Том 3 № 5 (2024): Solution of social problems in management and economy

The role of physical culture in the development of professional competence of future physical education teachers is incomparable. This thesis talks about the role and importance of physical culture in the development of professional competence of future physical education teachers.

In addition to the fundamental financial and economic analysis of investment projects, there are several other types of this analysis.

Social stratification refers to the hierarchical arrangement of individuals or groups within a society based on factors such as social class, race, gender, and economic status. This article focuses on exploring the impact of social stratification on academic performance, particularly in the context of educational settings. Research indicates that social stratification can significantly influence students' academic outcomes. Students from disadvantaged backgrounds, such as low-income families or marginalized communities, often face barriers that hinder their academic success. These barriers may include limited access to quality education, inadequate resources, lack of parental support, and exposure to adverse social conditions.

Mazkur maqolada kambag‘allikka qarshi kurashishning o‘ziga xos jihatlari va dunyo mamlakatlari tajribasidan kelib chiqqan holda, O‘zbekistonda kambag‘allikni kamaytirish borasida qishloq tadbirkorligini rivojlantirilishi zarur bo‘lgan ustivor vazifalar tahlil qilingan.

Mazkur maqolada jamiyat ijtimoiy-iqtisodiy hayotida xotin-qizlarning ishtirokini yanada kuchaytirish, inson kapitali sifatini ta’minlashning muhim tashkil etuvchilari sifatida xotin-qizlarning turmush shart-sharoitlarini yaxshilash omillari tahlil qilingan.

Zamonaviy kadrlardan talab qilinadigan birlamchi sifatlardan biri-bu uning xorijiy tillarda mukammal so’zlasha olishidir. Mamlakatimizda jahon bozoriga malakali kadrlarni yetkazib berish borasida olib borilayotgan islohotlarning mohiyatini anglagan holda rus tili darslarini samarali tashkil etish muhim ahamiyat kasb etadi.

Mallory-Weiss syndrome ranks first among non-ulcerative gastroduodenal bleeding. The disease is mainly found in representatives of the stronger sex aged 45-60 years, who consume excessive amounts of alcohol. To date, the main method of diagnosing Mallory-Weiss syndrome at the present stage is esophagogastroduodenoscopy, which is performed urgently and allows you to establish not only the etiology of bleeding, but also the nature [1, 2, 3, 4, 5].

Maqolada mamlakat iqtisodiyotini rivojlantirishda investitsiyalarning o‘rni va ahamiyati o‘rganilgan. Shuningdek, xorijiy investitsiyalarni jalb qilishning o‘rni va iqtisodiyot tarmoqlariga jalb qilingan investitsiyalarni YaIMdagi ulushi dinamikasi tahlil qilingan.

The article highlights the importance of economic reforms in the development of industrial sectors in ensuring sustainable economic growth. In addition, the state of development of industrial sectors to ensure sustainable economic growth has been analytically studied, and suggestions and recommendations have been made for their development.

Ushbu maqolada gospital ta'limning boshlang'ich sinflarida so'z turkumlarini o'qitishning samarali usullari ko'rib chiqilgan. Tadqiqot maqsadi o'quvchilarning so'z turkumlarini o'zlashtirishini yaxshilash uchun eng maqbul o'qitish usullarini aniqlashdan iborat. Tadqiqot usullari sifatida adabiyotlar tahlili, kuzatishlar o'tkazildi. Natijalar shuni ko'rsatdiki, o'yin va mashqlar asosida o'qitish, guruhlarda ishlash va ko'rgazmali materiallardan foydalanish o'quvchilarning mavzuni o'zlashtirishiga yordam beradi. Shu bilan birga, an'anaviy ma'ruza usuli kamroq samara berishi aniqlandi. Xulosa qilib aytganda, boshlang'ich sinflarda so'z turkumlarini o'qitishda interfaol usullardan foydalanish tavsiya etiladi.

Iqtisodiyotga xorijiy investitsiyalarni jalb qilish va uni rag‘batlantirish borasidagi ishlar, investitsiya faoliyatini moliyalashtirishning yangi manbalarini aniqlash, nazariy-xuquqiy asoslarini takomillashtirish bilan birga investitsion muhit jozibadorligini oshirishning moliyaviy asoslari yaxshilanishi masalalari  ko‘rib chiqilgan.

Статья исследует влияние Интернета вещей (IoT) на мировую экономику и общество, делает акцент на региональных особенностях и перспективах развития.

The coexistence of malignant tumors and pulmonary tuberculosis significantly complicates diagnosis and treatment, leading to increased morbidity and mortality rates. Effective management of these comorbid conditions requires a comprehensive approach involving modern diagnostic and treatment methods. This article explores the clinical features of malignant tumors and pulmonary tuberculosis co-occurrence, challenges in accurate diagnosis, and the latest diagnostic and therapeutic strategies. It provides recommendations for healthcare professionals to identify and treat these diseases effectively. A retrospective analysis of clinical data from 150 patients revealed that 68% had lung cancer, 22% had gastrointestinal cancers, and 10% had breast cancer in conjunction with pulmonary tuberculosis. The study aims to improve practical skills in the early detection, accurate diagnosis, and successful management of these comorbid conditions.

Maqolada 1924-yillarda buxoro xalq sovet respublikasi “ozod buxoro” gazetasida kommunistik mafkura ta’siri, uning faoliyati, amalga oshirilgan ishlar, gazetaning ommaviyligi va o‘qimishligini ta’minlashda bosh muharrir said ahroriyning dolzarb muammolarga bag‘ishlangan maqolalari mazmuni, cho‘lponning nashr isho‘laridagi samarali faoliyati, gazeta nashrlaridagi tanqidiy, real hayotni tasviflovchi materiallar haqida ma’lumotlar berilgan.

Ushbu maqola, sun'iy intellekt sohasidagi muhim metodlardan biri hisoblanmish evolyutsion hisoblash va uning asosiy komponentlari haqida batafsil ma'lumot beradi. Evolyutsion dasturlash, genetik algoritm, vorislik, chatishtirish va fitnes funktsiyalari kabi tushunchalar chuqur tahlil qilinadi. Shuningdek, genetik algoritmlar va ularning turli bosqichlari – populyatsiya yaratish, fitnes baholash, tanlash, chatishtirish, mutatsiya va avlodlar almashinuvi haqida batafsil ma'lumot berilgan. Maqola, ushbu metodlarning amaliy qo'llanilishi va muhandislik, bioinformatika, iqtisodiyot kabi turli sohalardagi ahamiyatini tushuntiradi.

Ushbu maqola sun'iy intellekt (SI) tizimlarini o'rgatishning turli usullari va ularga xos bo'lgan muammolar haqida batafsil ma'lumot beradi. Maqolada nazoratli o'rganish, nazoratsiz o'rganish va kuchaytirilgan o'rganish kabi asosiy o'rganish usullari tahlil qilinadi. Shuningdek, sun'iy intellekt tizimlarini o'rgatishda duch keladigan asosiy muammolar, jumladan ma'lumotlarning sifati, overfitting va underfitting holatlari, shuningdek, modelning shaffofligi muhokama qilinadi. Maqola, shuningdek, sun'iy intellektning etik masalalari va kelajakdagi rivojlanish istiqbollari yoritiladi. Maqolada sun'iy intellekt tizimlarining amaliy qo'llanilishi va bu sohadagi qonunchilikning takomillashtirilishi muhim ahamiyatga ega ekanligi ta'kidlanadi.

Вторичные клубочковые поражения при вирусных гепатитах протекают медленно, однако у трети больных процесс неуклонно прогрессирует и  проявляется нефротическим синдромом, ухудшает состояние больного с проявлениями почечной недостаточности. Цель данного исследования изучить клинические и биохимические аспекты  поражения функционального состояния почек при хроническом вирусном гепатите В и С.  В исследование включено 198 пациентов с положительными серологическими маркерами ВГВ и ВГС и клинико-­лабораторными синдромами поражения почек.

Maqolada fuqarolarning huquqlari va erkinliklarini ta'minlashda kibermakonda sodir etilayotgan jinoyatlarga qarshi kurashishda ichki ishlar organlari tezkor bo'linmalari tomonidan tezkor-qidiruv tadbirlarini o'tkazishning tartibi, amaliyotda uchrayotgan Real muammolar hamda ularning echimlari haqida fikr-mulohazalar bildirilgan.

Speaking is an essential tool for communicating. In the classroom, improving the speaking abilities of students has always been a concern. In the fast developing 21st century various innovative technologies are being introduced to teach speaking skill in the classrooms. Technology is the vehicle to get access with this modernized world. More than the process of communication, trade and transactions,  today technology is widely used in educational sectors.

В современном поликультурном обществе, где взаимодействие между различными культурами становится все более интенсивным, читательская грамотность приобретает ключевое значение. Этот статья обсуждает важность формирования навыков чтения и понимания информации в многонациональной и многокультурной среде.

Статья оценивает значимость адаптации учебного материала в контексте преподавания русского языка как иностранного. Авторы исследуют процесс адаптации с учетом различных аспектов, включая уровень языковой подготовки студентов, культурные особенности, их потребности и предпочтения.

Youth issues are closely related to education, morals, culture, health care, social relations, politics, law, religion, organization of free time, family, work, sports. Therefore, in scientific literature, these problems related to young people are studied both in the system of society and as a specific social group in a differential way. That is why there are cases of aggression, indifference, extremist moods and confusion among young people.

En el artículo, el fenómeno de la interferencia y su interferencia que ocurre en el proceso de aprendizaje de una lengua extranjera, errores, sus causas, opiniones sobre interferencias, así como tipos de interferencias, interferencias fijado.

Ushbu maqolada, ayniqsa, boshlang'ich dasturchilar uchun Microsoft SQL Server-da ma'lumotlar bazasini qanday yaratish haqida, shuningdek ma'lumotlar bazasini yaratishdan oldin nimani bilishingiz kerakligi haqida so’z boradi.

This paper aims to investigate the use of digital technologies in foreign language teaching. The importance and role of technologies is analysed in the educational process with a focus on their pros and cons, but also on the ways they are implemented in a foreign language classroom. The significant role of visualisation is also stressed, as it points at individual personality variables that need to be considered in order to prevent the emerging feelings of exhaustion and fatigue in the foreign language classroom. The particular research interest is placed around presentations as one of the crucial visual devices in the foreign language learning process. Videoconferencing is also investigated as a popular alternative in respect of their peculiarities and benefits.

Fizika va kimyoda holat tenglamasi bosim , hajm , harorat yoki ichki energiya kabi ma'lum bir jismoniy sharoitlar to'plami ostida moddaning holatini tavsiflovchi holat o'zgaruvchilari bilan bog'liq bo'lgan termodinamik tenglamadir. Tеrmоdinаmik sistеmаlаrning mаkrоskоpik pаrаmеtrlаri оrаsidа bоg’lаnishlаr mаvjud, bu bоg’lаnishlаr xоlаt tеnglаmаlаri dеb аtаlаdi. Ushbu tеnglаmаlаrning mаvjudligi sistеmаning mоddiy birligidаn kеlib chiqаdi. Hоlаt tеnglаmаsi sistеmа hаqidа mukаmmаl mа’lumоtlаrni mujаssаmlаshtirgаn bo’lishini quyidаgilаrdаn ko’rish mumkin. Mаsаlаn gаzlаrning bоsimi ulаrning hаjmigа vа tеmpеrаturаsigа bоg’liqdir, ulаr uchun hоlаt tеnglаmаsi umumiy hоldа quyidаgichа bo’lsin:

Ushbu maqola axborot texnologiyalari sohasida aks loyihalarni muvaffaqiyatli amalga oshirish uchun zarur bo’lgan bosqichlarni batafsil o’rganadi. Maqolada aks loyihaning har bir bosqichi, ya’ni loyihaning boshlanishi, tahlil va dizayn, rivojlanish, testlash, ishga tushirish hamda texnik qo’llab-quvvatlash va yangilash bosqichlari ko’rib chiqiladi. Har bir bosqichning asosiy vazifalari, amalga oshirilishi kerak bo’lgan ishlar va erishiladigan natijalar tasvirlangan. Ushbu maqola aks loyihalarni rejalashtirish va amalga oshirish jarayonida duch kelinadigan muammolarni hal qilishda foydali qo’llanma bo’lib xizmat qiladi.

Ushbu maqolada buyuk faylasuf va tabib Abu Ali ibn Sinoning falsafiy qarashlari batafsil yoritib berilgan. Tadqiqot jarayonida adabiyotlar tahlili va qiyosiy metodlar yordamida Ibn Sinoning metafizika, bilish nazariyasi, axloq va boshqa sohalardagi qarashlari  o‘rganildi. Olingan natijalar shuni  ko‘rsatdiki, Ibn Sino  o‘zining sermazmun ilmiy merosi bilan  O‘rta Osiyoning yirik faylasuflari qatorida turadi va uning asarlari nafaqat  o‘z davri uchun, balki keyingi davrlar uchun ham katta ahamiyatga ega. Maqolada Ibn Sinoning qarashlari zamonaviy falsafiy muammolar nuqtai nazaridan tahlil qilinadi va ularning hozirgi kun uchun dolzarbligi asoslandi.

The following article discusses the ways and problems of expressing moods of the verb, their categories analyzing them between English and Uzbek language. In articular, the article identifies different approaches to the semantic classification of sentences of the moods in both languages.

Maqolada xalq og‘zaki ijodi o‘quv faoliyatining ajralmas qismi ekanligi, o‘quvchilarga yangi materialni puxta o‘zlashtirishda integratsion yondashuvlarga asoslanish imkoniyatlari, folklor o‘quvchilarning tashabbuskorligi va bilish faoliyatini oshirishga xizmat qiluvchi vosita ekanligi, darsning u yoki bu bosqichida qo‘shiq, rivoyat, maqol, topishmoqlardan foydalanish o‘quvchilarning dunyoqarashini kengaytirishi, ularda vatanparvarlik, qadriyatlarga hurmat tuyg‘usini tarkib toptirishi, tarix, adabiyot faniga qiziqish uyg‘otishi haqida nazariy ma’lumotlar bayon etilgan.

The article provides information on the importance of our national classical music in the education of the young generation, the problems of their attitude to classical music in the current era, and the implementation of the process of forming the interest of teenagers in classical music based on the gender approach in the general education school.

Ushbu maqolada so‘z ma’nolarini o‘rganish orqali o‘quvchilarning ma’naviyatida ona tilimizning boy imkonyatlaridan foydalanib, ularni teran axloqli va tilimizdagi so‘zlardan o‘rinli va to‘g‘ri foydalanish masalalarining ahamiyati haqida fikr yuritiladi.

Mazkur maqolada oilaviy munosabatlarning barqarorligi yoshlarning oilaviy hayotga tayyorligiga bog‘liq bo‘lib, yoshlarni oilaviy hayotga tayyorlashda ota-ona ko‘proq e’tibor berishi kerak bo‘lgan jihatlar haqida so‘z yuritilgan.

Инсоният ҳаёти уни ўраб турган атроф табиий муҳит билан узвий алоқада бўлиб, улар ҳаётининг барқарорлиги ва соғлом кечиши кўп жиҳатдан атроф табиий муҳитнинг, унинг асосий омиллари бўлган ер, ер ости бойликлари, сув, ўсимлик ва ҳайвонот дунёсининг маълум мутаносибликда сақланишига боғлиқдир. Атроф муҳитни муҳофаза қилиш инсоният учун жуда катта ҳаётий аҳамиятга эга. Кишилар табиат ва унинг бойликларидан нооқилона фойдаланиб, унинг асрлар давомида ташкил топган табиий манзарасини ўзгартирмоқда, унга салбий таъсир кўрсатмоқда. Бунинг оқибатида экологик мувозанат бузилиб, биологик ресурслар камайиб кетмоқда.

The article explores the concept of national cinema, its content and issues related to changes in the field.

This article provides detailed information about the appearance of the cello instrument, its formation, performance of the instrument, compositional works written for the cello voice, and the importance of the cello instrument in musical culture. Also, the introduction of cello performance into the music culture of Uzbekistan was explained.

Fasilitator interaktiv o‘yin jarayonini nazorat qiladi, uning tartib-qoidalari buzilmasligini ta’minlaydi. Bu esa qolgan ishtirokchilarning o‘yin va mashg‘ulotlar maqsadiga, interaktiv o‘zaro aloqa ma’zmuniga diqqat qaratishini ta’minlaydi.

In the vast landscape of language and communication, grammatical competency stands as a crucial pillar supporting clarity, coherence, and credibility. This fundamental skill encompasses a deep understanding of grammar rules and their correct application, facilitating the effective conveyance of ideas and emotions. As our world becomes increasingly interconnected, the importance of grammatical competency in both personal and professional realms cannot be overstated.

Ушбу мақолада замонавий автомашиналарга ўрнатилган қора қутиларни ҳозирги кундаги аҳамияти тесла автомашинаси мисолида   ва у билан боғлиқ бошқа фикр ҳамда мулоҳазалар акс эттирилган, адабиётлар ўрганилиб, умумий хулоса қилинган.

ushbu tezisda voyaga yetmaganlar tomonidan sodir etiladigan jinoyatlarni tergov qilish vaziyatlari tavsifi, ularning o‘ziga xos jihatlari, mutaxassislarning nazariy yondashuvlari,  ushbu jarayonda tergovchiga qo‘yilgan talablar va uning kompetentligi, mazkur jarayonlarni amalga oshirish tartibi, mavzugo oid huquqiy norma va qonunlar mazmuni,  voyaga yetmaganlar o‘rtasida jinoyatchilikning oldini olish va profilaktika qilish orqali jinoyatlar sonini keskin kamaytirishga oid muammolar, ularni yechish yo‘llariga oid tavsiyalar haqida ma’lumotlar berilgan.

Внимание современных ученых к функционированию феноменов «словесной живописи» в литературном произведении побуждает к более внимательному рассмотрению повестей и романов И.С. Тургенева с приоритетным вниманием к тому, как создаются им женские портреты. На роль портрета вообще и женского портрета, в частности, в прозаическом произведении, исследователи обращают внимание в связи с решением целого комплекса литературоведческих, филологических задач. Настоящее исследование, посвященное портрету в прозе И.С. Тургенева, нуждается как в обзоре уже существующей литературы по названным теоретико-литературному и историко-литературному вопросам, так и в определении ряда дефиниций, необходимых для анализа произведений под избранным углом зрения.

Ushbu maqolada  turli tizimdagi tillarda, xususan, o‘zbek va rus tillarida  oyna bilan bog‘liq oilaviy marosimlar   va ularda qo‘llaniladigan leksemalarning o‘ziga xosligi  haqida so‘z boradi. Shuningdek, oyna kishilik jamiyatida o‘ziga xos ahamiyat kasb etib, asrlar davomida turli rasm-rusumlar orqali xalq mafkurasida mustahkam o‘rin egallagani, nikoh kechasi kelin-kuyov yuziga oyna tutilishi, chaqaloq tug‘lganda uning beshigiga tumor bilan birga oyna qo‘yilishi, kishi vafot etgan xonadonda marhumning ruhi oynaga joylashib qolmasligi, xonadon ahlini bezovta qilmasligi uchun oyna yuzi  mato bilan yopib qo‘yilishi haqida ham fikr yuritiladi.

This thesis reflects on the principles of using innovative pedagogical technology and information technology in music education.

Kredit va boshqa qarzlar bilan bogʼliq operatsiyalar auditini takomillashtirish bo’yicha ilmiy maqolada auditorlik tekshiruvini jarayonida rejalashtirishni samaradorligini oshirish uchun qo’shimcha auditorlik amallarini rejaga kiritish (kredit va boshqa qarzlar bo’yicha tuzilgan shartnomalarni hamda boshqa hujjatlarni o’rganish); kreditor tashkilotlari tomonidan beriladigan pul mablag’larni ularning ruxsatisiz pul o’tkazmalarini amalga oshirimaslik; kredit va qarzlarni maqsadli ishlatilishini kuzatib borish va natijalarini rasmiylashtirish; ichki nazorat tizimi bo’yicha yo’riqnomalarini takomillashtirish orqali kredit va qarzlar bo’yicha risklarni kamaytirish (ichki auditor tekshiriruvdan o’tkazish) keltirilgan.

Данная статья направлена на изучение проблем чтения и повышения культуры чтения студентов-бакалавров в современных высших учебных заведениях и разработку наиболее эффективных методов и приемов повышения культура чтения студентов при изучении гуманитарных дисциплин. В статье определены наиболее эффективные методические приемы повышения культуры чтения студентов бакалавриата, будущих специалистов в процессе их обучения в вузе.  

This work talks about the possibilities of improving the effectiveness of teaching computer science classes using the H5P plug-in. Interactivity and the use of technologies are of great importance in the modern educational process. The H5P plugin provides great opportunities in this regard. H5P (HTML5 Package) is an open source interactive content creation tool that can be integrated into various educational platforms. With H5P, teachers can easily create a variety of interactive elements, quizzes, presentations, and other learning materials.

In this work It is said that Virtual Reality (VR) and Augmented Reality (AR) technologies have the ability to make new changes in the modern education system and that these technologies help make the educational process more interactive, interesting and effective. Before analyzing how VR and AR technologies are important in the education system, let's briefly touch on the nature of these technologies.

Ushbu tezisda ingliz va o’zbek tillaridagi sohaga oid so’zlarning tarjima jarayonodagi ekvivalentligi haqida gap boradi. Tilshunoslik sohasi ko'lamida turli tadqiqot ishlarini tahlil qilar ekanmiz, tadqiqotlar bizni tilning tarixi, madaniyati, badiiy yodgorliklari kabi o'ziga xos ilmiy - nazariy xususiyatlarga boy umuminsoniy qadriyatlar bilan yo'g'rilgan sohalarga yetaklaydi. Aynan shunday lisoniy hodisalardan yana biri tarjimashunoslikdir. Ushbu jarayon bir qarashda yengil tuyulsada, uning amaliy va nazariy tadqiqi tilshunoslik sohasida eng mashaqqatli yo'nalishlardan biri sanaladi. Chunki muayyan til asliyatiga dahldor ma'lumotni zamon bilan hamnafas ravishda, ya'ni yangi davr talabi asosida taqdim etishda tarjimaning o'rni beqiyosdir. Mazkur yoʻnalishning ilmiy, nazariy, badiiy sir-sinoatlarini har tomonlama qunt bilan egallash, o'zga tilga xos noma'lum manbani asliymonand taqdim etish hamda ushbu nozik jarayonda leksik birliklarning qo'llanishiga ko'ra ularda aks etgan turli ma'no qirralarini tarjimada aks etishi ushbu sohani naqadar mashaqqatli, mas'uliyatli va o'ziga xos ijodiy jarayon ekanligidan dalolat beradi.

Hozirgi raqobat kurashida yengib chiqish uchun avvalo korxona o’z rivojlanish yo’lini tanlashi va shunga mos marketing strategiyasini ishlab chiqishi zaruriy holga aylanmoqda. Korxona o’zining strategiyasi orqali bozorda o’z o’rnini mustahkamlashi, iste’molchilarga tez va aniq yo’nalishlar orqali ta’sir etadi.

Iste'molchilar uchun mahsulotlar ishlab chiqaradigan ko'plab korxonalar kerakli miqdordagi mahsulotni yanada samarali ishlab chiqarishga yordam beradigan ishlab chiqarish strategiyasidan foydalanadilar. Bu samaradorlikni oshirishga yordam beradi va mahsulot ishlab chiqarish uchun zarur materiallar, xodimlar va jihozlar mavjudligini ta'minlaydi.

Mazkur tezisda huquqni qo‘llash tushunchasi, huquq normalari qo‘llaniluvchi yuridik hujjatlar, ularning turlari va o‘ziga xos xususiyatlari haqida fikr yuritilgan. Shuningdek, tadqiqot ishida huquqni qo‘llash jarayonining davlat va xo‘jalik boshqaruvi organlari, sud-huquq tizimi hujjatlaridagi ahamiyati o‘rganilgan.