Том 4 № 5 (2025)

Том 4 № 5 (2025)
Опубликован: 09-04-2025

Статьи

5-11 66 22

“OTA” ROMANIDA MILLIY VA UMUMINSONIY QADRIYATLARNING IFODASI

Dilnoza Bahriddinova

Ushbu maqolada Ulug`bek Hamdamning “Ota” romanidagi o`zbek xalqining mentalitetiga xos bo`lgan milliy va umuminsoniy qadriyatlar, o`zbek otasining qanday ota bo`lishi bilan bog`liq holatlar haqida fikr yuritilgan.

12-17 97 52

TASAVVUF NAZARIY ISTILOHLARINING O‘RGANILISHI, OBRAZ TAKOMILI TADQIQI

Sitora Raxmatova

Mazkur maqolada tasavvufiy istilohlarning, xususan, tavhid, fano, va baqo tushunchalarining Alisher Navoiy ijodidagi o‘rni, ma’naviy-falsafiy mazmuni chuqur tahlil qilinadi. Alisher Navoiyning tasavvufiy asarlari orqali insonning ruhiy kamolot sari intilishi, ilohiy haqiqatga yetishish yo‘li ramziy obrazlar orqali tasvirlanadi. Najmiddin Komilovning “Tasavvuf” asaridagi tavhidga doir nazariy va amaliy yondashuvlari, shuningdek, tasavvuf peshvolari (Ibn Arabiy, Junayd Bag‘dodiy, Bayazid Bistomiy, Halloj) ta’limotlari orqali bu tushunchalarning tarixiy-falsafiy ildizlari yoritiladi. Ibrohim Haqqulning “Tasavvuf va she’riyat” asariga tayanib, Navoiy g‘azallaridagi fano va baqo mazmuni izchil tahlil qilinadi.

18-20 59 27

SOCIO-PEDAGOGICAL ISSUES IN DEVELOPING ACTIVE CIVIC COMPETENCE AMONG DEAF AND HARD-OF-HEARING CHILDREN

Botirjon Fozilov

The article explores the socio-pedagogical challenges in developing active civic competence among deaf and hard-of-hearing children. It highlights the importance of fostering civic responsibility, legal awareness, and social participation in this group through targeted educational methods. The research emphasizes the need for inclusive pedagogical approaches and comprehensive training programs to empower these children, ensuring their active involvement in societal processes. It also discusses the role of specialized educational institutions and family support in shaping their civic skills and preparing them for independent social life.

21-23 45 18

DISTINCTIVE FEATURES OF NATIONAL MORAL STANDARDS RELATED TO DEVELOPING ELEMENTS OF LEGAL CULTURE IN DEAF AND HARD-OF-HEARING PRIMARY SCHOOL STUDENTS.

Baxodirjon Abdullayev

This article presents information on the specific features of national ethical norms related to the formation of elements of legal culture in deaf and hard-of-hearing primary school students. It focuses on shaping the legal culture of deaf and hard-of-hearing students.

24-30 48 30

АНАЛИЗ УСТРОЙСТВ КРЕПЛЕНИЯ АВТОТРАНСПОРТНЫХ СРЕДСТВ ПРИ ПЕРЕВОЗКЕ ЖЕЛЕЗНОДОРОЖНЫМ ВИДОМ ТРАНСПОРТА

Дамир Доминов

Статья посвящена анализу устройств крепления автотранспортных средств при их перевозке железнодорожным транспортом. Рассматриваются основные типы крепежных систем, используемых для надежной фиксации автомобилей на железнодорожных платформах, а также их особенности и преимущества в контексте обеспечения безопасности и эффективности перевозок. Особое внимание уделено инновационным технологиям, таким как использование углеродных волокон, автоматизация и полуавтоматизация крепежных процессов, а также развитие интеллектуальных систем мониторинга. В статье анализируются современные разработки в области крепежных технологий, включая патенты и научные работы, а также влияние этих инноваций на повышение безопасности и снижение времени на погрузочно-разгрузочные работы. Работа направлена на улучшение понимания и развития технологий крепления автотранспортных средств, что способствует повышению эффективности и безопасности железнодорожных перевозок.

31-34 89 24

GAMIFIKATSIYA VA MAXSUS EHTIYOJLI O‘QUVCHILAR UCHUN MOSLASHTIRILGAN O‘YIN TEXNOLOGIYALARI

Gulbaxar Tasbayeva , Guljan Klishbaeva

Ushbu maqolada gamifikatsiya natijalari va maxsus ruxsat etilgan o'quvchilar uchun moslashtirilgan o'yin texnologiyalarining ahamiyati tahlili. O'yin jarayonining ta'limga integratsiyasi, motivatsiyani kuzatish, individual tarzda mos keladigan ta'lim muhitini ko'rib chiqish. Maxsus ishlab chiqilgan bolalar uchun maxsus o'quv platformalari va ilovalarning qabul qilish, ijtimoiy va kognitiv ishlab chiqarishga ta'siri muhokama qilinadi. Hisobot manbagamifikatsiya qilishning in ta'limda qo'lyuziv yordamini o'z ichiga oladi.

35-39 69 29

THE ROLE OF PHRASAL VERBS IN VERBALIZING POLITENESS PRINCIPLEAND POLITENESS THEORY

Z.T. Tukhtakhodjayeva, G.U. Gulmurodova

This article is devoted to the relationship between phrasal verbs in literary texts in English and Brown and Levinson’s politeness theory and Leech’s politeness principle. With the help of a qualitative analysis of several literary discourse samples, this paper investigates how phrasal verbs are utilized in different politeness contexts. The analysis focuses on pragmatic functions of phrasal verbs in literary dialogues, defining their role in using politeness in conversational interactions. The findings indicate that phrasal verbs often represent markers of politeness, particularly in indirect speech acts, and containing various politeness maxims and strategies. This research highlights the importance of phrasal verbs in pragmatic competence and language teaching.

40-43 55 21

TEACHING READING STRATEGIES IN ENGLISH AS A SECOND LANGUAGE.

Muxlisa Almurodova

The language learners should have the good reading skills. Some people say that good learners – who are capable in reading. However, making a connection between learners and reading is pretty hard for who are learning English language as a second language (ESL) or foreign language (EFL) and it requires to adapt various reading strategies. This article is about one of the essential foreign language learning skill – reading.

44-48 59 24

РОЛЬ ПОЛИМОРФИЗМОВ ГЕНА MDR1 В ИНДИВИДУАЛИЗАЦИИ ЛЕЧЕНИЯ ОСТЕОАРТРИТА С ИСПОЛЬЗОВАНИЕМ ФАРМАКОГЕНЕТИЧЕСКОГО ПОДХОДА

Жамшидбек Абдужаборов , Жамшид Омонов , Улугбек Турсунбоев , Шабнам Кушбоева , Сайёра Абдурахманова

Ревматоидный артрит (РА) является хроническим аутоиммунным заболеванием, которое значительно снижает качество жизни и ведет к инвалидности уже в молодом возрасте. Несмотря на значительные достижения в лечении, около 30-35% пациентов продолжают испытывать активность заболевания, что подтверждает необходимость дальнейших исследований в области оптимизации терапии. В последние годы все большее внимание уделяется роли фармакогенетики, которая позволяет подобрать лечение, основываясь на индивидуальных генетических особенностях пациента. В частности, полиморфизмы гена MDR1, играющего ключевую роль в метаболизме препаратов, таких как метотрексат, могут значительно повлиять на эффективность лечения. Данное исследование направлено на изучение взаимосвязи полиморфизмов гена MDR1 с исходами лечения пациентов с РА и на разработку персонализированных методов терапии.

49-54 54 28

DESCRIPTION OF PROFESSIONAL SELF-DEVELOPMENT COMPETENCES AND SKILLS OF FUTURE FOREIGN LANGUAGE TEACHERS

Dilnoza Zaylobidinova

The article studies the theoretical foundations of professional self-development of future foreign language teachers, the practical methodological system, tools and technological foundations of professional self-development of future foreign language teachers, the effectiveness of professional self-development of future foreign language teachers. Also, the theoretical aspects of professional self-development of future foreign language teachers are analyzed.

55-59 50 28

TRANSFORMATIONAL AND INNOVATIVE PRINCIPLES OF MANAGING YOUTH ECONOMIC ACTIVITY

Bakhtiyor Talipov

The article studies the theoretical and methodological foundations of the development of youth economic activity in New Uzbekistan, the deterministic foundations of the development of youth economic activity in New Uzbekistan based on a culture of healthy competition, and the prospects for the development of youth economic activity in New Uzbekistan based on a culture of healthy competition. The deterministic foundations of the development of youth economic activity in New Uzbekistan based on a culture of healthy competition are also analyzed.

60-61 46 28

THE EFFECTIVENESS OF PRP THERAPY FOR THE TREATMENT OF VITILIGO

Zh.M. Umarov, F.Kh. Abboskhanova, B.R. Parpiev

Vitiligo is the most common type of hair loss and affects up to 80% of men and 40% of women. In pathogenesis, the main role is assigned to the androgen-converting enzyme 5a-reductase, which catalyzes the conversion of testosterone into the more active form 5a-dehydrotetosterone. The decrease in length and diameter, as well as the decrease in density, is the result of a combination of changes in the hair growth cycle and the miniaturization of follicles into flesh to complete hair loss in androgen-dependent areas of the scalp. In addition, baldness affects the psycho-emotional state of a person, which significantly reduces the quality of life. the purpose of the study. To study the effectiveness of PRP therapy in the treatment of vitiligo.

62-64 83 31

ГОСУДАРСТВЕННОЕ СТИМУЛИРОВАНИЕ ИНВЕСТИЦИОННОЙ АКТИВНОСТИ КАК ФАКТОР УСТОЙЧИВОГО РЕГИОНАЛЬНОГО РАЗВИТИЯ

Николай Плаксин

Статья посвящена исследованию роли государственной поддержки инвестиционных проектов в обеспечении устойчивого регионального развития. Проведен анализ теоретических подходов и механизмов государственной инвестиционной политики, раскрыты факторы, влияющие на эффективность реализации инвестиционных инициатив на региональном уровне.

65-68 42 14

BYUDJET TASHKILOTLARIDA DEBITORLAR BILAN HISOB-KITOBLAR HISOBINI YURITISH

Mashhurbek Alisherov , A. Xaydarov

Byudjet tashkilotlarida debitorlar bilan hisob-kitoblarni yuritish davlat moliyaviy tizimining samarali ishlashi uchun muhim ahamiyatga ega. Bu hisob-kitoblar davlatning mablag'larini boshqarishda, moliyaviy shaffoflikni ta'minlashda va resurslarni optimal taqsimlashda asosiy vositalardan biridir. O‘zbekiston Respublikasi moliya qonunchiligi doirasida debitorlar bilan hisob-kitoblar bo‘yicha aniq va qat'iy talablar belgilangan. Ushbu tezisda, byudjet tashkilotlarida debitorlar bilan hisob-kitoblarni yuritishning ahamiyati, yuridik asoslari, amaldagi tizim va imkoniyatlar ko‘rib chiqiladi.

69-73 78 22

YOSHLARNING IQTISODIY TAFAKKURINI RIVOJLANTIRISHDA IQTISODIY TA’LIM-TARBIYANING O‘RNI

Dilfuza Karamatova , Mohinur Ravshanova

Ushbu maqola ta'lim jarayonida iqtisodiy tarbiyaning metodologiyasini o'rganishga bag'ishlangan. Maqolada iqtisodiy tarbiyaning mohiyati, uning maqsad va vazifalari, shuningdek, ta'lim jarayonida qo'llaniladigan metod va usullar tahlil qilinadi. Iqtisodiy tarbiya o'quvchilarda iqtisodiy ongni shakllantirishga qaratilgan pedagogik faoliyat sifatida ko'rib chiqilib, uning samarali tashkil etilishi uchun faoliyatlilik, shaxsiy yondashuv, integratsiya va amaliyotga yo'naltirilganlik tamoyillariga e'tibor qaratiladi. Shuningdek, maqolada iqtisodiy tarbiyaning metodologik asoslari, jumladan, tushuntirish, amaliy mashg'ulotlar, kuzatish, loyiha asosidagi o'qitish va o'yin texnologiyalarining o'rni va ahamiyati muhokama qilinadi.

74-81 271 81

O‘ZBEKISTON SSR DA MA’MURY BUYRUQBOZLIK TIZIMI O‘RNATILISHI VA MUSTAHKAMLANISHI.

Gulchexra Abdulxay , Azamat Abdullayev

Ushbu maqolada SSSR da ma’muriy buyruqbozlik tizimining shakillanishi va uni O‘zbekiston SSRda joriy etilishi, mustahkamlanib borishi haqida so‘z yuritiladi. Kollektivlashtirish va uning oqibatlari tahlil qilinadi. Hamda ikkinchi jahon urushi davrida harbiy buyruqbozlikka o‘tilishi keltiriladi

82-90 55 32

СЛАВЯН ЦИВИЛИЗАЦИЯСИ ВА УНИНГ КЕЛАЖАГИ: ДАНИЛЕВСКИЙ БАШОРАТИ

У.Н. Мавлянов, И.Х. Райимжонов, З.М. Абдуалимова

Мазкур мақолада рус мутафаккири Николай Яковлевич Данилевскийнинг маданиятшунослик концепцияси, хусусан, “маданий-тарихий типлар” назарияси ёритилади. Муаллиф цивилизацияларнинг ўзига хос табиий ривожланиш йўллари мавжудлигини таъкидлаб, инсоният тарихини ягона прогрессив эволюция сифатида эмас, балки турли маданий-тарихий типларнинг мустақил ҳаёт йўли сифатида кўради. Данилевский Ғарб цивилизациясининг устунлигини инкор этиб, Шарқ халқлари, хусусан, Ҳиндистон, Хитой ва қадимги Мисрнинг тарихий ютуқларига урғу беради. Муаллиф “ижобий” ва “салбий” халқлар тушунчасини илгари суради ҳамда цивилизациялараро маданий алоқаларнинг турлари – ўтказиш, эмлаш ва ўғитлаш ҳақида фикр юритади. Данилевскийга кўра, тарихий тараққиётда славян цивилизацияси ўзининг тўлақонли ифодасига ҳали эришмаган бўлиб, инсониятнинг тўрт йўналишдаги (диний, маданий, сиёсий, иқтисодий) фаолиятини уйғунлаштириш салоҳиятига эга ягона маданий-тарихий тип сифатида талқин этилади.

91-98 54 25

ФРИДРИХ НИЦШЕ ВА МАДАНИЯТНИНГ ИРОДА АСОСИДАГИ ТАЛҚИНИ

У.Н. Мавлянов, И.Х. Райимжонов, З.М. Абдуалимова

Ушбу мақолада немис файласуфи Фридрих Ницшенинг маданиятга нисбатан ёндашуви ва унинг “ҳаёт фалсафаси” асосида шаклланган маданий-фалсафий концепцияси таҳлил қилинади. Ницше маданиятни инсоннинг заифлигини яшириш ва ҳаёт оқимидан паноҳ излаш воситаси сифатида баҳолайди. У “ҳокимиятга ирода”, “юксак инсон”, “лабиринтли одам”, “ақидавий қоидаларнинг инкор этилиши”, “дионисий ва аполлоний ибтидолар” каби тушунчалар орқали Европа маданиятининг инқирозга учраганини, христиан ахлоқининг аҳамияти сўнганини ва янги маданий юксалиш фақат элита, яъни юксак инсонлар фаолияти орқали амалга ошиши мумкинлигини асослайди. Мақолада Ницшенинг санъат, ахлоқ, ирода, жинс ва инсоният келажаги ҳақидаги таҳлиллари ҳам ёритилади.

99-102 108 48

COMMUNICATIVE STRATEGIES OF PROFESSIONAL MEDICAL DISCOURSE.

Dilfuza Sapaeva

This article explores the communicative strategies employed in professional medical discourse, emphasizing the significance of both verbal and non-verbal communication in the doctor-patient interaction. It examines how medical professionals use structured speech, specific terminology, and pragmatic approaches to facilitate diagnosis, treatment, and patient education [2]. The study also highlights the role of perception as a crucial cognitive process in understanding and processing medical information. Individual differences in perception—such as time, space, and movement—are discussed as key factors influencing effective communication. Ultimately, the article underscores the need for healthcare professionals to adapt their communicative strategies to enhance clarity, patient trust, and therapeutic success.

103-104 38 19

FEATURES OF LAPHAROSCOPIC CHOLECYSTECTOMY IN ACUTE KALCULATED CHOLECYSTITIS

O.S. Xakimov , SH.P. Qurbonov

development of a laparoscopic cholecystectomy method with interpretation of inflammatory changes in the gallbladder in acute destructive cholecystitis. 

105-109 44 29

ЭЛЕМЕНТНЫЙ СОСТАВ ГУМУСОВЫХ КИСЛОТ СЕРОЗЕМНЫХ И КОРИЧНЕВЫХ ПОЧВ ЗАПАДНОГО ТЯНЬШАНЯ

М. Наркулова, Н.Б. Раупова

В статье приводится материалы результатов исследований по элементному составу гумуса почв и об их свойствах.  Элементный состав гуминовых кислот нами был определен по методу М.О.Коршун,И.Э.Гельман . Применяемый метод определения углерода и водорода основан на количественном сожжении органического  вещества до СО2 и Н2О последующим количественным определением образующихся продуктов сгорания. В отдельной навески определяли азот. Полученные данные относились в процентах к абсолютно- сухому  беззольному веществу. Количество кислорода определялось по разности.    На основе весовых процентов состава гуминовых кислот,  используя метод Д.С.Орлова и др. нами рассчитаны атомные проценты их элементного состава, а на основе атомных процентов и атомных отношений элементов был установлен степени гуминовых кислот,графико-статистический анализ по Д.Ван Кревелену,  Простейшие формулы гуминовых кислот, вычеслены по Д.С.Орлову и др.

110-113 43 36

ORNAMENTS IN THE APPLIED ART OF THE FERGHANA VALLEY: TRADITIONS AND INNOVATIONS

Dilnozakhon Moydinova

The article describes in detail the formation, development and current prospects of applied art in the regions of Uzbekistan, Kyrgyzstan and Tajikistan located in the Fergana Valley. Also, there is talk about the interaction of local centers and technological processes, the pattern system in applied art, the leading ideas and meanings of motifs.

114-116 61 27

ZAMONAVIY TILSHUNOSLIKDA MAQOLLARNING O‘RGANILISHI

Lochinbek Yuldashev

Ushbu maqola maqollarning tilshunoslik tadqiqotlaridagi ahamiyatini o‘rganishga qaratilgan bo‘lib, bir qator olimlar tomonidan maqollarning ta’rifi, ularning idiomalarga munosabati, xususiyatlari, tuzilishi, manbalari, vazifalari va talqinini yoritib berishga harakat qilingan.

117-119 43 31

ОСНОВНЫЕ ОСОБЕННОСТИ ИЗУЧЕНИЯ ЛИНГВИСТИКИ АНГЛИЙСКОГО ЯЗЫКА

Дилшода Сабирова

В данной статье рассмотрены основные особенности изучения лингвистики английского языка. Сегодня английский язык является языком коммуникации по всему миру, ни один язык не используется так глобально и широко, как английский. Язык мирового бизнеса и политики.

120-122 28 15

ПРОЕКТИРОВАНИЕ И РЕАЛИЗАЦИЯ ЯЗЫКОВЫХ ОБРАЗОВАТЕЛЬНЫХ ПРОГРАММ В ДОПОЛНИТЕЛЬНОМ ОБРАЗОВАНИИ

Р.И. Мухуммаджонова , А.В. Шин

Современная система образования предъявляет всё более высокие требования к гибкости и адаптивности образовательных программ. В данной статье рассматриваются теоретические и практические аспекты проектирования языковых образовательных программ в системе дополнительного образования. Представлен анализ целей, содержания, методов и технологий, применяемых в ходе реализации таких программ. Особое внимание уделено потребностям взрослых обучающихся и принципам индивидуализации обучения. Выделены ключевые этапы проектирования программ и предложены рекомендации по их внедрению в образовательную практику.

123-130 51 44

BOSHLANGʻICH SINF OʻQUVCHILARIDA TABIIY FANLARNI OʻQITISHDA KOʻRGAZMALIK METODLARIDAN FOYDALANISH

Saida Abdumurodova, Zebiniso Abdunazarova

Bugungi XXI asrda ilm fanga bo’lgan talab va takliflar yurtimiz ravnaqi uchun o’z hissasini qo’shadigan yosh avlodni tarbiyalash biz boshlang’ich o‘qituvchilar oldidagi eng katta vazifalardan.Maqolada tabiiy fanni o‘qitishda o‘quvchilarning fanga bo’lgan qiziqishini oshirish ularni butun borliq haqida  bilim, malaka, ko‘nikmalar bilan qurollantirishda o‘qitishning eng samarali usullaridan biri  bo‘lgan ko’rgazmalilik metodlari haqida ma’lumot berib boriladi.

131-136 36 20

IMMUNE RESPONSE AND CLINICAL MANIFESTATIONS OF ORAL INFLAMMATORY DISORDERS CONTRIBUTING TO SEPTIC COMPLICATIONS FOLLOWING CHILDBIRTH

Aziza Davlyatova

According to modern research, the prevalence of dental pathology among pregnant women reaches 90%, while inflammatory periodontal diseases are detected in 30-40% of women. It has been established that chronic foci of odontogenic infection can serve as a reservoir of pathogenic microorganisms and a source of endogenous intoxication, creating prerequisites for the development of systemic inflammatory reactions. Of particular importance is the study of the immunological mechanisms mediating the influence of dental pathology on the development of postpartum complications.

137-140 51 32

РОЛЬ СЕМЬИ В КОРРЕКЦИОННОЙ РАБОТЕ С ДЕТЬМИ, ИМЕЮЩИМИ НАРУШЕНИЯ В РЕЧИ

Лайло Шорахимова

Проблема речевых нарушений у детей представляет собой значимый вызов для современного общества, поскольку полноценное развитие речи является основой для успешной социализации, обучения и личностного становления. Речь, будучи сложной психической функцией, отражает уровень когнитивного развития, способности к коммуникации и адаптации в окружающем мире. Нарушения в речевом развитии могут проявляться в различных формах, от незначительных дефектов произношения до комплексных расстройств, затрагивающих все аспекты речи – фонетику, лексику, грамматику и связность. В этой связи, коррекционная работа с детьми, имеющими нарушения в речи, приобретает особую актуальность и требует комплексного подхода, в котором центральную роль играет семья.

141-145 63 24

ELEKTROMOBILLARNING ICHKI YONUV DVIGATELLARIDAN AFZALLIKLARI, EKOLOGIK USTUNLIGI

Temurbek Gʻofurov

so‘nggi yillarda dunyo miqyosida ekologik muammolar tobora keskinlashmoqda. Global iqlim o‘zgarishlari, atmosferaning ifloslanishi va tabiiy resurslarning kamayib borishi insoniyatni atrof-muhitga kamroq zarar yetkazadigan texnologiyalarni joriy etishga undamoqda. Ayniqsa, transport sohasida ushbu muammo dolzarb masalalardan biri hisoblanadi. Ichki yonuv dvigatellariga ega bo‘lgan avtomobillar havo ifloslanishining asosiy manbalaridan biridir. Karbonat angidrid, azot oksidlari, uglevodorodlar kabi zararli gazlar atmosferaga katta miqdorda chiqarilmoqda. Bu esa global isish va salomatlik muammolarini keltirib chiqaradi. Elektromobillar esa ushbu muammolarga barham berishning zamonaviy va samarali yechimidir. Elektr energiyasi yordamida harakatlanadigan ushbu vositalar havoga zararli gazlar chiqarmaydi, yoqilg‘i sarflamaydi va kam texnik xizmat talab qiladi. Shuningdek, ular shovqinsiz ishlaydi, bu esa shaharlardagi shovqin ifloslanishini kamaytirishga yordam beradi. Energiya samaradorligi yuqori bo‘lgan elektromobillar ekologik barqaror transport tizimining asosiy yo‘nalishiga aylanmoqda.

146-149 38 21

COMMUNITY ENGAGEMENT AND RISK COMMUNICATION STRATEGIES FOR INDOOR RADON SAFETY IN URBAN UZBEKISTAN

Shoxsanam Narimonova , Charos Qodirova , Madina Raxmatullayeva

Radon is an invisible and odorless radioactive gas that emerges naturally from the breakdown of uranium found in soil, rock, and groundwater. As it migrates upward through the earth, radon can infiltrate residential buildings through unsealed floors, wall joints, or utility gaps. Prolonged indoor exposure to elevated radon levels is a well-documented cause of lung cancer, particularly among individuals who have never smoked.

150-152 35 11

COLOR IN CULTURE AND LANGUAGE: SYMBOLIC AND EMOTIONAL ASPECTS

Shermuxammad Abduraxmonov

This article examines the symbolic and emotional aspects of color names in language in a cultural context. Color expressions in Uzbek, English, and Russian are analyzed, and their cultural meanings, emotional impact, and pragmatic use are considered. The study reveals the linguistic and paralinguistic properties of colors and highlights their importance in intercultural communication. The results are important for linguistics, cultural studies, and translation studies.

153-156 67 23

FASILITATSIYA-PEDAGOGIK FAOLIYATNING SHART-SHAROITLARI SIFATIDA.

Go‘zaloy Eshmatova , Mubina Umarova

Pedagog fasilitator sifatida bolalarga ta’lim va tarbiya berishda o‘z bilimi, ko‘nikma va resurslaridan foydalanadi. Pedagog ta’lim va tarbiya jarayonini rejalashtiradi, bolaning har tomonlama rivojlanishiga va uning salohiyatini ochishga hissa qo‘shadigan rivojlantiruvchi muhitni yarata olishi kerak.

157-159 64 22

THE CONCEPT OF LUCK IN ENGLISH FAIRY TALES.

Guzalkhon Obidova

The concept of luck in English fairy tales occupies a critical place in the structure of traditional storytelling, functioning not merely as a narrative catalyst but as a reflection of underlying moral, psychological, and societal beliefs. Unlike the abstract, often impersonal treatment of luck in philosophical discourse, fairy tales humanize and personalize luck, intertwining it with magical realism and moral causality. The presence of luck in these tales—whether in the form of magical assistance, moral reward, unexpected reversal, or ironic twist—reveals a profound cultural preoccupation with the justice of the universe: the idea that, ultimately, good deeds will be recognized and vice punished, even if mediated by supernatural or improbable events. In doing so, English fairy tales articulate an implicit cultural logic that upholds ethical virtues and endorses faith in both fate and transformation.

160-166 49 16

НОВЫЙ ЭТАП СОТРУДНИЧЕСТВО РЕСПУБЛИКИ УЗБЕКИСТАНА И КИТАЙСКОЙ НАРОДНОЙ РЕСПУБЛИКИ

Сабина Саъдуллоева

В данной статье будет предпринята попытка, более подробно рассмотреть и проанализировать тему Нового этапа сотрудничества между Узбекистаном и Китаем, а также возникающие перспективы при развитии этого сотрудничество. На сегодняшний день отношения между Китаем и Узбекистаном повысились до уровня стратегического партнерства. Существует ряд подписанных документов и программ,  на основе которого развиваются всесторонние стратегическое партнерство. Сотрудничество Узбекистана с Китаем  почти охватила все сферы, такие как образование, экономика, торговля, строительство, наука и культура. Китай является одним из крупных торгово-экономических и инвестиционных партнеров Узбекистана. В заключении будут рассмотрены мнения глав государств касательно Нового этапа сотрудничества между Узбекистаном и Китаем.

167-184 75 26

СОТРУДНИЧЕСТВО РОССИИ И ТУРЦИИ В РЕШЕНИИ СИРИЙСКОГО КРИЗИСА: ВЫЗОВЫ И ВОЗМОЖНОСТИ

Камила Аббасова

В данной статье исследуется история и причины Сирийского кризиса. Акцентируется внимание на заинтересованности и взаимопомощи России и Турции в решении сирийской проблемы. Рассматриваются политическое отношение, геополитические интересы, торгово-экономические отношения, а также региональная безопасность, миграция и терроризм между такими странами, как Россия и Сирия, Турция и Сирия.  Кроме того, анализируются основные вызовы, препятствия и возможности, с которыми сталкивались Россия и Турция в решении сирийского кризиса.

185-186 32 16

PERSONALIZED SURGICAL MANAGEMENT OF CRANIOSYNOSTOSIS IN CHILDREN USING ADVANCED MSCT MORPHOMETRY AND RISK STRATIFICATION MODELS

L.A. Nazarova

This study evaluates the effectiveness of a personalized approach to surgical treatment of craniosynostosis using enhanced MSCT morphometric protocols and risk stratification. A total of 120 pediatric patients aged 2 to 24 months were examined. Morphometric algorithms based on 14 key cranial parameters enabled precise classification of craniosynostosis types. Risk models identified high-risk patients with a preoperative neurological deficit rate of 18.7%. Radiation dose optimization led to a 35% dose reduction (average CTDIvol: 11.4 mGy). Surgical outcomes improved significantly with this approach, showing a 91.7% rate of excellent cosmetic results and a neurological improvement rate of 85% after 12 months.

187-191 37 17

НАЦИОНАЛЬНЫЕ И ОБЩЕЧЕЛОВЕЧЕСКИЕ АСПЕКТЫ ЭКОЛОГИЧЕСКИХ И НРАВСТВЕННЫХ ПРИНЦИПОВ: ФИЛОСОФСКО-ЦЕННОСТНЫЙ ПОДХОД

Махсуд Назаров

В данной работе рассматриваются национальные и общечеловеческие аспекты экологических и нравственных принципов с позиции философско-ценностного подхода. Исследуется процесс интеграции национальных экологических ценностей в общечеловеческую нравственную основу в условиях глобализации экологических проблем. Раскрывается социально-философская природа экологической этики, ее место в системе «окружающая среда-общество-личность». Демонстрируется значение эколого-этических критериев в поддержании баланса между природой и обществом. Также анализируются перспективы гармонизации национальных эколого-этических ценностей с общечеловеческой экологической культурой.

192-196 78 18

XALQARO KIBERXAVFSIZLIK: GLOBAL HAMKORLIKNING HUQUQIY MUAMMOLARI VA YECHIMLARI

Asliddin Mannonov

Zamonaviy dunyoda kiberxavfsizlik insoniyatning eng muhim masalalaridan biriga aylandi. Internetning global tarmoqqa aylanishi, raqamli texnologiyalarning hayotning barcha jabhalariga kirib borishi bilan birga, kiberjinoyatlarning ko‘lami va murakkabligi ham oshib bormoqda. Davlatlar infratuzilmasiga qilingan hujumlar, shaxsiy ma’lumotlarning o‘g‘irlanishi va hatto virtual makonda tarqalgan dezinformatsiya global xavfsizlikka jiddiy tahdid solmoqda.

197-199 29 15

PHARMACOLOGICAL SUPPORT IN LASER TREATMENT OF PEDIATRIC SECONDARY CATARACTS: COMPLICATION PREVENTION

Abdufarrux Kariyev , Rustam Zokirkhuzhaev

This study analyzes the effectiveness of pharmacological support in preventing complications during Nd:YAG laser treatment of secondary cataracts in children. A total of 80 children (160 eyes), aged 6 months to 12 years, were examined post-cataract surgery. A standardized postoperative regimen was used: dexamethasone 0.1% (4×/day), NSAIDs (2×/day), and tropicamide (1×/day for 7 days). In 93.1% of cases (149 eyes), the optical axis remained clear at 12 months. Postoperative complications occurred in 9.3% of eyes: increased IOP in 6.2%, transient uveitis in 3.1%. Timely medication significantly reduced risks and ensured visual rehabilitation. Individualized management enhances the safety and success of treatment.

200-204 40 21

ПУТИ ПОВЫШЕНИЯ ЭФФЕКТИВНОСТИ ФИНАНСОВЫХ УСЛУГ В БАНКОВСКОЙ СФЕРЕ

Оббос Юлдашев

В статье отражено значение использования цифровых технологий в банках для повышения эффективности финансовых услуг. В частности, обсуждаются предложения по повышению удобства дистанционного банковского обслуживания населения и его развития.

5-8 57 21

СОВРЕМЕННЫЕ ПОДХОДЫ К ОБУЧЕНИЮ РУССКОМУ ЯЗЫКУ ДЛЯ ВЗРОСЛЫХ

Василя Гиясова , Диёра Бурхонова

Обучение русскому языку для взрослых носителей других языков в последние десятилетия претерпело значительные изменения. В отличие от детей, взрослые учащиеся имеют уже сформированное восприятие мира и языковые стратегии, что требует особых методов в преподавании. Современное обучение русскому языку для взрослых связано с необходимостью применения адаптированных методик, учитывающих разнообразие целей учащихся и их практическое применение языка. В последнее время, с развитием технологий, образовательные методики стали более гибкими, сочетая традиционные подходы и новые инновации, направленные на повышение эффективности обучения. Цель данного исследования – рассмотреть современные подходы к обучению русскому языку для взрослых, выявить наиболее эффективные методики и технологии, подходящие для различных категорий учащихся.

9-13 84 28

МЕТОДИКА ПРЕПОДАВАНИЯ ЛЕКСИКИ И ФРАЗЕОЛОГИИ

Василя Гиёсова , Оминабону Хомиджонова

Статья посвящена методике изучения лексики и фразеологии в преподавании русского языка. Анализируются цели и задачи обучения этим разделам, принципы и методы преподавания, а также этапы формирования лексических и фразеологических умений у школьников. Особое внимание уделено дидактическим материалам и системам упражнений, способствующим эффективному усвоению лексических единиц и фразеологических выражений. Работа ориентирована на педагогов, методистов и студентов филологических факультетов, заинтересованных в совершенствовании методики преподавания русского языка.

14-18 105 26

KOMMIVOYAJER MASALASI. TARMOQLAR VA CHEGARALAR USULI

Zilolaxon Mamatova , Inomjon Tojimatov

Kommivoyajer masalasi – kombinatorika va optimallash sohalarida uchraydigan eng mashhur va murakkab masalalardan biridir. Ushbu masalada sayohatchi (kommivoyajer) shaharlar bo‘ylab safar qilishi va har bir shaharga faqat bir marta tashrif buyurib, yakunda boshlang‘ich nuqtaga qaytishi talab qilinadi. Maqsad – umumiy safar masofasini yoki xarajatni minimal qilish. Tarmoqlar va chegaralar usuli bu masalani yechish uchun samarali algoritmik metodlardan biri hisoblanadi. Ushbu maqolada kommivoyajer masalasining mohiyati, matematik modeli, tarmoqlar va chegaralar usulining ishlash mexanizmi va uning samaradorligi haqida batafsil ma'lumot beriladi.

19-22 49 11

NEURAL MACHINE TRANSLATION AND THE LOSS OF CONTEXT

Khilola Alimova

This paper discusses neural machine translation and context loss. Machine translation is a method that uses computers to automatically translate human languages. Currently, neural machine translation (NMT) has achieved great breakthroughs in translation performance. This paper provides an overview of the structure of NMT and discusses its main problems in terms of context loss.

23-25 39 37

AIR MICROORGANISMS: SIGNIFICANCE, SOURCES, AND RESEARCH METHODS

M. Toshtemirova

Airborne microorganisms, including bacteria, fungi, and viruses, play a critical role in both environmental and human health. Understanding their diversity, sources, and impacts is essential for addressing public health concerns, agricultural productivity, and climate change. This article reviews the significance of air microorganisms, their primary sources, methods of detection, and recent research developments.

26-32 89 71

INTELLEKTUAL DATCHIKLAR VA INFORMATSION TIZIMLAR

B. Xamdamov, Sh. Xolmirzayev, A. Sotvoldiyev

Ushbu maqolada intelektual datchiklar, ularning struktura sxemalari va ularni tarmoqqa ulanish imkoniyatlari hamda usullari ko’rib chiqilgan. Shuningdek, intellektual o‘lchash tizimlarining abstrakt bosqichlari, intellektual o‘lchash tizimlarining afzalliklari tahlil qilingan va yoritilgan.

33-37 48 20

WAYS TO EFFECTIVELY USE RESOURCES IN THE SERVICE SECTOR

Kamoliddin Mukhammadiyev , Mukhlisa Ahmatova

In the article is investigated the ways of efficient use of resources in service enterprises, sources and factors of services efficiency, assessing its effective strength in order to analyze productivity, development of service sectors, the dynamics of economic growth in the sector and the specifics of service sector effective development.

38-43 42 20

TA’LIMDA SUN’IY INTELEKT: DARS SAMARADORLIGIGA TA’SIRI VA TAHDIDLAR

Sabina Hamroqulova, Luqmonbek Axmadjonov

Bugungi kunda sun’iy intellekt texnologiyalari hayotning deyarli barcha jabhalarida faol qo‘llanilmoqda. Xususan, ta’lim sohasida bu texnologiyalarning joriy etilishi yangi imkoniyatlar eshigini ochmoqda. Ushbu maqolada sun’iy intellektning dars jarayoniga ta’siri, uning samaradorlikka qo‘shayotgan hissasi hamda yuzaga kelayotgan ayrim tahdid va cheklovlar keng yoritiladi. Tahlillar shuni ko‘rsatadiki, sun’iy intellekt vositalari o‘quvchilarning individual ehtiyojlariga mos o‘quv materiallarini tanlash, mashg‘ulotlarni avtomatlashtirish, natijalarni tezkor baholash kabi jihatlar orqali dars sifatini oshirishda katta yordam bermoqda. Biroq, bu jarayon inson omilining kamayishi, texnik xatoliklar, ma’lumot xavfsizligi hamda axloqiy muammolar kabi ayrim salbiy holatlarni ham yuzaga chiqarmoqda. Maqolada sun’iy intellektni ta’lim jarayoniga oqilona integratsiya qilish yo‘llari, o‘qituvchining rolini saqlab qolish bilan birga, innovatsion yondashuvlardan samarali foydalanish zarurligi asoslab beriladi. Mazkur maqola sun’iy intelektga oid tehnologiyalarni ta’limga joriy etishning ilmiy-nazariy asoslarini chuqur tahlil qilgan holda , sohaga qiziqqan pedagoglar , tadqiqotchilar va ta’lim siyosatchilari uchun foydali bo’lishi mumkin.

44-48 79 21

ИСТОРИЧЕСКИЙ И ТЕОРЕТИЧЕСКИЙ ОБЗОР АФАЗИИ КАК МЕЖДИСЦИПЛИНАРНОЙ ПРОБЛЕМЫ

Василя Гиёсова , Шоира Карабоева

В статье рассматривается афазия как междисциплинарная проблема, находящаяся на стыке нейропсихологии, лингвистики, неврологии и логопедии. Даётся историко-теоретический обзор основных этапов изучения афазии, начиная с работ П. Брока и К. Вернике до современных нейропсихолингвистических подходов. Особое внимание уделяется классификации афазий, предложенной А.Р. Лурией, которая остаётся актуальной в клинической практике и лингвистических исследованиях. Анализируется вклад отечественных и зарубежных учёных в развитие теории афазии, а также подчёркивается значимость междисциплинарного подхода к диагностике и коррекции речевых нарушений.

49-53 42 55

MOLIYA BOZORINING ASOSIY INDIKATORLARI ASOSIDA INVESTITSIYA RISKLARINI BAHOLASH MEXANIZMLARI

Nigora Dobilova

Ushbu tezisda moliya bozorining asosiy indikatorlari – fond indekslari, inflyatsiya darajasi, foiz stavkalari va valyuta kurslari – asosida investitsiya risklarini baholashning ilmiy-uslubiy asoslari yoritilgan. Tadqiqot davomida so‘ngi yillar uchun statistik ma’lumotlar tahlil qilinib, korelatsiya, Value at Risk (VaR) va SWOT tahlil uslublari qo‘llanildi. Tezis risklarni kamaytirish va investitsion samaradorlikni oshirish bo‘yicha muhim tavsiyalar berilgan. Ushbu ish investorlar, tahlilchilar hamda moliyaviy siyosat ishlab chiquvchilar uchun foydali amaliy vosita bo‘lib xizmat qiladi.

54-59 57 20

THE IMPACT OF FINTECH INNOVATIONS ON DIGITAL TRANSFORMATION AT UZSANOATQURILISHBANK

Muzayyana Beknazarova

This article studies the impact of fintech innovations on the digital transformation processes being implemented in the activities of JSCB “Uzsanoatqurilishbank”. The achievements in areas such as automation of banking services, use of artificial intelligence, expansion of mobile banking services, their impact on efficiency and ability to meet customer needs are analyzed. Also, the problems encountered in the process of digital transformation and practical proposals for their elimination are put forward. The results of the study show that fintech technologies are an important tool for improving the quality of banking services and developing interactive communication with customers.

60-63 65 30

DESCRIPTION OF THE PROBLEMS OF TRANSLATING PHRASEOLOGICAL UNITS IN LITERARY WORKS

Shirin Khamrabaeva

This article analyzes the problems that arise in the process of translating phraseological units found in works of art into another language. The author substantiates the close connection of phraseologisms with national culture and mentality, and the possibility of distortion of meaning as a result of their literal translation. The article highlights various translation methods of phraseological units, in particular, equivalent, analog and descriptive translation methods, based on examples. It is also emphasized that the translator's linguoculturological knowledge and creative approach play a great role in this process.

64-68 41 17

TANQIDIY FIKRLASHNI RIVOJLANTIRISHNING PEDAGOGIK TAMOYILLARI ( XUSUSIY UNIVERSITETLAR MISOLIDA)

Gozzal Joldasova

Ushbu maqolada xususiy universitetlar misolida tanqidiy fikrlashni rivojlantirishning pedagogik tamoyillari tahlil qilinadi. Talabalar erkin muloqot muhitida, interaktiv va innovatsion metodlardan foydalangan holda mashg‘ulotlarga jalb etilganda, tanqidiy fikrlash shakllanib borishi ta’kidlanadi. Shuningdek, o‘qituvchilarning malakasi, o‘quv jarayonining talaba shaxsiy qiziqishlari va ijtimoiy faoliyat bilan uyg‘unlashuvi, akademik mustaqillik va refleksiya jarayonlari ham tanqidiy fikrlashni rivojlantiruvchi muhim omillar sifatida ko‘rsatib beriladi.

69-73 36 22

THE LEGAL NATURE AND CHARACTERISTICS OF CORPORATE SOCIAL RESPONSIBILITY AS A SOCIO-LEGAL INSTITUTION: A LABOR LAW PERSPECTIVE

Azamat Ergashev

Corporate Social Responsibility (CSR) has transcended its initial voluntary nature and has become a key element in shaping labor relations and influencing regulatory frameworks. This article explores CSR as a socio-legal institution, focusing on its transformation from ethical obligation to legal expectation in labor law. It discusses the theoretical foundations of CSR, its evolution, its intersection with labor rights, and its incorporation into international labor standards, national legislation, and judicial interpretations. The study employs a comparative and normative methodology, emphasizing the legal obligations of employers, the role of workers' rights, and the impact of international instruments such as the ILO Conventions and the UN Global Compact. The paper concludes with recommendations on strengthening CSR's legal enforceability and embedding it within national labor legal systems to promote sustainable and equitable employment practices.

74-75 25 11

ANALYSIS OF RESPIRATORY DISTRESS SYNDROME CASES IN NEWBORNS WITH CONGENITAL BRONCHIAL ANOMALIES

L.Sh. Shevketova, N.Zh. Makhamov

In the neonatal period, respiratory distress syndrome (RDS) is a serious respiratory disorder that can occur due to various causes. Among these, congenital bronchial anomalies are considered complex pathologies. These anomalies involve issues within the congenital regions of the respiratory tract, including bronchomalacia, bronchostenosis, bronchogenic cysts, and atresia. The early diagnosis and treatment of congenital bronchial anomalies associated with respiratory distress syndrome in neonates are crucial for the survival of the infant.

76-81 60 39

TIJORAT BANKLARIDA INSON RESURSLARINI STRATEGIK BOSHQARISHNING ZAMONAVIY YONDASHUVLARI

Soxibnazar Xudayberganov

Mazkur maqolada tijorat banklari faoliyatida inson resurslarini strategik boshqarishning zamonaviy yondashuvlari keng qamrovli tarzda tahlil qilinadi. Xususan, bank tizimida xodimlarni boshqarishda raqamlashtirish jarayonlari, natijaviylikka asoslangan KPI tizimlari, iqtidorli kadrlarni rivojlantirish strategiyalari, masofaviy ish shakllari va o‘rganishga yo‘naltirilgan tashkilot modeli muhim omillar sifatida ko‘rib chiqiladi. O‘zbekiston tijorat banklari misolida olib borilgan tahlillar orqali inson kapitalini strategik boshqarish orqali banklarning raqobatbardoshligini oshirish mexanizmlari asoslab beriladi. Shuningdek, ilg‘or xorijiy tajribalar bilan solishtirma tahlil orqali mahalliy banklar uchun amaliy tavsiyalar ishlab chiqiladi.

82-84 51 14

TOPONYMY OF UZBEKISTAN.

Dildora Akbarova

Toponymy of Uzbekistan is a set of geographical names, including the names of natural and cultural objects on the territory of Uzbekistan. The structure and composition of the state toponymy are determined by its geographical location and rich history.