55
ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 6
IBN ARABIY: TASAVVUFDA VAHDAT AL-VUJUD NAZARIYASINING
YARATUVCHISI
Yarashova Mohlaroyim Shuxrat qizi
Osiyo xalqaro universiteti o’qituvchisi
https://doi.org/10.5281/zenodo.15592984
Annotatsiya. Mazkur maqola tasavvuf ilmining eng mashhur vakillaridan biri,
mutasavvif, faylasuf va olim — Muhyiddin Ibn al-‘Arabiy (1165–1240) hayoti, ilmiy va ruhiy
merosi, falsafiy qarashlari hamda musulmon ma’naviyatidagi o‘rni haqida batafsil ma’lumot
beradi. Ibn Arabiy tomonidan ilgari surilgan “vahdat al-vujud” (borliqning yagonaligi)
konsepsiyasi, uning asarlari, diniy va ruhiy tafakkuri, tasavvuf maktablariga bo‘lgan ta’siri keng
tahlil qilinadi. Shuningdek, maqolada u bilan zamondosh bo‘lgan olimlar va keyingi asrlardagi
ta’siri, uning qarashlariga nisbatan bildirgan e’tirozlar va ular atrofidagi bahs-munozaralar
ham yoritiladi.
Kalit so‘zlar: Ibn Arabiy, vahdat al-vujud, tasavvuf, islom falsafasi, Fusus al-Hikam,
Futuhat al-Makkiyya, Shayx al-Akbar, ruhiy kamolot, tajalliy, irfon, islom ilmlari, tasavvuf
maktablari, metafizika, andalus ilmi.
Tasavvuf islom tarixida eng murakkab, ammo bir o‘quvchining yuragiga yo‘l topa
oladigan ruhiy-falsafiy yo‘nalishdir. Bu yo‘nalishda yuzlab buyuk allomalar yetishib chiqqan
bo‘lsa-da, Ibn Arabiy o‘zining o‘ziga xos ruhiy va falsafiy qarashlari, boy ilmiy merosi bilan
alohida o‘rin egallaydi. U musulmon olamida "Shayx al-Akbar" (Buyuk Shayx) degan sharafli
unvon bilan tanilgan va u ilgari surgan nazariyalar hozirga qadar ilmiy bahs-munozaralarga
sabab bo‘lib kelmoqda.
Ibn Arabiy 1165-yil 28-iyulda Andalusiyaning Mursiya shahrida tug‘ilgan. Tez orada
ularning oilasi Sevilyaga ko‘chadi. U yoshlikdan Qur’on, hadis, fiqh, tafsir, nahv, falsafa va
adabiyot ilmlarini o‘rgandi. Ammo uning ilmga qiziqishi faqat zohiriy ilmlar bilangina
cheklanmadi — u ruhiy tajriba, tafakkur va dil yuksalishi bilan bog‘liq bo‘lgan tasavvufga
chuqur sho‘ng‘idi.
U butun musulmon dunyosi bo‘ylab safar qilgan: Tunis, Fas, Misr, Hijoz, Bag‘dod, Shom
va nihoyat Damashqda o‘z hayotini yakunlagan. Uning Damashqdagi qabri bugun ham so‘fiylar
ziyorat qiladigan muqaddas joylardan biridir.Ibn Arabiy hayoti davomida 300 dan ortiq asar
yozgan deb taxmin qilinadi. Ulardan eng mashhurlari quyidagilar:
1. Futuhat al-Makkiyya (Makka ochilishlari)
Bu ensiklopedik asar 37 jilddan iborat bo‘lib, unda tasavvuf, falsafa, fiqh, kosmologiya,
ruhshunoslik, Qur’on tafsiri va boshqa ko‘plab sohalar yoritilgan. Asarda Ibn Arabiy o‘zining
ruhiy tajribalari, ilohiy ilhomlari va vahiyga asoslangan bilimlarini bayon qiladi.
2. Fusus al-Hikam (Hikmatlar xazinasi)
Bu asarda payg‘ambarlar timsolida turli “hikmat”lar tasniflanadi. Har bir payg‘ambar
insoniyat ma’naviyatiga biror ilohiy sifatni olib keluvchi timsol sifatida talqin qilinadi. Masalan,
Ibrohim — muhabbat, Iso — ruh, Muhammad — kamol timsoli sifatida bayon etiladi.
Vahdat al-vujud: Ibn Arabiy falsafasining asosi
Ibn Arabiy falsafasining markazida “vahdat al-vujud” — borliqning yagonaligi g‘oyasi
turadi. Unga ko‘ra, mavjudot zohirda turlicha ko‘rinsa-da, aslida yagona haqiqat — Allohning
tajalliylaridan iboratdir. Ya’ni, har bir mavjudot Allohning zohir bo‘lgan shaklidir. Bu g‘oya Ibn
Arabiy tomonidan chuqur falsafiy va ruhiy tahlil etiladi:
56
ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 6
•
Tajalliy (zohir bo‘lish)
— Alloh o‘z jamolini yaratish orqali ko‘rsatadi.
•
Insan al-kamil
— mukammal inson g‘oyasi, ya’ni Alloh sifatlarining eng to‘liq
tajalliy etgan shakli insondir.
•
Marotib al-wujud (borliq darajalari)
— mavjudotlar ilohiy haqiqatga yaqinlik
darajasiga ko‘ra tartiblanadi.
Tanqid va bahslar
Ibn Arabiy qarashlari doimo bahsli bo‘lgan. Ayrim islom ulamolari, xususan Ibn
Taymiyya, uning g‘oyalarini kufr yoki bid’at deb baholagan. Ammo ko‘plab olimlar, ayniqsa
tasavvuf ahli, Ibn Arabiyga katta ehtirom bilan qarashadi. Hatto Usmonlilar davrida uning
asarlari madrasa dasturlariga kiritilgan.
Ta’siri va merosi
Ibn Arabiy g‘oyalari turli musulmon tasavvuf maktablariga kuchli ta’sir ko‘rsatdi:
•
Jaloliddin Rumiy
— uning asarlarida “vahdat al-vujud” g‘oyasi aks etgan.
•
Abdurahmon Jomiy
,
Imom Rabbani
,
Shah Valiyyulloh Dahlaviy
kabi
mutasavviflar uning ta’sirida bo‘lishgan.
•
Zamonaviy g‘arb falsafasida ham Ibn Arabiyning qarashlari ilgari surilgan,
masalan, Henri Corbin, William Chittick kabi tadqiqotchilar u haqda keng yozishgan.
Xulosa
Ibn Arabiy — faqatgina islom ilmining emas, balki butun insoniyat tafakkurining
durdonalaridan biridir. Uning qarashlari bugungi kunda ham o‘z dolzarbligini yo‘qotmagan. U
inson qalbining yuksalishi, ilohiy haqiqatni izlash va mukammal ruhiy kamolot sari intilish
yo‘lida abadiy yo‘lchi yulduz bo‘lib qolmoqda.
REFERENCES
1.
Ярашова, М. . (2024). ЖАҲОН ЭТНОЛОГИЯСИ ФАНИ ВА УНИ ЎҚИТИШНИНГ
ЗАМОНАВИЙ МЕТОДОЛОГИЯСИ.
Modern Science and Research
,
3
(10), 362–368.
Retrieved from
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/44901
2.
Ярашова, М. (2024). БУХОРО ВОҲАСИДА МАТО ВА МАТО ТАЙЁРЛАШ
УСУЛЛАРИ.
Modern Science and Research
,
3
(11), 782–787. Retrieved from
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/48057
3.
Yarashova Mohlaroyim Shuhratovna. (2024). Muyiddin Ibn Arabiyning Tasavvuf
Ta’limotida Tahsil Olgan Ayol Ustozlari Va Ta’lim Bergan Ayol Shogirdlari.
Miasto
Przyszłości
,
52
,
622–625.
Retrieved
from
https://miastoprzyszlosci.com.pl/index.php/mp/article/view/4679
4.
Yarashova, M. (2024). ILK O’RTA ASR MANBALARIDA KIYIM-KECHAKLAR VA
ULAR BILAN BOG’LIQ ATAMALAR TAVSIFI.
Modern Science and Research
,
3
(12),
621–632.
Retrieved
from
https://inlibrary.uz/index.php/science-
5.
Ярашова, М. (2025). ПАРАНЖИ ВА УНИНГ ЎРГАНИЛИШ ТАРИХИ.
Modern
Science
and
Research
,
4
(1),
160–168.
Retrieved
from
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/60323
6.
Yarashova, M., Sa’dullayev, U., & Yo’ldosheva, F. (2025). BUXORO VOHASI
AYOLLARINING AN’ANAVIY BOSH KIYIMLARI- DO‘PPI VA RO‘MOL.
Modern
Science
and
Research
,
4
(1),
600–607.
Retrieved
from
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/64116
57
ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 6
7.
Yarashova , M. ., & Sultonova, M. (2025). BUXORO VOHASI DAFN MAROSIMI
KIYIMLARI VA ULAR BILAN BOG’LIQ IRIM-SIRIMLAR.
Modern Science and
Research
,
4
(1),
352–358.
Retrieved
from
https://inlibrary.uz/index.php/science-
8.
Yarashova,
M.
(2025).
EDVARD
TAYLOR
–ETNOLOGIYADA
EVOLYUTSIONISTIK MAKTAB ASOSCHISI.
Modern Science and Research
,
4
(2),
1005–1012.
Retrieved
from
https://inlibrary.uz/index.php/science-
9.
Yarashova, M., Yuldosheva, F., & Haqqulov, M. (2025). TA’LIM OLISH TARTIBI:
YANGILANISH VA O’ZGARISHLAR. MASOFAVIY, DUAL VA INKLYUZIV
TA’LIM.
Modern
Science
and
Research
,
4
(2),
73–80.
Retrieved
from
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/70712
10.
Haqqulov,
M.,
Yarashova,
M.,
&
Yuldosheva,
F.
(2025).
ТARIXIY
KARTOGRAFIYANING ASOSIY YO‘NALISHLARI, SHAKLLANISHI VA
TARAQQIYOTI.
Modern Science and Research
,
4
(2), 81–91. Retrieved from
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/70714
11.
Gulyamov, A., Yarashova, M., & Karimov, S. . (2025). O‘RTA ASRLARDA G‘ARBIY
YEVROPADA SHAHAR-QAL’A, SHAHAR-CHERKOV, SAVDO O‘BYEKTI
AHAMIYATIGA OID SHAHARLARNING VUJUDGA KELISHI.
Modern Science and
Research
,
4
(3),
122–131.
Retrieved
from
https://inlibrary.uz/index.php/science-
12.
Yarashova , M. . (2025). IBN ARABIYNING INSON BORLIG‘IGA DOIR
QARASHLARI: ILM, RUH VA HAQIQAT.
Общественные науки в современном
мире: теоретические и практические исследования
,
4
(1), 72–74. извлечено от
https://inlibrary.uz/index.php/zdif/article/view/64262
13.
Gulyamov, A., Yarashova, M., & Karimov, S. (2025). РОЛЬ ХАНА УЗБЕКА В
РАСПРОСТРАНЕНИИ ИСЛАМА В ЗОЛОТОЙ ОРДЕ.
Modern Science and
Research
,
4
(3),
146–154.
Retrieved
from
https://inlibrary.uz/index.php/science-
14.
Yuldosheva, F., Haqqulov, M., & Yarashova, M. (2025). QADIMGI TURKIY
XALQLARDA “QUT” MAROSIMI XUSUSIDA.
Modern Science and Research
,
4
(3),
132–136.
Retrieved
from
https://inlibrary.uz/index.php/science-
15.
Yarashova
,
M.,
&
Rahimova,
N.
(2025).
JADIDCHILARNING
MA‘RIFATPARVARLIK
HARAKATLARI
VA
ULARNING
XALQ
MA‘NAVIYATINI
YUKSALTIRISHDAGI
O’RNI.
Modern
Science
and
Research
,
4
(3),
398–408.
Retrieved
from
https://inlibrary.uz/index.php/science-
16.
Yarashova, M. (2025). TAQINCHOQLAR VA ULARNING AHOLI ETNIK
HAYOTIDA TUTGAN O’RNI.
Modern Science and Research
,
4
(3), 778–790. Retrieved
from
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/72864
17.
Gulyamov, A., Yarashova, M., & Karimov, S. (2025). BUXORO VOHASIDA MATO
VA MATO TAYYORLASH USULLARI. PAXTA. G‘UZAK. JUN. XALAJI. BO‘Z.
OLACHA. BEQASAM. BAXMAL. ADRAS.
Modern Science and Research
,
4
(3), 330–
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/73808
58
ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 6
18.
Xayrullayev , U., Sadullayev, U. ., Yarashova, M., & Boltayev, O. (2025). XIX ASR
OXIRI XX ASR BOSHLARIDA QO‘SHNI DAVLATLARNING POLSHAGA
NISBATAN YURITGAN SIYOSATI.
Modern Science and Research
,
4
(3), 420–432.
Retrieved from
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/74107
19.
Yarashova, M., & Rahimova , N. (2025). FAYZULLA XO’JAYEV ILMIY
FAOLIYATINING DASTLABKI DAVRI.
Modern Science and Research
,
4
(3), 448–
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/74113
20.
Boltayev , O., Yarashova , M. ., Xayrullayev, U. ., & Sadullayev, U. (2025). OYROT
QABILASI VA ULARNING DAVLATCHILIK ASOSLARING SHAKLANISHIGA
UMUMIY TAVSIF.
Modern Science and Research
,
4
(3), 600–608. Retrieved from
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/75573
21.
Yarashova, M., Boltayev, O. ., Xayrullayev, U., & Sadullayev, U. (2025). BUXORO
VOHASI AYOLLARINING AN’ANAVIY LIBOSLARI (XIX ASR OXIRI XX ASR
BOSHLARIDA).
Modern Science and Research
,
4
(3), 571–581. Retrieved from
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/75785
22.
Yarashova, M. (2025). FRANS BOAS: ETNOANTROPOLOGIYA, MADANIYAT VA
IRQIY
DISKRIMINATSIYAGA
QARSHI
KURASH.
Modern
Science
and
Research
,
4
(4),
595–607.
Retrieved
from
https://inlibrary.uz/index.php/science-
23.
Yarashova, M., & Rahimova, N. . (2025). TURKISTON O’LKASIDA YOSH
BUXOROLIKLAR HARAKATI.
Modern Science and Research
,
4
(4), 404–415.
Retrieved from
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/81338
24.
Yarashova, M., Haqqulov, M., & Muyiddinov, B. . (2025). BUXORO QO’RBOSHILAR
TARIXIDA
O’CHMAS
NOM
QOLDIRGAN,
BUXORO
QAHRAMONI
IBROHIMBEK.
Modern Science and Research
,
4
(4), 388–397. Retrieved from
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/81187
25.
Haqqulov, M. ., Yarashova, M., & Muyiddinov , B. . (2025). SHARAFIDDIN ALI
YAZDINING “ZAFARNOMA” ASARI TAHLILI.
Modern Science and Research
,
4
(4),
398–408.
Retrieved
from
https://inlibrary.uz/index.php/science-
26.
Gulyamov, A. ., Yarashova , M., & Boltayev, O. . (2025). G’ARBIY YEVROPA
SHAHARLARI VUJUDGA KELISHINING O’ZIGA XOS XUSUSIYATLARI.
Modern
Science
and
Research
,
4
(4),
487–496.
Retrieved
from
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/82190
27.
Yarashova, M., Boltayev, O., & Gulyamov, A. (2025). ILK BOSMA NASHRLAR
TARIXI: KITOB MADANIYATINING BOSHLANISHI.
Modern Science and
Research
,
4
(4),
512–519.
Retrieved
from
https://inlibrary.uz/index.php/science-
28.
Yarashova, M., Muyiddinov, B., & Yuldosheva, F. (2025). RAQAMLASHTIRISH
OMILLARI:KELAJAK ASOSIY SOHASI.
Modern Science and Research
,
4
(5), 101–
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/85863
29.
Yarashova, M., Muyiddinov, B. ., & Yuldosheva, F. . (2025). TADQIQOTLARDA
MANBALARNI O’RGANISH: ANIQLASH, TIKLASH, TAHLIL QILISHNING
AHAMIYATI.
Modern Science and Research
,
4
(5), 238–245. Retrieved from
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/85827
59
ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 6
30.
Boltayev, O., Gulyamov, . A. ., & Yarashova , M. (2025). NEMISLAR VA ULARNING
MARKAZIY OSIYO XALQIGA TA’SIRI.
Modern Science and Research
,
4
(5), 177–
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/86566
31.
Yarashova, M. ., Haqqulov, M. ., & Muyiddinov, B. (2025). TARIX TA’LIMIDA
RAQAMLASHTIRISHNING AHAMIYATI.
Modern Science and Research
,
4
(5), 665–
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/87656
32.
Yarashova, M., Yuldosheva, F. ., & Xayrullayev, U. . (2025). IJTIMOIY
TARMOQLARNING MEDIA MAKONDAGI O‘RNI.
Modern
Science
and
Research
,
4
(5),
674–685.
Retrieved
from
https://inlibrary.uz/index.php/science-
33.
Xayrullayev, U., Yarashova, M., & Yuldosheva, F. (2025). 1918-1939 YILLARDA
POLSHANING TASHQI SIYOSIY FAOLIYAT.
Modern Science and Research
,
4
(5),
646–656.
Retrieved
from
https://inlibrary.uz/index.php/science-
34.
Yarashova, M., & Bahronov, F. (2025). O’RTA OSIYODA ISLOM DININING
YOYILISHI.
Modern
Science
and
Research
,
4
(5),
637–643.
Retrieved
from
https://inlibrary.uz/index.php/science-research/article/view/97346
35.
Yarashova, M. ., & Rahimova, N. (2025). DO’STLIK NIQOBI ORTIDAGI SIYOSAT:
BUXORO VA ROSSIYA O’RTASIDAGI ELCHILIK ALOQALARI.
Modern Science
and Research
,
4
(5), 829–835. Retrieved from
https://inlibrary.uz/index.php/science-
36.
Muyiddinov, B. (2023). XII-XIII ASRLAR DAVRIDA BUXORODA ILM – FANNING
RIVOJLANISHI. SCHOLAR, 1(28), 341–345.
https://doi.org/10.5281/zenodo.10027071
37.
Muyiddinov Bekali. (2023). MO’G’ULLAR BOSQINI DAVRIDA BUXORONING
AYANCHLI
TAQDIRI. TADQIQOTLAR.UZ, 25(2),
212–215.
Retrieved
from
http://tadqiqotlar.uz/index.php/new/article/view/308
38.
Muyiddinov Bekali. (2023). THE ROLE OF BUKHARA AND OTHER CITIES IN THE
MILITARY
ART
AND
ARMY
STRUCTURE
OF
KHOREZMSHAHS
.
ОБРАЗОВАНИЕ НАУКА И ИННОВАЦИОННЫЕ ИДЕИ В МИРЕ, 35(3), 55–58.
Retrieved from
https://www.newjournal.org/index.php/01/article/view/10035
39.
Muyiddinov, B. (2024). BARTHOLD'S "СОЧИНЕНИЯ. ТОМ I. ТУРКЕСТАН В
ЭПОХУ МОНГОЛЬСКОГО НАШЕСТВИЯ" THE HISTORY OF THE CREATION
OF
THE
WORK.
MODERN
SCIENCE
AND
RESEARCH,
3(1),
699–
https://doi.org/10.5281/zenodo.10552555
40.
Muyiddinov, B. (2024). THE ROLE OF MILITARY REFORMS IN THE BUKHARA
KHANATE IN THE LIFE OF THE STATE UNDER THE SHAYBANIDS. MODERN
SCIENCE AND RESEARCH, 3(2), 646–648.
https://doi.org/10.5281/zenodo.10668887
41.
MB Bahodir o’g’li. (2024). Military Art of Turkish Khaganate in the Early Middle Ages.
European Journal of Innovation in Nonformal Education, 4
(16), 223–227.
https://inovatus.es/index.php/ejine/article/view/2705/2586
42.
XORAZMSHOHIDLAR DAVLATI HAYOTIDA TURKON XOTUNNING O’RNI.
(2024). MEDICINE,
PEDAGOGY
AND
TECHNOLOGY:
THEORY
AND
PRACTICE, 2(4),
463-
https://universalpublishings.com/index.php/mpttp/article/view/5192
60
ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 6
43.
Muyiddinov Bekali Bahodir o'g'li. (2024). The coronation and campaigns of Alexander
The Great. МЕДИЦИНА, ПЕДАГОГИКА И ТЕХНОЛОГИЯ: ТЕОРИЯ И
ПРАКТИКА, 2(5), 400–412.
https://doi.org/10.5281/zenodo.11222912
44.
Muyiddinov Bekali. (2024). COVERAGE OF LEGAL ISSUES IN "AVESTO".
МЕДИЦИНА, ПЕДАГОГИКА И ТЕХНОЛОГИЯ: ТЕОРИЯ И ПРАКТИКА, 2(6),
222–230.
https://doi.org/10.5281/zenodo.12191420
45.
MUYIDDINOV BEKALI, & QORYOG’DIEV Z. (2022). ABOUT THE CONQUEST
OF BUKHARA BY THE KHOREZMSHAHS. International Journal of Philosophical
Studies
and
Social
Sciences, 2(3),
158–161.
Retrieved
from
https://www.ijpsss.iscience.uz/index.php/ijpsss/article/view/383
46.
Muyiddinov Bekali Bahodir o’g’li. (2024). History of State Institutions in the Kushan
State, Which Founded Statehood on the Territory of Central Asia. EUROPEAN
JOURNAL OF INNOVATION IN NONFORMAL EDUCATION, 4(9), 184–188.
Retrieved from
https://inovatus.es/index.php/ejine/article/view/4070
47.
Bahodir o’g’li, M. B. (2024). Avesto is an Ancient Written Monument Containing
Information About the Life of the Peoples of Central Asia.
Miasto Przyszłości
,
53
, 970–
https://miastoprzyszlosci.com.pl/index.php/mp/article/view/4982
48.
Muyiddinov Bekali. (2024). SOMONIYLAR DAVLATIDA HARBIYLARGA
BERILGAN E'TIBOR VA HARBIY SAN'AT.
https://doi.org/10.5281/zenodo.14209121
49.
Muyiddinov
Bekali.
(2024).
O'ZLIKNI
NAMOYON
QILISHDA
XALQ
DOSTONLARINING AMALIY AHAMIYATI VA KITOBIY DOSTONLARNING
O'ZIGA XOSLIGI.
https://doi.org/10.5281/zenodo.14528916
50.
Sadullayev Umidjon Shokir o'g'li, Muyiddinov Begali Bahodir o'g'li, & Boltayev Oxun
Obid
o'g'li.
(2025).
IBN
SINONING
FALSAFIY
https://doi.org/10.5281/zenodo.14605977
51.
Sadullayev Umidjon Shokir o'g'li, Muyiddinov Begali Bahodir o'g'li, & Boltayev Oxun
Obid o'g'li. (2025). YOSHLAR DUNYOQARASHI SHAKLLANISHIDA MILLIY
TARBIYA VA TAʼLIMNING AHAMIYATI.
https://doi.org/10.5281/zenodo.14606021
52.
Sadullayev Umidjon Shokir o'g'li, Muyiddinov Begali Bahodir o'g'li, & Boltayev Oxun
Obid o'g'li. (2025). BUXORO AMIRLIGIDA 1900-1910-YILLARDAGI IJTIMOIY-
SIYOSIY HAYOT.
https://doi.org/10.5281/zenodo.14606101
53.
Muyiddinov Bekali. (2025). ILK O'RTA ASRLARGA OID MUG' ARXIVINING
TOPILISHI VA O'RGANILISHI.
https://doi.org/10.5281/zenodo.14680881
54.
Muyiddinov Bekali Bahodir o'g'li, & Tursuntoshova Sabrina Toshpo'lat qizi. (2025).
ABU
RAYHON
BERUNIY
ILMIY
MEROSIDA
TARIX
FANINING
https://doi.org/10.5281/zenodo.14735052
55.
Gadayeva Mohigul Muxamedovna, Toshpo`latova Shaxnoza Shuhratovna, &
Muyiddinov Bekali. (2025). TARIX DARSLARINI O`QITISHDA INTERFAOL
METODLARNING AHAMIYATI.
https://doi.org/10.5281/zenodo.14863055
56.
Muyiddinov Bekali, Toshpo'latova Shaxnoza Shuhratovna, & Gadayeva Mohigul
Muxamedovna.
(2025).
TEMURIYLAR
DAVRIDA
KUTUBXONACHILIK,
HUJJATCHILIK
VA
ISH
YURITISHNING
O'ZIGA
https://doi.org/10.5281/zenodo.14863114
57.
Toshpo'latova Shaxnoza Shuhratovna, Gadayeva Mohigul Muxamedovna, & Muyiddinov
Bekali. (2025). BO'LAJAK O'QITUVCHILARNING PEDAGOGIK-PSIXOLOGIK
61
ResearchBib IF - 11.01, ISSN: 3030-3753, Volume 2 Issue 6
TAYYORGARLIGINI
TARKIB
TOPTIRISH
https://doi.org/10.5281/zenodo.14863169
58.
Muyiddinov Bekali. (2025). BUXORO AMIRLIGIDA DASTLABKI ARXIVLARNI
SHAKLLANISHI.
https://doi.org/10.5281/zenodo.14902908
59.
Muyiddinov Bekali Bahodir o'g'li, & Teshayeva Shahzoda Rahimovna. (2025, февраль
19). QADIMGI MISRDAN DARAK BERUVCHI TUTANXAMON - SIRLI FIR'AVN
QABRINING TOPILISHI.
https://doi.org/10.5281/zenodo.14894992
60.
Muyiddinov
Bekali.
(2025).
RESPUBLIKAMIZDA
ARXIVLARNING
SHAKLLANISHI
VA
TARMOQLI
RAVISHDA
KENGAYIB
https://doi.org/10.5281/zenodo.15023257
61.
Muyiddinov Bekali Bahodir o'g'li, & Teshayeva Shahzoda Rahim qizi. (2025). MIRZO
ULUG'BEKNING "TARIXI ARBA-ULUS" ASARI O'RTA OSIYO TARIXINI
O'RGANISHDAGI MUHIM MANBA.
https://doi.org/10.5281/zenodo.15098265
62.
Yuldosheva Feruza Yashin qizi, Muyiddinov Bekali Bahodir o'g'li, & Xayrullayev Umid
Fayzullo o'g'li. (2025, апрель 5). AMIR TEMUR VORISLARI: SIYOSIY, HARBIY VA
MADANIY MEROSNING DAVOMIYLIGI.
https://doi.org/10.5281/zenodo.15160941
63.
Yuldosheva Feruza Yashin qizi, Muyiddinov Bekali Bahodir o'g'li, & Xayrullayev Umid
Fayzullo o'g'li. (2025, апрель 5). JAHONDA KINO SAN'ATINING RIVOJI VA
ARXIV
HUJJATLARINING
https://doi.org/10.5281/zenodo.15160951
64.
Xayrullayev Umidjon Fayzulo o'g'li, Muydinov Bekali Bahodir o'g'li, & Yuldosheva
Feruza Yashin qizi. (2025, апрель 5). POLSHANING I JAHON URUSHIDAN
KEYINGI AHVOLI.
https://doi.org/10.5281/zenodo.15160956
65.
Muyiddinov Bekali Bahodir o'g'li. (2025). XIX ASR OXIRI – XX ASR BOSHLARI
TURKISTON TARIXIGA OID OLIB BORILGAN XORIJIY VA MAHALLIY
TADQIQOTLAR.
https://doi.org/10.5281/zenodo.15448178
66.
Muyiddinov Bekali Bahodir o'g'li, & Teshayeva Shahzoda Rahimovna. (2025, май 20).
XIX ASR OXIRI XX ASR BOSHLARIDA TURKISTONDA MAHALLIY
MATBUOTNING
VUJUDGA
KELISHI
VA
https://doi.org/10.5281/zenodo.15477314
