Том 3 № 14 (2024)

Том 3 № 14 (2024)
Опубликован: 17-03-2025

Статьи

4-6 34 10

ИННОВАЦИОН ТЕХНОЛОГИЯЛАРИНИНГ РИВОЖИДА ИНСОН ОМИЛИ

Абдувахабжан Мадаминов

Инновацион технологияларининг ривожи шахс шаклланишига, умуман олганда инсон омилига қандай таъсир кўрсатмоқда? Ўтган даврларда одам бутун умри давомида маълум бир худуд доирасида яшаган ва фақат унинг имкониятларидан фойдаланган холос. Бугунга келиб эса қисқа вақт ичида қитъа ва океанларни босиб ўтувчи трансатлантик авиалайнерларни, кўп уяли телефонларнинг яратилиши, ЮНЕСКОнинг таърифича, дунёни "Глобал қишлоқ"қа айлантирувчи интернет - алоқа компьютер тармоғининг барпо этилиши дунё интеграциясининг жадаллик билан ривожланишига олиб келди. Натижада кўп жойларда бирлашиш, ягона худуд ташкил этиш тенденцияси кучайди, "чегарасиз дунё", "дунё фуқароси" каби иборалар тез-тез ишлатилиб турилибди. Буларнинг барчаси шахснинг ривожланиш билан, хусусан унинг сиёсий маданияти билан чамбарчас боғлиқ.

4-6 34 15

ИННОВАЦИОН ТЕХНОЛОГИЯЛАРИНИНГ РИВОЖИДА ИНСОН ОМИЛИ

Абдувахабжан Мадаминов

Инновацион технологияларининг ривожи шахс шаклланишига, умуман олганда инсон омилига қандай таъсир кўрсатмоқда? Ўтган даврларда одам бутун умри давомида маълум бир худуд доирасида яшаган ва фақат унинг имкониятларидан фойдаланган холос. Бугунга келиб эса қисқа вақт ичида қитъа ва океанларни босиб ўтувчи трансатлантик авиалайнерларни, кўп уяли телефонларнинг яратилиши, ЮНЕСКОнинг таърифича, дунёни "Глобал қишлоқ"қа айлантирувчи интернет - алоқа компьютер тармоғининг барпо этилиши дунё интеграциясининг жадаллик билан ривожланишига олиб келди. Натижада кўп жойларда бирлашиш, ягона худуд ташкил этиш тенденцияси кучайди, "чегарасиз дунё", "дунё фуқароси" каби иборалар тез-тез ишлатилиб турилибди. Буларнинг барчаси шахснинг ривожланиш билан, хусусан унинг сиёсий маданияти билан чамбарчас боғлиқ.

4-6 36 21

ИННОВАЦИОН ТЕХНОЛОГИЯЛАРИНИНГ РИВОЖИДА ИНСОН ОМИЛИ

Абдувахабжан Мадаминов

Инновацион технологияларининг ривожи шахс шаклланишига, умуман олганда инсон омилига қандай таъсир кўрсатмоқда? Ўтган даврларда одам бутун умри давомида маълум бир худуд доирасида яшаган ва фақат унинг имкониятларидан фойдаланган холос. Бугунга келиб эса қисқа вақт ичида қитъа ва океанларни босиб ўтувчи трансатлантик авиалайнерларни, кўп уяли телефонларнинг яратилиши, ЮНЕСКОнинг таърифича, дунёни "Глобал қишлоқ"қа айлантирувчи интернет - алоқа компьютер тармоғининг барпо этилиши дунё интеграциясининг жадаллик билан ривожланишига олиб келди. Натижада кўп жойларда бирлашиш, ягона худуд ташкил этиш тенденцияси кучайди, "чегарасиз дунё", "дунё фуқароси" каби иборалар тез-тез ишлатилиб турилибди. Буларнинг барчаси шахснинг ривожланиш билан, хусусан унинг сиёсий маданияти билан чамбарчас боғлиқ.

7-9 44 20

OʻRTA MAKTABDA NISBIYLIK NAZARIYASI ASOSLARINI OʻQITISH USLUBI

Nargiza Qodirova, Ra’no Jumaeva

Mazkur maqola o‘rta maktab darajasida nisbiylik nazariyasining asoslarini o‘qitish uslubi va yondashuvlarini tahlil qilishga bag‘ishlangan. Unda mazkur mavzuni o‘quvchilar uchun sodda, qiziqarli va tushunarli tarzda yetkazish usullari, interaktiv metodlar va zamonaviy texnologiyalardan foydalanish imkoniyatlari yoritilgan. Shuningdek, mavzuni o‘rgatishda eksperimentlar, vizual materiallar va o‘quvchilarning tafakkurini rivojlantiruvchi masalalar muhimligi ta’kidlangan.

7-9 50 26

OʻRTA MAKTABDA NISBIYLIK NAZARIYASI ASOSLARINI OʻQITISH USLUBI

Nargiza Qodirova, Ra’no Jumaeva

Mazkur maqola o‘rta maktab darajasida nisbiylik nazariyasining asoslarini o‘qitish uslubi va yondashuvlarini tahlil qilishga bag‘ishlangan. Unda mazkur mavzuni o‘quvchilar uchun sodda, qiziqarli va tushunarli tarzda yetkazish usullari, interaktiv metodlar va zamonaviy texnologiyalardan foydalanish imkoniyatlari yoritilgan. Shuningdek, mavzuni o‘rgatishda eksperimentlar, vizual materiallar va o‘quvchilarning tafakkurini rivojlantiruvchi masalalar muhimligi ta’kidlangan.

7-9 41 22

OʻRTA MAKTABDA NISBIYLIK NAZARIYASI ASOSLARINI OʻQITISH USLUBI

Nargiza Qodirova, Ra’no Jumaeva

Mazkur maqola o‘rta maktab darajasida nisbiylik nazariyasining asoslarini o‘qitish uslubi va yondashuvlarini tahlil qilishga bag‘ishlangan. Unda mazkur mavzuni o‘quvchilar uchun sodda, qiziqarli va tushunarli tarzda yetkazish usullari, interaktiv metodlar va zamonaviy texnologiyalardan foydalanish imkoniyatlari yoritilgan. Shuningdek, mavzuni o‘rgatishda eksperimentlar, vizual materiallar va o‘quvchilarning tafakkurini rivojlantiruvchi masalalar muhimligi ta’kidlangan.

10-11 76 36

BICHIZIQLI VA KVADRATIK FORMALAR

Sevara Saliyeva, Nargiza Xaminjonova

Ushbu maqolada bichiziqli va kvadratik formalarning oʻziga xos jihatlari, xususiyatlari, hozirgi kundagi holati va uni tahlil qilish masalalari yoritib berilgan.

10-11 39 23

BICHIZIQLI VA KVADRATIK FORMALAR

Sevara Saliyeva, Nargiza Xaminjonova

Ushbu maqolada bichiziqli va kvadratik formalarning oʻziga xos jihatlari, xususiyatlari, hozirgi kundagi holati va uni tahlil qilish masalalari yoritib berilgan.

10-11 43 23

BICHIZIQLI VA KVADRATIK FORMALAR

Sevara Saliyeva, Nargiza Xaminjonova

Ushbu maqolada bichiziqli va kvadratik formalarning oʻziga xos jihatlari, xususiyatlari, hozirgi kundagi holati va uni tahlil qilish masalalari yoritib berilgan.

12-15 59 23

KOMPTON EFFEKTI VA VODOROD ATOMINING ELEKTRON STRUKTURASINING RIVOJLANISHI HAMDA ZAMONAVIY YONDASHUVLAR VA NAZARIY TAHLILLAR

Ixtiyor Maxmudov, Jamoliddin Begʻamov, Ra’no Jumaeva

Ushbu maqola Kompton effekti va vodorod atomining elektron tuzilmasining rivojlanishiga oid zamonaviy nazariyalarni o‘rganadi. Maqolada Kompton effekti, fotonlar va moddalar o‘rtasidagi o‘zaro ta’sirni ifodalovchi kvant fenomeni sifatida ko‘rib chiqiladi, shu bilan birga, vodorod atomining elektron tuzilmasi va uning kvant mexanikasi asosidagi rivojlanishlari tahlil qilinadi. Bohr modelining o‘zaro munosabatlari va uning cheklovlari, shuningdek, zamonaviy kvant mexanika metodlari yordamida muhokama qilinadi. Maqola, har ikkala nazariyaning ilmiy yutuqlari va kamchiliklarini tahlil qilishga qaratilgan bo‘lib, bu ikki fenomenning rivojlanishi kvant nazariyasining mukammal tushunilishiga qanday hissa qo‘shgani ko‘rsatiladi.

12-15 183 17

KOMPTON EFFEKTI VA VODOROD ATOMINING ELEKTRON STRUKTURASINING RIVOJLANISHI HAMDA ZAMONAVIY YONDASHUVLAR VA NAZARIY TAHLILLAR

Ixtiyor Maxmudov, Jamoliddin Begʻamov, Ra’no Jumaeva

Ushbu maqola Kompton effekti va vodorod atomining elektron tuzilmasining rivojlanishiga oid zamonaviy nazariyalarni o‘rganadi. Maqolada Kompton effekti, fotonlar va moddalar o‘rtasidagi o‘zaro ta’sirni ifodalovchi kvant fenomeni sifatida ko‘rib chiqiladi, shu bilan birga, vodorod atomining elektron tuzilmasi va uning kvant mexanikasi asosidagi rivojlanishlari tahlil qilinadi. Bohr modelining o‘zaro munosabatlari va uning cheklovlari, shuningdek, zamonaviy kvant mexanika metodlari yordamida muhokama qilinadi. Maqola, har ikkala nazariyaning ilmiy yutuqlari va kamchiliklarini tahlil qilishga qaratilgan bo‘lib, bu ikki fenomenning rivojlanishi kvant nazariyasining mukammal tushunilishiga qanday hissa qo‘shgani ko‘rsatiladi.

12-15 40 26

KOMPTON EFFEKTI VA VODOROD ATOMINING ELEKTRON STRUKTURASINING RIVOJLANISHI HAMDA ZAMONAVIY YONDASHUVLAR VA NAZARIY TAHLILLAR

Ixtiyor Maxmudov, Jamoliddin Begʻamov, Ra’no Jumaeva

Ushbu maqola Kompton effekti va vodorod atomining elektron tuzilmasining rivojlanishiga oid zamonaviy nazariyalarni o‘rganadi. Maqolada Kompton effekti, fotonlar va moddalar o‘rtasidagi o‘zaro ta’sirni ifodalovchi kvant fenomeni sifatida ko‘rib chiqiladi, shu bilan birga, vodorod atomining elektron tuzilmasi va uning kvant mexanikasi asosidagi rivojlanishlari tahlil qilinadi. Bohr modelining o‘zaro munosabatlari va uning cheklovlari, shuningdek, zamonaviy kvant mexanika metodlari yordamida muhokama qilinadi. Maqola, har ikkala nazariyaning ilmiy yutuqlari va kamchiliklarini tahlil qilishga qaratilgan bo‘lib, bu ikki fenomenning rivojlanishi kvant nazariyasining mukammal tushunilishiga qanday hissa qo‘shgani ko‘rsatiladi.

16-18 44 31

ZAMONAVIY AXBOROT UZATISH VA SAQLASH QURILMALARI

MUXLISA ABDUJALILOVA

Ushbu maqolada zamonaviy axborot uzatish va saqlash qurilmalarining ahamiyati o’rganiladi. Zamonaviy axborot uzatish va saqlash qurilmalari turlari, ulardan samarali foydalanish qisqacha tahlil qilinadi. Zamonaviy axborot uzatish va saqlash qurilmalarini samarali ishlatish uchun nimalarga e’tibor qaratish kerak ekanligi ko’rib chiqiladi.


 

16-18 31 27

ZAMONAVIY AXBOROT UZATISH VA SAQLASH QURILMALARI

MUXLISA ABDUJALILOVA

Ushbu maqolada zamonaviy axborot uzatish va saqlash qurilmalarining ahamiyati o’rganiladi. Zamonaviy axborot uzatish va saqlash qurilmalari turlari, ulardan samarali foydalanish qisqacha tahlil qilinadi. Zamonaviy axborot uzatish va saqlash qurilmalarini samarali ishlatish uchun nimalarga e’tibor qaratish kerak ekanligi ko’rib chiqiladi.


 

16-18 38 108

ZAMONAVIY AXBOROT UZATISH VA SAQLASH QURILMALARI

MUXLISA ABDUJALILOVA

Ushbu maqolada zamonaviy axborot uzatish va saqlash qurilmalarining ahamiyati o’rganiladi. Zamonaviy axborot uzatish va saqlash qurilmalari turlari, ulardan samarali foydalanish qisqacha tahlil qilinadi. Zamonaviy axborot uzatish va saqlash qurilmalarini samarali ishlatish uchun nimalarga e’tibor qaratish kerak ekanligi ko’rib chiqiladi.


 

19-22 56 38

SUL`FIDLI RUDA VA BOYITMALARNI TANLAB ERITISHGA TAYYORLASH BO`YICHA TADQIQOTLAR

Shaxlo Nurmurotova, Zinnura Nazarova, Azizbek Inoyatov

Maqolada sulfidli rudalar va boyitmalarni gidrometallurgik qayta ishlashga tayyorlash masalalari, ya’ni flotatsion boyitmalar va keklarni suv bug’i yordamida termik ishlov berish usulida yuqori sifatli kuyindi olish masalalari ko’rib chiqilgan. Olingan kuyindi metallarni ajratib olish oson bo’ladi, chunki tanlab eritish jarayoniga to’sqinlik qiluvchi oltingugurt, mishyak va organik moddalardan tozalangan bo’ladi.

19-22 49 20

SUL`FIDLI RUDA VA BOYITMALARNI TANLAB ERITISHGA TAYYORLASH BO`YICHA TADQIQOTLAR

Shaxlo Nurmurotova, Zinnura Nazarova, Azizbek Inoyatov

Maqolada sulfidli rudalar va boyitmalarni gidrometallurgik qayta ishlashga tayyorlash masalalari, ya’ni flotatsion boyitmalar va keklarni suv bug’i yordamida termik ishlov berish usulida yuqori sifatli kuyindi olish masalalari ko’rib chiqilgan. Olingan kuyindi metallarni ajratib olish oson bo’ladi, chunki tanlab eritish jarayoniga to’sqinlik qiluvchi oltingugurt, mishyak va organik moddalardan tozalangan bo’ladi.

23-30 27 15

AFG‘ON RUBOBI VOSITASIDA BO‘LAJAK MUSIQA O‘QITUVCHILARINING IJROCHILIK KOMPETENSIYASINI TAKOMILLASHTIRISH MOTIVLARI

Ilyos Ro‘zimurodov

Mazkur maqolda afg‘on rubobi vositasida bo‘lajak musiqa o‘qituvchilarining ijrochilik kompetensiyasini takomillashtirish motivlari, motiv, motivatsiya tushunchalari, o‘ziga xos xususiyatlari cholg‘u musiqasini ijro etish mahoratini samarali tashkil etishning pedagogik shartlari tahlili keltirib o‘tilgan.

23-30 29 13

AFG‘ON RUBOBI VOSITASIDA BO‘LAJAK MUSIQA O‘QITUVCHILARINING IJROCHILIK KOMPETENSIYASINI TAKOMILLASHTIRISH MOTIVLARI

Ilyos Ro‘zimurodov

Mazkur maqolda afg‘on rubobi vositasida bo‘lajak musiqa o‘qituvchilarining ijrochilik kompetensiyasini takomillashtirish motivlari, motiv, motivatsiya tushunchalari, o‘ziga xos xususiyatlari cholg‘u musiqasini ijro etish mahoratini samarali tashkil etishning pedagogik shartlari tahlili keltirib o‘tilgan.

31-35 51 38

KATTA MA’LUMOTLAR (BIG DATA) UCHUN DBMS TIZIMLARI

Feruza Jo’rayeva , Aziza Normataova

Bugungi kunda ma’lumotlarning hajmi va xilma-xilligi sezilarli darajada oshib bormoqda. Shu sababli, katta ma’lumotlar (Big Data) bilan samarali ishlash uchun moslashuvchan, kengayuvchan va yuqori samaradorlikka ega ma’lumotlar bazasi boshqaruv tizimlari talab qilinmoqda. Ushbu maqolada katta ma’lumotlar uchun NoSQL, SQL va gibrid ma’lumotlar bazalari tahlil qilinib, Apache Cassandra, Amazon DynamoDB, MongoDB, Apache Spark va Microsoft Azure Cosmos DB kabi tizimlarning xususiyatlari va qo‘llanilishi yoritilgan. Katta ma’lumotlar tizimlarining afzalliklari, kamchiliklari, va kelajakdagi rivojlanish istiqbollari, jumladan sun’iy intellekt va IoT texnologiyalari bilan integratsiya masalalari ko‘rib chiqiladi.

31-35 48 20

KATTA MA’LUMOTLAR (BIG DATA) UCHUN DBMS TIZIMLARI

Feruza Jo’rayeva , Aziza Normataova

Bugungi kunda ma’lumotlarning hajmi va xilma-xilligi sezilarli darajada oshib bormoqda. Shu sababli, katta ma’lumotlar (Big Data) bilan samarali ishlash uchun moslashuvchan, kengayuvchan va yuqori samaradorlikka ega ma’lumotlar bazasi boshqaruv tizimlari talab qilinmoqda. Ushbu maqolada katta ma’lumotlar uchun NoSQL, SQL va gibrid ma’lumotlar bazalari tahlil qilinib, Apache Cassandra, Amazon DynamoDB, MongoDB, Apache Spark va Microsoft Azure Cosmos DB kabi tizimlarning xususiyatlari va qo‘llanilishi yoritilgan. Katta ma’lumotlar tizimlarining afzalliklari, kamchiliklari, va kelajakdagi rivojlanish istiqbollari, jumladan sun’iy intellekt va IoT texnologiyalari bilan integratsiya masalalari ko‘rib chiqiladi.

36-39 157 83

YANGI O‘ZBEKISTONDA FUQAROLIK JAMIYATINI TAKOMILLASHTIRISH YO‘LLARI

Jalol Samadov

Maqolada O‘zbekistonda amalga oshirilayotgan ijtimoiy-siyosiy islohotlar jarayonida fuqarolik jamiyatini takomillashtirish masalasi muhokama qilinadi. Fuqarolik jamiyati institutlari, davlat va jamiyat o‘rtasidagi muloqotni rivojlantirish mexanizmlari hamda jamoatchilik faolligini oshirish bo‘yicha tavsiyalar keltiriladi. Tadqiqot natijalariga ko‘ra, fuqarolik jamiyatining barqaror rivoji mamlakat taraqqiyotiga xizmat qiluvchi asosiy omillardan biri ekanligi tahlil qilinadi.

36-39 50 27

YANGI O‘ZBEKISTONDA FUQAROLIK JAMIYATINI TAKOMILLASHTIRISH YO‘LLARI

Jalol Samadov

Maqolada O‘zbekistonda amalga oshirilayotgan ijtimoiy-siyosiy islohotlar jarayonida fuqarolik jamiyatini takomillashtirish masalasi muhokama qilinadi. Fuqarolik jamiyati institutlari, davlat va jamiyat o‘rtasidagi muloqotni rivojlantirish mexanizmlari hamda jamoatchilik faolligini oshirish bo‘yicha tavsiyalar keltiriladi. Tadqiqot natijalariga ko‘ra, fuqarolik jamiyatining barqaror rivoji mamlakat taraqqiyotiga xizmat qiluvchi asosiy omillardan biri ekanligi tahlil qilinadi.

40-42 41 28

CHODAK OLTIN KONI PIRMIROB UCHASTKASIDA TAYYORLOVCHI LAHIMLARNI O‘TISHNING XUSUSIYATLARI

M.A. Israilov , M.M. Muhamatjonov

Ushbu maqola Chodak oltin konining geologik sharoitlari va Pirmirob uchastkasidagi tayyorlovchi lahimlarni o‘tishning xususiyatlariga bag‘ishlangan. Pirmirob uchastkasidagi ruda tanalari, kvars, andezit va karbonat minerallari bilan boyitilgan bo‘lib, bu o‘z navbatida qazish jarayonining murakkabligini ta’minlaydi. Tayyorlovchi lahimlarni o‘tish jarayonida yuzaga keladigan geologik va texnik qiyinchiliklar, shu jumladan qattiq tog‘ jinslari va yuqori yotish burchagi kabi omillarni inobatga olgan holda, portlatish texnologiyalari va mustahkamlovchi materiallar haqida ham batafsil ma’lumot keltirilgan. Maqola, Pirmirob uchastkasidagi kon qazish ishlari uchun maxsus texnologiyalarni qo‘llash zarurligini ta’kidlaydi va tayyorlovchi lahimlarni o‘tish jarayonida samarali va xavfsiz texnologiyalardan foydalanishning ahamiyatini ko‘rsatadi.

40-42 40 18

CHODAK OLTIN KONI PIRMIROB UCHASTKASIDA TAYYORLOVCHI LAHIMLARNI O‘TISHNING XUSUSIYATLARI

M.A. Israilov , M.M. Muhamatjonov

Ushbu maqola Chodak oltin konining geologik sharoitlari va Pirmirob uchastkasidagi tayyorlovchi lahimlarni o‘tishning xususiyatlariga bag‘ishlangan. Pirmirob uchastkasidagi ruda tanalari, kvars, andezit va karbonat minerallari bilan boyitilgan bo‘lib, bu o‘z navbatida qazish jarayonining murakkabligini ta’minlaydi. Tayyorlovchi lahimlarni o‘tish jarayonida yuzaga keladigan geologik va texnik qiyinchiliklar, shu jumladan qattiq tog‘ jinslari va yuqori yotish burchagi kabi omillarni inobatga olgan holda, portlatish texnologiyalari va mustahkamlovchi materiallar haqida ham batafsil ma’lumot keltirilgan. Maqola, Pirmirob uchastkasidagi kon qazish ishlari uchun maxsus texnologiyalarni qo‘llash zarurligini ta’kidlaydi va tayyorlovchi lahimlarni o‘tish jarayonida samarali va xavfsiz texnologiyalardan foydalanishning ahamiyatini ko‘rsatadi.

43-45 43 12

XX ASR AQSH REGIONAL ROMANI BADIIY O‘ZIGA XOSLIGI

O.X. Ganiyeva

Mazkur maqolada XX asr AQSH regional romanlari, janriy ko‘rinishlari, epik rivoyada mukammallikga erisha olgan mualliflar asarlarining o‘ziga xosligi nazariyotchilar fikrlari misolida tahlilga tortiladi.

43-45 53 17

XX ASR AQSH REGIONAL ROMANI BADIIY O‘ZIGA XOSLIGI

O.X. Ganiyeva

Mazkur maqolada XX asr AQSH regional romanlari, janriy ko‘rinishlari, epik rivoyada mukammallikga erisha olgan mualliflar asarlarining o‘ziga xosligi nazariyotchilar fikrlari misolida tahlilga tortiladi.

46-48 34 19

THE ROLE OF CARGO INSURANCE IN SUPPORTING INTERNATIONAL TRADE IN UZBEKISTAN

Kamal Ibragimov

This thesis explores the significance of cargo insurance in facilitating international trade in Uzbekistan. It examines the current state of the cargo insurance market, its challenges, and its role in mitigating risks associated with cross-border trade. Recommendations for enhancing the effectiveness of cargo insurance are provided based on comparative analysis and global best practices.

46-48 28 9

THE ROLE OF CARGO INSURANCE IN SUPPORTING INTERNATIONAL TRADE IN UZBEKISTAN

Kamal Ibragimov

This thesis explores the significance of cargo insurance in facilitating international trade in Uzbekistan. It examines the current state of the cargo insurance market, its challenges, and its role in mitigating risks associated with cross-border trade. Recommendations for enhancing the effectiveness of cargo insurance are provided based on comparative analysis and global best practices.

49-51 32 18

O‘ZBEK VA INGLIZ GEORTONIMLARIDA SINONIMLIK HODISASI

Sarvinoz Aliyeva

Ushbu maqola o‘zbek va ingliz geortonimlarida uchraydigan sinonimlik hodisasini yoritadi. Geortonimik sinonimlar bir birlari bilan paradigmatik munosabatga kirishib, sinonimik qator hosil qiladi va rasmiy hamda norasmiy nomlarni yuzaga keltiradi.

49-51 37 15

O‘ZBEK VA INGLIZ GEORTONIMLARIDA SINONIMLIK HODISASI

Sarvinoz Aliyeva

Ushbu maqola o‘zbek va ingliz geortonimlarida uchraydigan sinonimlik hodisasini yoritadi. Geortonimik sinonimlar bir birlari bilan paradigmatik munosabatga kirishib, sinonimik qator hosil qiladi va rasmiy hamda norasmiy nomlarni yuzaga keltiradi.

52-62 34 9

НЕПРЕРЫВНОЕ ОБУЧЕНИЕ: ДВИГАТЕЛЬ ЭКОНОМИЧЕСКОГО РОСТА В ЭПОХУ ЧЕТВЕРТОЙ ПРОМЫШЛЕННОЙ РЕВОЛЮЦИИ

Захинабону Мирхамидова

Данная статья посвящена анализу роли непрерывного обучения в контексте Четвертой промышленной революции. Автор акцентирует внимание на значимости непрерывного образования для развития человеческого капитала и стимулирования экономического роста, особенно в условиях Узбекистана. В исследовании рассматриваются теоретические основы lifelong learning, его влияние на конкурентоспособность личности и вклад в национальную экономику. Предлагается комплексная модель внедрения непрерывного обучения, включающая стратегии развития инфраструктуры, вовлечение заинтересованных сторон и оценку эффективности.

52-62 47 14

НЕПРЕРЫВНОЕ ОБУЧЕНИЕ: ДВИГАТЕЛЬ ЭКОНОМИЧЕСКОГО РОСТА В ЭПОХУ ЧЕТВЕРТОЙ ПРОМЫШЛЕННОЙ РЕВОЛЮЦИИ

Захинабону Мирхамидова

Данная статья посвящена анализу роли непрерывного обучения в контексте Четвертой промышленной революции. Автор акцентирует внимание на значимости непрерывного образования для развития человеческого капитала и стимулирования экономического роста, особенно в условиях Узбекистана. В исследовании рассматриваются теоретические основы lifelong learning, его влияние на конкурентоспособность личности и вклад в национальную экономику. Предлагается комплексная модель внедрения непрерывного обучения, включающая стратегии развития инфраструктуры, вовлечение заинтересованных сторон и оценку эффективности.

67-69 34 16

IMPROVING THE ATTRACTION OF INVESTMENTS FOR REGIONAL ECONOMIC DEVELOPMENT

Muxtarama Ravshanova , F.M. Olloqukova

This article explores the critical role of investments in enhancing regional economic development. It examines current trends in investment inflows, identifies key sectors for growth, and highlights challenges in attracting and managing investments. The paper provides data-driven insights and actionable strategies to improve the investment climate and promote sustainable regional development.

70-72 40 44

SIYOSIY NUTQNING TASNIFIY BELGILARI VA TURLARI

Kamola Musulmonova

Siyosiy nutq ko‘plab tadqiqotlarning obyekti vazifasini bajaradi. Lingvistik ekspertologiyada siyosiy nutqning mohiyati yetarlicha tahlil etilmagan. Biroq sohada aynan siyosiy nutqlar ekspertizasiga doir murojaatlar sonining ko‘payishi uni sharhlash zaruratini paydo qiladi. Maqolada siyosiy nutqlar lingvistik ekspertizasida siyosiy nutq tushunchasi mohiyati asoslangan.

73-75 42 15

AXBOROT-KOMMUNIKASION TA’LIM MUHITIDA TALABALAR MUSTAQIL TA’LIMINI TASHKIL ETISHNING TASHKILIY-METODIK TIZIMI

Ziyoda Safarova , Sitora Ubaydullayeva

Pedagogika fani rivojlanishining zamonaviy bosqichida kompyuterli modellashtirish muhim ahamiyat kasb etadi. B.S. Gershunskiy o‘zining ishlarida ilmiy-pedagogik tadqiqotlarda kompyuter vositalaridan foydalanishga katta e’tibor qaratadi. Xususan, uning ta’kidlashicha, o‘zining ilmiy va amaliy ahamiyatga ega bo‘lgan, biroq hozirgi kecha-kunduzda tobora keskinlashib borayotgan pedagogik faoliyatning optimallashuvi va jadallashuvi uning qaysi sohada qo‘llanilishidan qat’iy nazar mazkur sohani har tomonlama, ishonchli va tezkor axborot ta’minoti masalalarini hal etish bilan organik jihatdan bog‘liqdir”

76-78 41 18

ВЛИЯНИЕ ХРОНИЧЕСКОГО СТРЕССА НА РАЗВИТИЕ ЦЕРЕБРОВАСКУЛЯРНЫХ ЗАБОЛЕВАНИЙ: ПАТОГЕНЕЗ ЦЕРЕБРАЛЬНОЙ ГЕМОДИНАМИКИ И ЭНЦЕФАЛОПАТИИ

Азиза Джурабекова , Наргиза Абдуллаева , Азиза Абдуллаева

В последние десятилетия трансформировался повышенный интерес к эпидемиологическим, клиническим и экспериментальным исследованиям, позволяющих взглянуть на психосоциальные стрессы (различного генеза) и их влияние на риск возникновения цереброваскулярной патологии, в которых включены 14 европейских когортных исследований, обнаружили, что коэффициент риска развития ОНМК у людей, под воздействием стресса на работе очень высокий. Кроме того, авторы отметили, что потенциальный патомеханизм влияния психосоциального стресса очень сложный и не до конца решенный, что требует проведения дополнительных исследований.

79-82 36 29

INTEGRATION OF IOT DEVICES INTO TELECOMMUNICATION MONITORING SYSTEMS

Yuri Pisetsky , Jalaliddin Yuldashev , Babur Matyakubov

This article provides an overview of the basic concepts and principles underlying the integration of smart devices in telecommunications. This publication also examines the importance of using IoT technologies to improve the effectiveness of monitoring in telecommunications systems. During the study of this topic, general trends in the development of IoT and its impact on modern telecommunications monitoring systems are considered, work schemes and practical applications of IoT devices are presented, standards and protocols are analyzed and key aspects of integrating smart devices into the telecommunications infrastructure are discussed.

83-84 25 7

ADABIY TA’LIMDA O‘QUV TOPSHIRIQLARI TIZIMINI TASHKIL ETISH

Gulbaxor Rasulova

Maqolada o‘quv topshiriqlari tizimini tashkil etish shakllaridan biri hisoblanishi haqida so‘z yuritiladi. Bunda xalqaro tajribada o‘quv topshiriqlari o‘zaro muloqotning samarali bo‘lishiga qaratilgan va bu samarali natija berilishi bayon qilingan.

85-86 27 11

МИКРОБИОЦЕНОЗ ВЛАГАЛИЩА У ПАЦИЕНТОК С ВПЧ-АССОЦИИРОВАННЫМИ И ВПЧ-НЕГАТИВНЫМИ ЗАБОЛЕВАНИЙ ШЕЙКИ МАТКИ

М.Х. Каттаходжаева, Э.Э. Каршиева

Значительная частота заболеваний шейки матки и их неблагоприятное влияние на репродуктивное здоровье женщины определяют необходимость совершенствования знаний об особенностях этиопатогенеза, о ранней диагностике и профилактике  данной патологии.

87-89 31 16

MITIGATING FINANCIAL RISKS AND ASPECTS TO BE ADDRESSED IN MAKING FOREIGN INVESTMENTS

Doniyorbek Ruziokhunov

The globalization of financial markets has led to increased cross-border investments, enabling investors to access new growth opportunities. However, foreign investments are riskier than domestic ones due to factors such as political instability, currency fluctuations, and differing regulatory environments. This thesis will explore these financial risks, propose methods for mitigating them, and highlight the critical factors investors must address when considering foreign investments.

90-93 38 24

XITOY XALQ RESPUBLIKASIDA IJTIMIOY TENGLIKNI TARG’IB QILIB BORAYOTGAN MASHHUR AYOLLAR

Farangiza Abdusattorova

So‘nggi yillarda globallashuv zamonida butun dunyo bo‘ylab ayollar siyosiy, ijtimoiy va shaxsiy  huquqlarini ta’minlashga qaratilgan hamda ularni jamiyatda to’laqonli fuqaro tarzda shakllanishiga ko‘mak berishni maqsad qilgan gender tengligi siyosati keng tarqalmoqda. Gender tengligi siyosatini nafaqat ayollar uchun balki shu davlat hukumati hamda jamiyati uchun keng ustun jihatlari bor. Sababi, ayollar jamiyatning turli faol, yangilikka intiluvchan hamda siyosiy o‘zgarishlarga to‘g‘ri munosabat bildira olishadi. Shu sababli ham ularda siyosat hamda davlat boshqaruvida ishtirok eta olishlariga hech qanday to‘siq yo‘q.

94-96 44 46

RAQAMLI IDENTIFIKATSIYA VA BIOMETRIK TIZIMLAR

Firdavsiy Abduraimov

Ushbu maqola raqamli identifikatsiya va biometrik tizimlar sohasidagi eng so‘nggi texnologik yutuqlarni tahlil qiladi. Biometrik autentifikatsiya, shaxsni tasdiqlashda ishlatiladigan barmoq izi, yuzni tanish, iris yoki ovoz kabi texnologiyalar, internet xavfsizligini ta’minlashda katta o’ringa  ega. Biroq, bu tizimlarning foydalari bilan birga, xavfsizlik va shaxsiy axborotlarning maxfiyligini ta’minlashga oid bir qator muammolar ham mavjud. Maqolada biometrik tizimlarning ishlash prinsiplari, afzalliklari va xavflari, xususan, bu tizimlarni xavfsizligini ta’minlash usullari ko‘rib chiqiladi.

97-102 46 33

MUSIQA TA’LIMINING INSON HAYOTIDA TUTGAN O‘RNI VA QASHQAR RUBOBI BILAN ISHLASH TEXNIKASI

San’atjon Sharipov

O‘zbek xalqining musiqa madaniyati uzoq asrlik tarixga ega,  ko‘pgina sozanda va xonandalar avlodining faoliyatida qaror topgan xalq hamda og‘zaki an’anadagi ustozona musiqa san’ati bu haqda guvohlik beradi. Moddiy madaniyat yodgorliklarining tasdiqlashicha, bugungi O‘zbekiston hududida Markaziy Osiyo xalqlarining ajdodlari yaratgan qadimgi svilizatsiya mavjud bo‘lgan. Arxeologiya ma’lumotlari, tasviriy san’at asarlari (sharq poetik ijodiyoti asarlarida tasvirlangan miniaturalar), sharqshunoslarning yangi tadqiqotlari, o‘rta asrlarda Markaziy Osiyoda yashab ijod etgan olimlarning musiqiy risolalari tarjimasi o‘zbek xalqi musiqa madaniyati taraqqiyotining tarixiy jarayonini tasavvur qilishimizga yordam beradi. O‘zbek xalqining ma’naviy va milliy boyligi hisoblangan tanbur, dutor, nay, chang, g‘ijjak, qonun, ud, rubob kabi milliy cholg‘ulari mavjud. Xususan, o‘zbek ijrochilik san’atida ko‘plab cholg‘ular qatorida qashqar rubobi alohida o‘rin tutadi. Bu cholg‘u o‘zining jarangdorligi va juda qulayligi bilan xalqimizning sevimli cholg‘ularidan biriga aylangani ushbu maqolada ilmiy isbotlangan.

103-106 28 11

LOYIHALARDA STATISTIK TADQIQOTLARNING AHAMIYATI

Sardor Bo‘riyev

Ushbu tezisda loyihalarda statistik tadqiqotlar ahamiyati va metodlarning mohiyati va ularning amaliyotda qo‘llanilishi bo‘yicha batafsil tahlilga bag‘ishlangan. Loyihalarda statistik tadqiqotlar iqtisodiyot, moliya, sotsiologiya, tibbiyot kabi turli sohalarda keng qo‘llaniladi.

107-108 23 15

ADABIYOTDA HUDHUD OBRAZI POETIKASI

Moxichehra Muxammadiyeva

Qushlar obrazining adabiyotga kirib kelishi uzoq asrlarga borib taqaladi. Ularning adabiyotdagi dastlabki tasvirlari yunon va rim mifologiyasida uchraydi. Keyingi asrlar davomida qushlar obrazi tasavvufiy, psixologik va falsafiy ma’no kasb etib bordi va adabiyotda faol qo‘llanila boshlandi. Hudhud obrazining kelib chiqishi Qur’oni karimning “Naml” surasiga borib taqaladi.

109-112 47 23

STATISTICAL INDICATORS OF ECONOMIC PRODUCTIVITY OF BUSINESS ENTITIES IN FREE ECONOMIC ZONES

N.G. Nazarov

This thesis examines the statistical indicators of economic productivity of business entities operating within the Free Economic Zones (FEZs) in Uzbekistan. FEZs play a crucial role in fostering investment, innovation, and employment, contributing significantly to the nation’s economic development. By analyzing various statistical indicators, including production volume, investment levels, labor productivity, profitability, and export performance, this study provides a comprehensive evaluation of the efficiency and growth of businesses within these zones.  Additionally, sectoral productivity is assessed to identify which industries are driving economic growth.

113-116 21 15

ОПРЕДЕЛЕНИЕ И НЕКОТОРЫЕ СВОЙСТВА СПЕЦИАЛЬНЫХ ФУНКЦИЙ

Куанишбек Ахметов

В настоящей дается определения и свойств специальных функции, а также решаются  задачи Коши, Коши-Гурса и Неймана( ) для уравнения гиперболического и эллиптического типов  второго рода с сингулярным коэффициентом.

117-122 46 19

НОВЫЕ ГОРИЗОНТЫ РАЗВИТИЯ ПАРЛАМЕНТСКОЙ ДИПЛОМАТИИ В УЗБЕКИСТАНЕ

Убайдулла Расулов

Статья посвящена растущей роли парламентской дипломатии как важного инструмента укрепления международного сотрудничества, продвижения демократических ценностей и решения глобальных вызовов. Автор подчеркивает, что парламентская дипломатия становится неотъемлемой частью системы международных отношений, способствуя диалогу, обмену опытом и устойчивому развитию. Особое внимание уделено достижениям Узбекистана в этой сфере, где парламентская дипломатия используется для продвижения демократических реформ и повышения международного авторитета страны. Знаковым событием станет проведение в Ташкенте 150-й Ассамблеи Межпарламентского союза, которое подтверждает приверженность страны принципам открытости, диалога и мирного взаимодействия на международной арене.

123-125 24 7

TEXNIKA OLIY TA’LIM MUASSASALARIDA DASTURIY VOSITALARDAN FOYDALANIB FANLARNI O‘QITISHNI TAKOMILLASHTIRISH

Ayzada Saparova

Ushbu maqolada texnika oliy ta’lim muassasalarida dasturiy vositalardan foydalanib fanlarni o‘qitish jarayonini takomillashtirish masalalari ko‘rib chiqilgan. Zamonaviy dasturiy vositalarning ta’lim sifatiga ta’siri, ularning afzalliklari va kamchiliklari tahlil qilingan. Tadqiqot natijasida oliy ta’limda dasturiy vositalardan samarali foydalanish bo‘yicha tavsiyalar ishlab chiqilgan.

126-127 16 8

YO‘L BITUMINING FIZIK MEXANIK XUSUSIYATLARINI BAHOLASH

Xamza Rajapbayev

Ushbu tezisda yo‘l qulishida bitumning ahamiyati, yo‘l bitumining sifatini aniqlash va uni yo‘l qurilishida samarali qo‘llash, yo‘llarning uzoq muddatli xizmat qilishida muhim rol o‘ynashi keltirilgan.

128-131 47 23

TURISTIK AGLOMERATSIYALARNI IQTISODIY SAMARADORLIGINI OSHIRISH

Nurbek Toshev

Ushbu maqolada turistik aglomeratsiyalarning iqtisodiy samaradorligini oshirish masalalari ko‘rib chiqiladi. Turistik aglomeratsiyalarni samarali boshqarish, infratuzilmani rivojlantirish, innovatsion yondashuvlarni tatbiq etish va mintaqalararo hamkorlikni kengaytirish orqali turizm sohasining iqtisodiy salohiyatini kuchaytirishning asosiy yo‘nalishlari tahlil qilinadi. Tadqiqotda turistik aglomeratsiyalarning rivojlanishiga to‘sqinlik qiluvchi omillar aniqlanib, ularni bartaraf etish bo‘yicha amaliy tavsiyalar ishlab chiqilgan.

63-66 73 14

КОМУНИКАТИВНЫЕ НАВЫКИ СТАРШЕКЛАСНИКОВ И МЕТОДЫ ИХ ФОРМИРОВАНИЯ НА УРОКАХ ФРАНЦУЗСКОГО ЯЗЫКА

Нигина Хаятова , Ситора Тошпулатова

Статья посвящена исследованию коммуникативных навыков старшеклассников и методам их формирования на уроках французского языка. В условиях глобализации и интеграции современных технологий в образовательный процесс, умение эффективно общаться на иностранном языке становится важным компонентом образовательной подготовки. В статье рассматриваются различные подходы к развитию речевых и социально-коммуникативных навыков учеников старших классов, а также методические стратегии, направленные на улучшение их способности к диалогу и взаимодействию. Особое внимание уделяется использованию активных методов обучения, таких как ролевые игры, проектная деятельность и коммуникационные задачи, которые способствуют не только усвоению языкового материала, но и развитию уверенности в собственных силах при общении на французском языке. Автор также анализирует педагогические технологии, стимулирующие мотивацию учащихся, и предлагает рекомендации по совершенствованию учебного процесса для формирования полноценной коммуникативной компетенции.

132-134 24 21

BANKLARDA MUAMMOLI KREDITLARNING O’ZIGA XOS XUSUSIYATLARI

Ilxomjon Ibroximov , Muxayyo Qadamova

Ushbu ilmiy ishda banklarda muammoli kreditlarning ahamiyati, zaruriyati, mavjud imkoniyatlari va ularning o‘ziga xos xususiyatlari yoritib berilgan.

135-138 41 11

TIJORAT BANKLARINING KREDIT PORTFELINI DIVERSIFIKATSIYALASH VA ULARNI TAKOMILLASHTIRISH YO’LLARI

Ilxomjon Ibroximov, Umidjon Adhamov

Maqolada kredit portfelini shakllantirish, ularni diversifikatsiyalash usullari, bozor konyunkturasini to‘g‘ri tanlash bаnkning moliyаviy bаrqаrorligi bilаn bog‘liqligi hamda muammoli kreditlar va ularning qaytarilishi bo‘yicha olib borilayotgan ishlar tahlili yoritilgan.Shuningdek, bank tizimining samarali faoliyatini yanada kengaytirish yuzasidan tavsiyalar ham berib o‘tilgan.

139-141 33 19

XORIJIY MAMLAKATLARDA BANK VA MOLIYA SOHASIDAGI SUN’IY INTELEKTNI QO‘LLASH IMKONIYATLARI

Ilxomjon Ibroximov, Izzatilla Xikmatov

Ushbu ilmiy ishda bank va moliya tizimida axborot texnologiyalardan foydalanishning imkoniyatlari tahlil qilingan. Tarmoqda sun’iy intellektdan foydalanishning standart modellari tizimlashtirilgan. Shu bilan birga, tranzaksiya xavfsizligini oshirishda zamonaviy axborot texnologiyalarining o‘rniga baho berilgan.

142-145 34 32

SUNʼIY INTELLEKTNING RAQAMLI IQTISODIYOTGA TAʼSIRI

Sevinchoy Norboboyeva

Ushbu maqolada Sunʼiy intellektning raqamli iqtisodiyotga taʼsiri mavzusida soʻz yuritiladi.

146-148 54 17

SMART SHAHARLAR: RAQAMLI INFRATUZILMANI RIVOJLANTIRISH VA IQTISODIY O'SISH

Aziza Raxmatullayeva

Shaharlarni raqamli texnologiyalar orqali rivojlantirishning ahamiyatini tahlil qiladi. Unda, "aqlli shahar" kontseptsiyasi, raqamli infratuzilmaning o'rni va uning iqtisodiyotga ta'siri haqida so'z boradi. Maqolada, aqlli shaharlar yaratish uchun zarur bo'lgan raqamli infratuzilma (internet, sun'iy intellekt, katta ma'lumotlar) va uning iqtisodiy samaradorligini oshirishdagi roli ko'rib chiqiladi. Shuningdek, iqtisodiy o'sishning yangi imkoniyatlari, biznes va ijtimoiy sektorlar uchun samarali xizmatlarni yaratish uchun raqamli texnologiyalarni qo'llash muhokama qilinadi. Yozuvchi, aqlli shaharlarni rivojlantirishning shaharlar uchun yangi imkoniyatlar yaratishini va butun mamlakatlar uchun iqtisodiy o'sish va barqarorlikka erishish yo'li sifatida ahamiyatini ta'kidlaydi. Maqola raqamli texnologiyalarning shahar infratuzilmasidagi rolini o'rganishga yo'naltirilgan va bu sohadagi kelajakdagi tendentsiyalarni prognoz qiladi.

149-156 123 19

MUQOBIL VA QAYTA TIKLANUVCHAN ENERGIYA MANBALARIDAN FOYDALANISHNING ILMIY AMALIY ASOSLARI

Farrux Qodirov, Jasmina Toshpoʻlotova

Ushbu maqolada muqobil va qayta tiklanuvchan energiya manbalaridan foydalanishning ilmiy-amaliy asoslari tahlil qilinadi. Energiya resurslarining muqobil turlari, jumladan, quyosh, shamol va gidroenergiya manbalari, global energiya ta'minotidagi o‘zgarishlar va ekologik barqarorlik nuqtai nazaridan ahamiyati ko‘rib chiqiladi. Maqolada shuningdek, muqobil energiya manbalarini joriy etishning iqtisodiy va ijtimoiy jihatlari, shuningdek, ularni rivojlantirish uchun zarur bo‘lgan texnologik innovatsiyalar muhokama qilinadi. Ayniqsa, qayta tiklanuvchan energiya manbalari orqali energiya ta'minotining diversifikatsiyasi, energiya xavfsizligini oshirish va iqlim o‘zgarishini kamaytirish imkoniyatlari taqdim etiladi.