№ 22(44) (2024)
Статьи
ПУТИ ФОРМИРОВАНИЯ НАВЫКОВ КРИТИЧЕСКОГО МЫШЛЕНИЯ СТАРШЕКЛАССНИКОВ ПРИ ИЗУЧЕНИИ ПОЭЗИИ XX ВЕКА В РУССКОЯЗЫЧНЫХ ШКОЛАХ УЗБЕКИСТАНА
В статье рассматриваются подходы и методы формирования навыков критического мышления у старшеклассников при изучении поэзии XX века в русскоязычных школах Узбекистана. Основное внимание уделено интерактивным технологиям и методам анализа текстов, способствующим развитию аналитических и интерпретационных способностей учащихся. Предложены практические рекомендации для учителей по интеграции элементов критического мышления в образовательный процесс.
TEXNOLOGIYA DARSLARIDA UMUMTА’LIM MАKTАBI OʼQUVCHILАRINING INTELLEKTUАL QOBILIYATLАRINI INTEGRАTIV YONDАSHUV АSOSIDА RIVOJLАNTIRISH METODIKАSI
Maqolada umumta’lim maktabi o‘quvchilarining intellektual qobiliyatlarini integrativ yondashuv asosida rivojlantirish masalasiga atroflicha yondashilib, ularning intellektual salohiyatini rivojlantirishni muhim jihatlari yoritilgan. Shu bilan birgalikda texnologiya fani va intelektual rivojlanish, muammo asosida oʼrganish, fanlararo integratsiya, loyiha asosida oʼqitish, amaliy mashgʼulotlar, integrativ yondashuvni texnologiya darslarida qo‘llash metodikasi va uning natijalri tahlil qilingan.
HARBIY XIZMATCHILARDA FUQAROLIK KOMPETENSIYASINI RIVOJLANTIRISHNING O‘ZIGA XOSLIGI
Mаqolа harbiy xizmatchilarda fuqarolik kompetensiyasini rivojlantirishning o‘ziga xosligi mаsаlаlаrida so‘z yuritilgan. Maqolada fuqarolik kompetensiyalarning uslubiyаti, qo‘yilаyotgаn zаmonаviy tаlаblаr, tа’lim mаzmunini tаkomillаshtirish, metod vа vostаlаrini аmаliyotgа keng joriy etish zаrurаtini shаkllаntirish keng yoritilgаn.
ZIYORAT TURIZMINI RIVOJLANTIRISHNING ISTIQBOLLI YO‘LLARI
Ushbu maqolada ziyorat turizmini istiqbolli yo‘llariti yoritilib berilgan. Musulmon ziyoratchilar uchun qanday qulayliklar yaratish ularning ziyorat qilishlarida hech qanday to‘siqlar bo‘lmasligi uchun nimalarga e’tibor qaratish kerakligi batafsil bayon e’tilgan. Maqolada yurtimizda ziyorat turizmini rivojlantirishda islom dining ahamiyati haqida ham ma’lumotlar berib o‘tilgan. Yurtimizda ziyorat turizmini rivojlantirish uchun takliflar ishlab chiqilgan.
CONSTITUTION OF THE REPUBLIC OF UZBEKISTAN – GUARANTEE OF FREEDOM AND PROSPERITY OF SOCIETY LIFE
This article highlights the real goal of large-scale constitutional reforms being carried out in Uzbekistan, the issue of increasing the level of respect for human interests, well-being and prosperity in Uzbekistan.
СОВРЕМЕННЫЕ МЕТОДЫ И АЛГОРИТМЫ ВЫЯВЛЕНИЯ УГРОЗ БЕЗОПАСНОСТИ В СИСТЕМАХ ОБРАБОТКИ ПЕРСОНАЛЬНЫХ ДАННЫХ
В условиях цифровизации общества и роста объемов персональных данных важность их защиты становится критически значимой. В этой статье рассматриваются современные подходы и алгоритмы, которые используются для выявления угроз безопасности в системах обработки персональных данных. Описаны ключевые технологии, включая машинное обучение, глубокое обучение, анализ поведения пользователей, а также интеграционные платформы для управления событиями. Рассмотрены как преимущества, так и ограничения этих подходов, а также их место в современном ландшафте информационной безопасности.
ИСПОЛЬЗОВАНИЕ ИГРОВЫХ ТЕХНОЛОГИЙ В ОБУЧЕНИИ ОРФОЭПИЧЕСКИМ НОРМАМ РУССКОГО ЯЗЫКА
В статье рассматривается использование игровых технологий в обучении орфоэпическим нормам русского языка. Обоснована актуальность применения интерактивных методов обучения для повышения мотивации учащихся и усвоения сложных орфоэпических правил. Описаны примеры игровых приемов, таких как викторины, квесты, ролевые игры, которые способствуют активизации учебного процесса и формированию у обучающихся орфоэпической грамотности.
HIMOYALANISHDA QO‘LLANILADIGAN MAXSUS KIYIMLAR
Mazkur maqolada muallif turli korxona va zavodlarda ishlayotgan ishchilarning, ish beruvchi tamonidan ularning sog‘ligi va hayotiga xavf soluvchi omillardan himoyalashda qo‘llaniladigan shaxsiy himoya kiyimlari to‘g‘risida ma'lumot bergan.
КЎППАРТИЯВИЙЛИК ТИЗИМИНИНГ ЖАМИЯТНИ МОДЕРНИЗАЦИЯЛАШ ВА ДЕМОКРАТЛАШТИРИШДАГИ АҲАМИЯТИ
Мазкур мақолада кўппартиявийлик тизимининг жамиятни модернизациялаш ва демократлаштиришдаги аҳамияти таҳлил этилган. Шунингдек унда кўппартиявийлик тизими эркин ва адолатли сайловлар, мустақил оммавий ахборот воситалари, суд ва фуқаролик эркинликлари каби демократик институтларни ривожлантириш ва мустаҳкамлашга ёрдам бериши ва жамиятда қонун устуворлигини таъминлаш ва инсон ҳуқуқларини ҳимоя қилишда муҳим рол ўйнаши борасида фикр юритилади.
БЕРНУЛЛИ СХЕМАСИ УЧУН ЛИМИТ ТЕОРЕМАЛАР
Мақолада Бернулли схемасининг асосий ғояси ва боғлиқсиз тажрибалар кетма-кетлигида ҳодиса рўй бериш эҳтимоллиги учун Бернулли формуласи деб аталадиган формула келтириб чиқарилган . Бернулли формуласи эҳтимолликлар назариясининг классик формулаларидан бири бўлиб, у нисбатан кичик сондаги тажрибалар сериясида ҳодиса эҳтимоллигини бевосита ҳисоблаш имконини беради. Хусусан, янги натижа ҳисобланган 1.1 теореманинг исботи келтирилган, унда муваффақиятлар сонининг тоқ сонда бўлиши эҳтимоллигини ҳисоблаш имконини берувчи формула келтириб чиқарилган.
РОЛЬ ТВОРЧЕСТВА В ФОРМИРОВАНИИ КРЕАТИВНОГО МЫШЛЕНИЯ У МЛАДШИХ ШКОЛЬНИКОВ
В статье рассматриваются ключевые аспекты творческого развития детей в начальной школе, а также важность интеграции творческих заданий и активностей в образовательный процесс. Описаны методы и подходы, способствующие развитию креативности, такие как проектная деятельность, игры, искусство и коллективные творческие задания. Статья предлагает рекомендации для педагогов по внедрению творческих методов обучения, направленных на развитие креативного мышления у детей.
МИГРАЦИОННЫЕ ПРОЦЕССЫ В ЦЕНТРАЛЬНО-АЗИАТСКОМ МЕЖДУРЕЧЬЕ В ПЕРИОД АНТИЧНОСТИ
Статья посвящена исследованию миграционных процессов в Центрально-Азиатском междуречье в период античности. В работе рассматриваются основные факторы, способствовавшие миграциям, такие как экономические, политические и социальные изменения. Анализируются миграционные пути и их влияние на культурное и этническое разнообразие региона. Представлены выводы о роли миграций в формировании социальной и культурной структуры Центральной Азии, а также их долгосрочное воздействие на развитие региона.
ПРИМЕНЕНИЕ СОВРЕМЕННЫХ АНИМАЦИОННЫХ ТЕХНОЛОГИЙ В ОБУЧЕНИИ РУССКОМУ ЯЗЫКУ
Для достижения высокой эффективности обучения в учебный процесс активно внедряются современные образовательные технологии, позволяющие повышать качество образования и рационально использовать учебное время.
G‘ALABA BOG‘IDA QAD ROSLAGAN BUYUK SIYMOLAR
Mazkur maqolada g’alaba bog’idagi o‘tgan davr qahramonlari xotirasiga bag‘ishlangan yodgorlik, ularning yurt oldidagi fidokorona xizmatlari, cheksiz fidoyilari uchun hurmat va minnatdorlik tamoyillari haqida batafsil ma’lumot berilgan.
IMPROVING THE QUALITY ASSESSMENT OF INVESTMENT PROJECTS IN A FAST-CHANGING ENVIRONMENT
The article examines the content, nature, features, functions and role of investments in economic development. Macro and micro economic functions of investments are classified and described. The need to classify the functions of investments at the public, economic and private levels is justified. The role of investments in fixed assets in the development of the manufacturing and processing industries was assessed, the dynamics of investments in fixed assets was analyzed. We studied the share of investments in fixed assets through centralized and decentralized sources of financing and considered investment projects implemented in our country at the expense of these funds. Based on the results of the study, general conclusions were formed and recommendations were developed aimed at attracting and effectively mastering investments in fixed assets.
PROSPECTS FOR IMPROVING FINANCIAL SUPPORT FOR INVESTMENT ACTIVITIES IN THE CONTEXT OF GLOBALIZATION
In this article, the sources of investment funds and specific features of financial sources are discussed and given overall conclusions with current scientific analyses.
THE STUDY OF DEVIATIONS FROM THE NORMAL DISTRIBUTION OF SUMS OF INDEPENDENT OR DEPENDENT RANDOM VARIABLES USING GENERAL ESTIMATES OF DIFFERENCE PSEUDO MOMENTS
In this article, using the method of semi invariants under the Statulevicius condition, general uneven estimates of approximation by a normal distribution are obtained and estimates of absolute pseudo moments are obtained on the basis of this. In order to obtain similar estimates in limit theorems for sums of independent or dependent random variables, it is sufficient to obtain an estimate of semi invariants of the Statulevicius type. These results can be used in tasks related to the analysis of rare events and in statistical testing tasks, where we want to test, for example, the hypothesis that the data is distributed normally.
YANGI FIZIOLOGIK FAOL MODDALARNI PAXTA HOSILDORLIGIGA, BARG YUZASI VA QURUQ MODDA MIQDORIGA TA’SIRI
Maqolada g‘o‘za o‘simligining ma’lum rivojlanish davrlarida, ularga har xil yangi fiziologik faol moddalarni ta’siri o‘rganilib, paxta hosildorligiga va barg sathiga va quruq massa miqdoriga ta’siri haqida bayon etilgan. O‘simliklarga ta’sir etuvchi asosiy moddalar sifatida “Avangart start”, “Guliver” biostimulyator g‘o‘za o‘rtacha hosil o‘zgarishi laboratoriya va dala sharoitlarida fenologik kuzatuvlarga asosan o‘rganilib, xosil sifatiga ijobiy tasiri kuzatilgan.
INGLIZ VA OʻZBEK TILLARI ISH YURITISH TERMINLARINING OʻZARO TARJIMASIDAGI MUAMMOLAR
Ushbu maqola ayrim ish yuritishga oid terminlarning ingliz va o‘zbek tillaridagi tarjimasi muammolarini tahlil qilish va natijalariga yechimlar berishga bag‘ishlangan bo‘lib, turli olimlarning ushbu sohada olib brogan tadqiqotlaridan iqtiboslar keltirilib, ularga qo‘shimcha munosabatlar beriladi.
ALOGIZMNING MEDIA VA REKLAMA MATNLARIDA QO‘LLANILISHI VA STILISTIK AHAMIYATI
This article analyzes the characteristics of the use of the phenomenon of alogism in media and advertising texts, as well as its stylistic significance. Alogism is the disruption or deliberate absence of logical connection and it is employed in advertising materials and media content to create various illustrative, expressive, attention-grabbing, or memorable effects.
АYOLLАR TO‘G‘RI BICHIMLI YUBKАSINI KONSTRUKSIYASINI KOMPYUTER DASTURI ORQALI QURISH
Maqolada “Valentina” dasturi va аyollаr to‘g‘ri bichimli yubkаsini konstruksiyasini kompyuter dasturi orqali qurish haqida so‘z boradi. Bunda dizaynerlar va dizaynerlarga o‘zlarining kiyim modellarini loyihalash va modellashtirishga imkon beruvchi 2D o‘lchovidan foydalangan holda an’anaviy usullar orqali buyum (kiyim) loyihasini yaratish tizimi keltirilgan.
BOG‘CHA YOSHIDAGI BOLALARNING JISMONIY RIVOJLANISHIDA KUZATILGAN DINAMIK TENDENSIYALAR
: Ushbu maqolada bog‘cha yoshidagi bolalarning jismoniy rivojlanishida kuzatilgan dinamik tendensiyalar tahlil qilinadi. Tadqiqot davomida bolalarning jismoniy rivojlanishiga ta’sir etuvchi omillar, o‘zgarishlarning sabablari va istiqbollari ko‘rib chiqilgan. Shuningdek, oxirgi yillarda ushbu sohada olib borilgan ilmiy tadqiqotlar va amaliy tajribalar asosida xulosalar beriladi. Maqola bolalar salomatligini yaxshilashga oid tavsiyalarni o‘z ichiga oladi va bu borada pedagoglar, ota-onalar va sog‘liqni saqlash sohasi vakillari uchun foydali bo‘lishi mumkin.
BOSHQARUV JARAYONLARIDA RAXBARLIK QOBILIYATINI RIVOJLANTIRISH
Xozirgi kunda shiddat bilan rivojlanayotgan barcha davlarda xar qanday soxa bo‘lishidan qat’iy nazar albatta raxbarga muhtojlik bor. Ushbu maqolada boshqaruv jaroyonini qanday olib borish hamda rahbarlik faoliyatini qanday rivojlantirish kerakligi haqida ma’lumotlar yozilgan.
AYRIM MATEMATIK MASALALARNI HISOBLASH MURAKKABLIGINI OPTIMIZATSIYA QILISHNING ZAMONAVIY YONDASHUVI. STRASSEN ALGORITMI VA UNING MATRITSALARNI KO‘PAYTIRISHDA QO‘LLANILISHI
Ushbu maqolada Strassen algoritmi haqida to‘liq ma’lumotlar keltirilgan. Algoritmning klassik matritsa ko‘paytirish usulidan farqi va afzalliklari ko‘rib chiqilgan. 2x2 o‘lchamdagi matritsalar misolida algoritmning ishlash prinsipi batafsil tushuntirilgan. Shuningdek, Strassen algoritmining yirik o‘lchamdagi matritsalarga qo‘llanilishi va hisoblash murakkabligi muhokama qilingan.
RAQAMLI IQTISODIYOT SHAROITIDA TIJORAT BANKLARINING MOLIYAVIY TAHLILI VA RAQAMLI TEXNOLOGIYALARDAN FOYDALANISHNING AHAMIYATI
Bankning moliyaviy tahlili uning likvidligini va zamonaviy sharoitlarda ishlash qobiliyatini aniqlashga imkon beradi. Faoliyat ko‘rsatkichlari va amalga oshirilayotgan operatsiyalarni tahlil qilib, kredit muassasasi rahbariyati uzoq muddatli siyosatni belgilaydi, potensial va dolzarb tendensiyalarga asoslanib kelgusida rivojlanishni rejalashtiradi. Ushnu maqolada banklarning moliyaviy tahlili, ularning raqamli iqtisodiyot sharoitida olib borayotgan faoliyati natijalari tahlil qilingan.
FORMATION OF COMMUNICATIVE COMPETENCE IN YOUNG CHILDREN
Communicative competence, defined as the ability to use language effectively and appropriately in various social contexts, extends beyond knowledge of grammar and vocabulary. It encompasses understanding cultural norms, interpreting nonverbal cues, and tailoring language to diverse audiences and situations. This paper explores how communicative competence develops in young learners within early childhood education, focusing on the core components of linguistic, sociolinguistic, discourse, and strategic competencies. The study examines influential factors, such as environmental settings and family involvement, and evaluates teaching methods like Communicative Language Teaching (CLT). Through this analysis, the research highlights practical strategies to support language development, underscoring the importance of fostering communicative competence for success.
HUVAYDO G‘AZALLARIDA TASAVVUF VA ZIKR MASALASI
ushbu maqolada Huvaydo ijodidagi g‘azal janridagi she’rlarda tasavvuf va tariqat, zikrning qanday ulug‘ amallardan ekaniga va g‘azallardagi she’riy san’atlar hamda tasavvufiy qarashlarning badiiy ifodasi kabi qator o‘ziga xos masalalar yuzasidan fikr yuritilgan.
QARNOBCHO‘L LANDSHAFTLARINING GEOEKOLOGIK MUAMMOLLARI
Ushbu maqolada Qarnobcho‘l landshaftlari,geologik xususiyati, muammolari va bunday muammolarga sabab bo‘lgan omillar hamda Qarnobcho‘ldagi biologik xilma-xillikning kamayib ketishi va buning chorvachilikka salbiy ta’sir ko‘rsatayotganligi haqida so‘z yuritilgan.Qarnobcho‘l landshaftidagi geoekologik holatni yaxshilash borasida chora tadbirlar ko‘rib chiqilgan.
FEATURE OF LINGUISTIC MISTAKES IN CONSECUTIVE INTERPRETATION AND THE WAYS TO OVERCOME THEM
Consecutive interpretation, a key practice in cross-linguistic communication, often encounters various linguistic mistakes that impact the effectiveness of interpretation. This article examines the features of these mistakes, their underlying causes, and strategies for overcoming them, referencing works by scholars from Uzbekistan and abroad. A focus is placed on the importance of training, note-taking skills, and stress management in reducing errors.
POSTMENOPAUZAL DAVRDAGI AYOLLARDA ENDOMETRIY GIPERPLASTIK JARAYONLARINI TASHXISLASHDA ULTRATOVUSH TEKSHIRUVI SAMARADORLIGINI DINAMIKADA O`RGANISH
Ultratovush tekshiruvi yordamida endometriy giperplaziyasining dinamikadagi o`zgarishlari erta aniqlandi.
BОSHLАNG‘ICH TА’LIMDА INNОVАTSIОN TЕХNОLОGIYАLАRDАN FОYDАLАNISH ОRQАLI О‘QUVCHILАRNING FIKRLАSH QОBILIYАTINI RIVОJLАNTIRISH
Mаzkur mаqоlаdа Tа’lim bоsqichlаrigа innоvаtsiоn реdаgоgik tехnоlоgiyаlаrning jаdаl kirib kеlgаnligi, реdаgоgdаn о‘z kаsbiy mаlаkаsini muttаsil tаkоmillаshtirib bоrish bilаn birgа innоvаtsiоn реdаgоgik tехnоlоgiyаlаr yаrаtish, Реdаgоgning innоvаtsiоn fаоliyаtgа tаyyоrgаrlik dаrаjаsi kаsbiy mаlаkаsining еng muhim kо‘rsаtkichlаri, реdаgоgning innоvаtsiоn fаоliyаti ijоdiy izlаnishlаri, tа’lim shаkli vа mаzmunini tаkоmillаshtirish yо‘lidаgi ilg‘оr g‘оyаlаr yаrаtish, Innоvаtsiоn реdаgоgik tехnоlоgiyаlаr vоsitаsidа о‘quvchi-tаlаbаlаrdа hаm yаrаtuvchilik, ijоdkоrlik, mustаqil fikrlаsh tа’lim mаqsаdlаrigа о‘z izlаnishlаri, оngli ijоdiy munоsаbаt оrqаli еrishish lаyоqаtini tаrkib tорtirish hаqidа sо‘z bоrаdi.
O‘ZBEK KOMPOZITORLARI HAMDA BASTAKORLARINING FOLKLOR ANSAMBLLARI VA BOSHQA IJODIY GURUHLARI UCHUN MOSLASHTIRILGAN ASARLARI
Ushbu maqolada o‘zbek xalq musiqa madaniy merosining o‘rni va ahamiyati, folklor qo‘shiqlarini ko‘p ovozli ijroga moslashtirish va zamonaviylashtirish hamda bastakor va kompozitorlarning folklor san’ati sohasidagi ijodi xususida fikr yuritilgan.
JANGOVAR HARAKATLARDA PIYODALARGA QARSHI TO‘SIQLARDAN YO‘LAK OCHUVCHI MINASIZLANTIRISH ZARYADLARI
Ma’lumki, Jangovar harakatlarda yuklatilgan vazifalarni muvaffaqiyatli bajarish ta’minotining asosiy vazifalariga bog‘liq. Ushbu maqolada muhandislik bo‘linmalari yuzaga kelgan vaziyat, o‘zlarida mavjud bo‘lgan kuch va vositalar bilan piyodalarga qarshi to‘siqlarda yo‘lak ochish tizimi to‘g‘risida so‘z yuritilgan.
INKLYUZIV TA’LIMNING SHARQ VA G‘ARB MAMLAKATLARIDA RIVOJLANISH TARIXI
Ushbu maqolada inklyuziv ta’limga nisbatan sharq va g‘arb mamlakatlaridagi qarashlar hamda uning rivojlanish tarixi yoritilgan.
ONA TILI DARSLARIDA INTERFAOL METODLARDAN FOYDALANISH
Ushbu maqola ona tili darslarida qo‘llash mumkin bo‘lgan turli xil metodlar, o‘quvchilarning kreativ, mantiqiy fikrlashiga yo‘naltirilgan bir qancha ko‘nikma va malakalar, zamonaviy tilshunoslikda metodlarni qo‘llash va ta’limni rivojlantirishga oid fikrlar ilgari suriladi.
O‘QUV MATNLARI MAZMUNINI O‘ZLASHTIRISHDA TINISH BELGILARINING AHAMIYATI
Mazkur maqolada matnning har qanday kommunikatsiya, shu jumladan, pedagogik kommunikatsiya jarayonining ham asosiy birligi sifatidagi xususiyatlari, shuningdek, o‘quv matnlarining tushunarli bo‘lishida va unda ifofadalangan mazmunning o‘quvchilar tomonidan to‘liq o‘zlashtirilishida tinish belgilarining ahamiyati bayon qilingan. Tadqiqot doirasida amalga oshirilgan tajriba natijalari keltirilgan.