№ 7(53) (2025)

№ 7(53) (2025)
Опубликован: 13-05-2025

Статьи

100 19

RUHIY RIVOJLANISHI SUSTLASHGAN BOLALARGA KORREKSION-PEDAGOGIK YORDAMNI TASHKIL ETISH

Хуршид Бердиёров

Mazkur maqоlada ruhiy rivojlanishi sustlashgan bolalarga korreksion-pedagogik ta’lim berish, shu jumladan eshitib idrok qilish, diqqatni rivojlantirish, kо‘rib idrok etish, xotirani rivojlantirish, tovushlar buzilishini korreksiyalash, bо‘gin, sо‘z, sо‘z birikmalari, gaplar, tovush-bо‘g‘in strukturasi buzilishlarini korreksiyalash, tilning leksik va grammatik vositalarini takomillashtirish, bog‘lanishli nutq kо‘nikmalarini rivojlantirish haqida batafsil sо‘z yuritiladi.

128 30

GOVERNMENT SUPPORT AND THE GROWTH OF IT AND BPO SERVICES EXPORT IN UZBEKISTAN

Ж.О. Хасанбаев

This paper analyzes the impact of government support on the growth of IT and BPO (Business Process Outsourcing) services export in Uzbekistan between 2023 and 2024. By comparing export data, population growth, and employment figures in the IT Park, it identifies the effectiveness of government-led initiatives in boosting the country’s digital economy. The analysis reveals that favorable policies and incentives significantly contributed to the growth of IT exports, providing a foundation for economic diversification and integration into the global digital services market.

71 35

THE IMPORTANCE OF MORAL PHILOSOPHY AND ITS PLACE IN SOCIETY

Сабрина А’замова , Исмигул Жо’раева

This article analyzes the stages of formation and development of moral philosophy. The early roots of ethical thinking go back to the religious, cultural and philosophical views of ancient civilizations. It also focuses on the moral teachings of great philosophers such as Plato, Aristotle, and Confucius. The article describes the historical evolution of moral philosophy, its connection with socio-cultural factors, and its impact on modern moral paradigms.

1695 316

NIZOM UL-MULKNING "SIYOSATNOMA" ASARI BO'YICHA JAMIYAT BOSHQARUVIGA OID G'OYALAR TAHLILI

Xуснида Xасанова , Джасмина Рахматова

Ushbu maqolada buyuk davlat arbobi va mutafakkir Nizom ul-Mulk tomonidan yozilgan "Siyosatnoma" asarining jamiyat boshqaruvi bilan bog‘liq g‘oyalari tahlil qilinadi. Asarda davlat boshqaruvi, adolat, shariat va dunyoviy qonunlarning uyg‘unligi, byurokratiya, iqtisodiy siyosat va korrupsiyaga qarshi kurash masalalari yoritilgan. Nizom ul-Mulkning siyosiy falsafasi va boshqaruv tamoyillari bugungi kunda ham dolzarbligini saqlab qolgan.

165 29

GLOBALLASHUVNING YOSHLAR HAYOTIGA TA’SIRI

Маржона Егамназарова

Globallashuv jarayoni bugungi kunda yoshlar hayotiga bevosita va bilvosita ta’sir qilmoqda va buning jamiyatimiz kelajagiga tutgan o’rni beqiyosdir. Chunki jamiyat hayoti o’z-o’zidan yosh avlodga bog’liqligi ma’lumdir va biz globallashuvning salbiy va ijobiy jihatlarini o’rganib yosh avlodga taqdim qilishimiz kerak. Globallashuv atamasi dastlab XX asrning 80-yillari boshlarida iqtisodiy sohada sodir bo’lgan o’zgarishlarni yuzaga keltirgan omil sifatida amerikalik olim T.Levittining 1983-yildagi “Garvard biznes revyu” jurnalida e’lon qilingan maqolasida qo’llanilgan edi.

125 25

G‘AZNACHILIKDA DAVLAT XARIDINI TA’SHKIL ETISH

Мухаммадали Файзиев , Дилноз Абдужалилова

Mazkur tezisda davlat xaridlarini g‘aznachilik tizimi orqali tashkil etishning nazariy va amaliy jihatlari yoritilgan. Unda davlat xaridlarining mazmuni, bosqichlari, moliyalashtirish mexanizmlari va g‘aznachilikning bu jarayondagi o‘rni tahlil qilinadi. Ayniqsa, elektron davlat xaridlari tizimining joriy etilishi, shaffoflik va samaradorlikni oshirishdagi roli alohida e’tiborga olinadi. Tezisda g‘aznachilik nazoratining afzalliklari, mavjud muammolar va ularni bartaraf etish yo‘llari ko‘rib chiqiladi. Mavzu bugungi kunda davlat moliya boshqaruvi samaradorligini ta’minlashda dolzarb ahamiyat kasb etadi.Kalit so‘zlar: davlat byudjeti, daromadlar, soliq siyosati, ijtimoiy siyosat, iqtisodiy barqarorlik.

1427 191

G‘ARB FALSAFASINING USTUVOR YO`NALISHLARI VA ULARNING FAN TARAQQIYOTIGA TA’SIRI

Лайло Улашева , Мухлиса Узокова , Юлдуз Зохидова

Ushbu maqola G’arb falsafasida qadimgi asotiriy tasavvurlar va falsafiy bilimlarning paydo bo’lishi haqida ma’lumot beradi. Unda Qadimgi Yunon-Rim falsafiy maktabilari, Ellinizm davri, Xristianlik va Avreliy Avgustin falsafiy ta’limotining vujudga kelishi, Foma Akvinskiy ta’limoti bo’yicha ma’lumotlar keltirilgan.

60 31

CULTURAL PRAGMATICS IN SPEAKING: TEACHING LANGUAGE USE BEYOND GRAMMAR AND VOCABULARY

Мукхлиса Хажиева

Language learning is more than mastering grammar rules and memorizing vocabulary; it involves understanding the cultural norms and social expectations that shape communication. This article explores the role of cultural pragmatics in speaking instruction, emphasizing how speakers must not only construct grammatically correct sentences but also adapt their language to fit social and cultural contexts. Cultural pragmatics examines how speech acts, such as greetings, apologies, and requests vary across cultures in terms of politeness, directness, and appropriateness. The article argues that neglecting pragmatics can lead to communication breakdowns and misunderstandings, even among linguistically proficient speakers. It provides examples of culturally bound pragmatic rules and offers strategies for incorporating cultural pragmatics into language teaching. Through reflective practice, role-playing, authentic materials, and intercultural dialogue, educators can help learners become not only fluent speakers but also culturally competent communicators. The article concludes by urging a shift in pedagogical focus from linguistic accuracy alone to a more holistic approach that includes cultural awareness and pragmatic appropriateness.

38 13

BRIDGING THE GAP: REGIONAL TARIFF DIFFERENTIATION TO INCREASE FIXED-LINE INTERNET USAGE IN UZBEKISTAN

Ж. Хошимов

This article examines the persistent underutilization of fixed-line internet services in Uzbekistan, despite near-universal fiber-optic coverage. The central issue is not infrastructure availability but affordability relative to household spending. Using the ITU’s 2% benchmark of the average consumer basket, the study proposes a regionally differentiated tariff model based on local economic conditions. This model is designed to improve fixed-line adoption, optimize network investment, and align with national digital inclusion objectives—offering strategic implications for telecom managers and policymakers.

56 16

HARBIY XIZMATCHILARNI VATANPARVARLIK RUHIDA TARBIYALASHDA AN’ANAVIY VA INNOVATSION USULLAR

Адахамжон Бахрамов

Mazkur maqolada harbiy xizmatchilar va o‘quvchi yoshlarda vatanparvarlik hissini shakllantirish va rivojlantirishning zamonaviy mexanizmlari tahlil qilinadi. Asosiy e’tibor ta’lim-tarbiya jarayonida axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanish, milliy qadriyatlarga tayanish, amaliy mashg‘ulotlar hamda simulyatsiya va media loyihalar orqali vatanparvarlik ruhini yuksaltirishga qaratilgan. Maqolada shuningdek, yosh avlod ongiga yurtga sadoqat, janguvar tayyorgarlik va fidoyilik tuyg‘ularini singdirishning samarali pedagogik va psixologik yondashuvlari yoritib berilgan.

61 24

YANGI AVLOD VA QADRIYATLAR: MILLIY ANʼANALAR VA ZAMONAVIY MADANIYAT OʻRTASIDAGI KURASHNING GLOBALLASHUVI

Севинч Юлдашева , Латофат Юлдашева

Ushbu maqolada globallashuv jarayonida milliy an'analar va zamonaviy madaniyat o'rtasidagi munosabatlar o'rganilgan. Zamonaviy axborot texnologiyalari, ijtimoiy tarmoqlar va global integratsiya sharoitida yangi avlodning qadriyatlar tizimidagi o'zgarishlar tahlil qilingan. O'zbek jamiyati misolida an'anaviy qadriyatlarning ahamiyati, zamonaviy madaniyatning ta'siri hamda ularning o'zaro ta'siri natijasida yuzaga kelayotgan madaniy sintez jarayonlari ko'rib chiqilgan. Milliy o'zlikni saqlab qolgan holda zamonaviy dunyoga integratsiyalashuvning optimal yo'llari taklif etilgan.

25 17

О’ZBЕKISTОNNING GЕRMАNIYА DАVLАTI BILАN HАMKОRLIK АLОQАLАRI 2017-2024-YILLАR

Ахроржон Юсупов , Муродхон Латифходжаев
Ushbu maqolada O'zbekiston va Germaniya munosabatlarining mustaqillikdan so’ng iqtisodiy,siyosiy,savdo va madaniy gumanitar aloqalari buguni rivoji xaqida so’z boradi.
51 26

KOMPTON SOCHILISHINI SODDALASHTIRIB TUSHUNTIRISH: FOTON VA ELEKTRONNI ZARRACHA SIFATIDA MODELLASHTIRISH USULI

Л.М. Мухамедаминова, Ш.А. Туляганова

Kompton sochilishi — yuqori energiyali fotonlarning erkin elektronlarga urilishi natijasida ularning to‘lqin uzunligining ortishidir. An’anaviy tarzda bu hodisa kvant mexanikasi qonunlari asosida — foton va elektronning impuls hamda energiya saqlanish qonunlariga binoan matematik jihatdan izohlanadi. Bu tushuntirish fizikadagi chuqur bilim va abstrakt tasavvurlarni talab qilganligi sababli, ko‘plab talabalar uchun mavzuni tushunish murakkab bo‘lib qoladi. Ushbu ishda Kompton effektini soddalashtirib tushuntirish uchun foton va elektronni zarracha sifatida modellashtirish taklif qilinadi. Ya’ni, fotonni kichik massali zarracha deb, uni elektronga urilayotgan to‘pdek tasavvur qilish orqali energiya va impuls almashinuvi ko‘rgazmali tarzda tushuntiriladi. Ushbu yondashuv Komptonning sochilgan fotoni energiyasi kamayishi va to‘lqin uzunligi ortishini oddiy mexanik to‘qnashuvga o‘xshatib, talabalarga mavzuni o‘zlashtirishni osonlashtiradi. Bu metod orqali ko‘rgazmalilik va intuitiv tushunchalardan foydalanish dars samaradorligini oshirish imkonini beradi.

319 62

AQLIY RIVOJLANISHIDA NUQSONI BO‘LGAN BOLALAR BILAN OLIB BORILADIGAN KORREKSION-LOGOPEDIK MASHG’ULOTLAR

Хуршид Бердиёров

Maqolada aqliy rivojlanishida nuqsoni bo'lgan bolalar, ularning nutqini rivojlantirishning o'ziga xos xususiyatlari, ushbu guruh bolalari bilan olib borilgan korreksiya ishlari, aqli zaif bolalarning o'ziga xos xususiyatlarini hisobga olgan holda ta'lim tizimini takomillashtirish haqida so'z boradi.

39 14

VIRTUAL O‘YINLAR VA O‘QUVCHILAR MUVAFFAQIYATI: RAQAMLI DUNYODA TA’LIMNING RAQOBATCHISI YOKI YORDAMCHISI?

Лобар Бекназарова , Феруза Абсатторова

Ushbu maqolada virtual o‘yinlarning o‘quvchilar ta’limidagi o‘rni va ta’siri tahlil qilinadi. Muallif o‘yinlarning ijobiy jihatlari — motivatsiyani oshirishi, tanqidiy fikrlashni rivojlantirishi va ijtimoiy ko‘nikmalarni mustahkamlashini ko‘rsatib o‘tadi. Shu bilan birga, salbiy ta’sirlari — chalg‘itish, agressiyani kuchaytirish va real hayotdan ajratish kabi muammolar ham yoritilgan. Maqola ta’limda gamifikatsiyadan to‘g‘ri foydalanishning afzalliklarini ko‘rsatadi va o‘qituvchilar bilan texnologiya mutaxassislari hamkorligi muhimligini ta’kidlaydi. Asosiy xolosa shuki, virtual o’yinlar ta’limga tog’ri yondashilganda raqib emas, balki kuchli yordamchiga aylanishi mumkin.

55 28

AQLI ZAIF OʻQUVCHILARNING MULOQOT KOʻNIKMALARINI SHAKLLANTIRISH

Гульбахор Тожикулова

Mazkur maqolada aqli zaif quvchilar nutqini rivojlantirishning o‘ziga xos xususiyatlari yoritilgan. Aqli zaif o‘quvchilarda nutq nuqsonlarini bartaraf etishning samarali yo‘llari ochib berilgan.

189 29

NUTQI TO‘LIQ RIVOJLANMAGAN BOLALARDA DIQQAT VA XOTIRANI TEKSHIRUV METODLARINI O‘TKAZISH

Гульбахор Тожикулова

Ushbu maqolada diqqat va xotirani eksperimental tekshirish metodikalari tahlil qilinadi.Tadqiqot jarayonida psixologik testlar, eksperimental usullar hamda neyropsixologik baholash vositalari qo‘llaniladi.Mazkur metodikalar inson kognitiv faoliyatini baholash, diqqatning barqarorligi va xotira jarayonlarini o‘rganishda muhim ahamiyat kasb etadi. Natijalar diqqat va xotiraning individual xususiyatlarini aniqlash, shuningdek, turli yosh guruhlari va shaxsiy tipologiyalarga ko‘ra ularning o‘zgarishini kuzatishga imkon beradi.

44 20

THE ESSENCE OF INCLUSIVE EDUCATION AND UPBRINGING

Адолат Амангелдиева

This article comments on the concepts of inclusive education and an inclusive education environment. There has been talk about the importance of inclusive education in the lives of children with special needs.

64 16

КОРПОРАТИВНАЯ КУЛЬТУРА И УПРАВЛЕНИЕ ИЗМЕНЕНИЯМИ

Наргиса Махмарасулова

В статье рассматривается важность корпоративной культуры для успешного управления изменениями в организациях, особенно в условиях цифровизации. В контексте Узбекистана, который активно внедряет цифровые технологии и реформы в различные сектора экономики, корпоративная культура играет ключевую роль в поддержке изменений и адаптации сотрудников к новым условиям. Особое внимание уделено примерам из государственного и частного сектора, включая внедрение системы электронного правительства и использование гибких методов управления в компаниях. Проблемы, такие как сопротивление изменениям и дефицит квалифицированных кадров, анализируются с предложениями по улучшению корпоративной культуры и процессах управления изменениями. В статье приведены рекомендации по развитию корпоративной культуры, улучшению цифровой грамотности и обучению сотрудников, а также внедрению гибких методов управления.

171 39

TALABALAR BILIMINI BAHOLASHNING ZAMONAVIY O‘QUV-DIDAKTIK VOSITALARINI TAKOMILLASHTIRISHNING ILMIY-NAZARIY ASOSLARI

Гуломжон Бокиев , Дилфо'за Хо'жамшукурова

Ushbu maqolada talabalar bilimini baholash jarayonida zamonaviy o‘quv-didaktik vositalarni qo‘llashning ilmiy-nazariy asoslari o‘rganiladi. Ta’lim sifatini oshirishda baholash tizimining roli, shuningdek, raqamli texnologiyalarga asoslangan baholash vositalarining samaradorligi tahlil qilinadi. Maqolada innovatsion yondashuvlar, masofaviy o‘qitish sharoitida interaktiv platformalardan foydalanish, test va reyting tizimlarining afzalliklari yoritilgan. Shu bilan birga, baholash mezonlarini takomillashtirishga oid nazariy yondashuvlar asosida amaliy tavsiyalar ishlab chiqiladi. Tadqiqot natijalari, talabalar bilimini adolatli, aniq va tizimli baholashni ta'minlashda zamonaviy vositalarning ilmiy asoslangan holda tatbiq etilishi ta’lim jarayonining sifatini oshirishga xizmat qilishini ko‘rsatadi.

187 42

IJTIMOIY TARMOQLARDA AXBOROT XURUJLARI VA TAHDIDLAR

Севинч Мадатова , Сабрина Абдиназарова

Maqolada ijtimoiy tarmoqlarda uchrayotgan axborot hujumlari va tahdidlar zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalari sharoitida qanday shakllanishi, tarqalishi va jamiyatga ta’siri tahlil qilinadi. Shu bilan birga, axborot xavfsizligini ta'minlashdagi dolzarb choralar va strategiyalar ham ko‘rib chiqiladi.

39 19

БУДУЩЕЕ ПОКОЛЕНИЕ И СУДЬБА НОВОГО УЗБЕКИСТАНА ЗАВИСЯТ ОТ УЧИТЕЛЕЙ-НАСТАВНИКОВ

Озода Саипова

В статье акцентировано внимание на повышение престижа и статуса учителя в современном обществе. Раскрывается сущность и значение деятельности учителя в образовательном процессе. Подробно освещается структура педагогических способностей учителя.

198 39

O‘ZBEKISTON RESPUBLIKASIDA FUQAROLIK JAMIYATI RIVOJLANISH TENDENSIYASI

Наврузой Омонова

Ushbu tadqiqotda O‘zbekiston Respublikasida fuqarolik jamiyati rivojlanishining rivojlanish tendensiyalari, xususan, mamlakatda amalga oshirilayotgan ijtimoiy-siyosiy va iqtisodiy islohotlar kontekstida ko‘rib chiqiladi. O‘zbekiston mustaqillikka erishganidan beri demokratik boshqaruv, ijtimoiy mas’uliyat va barqaror rivojlanishni qo‘llab-quvvatlashdagi o‘z rolini e’tirof etgan holda, faol fuqarolik jamiyatini shakllantirish yo‘lida izchil ish olib bordi. So‘nggi yillarda nodavlat notijorat tashkilotlarini (NNT) boshqaruvchi qonunchilikni liberallashtirish, qarorlar qabul qilish jarayonlarida jamoatchilik ishtirokini oshirish va fuqarolik faolligini oshirishga yordam beruvchi raqamli platformalar ko‘tarilishini o‘z ichiga olgan sezilarli o‘zgarishlar guvohi bo‘ldi. “Yangi O‘zbekiston” strategiyasi doirasida amalga oshirilgan islohotlar davlat va fuqarolik institutlari o‘rtasida hamkorlikni yo‘lga qo‘yish, shaffoflikni, inson huquqlarini himoya qilish va jamoatchilik tashabbuslarini ilgari surishni tezlashtirdi.

116 23

SHARQ MADANIYATINING DURDONASI: MINIATYURA SAN’ATINING TARIXI VA ZAMONAVIYLIGI

Дилнавоз Ергашева , Гульибону Бурхонова , Фотима Бокиева

Maqolada kitobat sanʼatining tarkibiy qismi hisoblangan Sharq miniatyura sanʼatining Tabriz nafis sanʼati sifatida rivojlanishi va Sharq mamlakatlaridagi miniatyura maktablari haqida maʼlumotlar berilgan. Tasviriy metoddan foydalanilgan hamda taʼlim jarayonining sifatli boʻlishida miniatyuralarning tutgan o‘rni haqida koʻrsatmalar keltirilgan.

45 13

BOKS SPORTIDA EMOTSIONAL HOLATLAR VA ULARNING PSIXOLOGIK MAZMUNI

Шахриёр Искандаров

Maqola boks sportida emotsional holatlar va ularning psixologik mazmuni yoritishga bag‘ishlangan. Maqolada kursantlarning musobaqada yaxshi ishtirok etishini psixologik shartlari, texnik va taktik ko‘nikmalari, qiyinchiliklarni o‘zi mustaqil yenga olish tajribasi haqida so‘z yuritilgan.

47 20

MAMLAKATIMIZDA INVESTITSION KORXONALAR FAOLIYATINI RIVOJLANTIRISH VA ULARDA XALQARO TAJRIBALARDAN FOYDALANISH YO‘LLARI

Мунира Умарова , Нигинабону Джурабаева

Ushbu ishda mamlakatimizda investitsion korxonalar faoliyatini yanada rivojlantirish, ularning iqtisodiyotdagi o‘rni va ahamiyati hamda xalqaro tajribalar asosida samaradorligini oshirish masalalari tahlil qilinadi. Tahlil jarayonida rivojlangan davlatlar tajribasi o‘rganilib, ularning investitsiya muhitini shakllantirishdagi samarali mexanizmlari ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, O‘zbekistonda amalga oshirilayotgan investitsiya siyosatining yutuqlari va kamchiliklari atroflicha yoritiladi. Ishda investitsion korxonalarning huquqiy asoslari, moliyaviy qo‘llab-quvvatlash vositalari, texnologik modernizatsiya jarayonlari va xorijiy hamkorlik istiqbollari haqida ma’lumotlar keltirilgan. Muallif tomonidan xalqaro tajribalarni hisobga olgan holda investitsion muhitni yaxshilash va xorijiy sarmoyadorlar uchun yanada jozibador sharoit yaratish bo‘yicha taklif va tavsiyalar berilgan.

33 18

ПРАВОВАЯ ПРИРОДА СТРАТЕГИЧЕСКИХ СОЮЗОВ: СРАВНИТЕЛЬНЫЙ АНАЛИЗ

Хусан Ирисметов

В настоящем исследовании проводится комплексный анализ правовой природы стратегических союзов в контексте сравнительного правоведения. Стратегические союзы, представляющие собой особую форму межфирменного сотрудничества, занимают промежуточное положение между традиционными договорами и корпоративными объединениями. В работе раскрываются ключевые характеристики стратегических союзов, особенности их создания, регулирования и прекращения в различных правопорядках.[1] Особое внимание уделено выявлению различий в правовом оформлении стратегических союзов в странах континентальной и англосаксонской правовых систем, а также определению влияния национальных особенностей регулирования на устойчивость и эффективность подобных объединений. Автор обосновывает необходимость развития унифицированных правовых подходов к регулированию стратегических союзов в условиях глобализации экономических процессов. Результаты исследования имеют теоретическую значимость для дальнейшей научной разработки института стратегических союзов и практическую ценность для участников международного экономического оборота.


 

53 23

СОВЕРШЕНСТВОВАНИЕ ПРОФЕССИОНАЛЬНОЙ ПОДГОТОВКИ ВОДИТЕЛЕЙ МИНИСТЕРСТВА ОБОРОНЫ

Александр Костин

В статье освещается необходимость пересмотра отдельных вопросов в содержании и методике подготовки военных водителей.

69 21

ПРОЕКТНЫЕ МЕТОДЫ ОБУЧЕНИЯ И ДИСТАНЦИОННОЕ ОБУЧЕНИЕ

Динара Салаева

В данной работе рассматриваются два современных подхода к обучению: проектные методы и дистанционное обучение. Проектное обучение направлено на развитие у учащихся навыков командной работы, критического мышления и применения теоретических знаний на практике через решение конкретных задач. Примеры включают проектную деятельность при изучении корейского языка. Дистанционное обучение, в свою очередь, обеспечивает гибкость и доступность за счёт цифровых платформ, что особенно актуально в условиях пандемии. Описаны его особенности, преимущества и вызовы, связанные с техническими и мотивационными трудностями. Объединение этих подходов позволяет создать более эффективную и адаптивную образовательную среду.

65 22

JISMONIY TAYYORGARLIK VA SPORT SOHASIDA ILMIY PEDAGOGIK INNOVATSION TA’LIM TIZIMINI TAKOMILLASHTIRISH

О.Б. Бебитов

Ushbu maqolada jismoniy tayyorgarlik va sport sohasida ta’lim tarbiya hamda ilmiy -tadqiqotlar asosida shakllanadigan ko‘nikmalarga ega bo‘lgan zamon talabalariga javob beradigan malakaviy yetuk professional ilmiy-pedagogik mutaxassislarni tayyorlashda innovatsion ta’lim faoliyatini tashkil qilishning asosiy jihatlari aks ettirilgan.

179 36

MUSTAQILLIK YILLARIDA MUZEYLAR RIVOJI

Исломжон Каримов

Ushbu maqolada mustaqillikga erishganimizdan so’ng muzeylar sohasiga berilayotgan e’tibor va yangi tashkil etilgan muzeylar haqida ma’lumot berilgan. Bundan tashqari yoshlarmizni vatanparvarlik ruhida tarbiyalashda muzeylarning tutgan o’rni yuksakligi g’oyasi ilgari surilgan.

131 14

YORUG‘LIKNING TARQALISH TEZLIGI VA REFRAKTIV INDEKS: TA‘LIMDA ASOSIY KONSEPSIYALAR VA AMALIY TATBIQLAR

Ш.А. Туляганова, Л.М. Мухамедаминова

Ushbu ishda yorug‘likning vakuumdagi tezligi, uning muhitga kirganda qanday o‘zgarishi va refraktiv indeksning ta’siri o‘rganiladi. Fizikada yorug‘likning vakuumdagi tezligi eng yuqori chegarani belgilaydi, ammo muhitga kirganda bu tezlik kamayadi. Bu o‘zgarish fotonlarning muhit zarrachalari bilan o‘zaro ta’siri natijasidir. Refraktiv indeks yorug‘likning muhitda qanday tarqalishini belgilaydi va uning qiymati yorug‘lik tezligining o‘zgarishini aniqlaydi. Ushbu nazariy asoslar va soddalashtirilgan modellar yordamida yorug‘likning tezligi va refraktiv indeksning amaliyotdagi qo‘llanilishi, masalan, optik qurilmalar, fiber-optik tizimlar, GPS va astronomik kuzatuvlar kabi sohalarda ko‘rib chiqiladi. Mavzuning ilmiy va amaliy ahamiyati shundaki, bu tushunchalar texnologiyalarni chuqurroq tushunish va optimallashtirish uchun zarurdir.

252 41

RAQAMLI TA’LIM MUHITINING XUSUSIYATLARI VA PEDAGOGIK FAOLIYATGA TA’SIRI

Хусниябону Зокирова

Mazkur maqola raqamli ta’lim muhitining maktabgacha ta’lim tizimidagi o‘rni, uning pedagogik faoliyatga ta’siri va metodistlar kasbiy kompetentligini oshirishdagi ahamiyati tahlil qilinadi. Raqamli texnologiyalar nafaqat ta’lim jarayonining interaktivligini ta’minlash, balki ekologik barqarorlikka hissa qo‘shish, masofaviy va inkluziv ta’lim imkoniyatlarini kengaytirish, hamda metodistlar faoliyatini takomillashtirishda muhim rol o‘ynaydi.

116 28

TELEKOMMUNIKATSIYA TARMOQLARIDA TAJRIBA SIFATINI TA’MINLASH VA BAHOLASH XUSUSIYATLARI

Наргиза Усманова , Го’зал Саиткамолова

Ushbu maqolada telekommunikatsiya tarmoqlarida foydalanuvchi tajribasini baholash mezoni sifatida QoE (Quality of Experience) tushunchasi tahlil qilingan. QoE foydalanuvchining xizmat sifati haqidagi shaxsiy qoniqishini ifodalovchi subyektiv ko‘rsatkich bo‘lib, u nafaqat texnik parametrlar, balki foydalanuvchining kutgan natijalari, muhit va psixologik omillarni ham qamrab oladi. Maqolada QoE va QoS (Quality of Service) tushunchalarining farqlari, ular orasidagi bog‘liqlik, shuningdek, QoE baholash usullari (subyektiv va obyektiv) yoritilgan. Bundan tashqari, foydalanuvchi tajribasini modellashtirish, baholash va oshirish usullari bo‘yicha ilmiy yondashuvlar ko‘rib chiqilgan. Maqola telekommunikatsiya xizmatlari sifatini yaxshilashda foydalanuvchining markaziy o‘rni va bu borada zamonaviy yondashuvlarning ahamiyatini ko‘rsatadi.

60 15

STATE FINANCIAL CONTROL MECHANISM IMPROVEMENT

Елдор Тукхсанов , Бекзод Икхтиёров

State financial control is a crucial element of public administration, ensuring the efficient allocation of financial resources, their rational use, and management in compliance with legal norms. In the context of Uzbekistan’s economic modernization, enhancing the effectiveness of state financial control and improving its mechanisms is a pressing issue. This paper analyzes the legal foundations of state financial control, its operational mechanisms, and insights drawn from international experience. Furthermore, it explores challenges and proposes a strategic framework to enhance financial control mechanisms in alignment with international standards. The study contributes to the discourse on governance, financial accountability, and transparency by drawing comparisons with global best practices and offering policy recommendations for Uzbekistan’s financial oversight institutions.

45 19

ЭТНОПСИХОЛОГИЧЕСКИЕ АСПЕКТЫ В ПОНИМАНИИ ДОЛГА ПЕРЕД РОДИТЕЛЯМИ

Хуснида Азимова
В статье рассматриваются теоретические и этнопсихологические аспекты понимания долга перед родителями. Особое внимание уделяется философским основаниям понятия долга, его интерпретации в различных культурных традициях и влиянию этнической принадлежности на восприятие семейных обязанностей. Проанализированы различия в восприятии долга перед родителями в коллективистских и индивидуалистских культурах. Делается вывод о необходимости учёта культурного контекста при изучении семейных отношений и формировании политики в области межкультурного взаимодействия.
139 41

REGRESSIYA TAHLILI EHTIMOLLIK VA STATISTIKADA BASHORAT QILISH USULI SIFATIDA

Бехзод Искандаров , Чарошон Розметова , Абдураззок Машарипов

Ushbu maqolada regressiya tahlilining ehtimollik va statistika sohasidagi ahamiyati, qo‘llanilishi va turli shakllari atroflicha tahlil qilinadi. Regressiya usullarining tarixiy rivojlanishi, ularning chiziqli, logistik, chiziqli bo‘lmagan hamda zamonaviy metodologiyalar bilan uyg‘unlashgan holatlari keng yoritilgan. Ayniqsa, moliya, energetika, sog‘liqni saqlash, meteorologiya va matn tahlili kabi sohalarda regressiyaning amaliy qo‘llanilishi bo‘yicha real tadqiqotlar misolida batafsil tushuntirishlar keltirilgan. Tahlil davomida ARIMAX, SARIMAX, Bayesian, FAR kabi ilg‘or modellarning afzalliklari va bashoratlashdagi aniqligi alohida ta’kidlanadi. Maqola regressiya tahlilining ilmiy va amaliy sohalardagi hal qiluvchi o‘rni, uning yordamida ma’lumotlar asosida asosli qarorlar qabul qilish imkoniyatlarini yoritib beradi.

231 39

MEDIA SAVODXONLIK VA AXBOROT XAVFSIZLIGI MUAMMOLARI: RAQAMLI MUHITDA YOSHLARNING TANQIDIY FIKRLASH MADANIYATI VA RAQAMLI IMMUNITETINI SHAKLLANTIRISH YO‘LLARI

Самия Расулова

Ushbu maqolada media savodxonlik va axborot xavfsizligi muammolari raqamli muhitda yoshlar ongiga qanday ta'sir ko‘rsatayotgani tahlil qilinadi. Internet va ijtimoiy tarmoqlarning keskin rivojlanishi yoshlarning axborot oqimiga bo‘lgan munosabatini o‘zgartirib, ularni tanqidiy fikrlashga undash zaruratini yuzaga keltirmoqda. Maqolada yoshlar orasida raqamli immunitetni shakllantirish, soxta axborotlarni aniqlash, axborot texnologiyalaridan xavfsiz foydalanish ko‘nikmalarini rivojlantirish yo‘llari yoritiladi. Shuningdek, ta'lim tizimi, ommaviy axborot vositalari va oilaning bu jarayondagi o‘rni tahlil qilinadi hamda samarali pedagogik va texnologik yondashuvlar taklif etiladi.

64 19

OʻZBEKISTON IQTISODIYOTI VA JAMIYAT HAYOTIDA TOʻQIMACHILIK SANOATINING OʻRNI

Мадаминбек Обидов , Заима Аминбоева , Анзиратхон Абдукодирова

Toʻqimachilik sanoati mamlakat iqtisodiyotida muhim tarmoq boʻlib, paxta va boshqa toʻqimachilik mahsulotlarini ishlab chiqarish va eksport qilish orqali mamlakatning tashqi savdosiga sezilarli hissa qoʻshadi. Ushbu soha shuningdek, ish oʻrinlari yaratishda, ayniqsa qishloq joylarida, va ijtimoiy barqarorlikni ta’minlashda muhim rol oʻynaydi. Yangi texnologiyalarni joriy etish, sohaning modernizatsiyasi va ekologik barqarorlikka e’tibor qaratilishi uning kelajakdagi rivojlanishiga turtki boʻladi. Oʻzbekistonning toʻqimachilik sanoatining eksport salohiyatini oshirish va iqtisodiy oʻsishga qoʻshgan hissasi shu sohani yanada rivojlantirish uchun katta imkoniyatlar yaratadi.

49 26

OʻSMIRLIK DAVRIDA XAVOTIRLANISH HOLATI NAMOYON BOʻLISHINING PSIXOLOGIK XUSUSIYATLARI

Мунира Абдурахманова

Ushbu maqola oʻsmirlik davrida xavotirlanish holatining namoyon boʻlishining psixologik xususiyatlari, bu keng tarqalgan ruhiy salomatlik muammosiga hissa qoʻshadigan omillarning murakkab oʻzaro taʼsiri, oʻsmirlarda tashvishning namoyon boʻlishining oʻziga xos xulq-atvor shakllari, oʻsmirlardagi salbiy xulq-atvorni korreksiya qilish toʻgʻrisida toʻliq fikr bayon qilingan.

576 170

MEDIA MAKONDA PSIXOLOGIK, DINIY VA MADANIY TAHDIDLAR

Шахло Джамолова

Mazkur maqolada zamonaviy media vositalari orqali tarqalayotgan diniy, psixologik va ma’naviy tahdidlarning jamiyatga, ayniqsa yosh avlod ongiga ko‘rsatayotgan salbiy ta’siri tahlil qilinadi. Unda har bir inson tanqidiy fikrlashni rivojlantirib, faqat ishonchli manbalarga tayangan holda axborotni qabul qilishi lozimligi ta’kidlanadi. Shuningdek, media savodxonligini oshirish hamda sog‘lom ma’naviy muhitni shakllantirish bugungi kunning dolzarb vazifasi sifatida ko‘rsatib o‘tiladi.

42 17

MATEMATIKA SOHASIDA MUAMMOLAR VA TAKLIFLAR

Гаwхархан Каленбаева

Ushbu maqolada matematika ta’limi sohasida mavjud bo‘lgan dolzarb muammolar, ularning sabab va oqibatlari tahlil qilingan hamda bu muammolarning bartaraf etilishiga qaratilgan amaliy taklif va tavsiyalar ilgari surilgan. Muallif o‘z tahlillarida mavjud statistik ma’lumotlar, xalqaro tajriba va milliy ta’lim siyosatidan kelib chiqib fikr yuritadi. Matematika fani o‘quvchilarning mantiqiy tafakkurini shakllantirish, zamonaviy kasb-hunarlar asosini egallash va raqamli iqtisodiyotga tayyorlashda hal qiluvchi omil bo‘lib xizmat qiladi. Shuning uchun ushbu maqola nafaqat ta’lim muassasalari, balki ta’lim siyosatini belgilovchi organlar uchun ham foydali bo‘lishi mumkin.

212 39

MANTIQ FALSAFASI

Муштарий Абдираимова , Шахзода Абдурасулова , Феруза Xамрокулова

Ushbu maqolada mantiq falsafasining mazmun-mohiyati, uning tafakkur va bilishdagi o‘rni, tarixiy shakllanishi, zamonaviy falsafadagi o‘rni hamda ta’lim jarayonidagi ahamiyati ilmiy-nazariy jihatdan yoritilgan. Mantiq falsafasi inson tafakkurini to‘g‘ri yo‘naltirish, fikrlarni asoslash, ilmiy bilim olishda muhim vosita sifatida ko‘rib chiqilgan. Shuningdek, maqolada muallifning shaxsiy mulohazalari orqali mantiq ilmining amaliy qadriyati ochib berilgan.

67 15

О‘ZBEKISTONNING RAQAMLI TRANSFORMATSIYA SHAROITIDA AKT SOHASIDAGI ZAMONAVIY KADRLAR TAYYORLASHNING AHAMIYATI

Д.Р. Тохтасинова, С.Х. Омонова

Ushbu maqolada bugungi kunda О‘zbekistonda raqamli iqtisodiy transformatsiya jarayonining rivojlanish tendensiyalari, ushbu sohanining kelajakdagi rivojlanish istiqbollari va unga tо‘siq bо‘lishi mumkin bо‘lgan malakali kadrlar yetishmovchiligi muammolari tahlil qilinadi. Maqolada AKT sohasida faoliyat yuritayotgan yuridik shaxslarda ishlovchi xodimlar soni va axborot-aloqa sohasidagi ish haqining yillar kesimida о‘zgarish tendensiyalari muhokama qilinadi.

93 24

UMUMTA’LIM MAKTABLARIDA INNOVATSION FAOLIYATNI BOSHQARISH JARAYONINI LOYIHALASH VA REJALASHTIRISH MEXANIZMLARI

Камола Сафарова , Мафтуна Маннанова

Maqolada innovatsion faoliyatning maqsadlari, loyihalarni ishlab chiqish, pedagogik innovatsiyalar va metodikalar, rejalashtirish va amalga oshirish jarayonlari, shuningdek, monitoring va baholashning ahamiyati muhokama qilinadi.

66 21

MUROJAAT BIRLIKLARINING MADANIYATLARARO MULOQOTDAGI O’ZIGA XOS JIHATLARI

Дилфуза Касимова

Murojaat birliklari madaniyatlararo muloqotda muhim ahamiyatga ega, chunki ular ikki yoki undan ortiq madaniyat vakillari o'rtasida samarali va hurmatli aloqalarni ta'minlash uchun asos bo'lib xizmat qiladi. Bu birliklar, masalan, salomlashuv usullari, so'zlashuv odatlari yoki ijtimoiy qoidalar, muloqotda tushunmovchiliklarni oldini olish va madaniy farqlarga hurmat ko'rsatish imkonini beradi. Madaniyatlararo muloqotda murojaat birliklari shuningdek, suhbatning o'ziga xos xususiyatlarini, nuqtai nazarlarni va kutishlarni inobatga olish orqali ijtimoiy aloqaning soddaligini va samaradorligini ta'minlaydi. Misol uchun, ba'zi madaniyatlarda formallik, boshqalarda esa norasmiylik muhim bo'lishi mumkin. Bu birliklar madaniy farqlarga o'zaro hurmat bilan yondashish va muloqot jarayonida madaniy moslashuvni ta'minlash uchun zarurdir.