tovush fe’llarining yetakchi elementi hisoblanadi.
EXPLORING PRIVATE DISCOURSE: LINGUISTIC, COGNITIVE AND SOCIOPRAGMATIC DIMENSIONS IN DETECTIVE FICTION
This article analyzes scientific perspectives on private discourse, its linguistic description, cognitive and sociopragmatic characteristics, as well as the approaches in Russian, English, and Uzbek linguistics. The study highlights participants, goals, communication tools, strategies, and tactics as key factors in describing private discourse. The article also explores the conceptual foundations of private speech, its discursive structure, and theoretical and terminological issues.
EKOLOGIK MUAMMOLAR VA ULARNING YECHIMi
Ushbu maqolada global ekologik muammolar keltirib o‘tilgan. Ushbu muammolarni yechish bo‘yicha maslahatlar berilgan.Mavjud ekologik muammolar, ularning asosiy sabablari va ularni yechish usullari jadval asosida keltirilgan.
RESURS TEJAMKOR TEXNOLOGIYALAR ASOSIDA EKOLOGIK VA OZIQ-OVQAT XAVFSIZLIGINI TA’MINLASH STRATEGIYALARI
Mazkur maqolada global iqlim o‘zgarishi sharoitida resurs tejamkor texnologiyalarning ekologik va oziq-ovqat xavfsizligini ta’minlashdagi o‘rni tahlil qilinadi. Agrosanoat majmuasida suv va energetik resurslardan oqilona foydalanish, innovatsion yondashuvlar orqali barqaror rivojlanishga erishish yo‘llari ko‘rib chiqilgan. Shuningdek, muhofaza qiluvchi texnologiyalarni joriy etish, tuproq unumdorligini saqlash va qayta tiklash strategiyalari ilmiy asosda bayon etiladi.
A MODEL FOR INCREASING INCOME AND PRODUCTION EFFICIENCY IN THE CONTEXT OF OPTIMAL CRITERIA FOR THE ECONOMIC EFFICIENCY OF PEASANT FARMS.
This article proposes a modeling approach to evaluate production and income indicators based on optimality criteria to improve the economic efficiency of dehkan farms. Using the example of the Kashkadarya region, a multifactor regression model was built based on statistical data for 2020–2024, and the efficiency of land, labor, and financial resources was analyzed. The results of the analysis showed that it is possible to sustainably increase production volumes and net profit by optimizing the economic activities of dehkan farms. The article illustrates the dynamics of economic indicators using graphs and tables, and puts forward reasonable proposals and conclusions.
BARQAROR RIVOJLANISH MAQSADLARI DOIRASIDA ILMIY-TEXNIK TARAQQIYOTNING USTUVOR YO‘NALISHLARI
Ushbu maqola, ilmiy texnik taraqqiyotning qurilishdagi ahamiyati va asosiy yo‘nalishlari haqida yoritilgan. Ularning paydo bo‘lish tarixi va qo‘llanilishi haqida ma’lumotlar berilgan.Ushbu maqoladan erkin izlanuvchilar va talabalar foydalanishlari mumkin.
RAQOBATLASHGAN BOZORLARDAGI FIRMALAR FAOLIYATI
Maqolada raqobatlashgan bozorlarda firmalarning xatti‑harakatlari neoklassik va zamonaviy sanoat iqtisodiyoti nazariyalari asosida tahlil qilinadi. Taklif va talab ta’sirida shakllanuvchi bozor narxi sharoitida firmalar qisqa va uzoq muddatli rentabellikni maksimallashtirish uchun ishlab chiqarish hajmini optimallashtirish, texnologik innovatsiyalar, differensial marketing hamda xarajatlarni minimallashtirish strategiyalaridan foydalanadi.
ТЕРГОВНИ ТЎЛА, ҲАР ТОМОНЛАМА ВА ҲОЛИСОНА ОЛИБ БОРИЛИШИНИ ТАЪМИНЛАШ
Ушбу мақолада жиноят ишлари бўйича тергов жараёнида тўла, ҳар томонлама ва ҳолисона ёндошув принципларининг аҳамияти, уларни амалга оширишда юзага келадиган муаммолар, Ўзбекистон Республикасидаги амалдаги ҳолат ва уларнинг ҳуқуқий ечимлари таҳлил қилинади. Халқаро тажрибалар билан таққослаб, миллий амалиётдаги камчиликлар ва уларни бартараф этиш йўллари кўрсатилади. Шу билан бирга, мақолада илмий таклиф ва тавсиялар ҳам баён қилинган.
QURILISH SOHASINING MAKROIQTISODIY O‘SISHGA TA’SIRI
Maqolada qurilish sohasining iqtisodiyotdagi o‘rni va uning makroiqtisodiy o‘sishga ko‘rsatayotgan ta’siri tahlil qilinadi. Xususan, yalpi ichki mahsulot (YaIM), investitsiyalar, bandlik va infratuzilma rivoji kabi makroiqtisodiy ko‘rsatkichlar bilan bog‘liq aspektlar ko‘rib chiqiladi. Qurilish sektorining multiplikativ ta’siri, strukturaviy o‘zgarishlardagi roli va barqaror iqtisodiy o‘sishga hissa qo‘shishi muhim yo‘nalish sifatida tahlil qilinadi.
MAMLAKAT IQTISODIYOTIGA INFLATSIYANING TA’SIRI
Ushbu maqolada inflatsiyaning iqtisodiy mohiyati, asosiy sabablari va turlari tahlil qilingan. Maqolada talab va taklif inflyatsiyasi, inflatsiyaning sur’ati, ko‘rinishlari hamda ularning iqtisodiyotga ta’siri yoritilgan. Shuningdek, inflatsiyaga qarshi kurashish choralariga alohida e’tibor qaratilgan. Inflatsiya — iqtisodiy siyosatning muhim obyekti sifatida ko‘rib chiqiladi va uning salbiy oqibatlarini kamaytirish usullari tavsiflanadi.
ВОПРОСЫ ОБЕСПЕЧЕНИЯ АДМИНИСТРАТИВНОЙ ОТВЕТСТВЕННОСТИ ЗА НЕИСПОЛНЕНИЕ ОБЯЗАТЕЛЬНЫХ ДЛЯ ИСПОЛНЕНИЯ ОРГАНАМИ ЮСТИЦИИ ПРЕДСТАВЛЕНИЙ
В Республике Узбекистан органы юстиции занимают важное место в системе государственного управления, и их деятельность направлена на обеспечение верховенства закона, защиту прав и законных интересов граждан и субъектов предпринимательства. Представления, вносимые органами юстиции, служат устранению случаев нарушения требований законодательства государственными органами, организациями и должностными лицами. Эти представления являются обязательными для исполнения в сроки, установленные законодательством, несоблюдение которых влечет административную ответственность. Данная статья освещает с академической точки зрения тему "Вопросы обеспечения административной ответственности за неисполнение представлений, обязательных для исполнения органами юстиции," использует обоснованные цитаты и избегает ложной информации.
O‘. HOSHIMOV ASARLARIDA “BAXT” KONSEPTINING LISONIY IFODASI (NUR BORKI, SOYA BOR ASARI MATERIALIDA)
Ushbu maqolada O‘tkir Hoshimovning “Nur borki, soya bor” asarida “baxt” konsepti qanday lisoniy va semantik vositalar orqali ifodalanishiga e’tibor qaratiladi. Tahlil davomida “baxt” tushunchasi muallif tilida quvonch, mehr, muhabbat, iliqlik va ruhiy yuksalish kabi holatlar bilan bog‘liq holda metafora, epitet, ekspressiv leksik birliklar orqali berilgani aniqlanadi. Leksik-semantik tahlil shuni ko‘rsatadiki, baxt romanda doimiy holat emas, balki lahzaviy tuyg‘ular, shaxsiy kechinmalar va ijtimoiy munosabatlar fonida shakllanadigan hissiy konsept sifatida talqin etiladi.
DOSTONCHILIKNING OG‘ZAKI AN’ANASI VA ZAMONAVIY ADABIYOTDAGI DAVOMCHILIGI
Ushbu maqolada qoraqalpoq xalqining boy og‘zaki ijodiy merosiga mansub dostonchilik san’ati va uning zamonaviy adabiyotdagi davomchiligi tahlil qilinadi. Dostonlarning og‘zaki an’anada yashab kelgani, baxshilar orqali tarqalganligi, shuningdek, yozma adabiyotda qanday shaklda aks etgani haqida ma’lumotlar beriladi. Maqolada zamonaviy yozuvchilar va shoirlar asarlarida epik tafakkurning davomiyligi, milliy ruhning saqlanib qolgan jihatlari ilmiy asosda yoritiladi. Dostonchilikning bugungi madaniy-ma’naviy hayotdagi o‘rni va uning ahamiyati ham ko‘rib chiqiladi. Maqola adabiyotshunoslar, folklorshunoslar va talabalarga mo‘ljallangan.
MODERN APPROACHES TO THE TREATMENT OF ARTHROPATHIC PSORIASIS
Arthropathic psoriasis (psoriatic arthritis) is a severe chronic condition that occurs in approximately 20–30% of patients with psoriasis. Without timely diagnosis and adequate therapy, it can lead to persistent joint deformities, impaired work capacity, and disability. In recent years, significant progress has been made in understanding the pathogenesis of the disease, which has led to the development of new effective treatments, especially the use of biologic agents. Given its high prevalence, the variety of clinical manifestations, and the need for a multidisciplinary treatment approach, the study of arthropathic psoriasis remains a highly relevant field in modern rheumatology and dermatology.
ONLINE EDUCATION PLATFORM TEACHING PROJECTION STRATEGIES IN TURKEY, IRAN, AND CHINA: A COMPARATIVE ANALYSIS
This study examines the strategic approaches employed by Turkey, Iran, and China in developing and implementing online education platforms, with particular focus on their teaching projection methodologies. The findings reveal significant variations in strategic priorities, with Turkey emphasizing accessibility and European integration, Iran focusing on domestic content development and cultural preservation, and China pursuing technological innovation and scalable solutions. These differences reflect broader socio-political contexts and educational philosophies that shape online learning environments. The study contributes to understanding comparative digital education strategies and their implications for global educational development.
INTEGRATION OF CORPUS LITERACY CONSULTATION INTO LANGUAGE TEACHER EDUCATION
The digital revolution has significantly influenced language education, and one of its most notable effects is the growing use of language corpora. For years, corpora have played an indirect role in areas such as reference publishing, syllabus design, material development, language testing, and teacher training (McEnery & Xiao, 2011). More recently, they’ve been used directly in classrooms—to teach students about corpora, to show how to use them, and to leverage them as tools for language learning (Fligelstone, 1993). Thanks to the rise of free and accessible corpora, user-friendly concordance tools, and corpus-informed teaching materials, corpus linguistics has shifted from a niche resource to a central tool in language education.
XORIJ PSIXOLOGIK TADQIQOTLARIDA FIDOIYLIK TUSHUNCHASINIТП IJTIMOIY-PSIXOLOGIK XUSUSIYATLARI O’RGANILISHI
yoshlarda fidoyilik tushunchasining ijtimoiy-psixologik xususiyatlari shakllanishiga ta’sir qiluvchi omillarni aniqlash, ularning mazmun-mohiyatini ochib berish, shuningdek, fidoyilikni shakllantirishga xizmat qiluvchi psixologik omillarni empirik jihatdan asoslash va ularni rivojlantirishga qaratilgan psixologik tavsiyalar ishlab chiqishdan iborat.
MUSEUM. I. SAVITSKY - THE LOUVRE IN THE SANDS
The Republic of Karakalpakstan and its capital Nukus are the most extraordinary tourist destinations in the world. This is the definition of the world-readable British newspaper The Telegraph, which included the Louvre in the Sands in the "top ten" of 2015, under the second number. And the authors of the "Leisure" column in the Sunday supplement, no less readable by The New York Times and the International Herald
G.DÁWLETOVA SHIǴARMALARINDA ARAB HÁM PARSI TILINEN ÓZLESTIRILGEN SÓZLERDIŃ QOLLANILIWI
Bul maqalada XX hám XXI ásir qaraqalpaq ádebiyatı shayırası G.Dáwletova shıǵarmalarında qollanılǵan arab-parsı sózleriniń qollanılıw órisi haqqında sóz etiledi. Olardıń kelip shıǵıw shıǵısına toqtalıp, mısallar menen dálillenedi.
TIJORAT BANKLARIDA MOLIYAVIY HISOBOTLARNI XALQARO STANDARTLARGA TRANSFORMATSIYA QILISH MASALALARI.
Mazkur ilmiy ishda O‘zbekiston Respublikasi tijorat banklarida moliyaviy hisobotlarni xalqaro moliyaviy hisobot standartlari (IFRS) asosida transformatsiya qilishning dolzarbligi, ushbu jarayonning asosiy bosqichlari, afzalliklari va mavjud muammolari tahlil qilinadi. Xususan, transformatsiya jarayoni orqali banklar moliyaviy axborotning shaffofligini ta’minlash, xalqaro investorlar ishonchini oshirish, kredit reytinglarini yaxshilash va global moliyaviy tizimga integratsiyalashish imkoniyatiga ega bo‘lishi ko‘rsatib o‘tiladi. Shu bilan birga, kadrlar salohiyati, axborot tizimlarining tayyorligi, milliy standartlar va IFRS o‘rtasidagi tafovutlar kabi dolzarb muammolar ham yoritiladi.
PEDAGOGICAL POSSIBILITIES OF IMPROVING PROFESSIONAL-COMMUNICATION SKILLS OF STUDENTS OF MUSIC EDUCATION
This article analyzes the pedagogical possibilities of forming and improving professional-communication skills of students studying in the field of music education. It justifies the need to develop students' communicative competence in the process of musical education. Also, special attention is paid to the formation of a professional-communication culture in the pedagogical process through interactive methods, creative tasks, collective musical activities and role-playing games. The article analyzes such aspects of professional communication skills as listening, questioning, and expressing one's opinion clearly in professional speech as an important tool in musical-pedagogical activities.
SUFI TEACHINGS IN THE WISDOM OF KHOJA AHMET YASSAWI AND THEIR PLACE IN KARAKALPAK SPIRITUALITY
Khoja Ahmed Yassawi is a great thinker who laid the foundation for Turkic Sufi poetry. Through his work «Diwani Hikmet», concepts such as Islamic values, piety, and morality were instilled in the consciousness of the people. This article extensively examines the historical and spiritual influence of Yassawi's legacy among the Karakalpak people.
INGLIZ VA OʻZBEK TILLARIDAGI MODAL SOʻZLARNING IZOHLI LUGʻATLARDA BERILISHI: MUAMMO VA TAHLIL
Mazkur maqolada ingliz va oʻzbek tillarida modal soʻzlarning izohli lugʻatlardagi aks etishi, ularni tavsiflashdagi muammolar va lugʻatchilikdagi metodik farqlar tahlil qilinadi. O‘zbek tilidagi izohli lug‘atlarning uch nashri (1981, 2008, 2022) asosida statistik tahlil oʻtkazilib, modal so‘zlar pometalari, misollar bilan berilishi, semantik aniqlik darajasi o‘rganiladi. Ingliz tilidagi “Macmillan” va “Oxford” lugʻatlarida modal so‘zlarning ifodalanishi esa taqqoslash orqali ko‘rsatib beriladi. Tadqiqot natijalariga asoslanib, o‘zbek tilidagi izohli lugʻatlarni zamonaviy metodlarga tayangan holda mukammallashtirish zarurligi asoslab beriladi.
GLOBALLASHUV SHAROITIDA MILLIY MUSIQIY MEROSNING QADRIYATLI MUNOSABATINI SAQLAB QOLISH VA MUSIQA TA’LIMINING KELAJAKDAGI VAZIFALARI
Mazkur maqolada davlat oldida turgan eng dolzarb masalalardan biri bo‘lib kelgan har qanday jamiyatda yosh avlod tarbiyasi, tarbiya shaxsni jamiyatdagi ijtimoiy-iqtisodiy ishlab chiqarish munosabatlariga tayyorlash, shuningdek, uning ma’naviy, aqliy, jismoniy va musiqiy rivojlanishiga muntazam ta’sir etib boruvchi uzluksiz jarayonlar, endilikdagi asosiy vazifa ana shu yoshlarga ta’lim va tarbiya berish, ularning kuch va sadoqatini ana shu Vatanga muhabbat, yurt tinchligi va osoyishtaligi, respublika mustaqilligini mustahkamlash yo‘lida safarbar etish kabilar ko’rsatilgan.
AGGLUTINATIVE FEATURES OF THE KARAKALPAK LANGUAGE, SCIENTIFIC CLASSIFICATION, WORD FORMATION THROUGH SUFFIXES, AND DESCRIPTION OF EXISTING MODELS
One of the most significant factors defining the national identity of a people is their language. The Karakalpak language belongs to the Turkic language family and is characterized as an agglutinative language. In linguistic studies, special attention is given to its morphological structure, grammatical rules, and especially the system of word formation through suffixation. This system brings Karakalpak linguistically closer to Uzbek, Kazakh, and other Turkic languages in terms of phonetic and morphological features.