№ 2 (2016): Иқтисодиёт ва инновацион технологиялар
№ 2 (2016): Иқтисодиёт ва инновацион технологиялар
Nashr qilingan:
14-04-2016
Статьи
314-319
79
27
Жаҳон молиявий-иқтисодий инқирози шароитида эиизда молиявий ҳисоботнинг халқаро стандартларидан фойдаланиш масалалари
Ушбу мақолада жаҳон молиявий-иқтисодий инқирози шароитида бухгалтерия ҳисоби билан боғлиқ муаммолар, шунингдек, уларни Халқаро молиявий ҳисобот стандартларига мувофиқ эркин саноат иқтисодий зоналарида (ЭИИЗ) бухгалтерия ҳисобини такомиллаштириш бўйича минтақавий тажриба сифатида қўлланилиши акс эттирилган.
199-218
104
21
Жисмоний шахсларнинг жами йиллик даромадларини солиққа тортиш тартибини такомиллаштириш масалалари
Ушбу мақолада шахсий даромад солиғини ҳисоблаш тартиби, тўлов тартибини таҳлил қилиш ва камчиликлар кўриб чиқилади. Йўл қўйилаётган камчиликларнинг олдини олиш бўйича таклиф ва тавсиялар берилди.
219-229
75
30
Иқтисодий ўсишнинг ташқи таъсирларга чидамлилигини моделлаштиришда экспортни диверсификация қилишнинг ўрни.
Ушбу мақолада ривожланаётган давлатларнинг иқтисодий ўсиш суръатлари барқарорлигига таъсир этувчи асосий ташқи омиллар ва уларнинг олдини олиш механизми сифатида экспорт таркиби диверсификацияси моделлари ўрганилган. Ушбу механизмга ўтказилган турли эмпирик тадқиқотлар асосида баҳо берилган булиб, экспорт диверсификациясининг нафақат юқори ўсиш суръатларини таъминлаши, балки иқтисодий ўсишнинг барқарорлигини таъминлай олиши эътироф этилган.
230-238
102
33
Тижорат банкларининг рақобатбардошлигини оширишнинг илмий-услубий жиҳатлари
Ушбу мақолада биз банк тизимида рақобат самарадорлигини оширишга қаратилган стратегияларни ишлаб чиқдик ва жадвал банкнинг рақобатбардошлиги мезонларида акс эттирилган, натижада тижорат банклари, рақобат муҳитини ривожлантириш муҳимлигини акс эттиради. самарадорлик ва рақобатбардошликни оширишга қаратилган тамойиллар.
239-246
85
29
Глобал космик навигация тизими асосида транспорт воситалари ҳаракатини бошқариш
Мақолада ташқи савдо операцияларини амалга ошириш жараёнида Глобал космик навигация тизими орқали транспорт воситаларини бошқариш билан боғлиқ масалалар кўриб чиқилади.
247-257
186
21
Ахборот-коммуникация технологиялари ривожланишининг изчил одимлари
Халқ фаровонлигини юксалтириш ва мамлакатимиз иқтисодий юксалишининг муҳим омили сифатида электроника, ахборот-коммуникация ва интернет технологиялари (ИСИТ) ва электрон ҳукуматни ривожлантириш давлатимизнинг асосий устувор йўналишларидан биридир. Ўзбекистон сиёсати.
258-264
60
18
Маркетинг тадқиқотларида таҳлилнинг кўп ўлчовли (матрицали) усуллари ва усуллари
Мақолада молиявий-иқтисодий вазиятни диагностика қилишда ва биринчи навбатда корхонанинг бозордаги стратегик мавқеини таҳлил қилишда кўп ўлчовли (матрица) усуллардан фойдаланиш кўриб чиқилади.
265-272
105
29
Кичик бизнес ва хусусий тадбиркорлик субъектларининг товар ва хизматларини экспорт қилишда солиқлар орқали рағбатлантириш масалалари
Мазкур мақолада корхоналарнинг ташқи иқтисодий фаолиятини, экспорт-импорт операцияларини рағбатлантириш ва бу борадаги солиқ имтиёзларидан фойдаланиш мақсадида қабул қилинган фармон ва қарорлар ўрганилади.
273-283
89
21
Ўзбекистонда юқори ва барқарор иқтисодий ўсишни таъминлашда таркибий ўзгаришлар сиёсатининг роли
Сўнгги йилларда газ, пахта, мис, ўғитлар, олтинга халқаро нархларнинг пасайиши, шунингдек, Евроҳудуд, Хитой, Россия ва Японияда иқтисодий ўсиш прогноз қилинганидан секинроқ бўлиши айрим ривожланаётган мамлакатларнинг иқтисодий контекстини сезиларли даражада ўзгартирди. Ушбу мақолада Ўзбекистонда юқори ва барқарор иқтисодий ўсишни сақлаб қолиш йўллари муҳокама қилинади
284-291
97
29
Қишлоқ хўжалигини инновацион ривожлантириш тенденцияси ва ҳозирги ҳолати таҳлили
Ушбу мақолада қишлоқ хўжалигини барқарор ривожлантириш имкониятлари таҳлил қилинади. Шунингдек, ушбу соҳанинг инновацион ривожланишига таъсир этувчи ижобий ва салбий омиллар аниқланиб, салбий омилларни бартараф этиш бўйича таклифлар ишлаб чиқилди.
292-301
76
23
Ўрта махсус касб-ҳунар таълими тизимида кадрларни тайёрлаш сифатини ошириш зарурлиги
Ушбу мақола инновацион иқтисодиётга ўтиш шароитида меҳнатнинг мазмуни ва хусусиятларидаги ўзгаришларни тизимлаштиради, ахборот жамиятида меҳнат функцияларидаги ўзгаришларни асослайди, шунингдек, кадрлар тайёрлашга қўйиладиган замонавий талабларни белгилайдиган омилларни аниқлайди.
302-313
70
18
Ўрта махсус касб-ҳунар таълими муассасаларида бухгалтерия ҳисобини юритишнинг хусусиятлари
Мақолада ўрта махсус, касб-ҳунар таълими муассасаларининг директорлар фонди ҳисобини юритиш билан боғлиқ мавжуд муаммоларни ҳал қилиш бўйича муаллифнинг таклифлари келтирилган.
187-198
114
35
Фермер ва деҳқон хўжаликларининг экспорт фаолиятини ривожлантириш ва давлат томонидан қўллаб-қувватлаш йўналишлари
Мақолада мамлакатимиздан қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини экспорт қилишнинг аҳамияти ва бугунги ҳолати, экспорт учун маҳсулот етиштирувчи фермер ва деҳқон хўжаликларини давлат томонидан қўллаб-қувватлашнинг иқтисодий механизмларини такомиллаштириш масалалари муҳокама этилган.
320-335
128
24
Ривожланишнинг инновацион турига ўтиш шароитида меҳнат ресурслари сифатини шакллантириш
Мақолада меҳнат ресурслари сифатининг ошишига олиб келган асосий омиллар ва кўплаб омиллар таъсирида меҳнат ресурслари сифатини шакллантириш жараёнлари кўриб чиқилади, улар бўйича таснифланади таъсирнинг табиати ва меҳнат ресурсларини такрор ишлаб чиқариш босқичлари.
226-242
60
28
Иқтисодий ўсиш жараёнида ишлаб чиқаришни маҳаллийлаштиришнинг роли ва аҳамияти
Ушбу мақолада ишлаб чиқаришни маҳаллийлаштиришнинг аҳамияти ва унинг иқтисодиётни таркибий ўзгартириш зарурати очиб берилган. Мамлакатимизда маҳаллийлаштириш дастурини ҳаётга изчил татбиқ этишда мақсадли давлат дастурлари билан узлуксиз боғлиқлик белгилаб берилган. Қайд этилишича, саноат кооперациясида иқтисодий ўсишнинг энг муҳим омили тайёр маҳсулот, бутловчи буюмлар ва материаллар ишлаб чиқаришни маҳаллийлаштиришдир.
343-349
102
27
Прогнозирование объёма производства промышленной продукции Узбекистана
Мазкур мақола республикада ялпи саноат маҳсулоти ишлаб чиқариш ҳажмини прогнозлаш масаласига бағишланган. Ишда, саноатни ривожлантиришнинг иқтисодий аҳамияти, ишлаб чиқаришни прогнозлашдан мақсад, прогнозланаётган кўрсаткичларнинг дастлабки статистик таҳлили, прогнозлаш принциплари ва прогнозлаш масаласининг математик қўйилиши ҳамда олинган эмпирик натижалар ва уларнинг интерпретацияси баён этилган.
350-355
128
28
Автомобильь транспорти тизимининг инвестициявий самарадорлигини таъминлаш тамойиллари
Мақолада автомобиль транспорти тизимининг инвестиция фаолияти самарадорлиги ва уни таъминловчи тамойиллар ҳақида фикр-мулоҳазалар билдирилган. Муаллиф автомобиль транспорти тизимида инвестисия фаолияти самарадорлигини таъминлаш тамойилларини илмий-назарий нуқтаи назардан ёритиб беради.
356-364
118
56
Истиқболда суғориш технологияларини жорий этишни такомиллаштиришнинг зарурати ва аҳамияти
Мустақиллик йилларида сув ресурсларини бошқариш соҳасида жиддий ўзгаришлар юз берди. Хусусан, сув хўжалиги тизими такомиллаштирилди, суғориш тармоқларининг техник ҳолати яхшиланди, суғориладиган ерларнинг мелиоратив ҳолати ва уларнинг сув билан таъминланишини яхшилаш бўйича кўплаб ишлар амалга оширилди, сув таъминоти тизимини жорий этишга катта эътибор қаратилмоқда. сувни тежайдиган технология ва қишлоқ хўжалиги ишлаб чиқаришини диверсификация қилиш.
365-372
85
38
Молия бозорларини тартибга солишнинг эволюцияси
Молия бозорларини тартибга солишнинг чуқур таҳлилини ўтказишнинг аҳамияти яқинда рўй берган жаҳон молиявий инқирози билан боғлиқ. Шу билан бирга, Ўзбекистонда молия бозорларининг ривожланиши миллий тартибга солиш моделларини шакллантиришни тақозо этади. Тадқиқот ҳужжатли таҳлил усулидан фойдаланган ҳолда халқаро молия бозорларининг ривожланиш тенденцияларини ўрганишга бағишланган.
373-382
146
40
Таълим сифатини оширишда инновацион корпоратив ҳвмкорликнинг роли
Ушбу мақолада муаллиф олий таълим муассасаларининг инновацион корпоратив фаолиятининг таълим сифатини ошириш омили сифатидаги ижтимоий-иқтисодий аҳамияти ҳақида тадқиқот олиб борди. Ўтказилган тадқиқот ва таҳлиллар натижаларига кўра муаллиф ташкилотларни такомиллаштириш йўллари ва олий таълим муассасаларининг инновацион ва корпоратив фаолиятининг ҳуқуқий асосларини тақдим этади.
383-389
127
21
Олий таълим тизимида инсон капиталини шакллантиришнинг жаҳон тенденциялари
Мақолада инсон капитали шаклантириш ҳамда ушбу жараёндаги олий таълим роли таҳлил қилинган. Инсон капитали тушунчасининг таълим тизимидаги ўрни ҳақида қисқача тўхталиб ўтилган. Шунингдек, инсон
капиталининг энг самарали элемент эканлиги ва замонавий шароитда рақобатбардош устунликка эгалиги ҳақида батафсил ёритилган.
капиталининг энг самарали элемент эканлиги ва замонавий шароитда рақобатбардош устунликка эгалиги ҳақида батафсил ёритилган.
390-396
159
17
Рақобатбардошлик тушунчалари: назария ва амалиёт
Рақобатбардошлик тушунчаси иқтисодий билимлар ичида муҳим ўрин тутади. Кейинги вақтларда иқтисодий адабиётларда бу тушунча кенг маънода талқин қилиниши, унинг маълум маънода нотўғри ишлатилишига олиб келди. Ушбу мақоланинг мақсади иқтисодий адабиётларни тадқиқ этиш ва рақобатбардошлик асосларини таҳлил қилиш орқали рақобатбардошлик тушунчасига аниқлик киритишдан иборат.
397-405
144
33
Компанияларнинг ахборот маҳсулотлари ва хизмат-ларига бўлган талаб ва таклифини шакллантириш жараёнлари
Мақолада компаниялар учун ахборот маҳсулотлари ва хизматларига талаб ва таклифни шакллантириш жараёни, хусусан, давлат таъсири тамойиллари, ахборот маҳсулотлари ва ишлаб чиқариш корхоналарининг таклифнинг шаклланишига таъсири ва талабнинг шаклланишига таъсир қилувчи омиллар таҳлил қилинади. моделлар орқали ифодаланади.
406-412
64
20
Молия ва молиявий муносабатларнинг айрим назарий жиҳатлари
Молия атамасининг этимологиясини ва молиявий муносабатларнинг назарий жиҳатларини ўрганиш асосида мақола тегишли хулосалар чиқаради.
92-100
91
36
Корхонани бошқариш тизимида ички бухгалтерия ҳисобининг ташкилий жиҳатлари
Мазкур макола ички ишлаб чиқариш ҳисобининг моҳияти, вазифалари ва корхона бошқарув тизимида унинг аҳамияти масалаларига бағишланган.
9-14
89
26
Развитие и управление интеграционных корпоративных структур по производству хлопковой продукции
Мақолада вилоят пахта саноати корхоналари бирлашмасининг ташкилий фаолияти ва пахта маҳсулотлари ишлаб чиқариш бўйича интеграция корпоратив тузилмасини бошқаришни такомиллаштириш масалалари кўриб чиқилади.
15-20
123
39
Туризм хизматларини ривожлантиришда инновацион маркетинг стратегияси
Ушбу мақолада туризм соҳасида фаолият юритувчи компания ва фирмалар фаолиятини ривожлантириш учун инновацион маркетинг стратегияларидан фойдаланиш йўллари ёритилган. Муаллиф, шунингдек, инновацион маркетинг стратегиясининг таркибий қисмларини ва ушбу стратегияни туризм бозорида қўллаш имкониятини тавсифлайди.
21-27
157
23
Ўзбекистон минтақаларида капитал оқимлари ривожланишининг замонавий хусусиятлари
Мақола Ўзбекистон Республикаси ҳудудларида асосий капиталга инвестицияларни ривожлантиришнинг замонавий тенденцияларини таҳлил қилишга бағишланган. У инвестицияларнинг ўсиш суръатлари, таркиби ва самарадорлигини баҳолаш асосида инвестиция фаоллигини ошириш бўйича таклифларни тақдим этади.
28-35
124
39
Ўзбекистонда ахборот хизматлари бозорининг таҳлили ва фаолияти
Мақолада Ўзбекистон ахборот хизматлари бозорининг шаклланиш механизмлари ва замонавий ҳолати таҳлили, ҳамда бозор ҳамкорлиги хусуссиятларини ўрганиш, ахборот хизматлари бозорининг асосий ривожланиш тенденциялари келтирилган.
36-44
53
31
Иқтисодиёти ўтиш давридаги мамлакатларда иқтисодий модернизациянинг қувиб чиқариш моделидан фойдаланиш хусусиятлари
Ушбу мақолада ўтиш иқтисодиёти мамлакатларида, жумладан Россия, Қозоғистон, Беларуссия ва Ўзбекистонда иқтисодиётни модернизациялашнинг “қувиб етадиган” моделидан фойдаланишнинг ўзига хос хусусиятлари таҳлил этилган. Ушбу мамлакатларнинг модернизациялаш дастурлари ҳамда уларнинг асосий йўналишлари ўрганилган. Миллий иқтисодиётда улардан ижодий фойдаланиш юзасидан илмий таклиф ва амалий тавсиялар берилган.
45-53
57
22
Иқтисодиётнинг олий маълумотли мутахассисларга бўлган эҳтиёжларини прогнозлашнинг мавжуд ёндашувлари ва моделларини кўриб чиқиш
Мақолада юқори малакали кадрларни тайёрлашга бўлган талаб ва таклифни тавсифловчи олий маълумотли ахоли улуши кўрсаткичларининг ўсиш шароиталари ва асосий манбалари кўриб чиқилган. Шунингдек, олий таълимга кириш ва қамровни ўсиш шартлари кўриб чиқилган.
54-64
74
29
Ҳудудларнинг рақобатдош устунликларини амалга оширишни ҳисобга олган ҳолда ташқи иқтисодий фаолиятнинг минтақавий табақаланишининг қиёсий таҳлили
Ушбу мақолада Ўзбекистоннинг иқтисодий, ижтимоий ва бошқа соҳаларда ҳудудий дифференция принциплари кенг ёритилган. Шу билан бирга ушбу йўналиш бўйича қонунчиликка ҳам катта урғу берилган. Ташқи иқтисодий алоқаларнинг динамикасини таҳлил қилишда вилоятларнинг ташқи иқтисодий салоҳияти рейтинги, вилоятларнинг аҳоли жон бошига экспорти ҳажми бўйича типологиялар каби кўрсаткичларга катта урғу берилган. Мақолада иқтисодий ислоҳотларни янада ривожлантириш масалалари ҳам кенг ёритилган.
65-70
129
41
Халқаро логистикани ривожлантиришда микрологистик хизмат кўрсатиш фаолияти таҳлили
Мақолада микрологистика хизматларида халқаро логистиканинг ривожланиши, шунингдек, халқаро савдони ривожлантиришда логистиканинг таъсири муҳокама қилинади. Корхоналарда логистика хизматларини кўрсатишда хизматлар кўрсатиш, хизмат кўрсатиш даражаси, компаниянинг рақобатбардошлиги баҳоси ўрганилди. Логистика хизматларининг моҳияти очиб берилди, уларнинг жаҳон бозорини ривожлантиришдаги роли баҳоланди, асосий тушунчалари белгиланди.
71-76
62
35
Комбинацияланган фотоволтаик қурилмаларнинг техник-иқтисодий кўрсаткичларини баҳолаш
Ушбу мақолада қуйидаги бириктирилган фотоэлектрик қурилмалар (ФЭҚ): иссиқлик абсорберли ФЭҚ, термоэлектрик ўзгартиргичли ФЭҚ, концентраторли ва совитиш тизимига эга ФЭҚ ва стандарт ФЭҚнинг қиёсий иқтисодий таҳлили амалга оширилган. Ўзбекистон иқлим шароитида концентраторли ва совитиш тизимига эга ФЭҚнинг марказлаштирилган электр манбаларидан узоқ ҳудудларда қўлланилиши, шунингдек иқтисодий
самарадорлиги кўрсатилган.
самарадорлиги кўрсатилган.
77-82
79
30
“Ўзбекистон темир йўллари” ажда бошқарув самарадорлигини ошириш йўллари
Иқтисодиётда темир йўл транспортини бошқаришни такомиллаштиришда иқтисодиёт барқарорлиги ва туризм соҳасини интеграциялашуви муаммоларни ҳал этишда муҳим ўрин тутади.
83-91
124
23
Корпоратив бошқарув тизимидаги принцип ва ёндошувларни тубдан ўзгартиришнинг объектив зарурлиги
Ушбу мақолада бозор муносабатлари ривожланиши шароитида Ўзбекистонда мулкчилик муносабатларини тартибга солиш, шунингдек, корпоратив бошқарув тизими тамойилларини ўзгартиришга ёндашувлар ва уларнинг иқтисодий сиёсатда акс этиши ёритилган. Корпоратив мулкчилик шаклининг айрим жиҳатларини илмий асослаш таҳлили ўтказилди. Шунингдек, мазкур соҳадаги институционал ўзгаришлар ва уларнинг натижалари таҳлил қилинди.
1-8
115
37
Корхоналарда молиявий стратегияни ишлаб чиқишнинг назарий жиҳатлари
Мақолада корхоналарда молиявий стратегияни ишлаб чиқишнинг назарий жиҳатлари, шунингдек, корхонанинг иқтисодий ривожланиши учун молиявий стратегияларнинг аҳамияти кўриб чиқилади. Мақолада корхоналарда молиявий стратегия тамойилларини ишлаб чиқиш ва корхонанинг молиявий ривожланишининг устун тармоқлари истиқболлари кўриб чиқилади.
101-107
102
29
Корхона иш фаоллигининг иқтисодий мазмуни ва таҳлил қилишнинг асосий жиҳатлари
Мақолада тадбиркорлик фаолияти кўрсаткичларини таҳлил қилишнинг иқтисодий мазмуни ва асосий жиҳатлари очиб берилган. Таҳлил усуллари ишлаб чиқилиб, корхона хўжалик фаолиятининг иқтисодий ва молиявий кўрсаткичларига баҳо берилди.
108-115
109
45
Ўзбекистонда бандлик таркибини такомиллаштириш муаммолари
Мақолада иқтисодиётни модернизация қилиш даврида Ўзбекистонда бандлик тузилмасини такомиллаштириш муаммолари таҳлил қилинган, шунингдек, самарали бандликни таъминлаш бўйича таклифлар ишлаб чиқилган.
116-121
72
24
Бухгалтерия ҳисобида молиявий натижалар кўрсаткичларининг шаклланиши ва акс эттирилиши
Мақолада молиявий натижалар кўрсаткичларини шакллантириш хусусиятлари тасвирланган. Шунингдек, даромадлар ва харажатларни шакллантиришда бухгалтерия ҳисоби тамойилларини қўллашни такомиллаштириш бўйича тавсиялар ишлаб чиқилган.
122-131
101
31
Жаҳон иқтисодиётида минтақавий интеграция шаклларининг қиёсий таҳлили
Муаллиф ушбу мақолада жаҳоннинг турли мамлакатларида интеграция жараёнларининг кучайиши ва уларнинг қиёсий тавсифларини глобаллашув билан бир қаторда жаҳон иқтисодиёти эволюциясининг энг муҳим жиҳатларини очиб беради.
132-142
145
41
Енгил саноат корхоналари махсулотларининг нархлаштириш амалиёти ва уни такомиллаштириш
Мақолада нарх белгилаш усуллари ва нархларнинг назарий асослари очиб берилган, тайёр маҳсулот ишлаб чиқариш корхоналарида нарх белгилаш усулларини қўллаш бўйича илмий ва амалий тавсиялар ишлаб чиқилган.
143-151
115
34
Наманганда енгил саноат ривожининг инновацион истиқболлари
Мақолада кўпайтиришнинг самарали усуллари кўрсатилган корхоналарнинг рақобатбардошлиги ва инновацион фаоллигини ошириш, Наманган вилоятида енгил саноатни ривожлантириш. Вилоят енгил саноатини истиқболли ривожлантириш дастурлари таҳлил этилиб, корхоналар фаолияти самарадорлигини инновацион механизмлар асосида янада кенгроқ ошириш бўйича тавсиялар ишлаб чиқилди.
152-163
91
28
Саноат корхоналарида меҳнат унумдорлигини омилли таҳлил қилиш услуби
Ушбу мақолада саноат корхоналарида меҳнат унумдорлигини оширишнинг моҳияти ва омиллари назарий жиҳатдан ўрганилади. Шунингдек, фактор таҳлили асосида «корреляция», «регрессия», “занжир муносабатлари” ва “мутлақ оғиш” ўрганилади аналитик усуллар.
164-170
104
25
Миллий иқтисодиётда бандлик муаммосини ҳал қилишда тез ўсувчи корхоналарнинг роли
Мақолада жадал ривожланаётган корхоналарнинг иқтисодиётдаги аҳамияти, уларнинг бандлик муаммосини ҳал этишдаги роли таҳлил қилинган. Тез ривожланаётган корхоналарни аниқлаш методологияси ҳам кўриб чиқилади. Мамлакат иқтисодиётида жадал ривожланаётган корхоналарнинг ривожланишини рағбатлантириш, уларнинг бандлик муаммосини ҳал этишдаги ўрни ҳақида таклифлар киритилмоқда.
171-176
106
26
Божхона органлари ходимларини бошқариш тизимида рискларни бошқариш
Мақолада инсон ресурсларини бошқаришдаги хавфлар мазмуни баён этилган, персонал бошқаришдаги хавфлар тавсифланган, божхона органларда персонални бошқаришда хавфлар менежментини татбиқ этиш таклифи ишлаб чиқилган.
177-186
99
24
Миллий саноатни янги босқичга кўтаришда инновацияларнинг аҳамияти
Мақолада саноатнинг миллий иқтисодиётдаги ўрни ва роли, инновацияларга асосланган саноатни ривожлантириш истиқболлари кўриб чиқилади. Ўзбекистонда кимё саноатини шакллантириш ва ривожлантириш масалалари муҳокама қилинди. Мақоланинг охирида кимё саноатида инновацион тизимларни ривожлантириш ва такомиллаштириш бўйича таклифлар берилган.
