Jild 19 № 3 (2025)
Maqolalar
TASK-BASED AND GAME-BASED LEARNING STRATEGIES FOR LANGUAGE DEVELOPMENT TO DYSLAXIC STUDENTS
This study examines the role of digital game-based learning (DGBL) in supporting the educational development of children with dyslexia. It highlights the positive effects of games designed with clear objectives, interactive environments, and accessible features on children’s motivation, attention, and reading skills. The findings emphasize the importance of teachers’ competence in integrating such tools and suggest that digital games, when thoughtfully designed, can enhance literacy development in children with specific learning disabilities.
TA’LIM-TARBIYA JARAYONIDA O’QUVCHILARDA EKOLOGIK TAFAKKURNI SHAKLLANTIRISH
Ta’lim-tarbiya jarayonida o’quvchilarda ekologik tafakkurni shakllantirish bugungi kunda hayotiy zaruratga aylangan. Ekologik tafakkur nafaqat tabiatni tushunish, balki uni asrab-avaylashga bo’lgan mas’uliyatni ham o’z ichiga oladi. O’quvchilarda ekologik ongni rivojlantirish, ularni ekologik muammolarni hal qilishda faol ishtirok etishga undash, tabiiy resurslarni samarali ishlatish va atrof-muhitni himoya qilishni o’rgatish orqali barqaror rivojlanish maqsadlariga erishish mumkin. Bu jarayon nafaqat ilmiy bilish, balki axloqiy va ijtimoiy jihatlarni ham qamrab oladi, natijada yangi avlodda ekologik mas’uliyatli qarashlar va munosabatlar shakllanadi.
SOLIQ SIYOSATINING KELAJAGI: BILVOSITA SOLIQLARNING ROLI VA TAʼSIRI
tezesda iqtisodiy oʻsish, ijtimoiy adolat va ekologik barqarorlikni taʼminlash nuqtai nazaridan bilvosita soliqlarning oʻrnini oʻrganadi. Xususan, 2025-yilda bilvosita soliqlarni boshqarish va optimallashtirishning yangi strategiyalari, ular orqali davlatlar iqtisodiy rivojlanishni ragʻbatlantirish va ijtimoiy tenglikni taʼminlashga qaratilgan choralar haqida soʻz yuritiladi. Tezesdada, shuningdek, bu soliqlarning ekologik barqarorlikka taʼsiri, iqlim oʻzgarishi va atrof-muhitni muhofaza qilishni hisobga olgan holda tuzilgan soliq strategiyalarining ahamiyati tahlil qilinadi.
DIOD VA LED CHIROQLAR
Diod va LED chiroqlar texnologiyasi zamonaviy yoritish tizimlarining asosiy qismi bo‘lib, ular energiya tejash, uzun xizmat muddati va ekologik tozaligi bilan ajralib turadi. Diod chiroqlar (LED) elektr energiyasini yoritishga samarali aylantirish uchun ishlatiladi. Ushbu maqolada LED chiroqlarning ishlash prinsiplari, turlari, afzalliklari va qo‘llanilish sohalari tahlil qilinadi. Shuningdek, LED va diod chiroqlarning arzon narxi va ularning ekologik foydalari ko‘rib chiqiladi. Bu maqola, shuningdek, LED chiroqlarning kelajakdagi rivojlanish tendentsiyalarini va ularning kengroq qo‘llanilishini o‘rganadi.
PSEUDOMONAS PUTIDA BAKTERIYASI VA UNING EKOLOGIK AHAMIYATI
Mikrobiologiyaning asosiy muammosi mikroblarning yashash muhitining o'ziga xosligining genetik va ekofiziologik asoslarini aniqlashdir. Pseudomonas putida - hamma joyda tarqalgan metabolik ko'p qirrali tuproq bakteriyasining paradigmasi. Pseudomonas putida – gram-manfiy, aerob, harakatchan va novshakl (rod) bakteriyalar turiga mansub bo‘lib, asosan tuproq va suv muhitida uchraydi. Ushbu bakteriya tabiiy sharoitlarda organik moddalarni parchalash qobiliyatiga ega bo‘lib, atrof-muhitni tozalash va sanoatda turli jarayonlar uchun katta ahamiyatga ega. Ushbu tizesda bu bakteryaning atrof muhitini tozalashdagi ahamyati ko’tarib chiqiladi. Pseudomonas putida tabiiy biodegradatsiya jarayonlarida ishtirok etadigan muhim bakteriya bo‘lib, atrof-muhitni tozalashda, qishloq xo‘jaligida va sanoatda katta ahamiyatga ega. U neft mahsulotlari, pestitsidlar va toksik moddalarni parchalay oladi, shuningdek, og‘ir metallarni o‘zlashtirib, bioremedatsiya jarayonlarida muhim rol o‘ynaydi. Genetik modifikatsiya qilingan shtammlari esa ekologik muammolarni hal qilishda yanada samarali natijalar berishi mumkin.
TUPROQ UNUMDORLIGINI OSHIRISHDA AZOTOBACTER VINELANDII BAKTERIYASIDAN FOYDALANISH
Azotobacter vinelandii bakteriyasidan tuproq unumdorligini oshirishda foydalanish barqaror qishloq xo‘jaligida samarali va ekologik jihatdan xavfsiz yondashuv hisoblanadi. Azotobacter vinelandii erkin yashovchi azot fiksatsiya qiluvchi bakteriya bo‘lib, atmosferadagi azotni o‘simliklar uchun qulay shaklga aylantiradi. Bundan tashqari, u o‘simlik o‘sishini rag‘batlantiruvchi fitogormonlar ishlab chiqarib, ildiz tizimini rivojlantirishga yordam beradi. Ushbu bakteriya organik moddalarni parchalanish jarayoniga hissa qo‘shadi va tuproq tuzilishini yaxshilaydi, bu esa suvni ushlab qolish va shamollash jarayonini yaxshilaydi. Azotobacter vinelandii dan bioo‘g‘it sifatida foydalanish kimyoviy o‘g‘itlarga bo‘lgan ehtiyojni kamaytirib, ekologik toza dehqonchilikni rivojlantirish, tuproq salomatligini saqlash va hosildorlikni oshirishga yordam beradi. Ushbu tezisda Azotobacter vinelandii bakteryasi tahlil qilingan.
ANTIBIOTIKLARGA CHIDAMLI BAKTERIYALAR TASNIFI
Ushbu tezisda antibiotiklarga chidamli bakteriyalarning shakllanishi, tarqalishi va ularning sog‘liqni saqlash tizimi uchun xavfli oqibatlari tahlil qilingan. Tadqiqot davomida antibiotiklardan ortiqcha va noto‘g‘ri foydalanish, infeksiya nazorati sustligi va bakteriyalarning genetik moslashuvchanligi kabi omillarning chidamli shtammlar paydo bo‘lishiga ta’siri o‘rganilgan. Shuningdek, MRSA, VRE va ko‘p dorilarga chidamli gram-manfiy bakteriyalarning tarqalish xususiyatlari va ularni nazorat qilish bo‘yicha ilmiy yondashuvlar asoslab berilgan. Antibiotiklarga chidamlilikka qarshi samarali kurashish uchun mavjud dorilardan oqilona foydalanish, infeksiya nazoratini takomillashtirish va yangi antibiotiklarni yaratish zarurligi ilmiy asosda yoritilgan.
MIKROORGANIZMLARNING HUJAYRA SHAKLLARI
Ushbu tezisda bakteriyalar va zamburug‘larning hujayra shakllari, ularning tuzilishi va biologik xususiyatlari tahlil qilinadi. Bakteriyalar prokariot organizmlar bo‘lib, ular kokklar, batsillalar, spirillar, vibrionlar va filamentli shakllarda uchraydi. Zamburug‘lar esa eukariot organizmlar bo‘lib, achitqilar, mitseliyali zamburug‘lar va dimorfik shakllarga ega. Shuningdek, maqolada ushbu mikroorganizmlarning ekologik ahamiyati, sanoat, tibbiyot va biotexnologiyadagi roli o’rganilgan.
BACILLUS THURINGEIENSIS BAKTERIYASINING QISHLOQ XO’JALIGIDAGI NAZARIY VA AMALIY AHAMIYATI
Ushbu tezisda Bacillus thuringiensis (Bt) bakteriyasining insektidsit xususiyatlari va qishloq xo’jaligidagi ahamiyatlari ko’rilib chiqiladi.Ya’ni Bacillus thuringiensis (Bt) ning Kattta mum kuya (GWM) Galleria mellonella (Lepidoptera: Pyralidae) asalari uyalariga jiddiy zarar yetkazadigan asosiy zararkunandaga qarshi kurashishda ishlatilishi yoritilgan.
PSEUDOMONAS PUTIDA YORDAMIDA SANOATDA CHIQADIGAN OQOVA SUVLARNI TOZALASH
Ushbu tezisda sanoat korxonalaridan chiqadigan oqova suvlar ekologiya va inson salomatligiga jiddiy tahdid soluvchi fenol kabi toksik moddalarni o‘z ichiga olishi ta’kidlanadi. Ushbu tadqiqotda sanoat chiqindi suvlaridagi fenolni biologik tozalash usuli sifatida Pseudomonas putida bakteriyasidan qanday foydalanish mumkunligi misollar yordamida tushuntirilgan. Shuningdek, bu jarayon davomida bakteriyalarning immobilizatsiya texnologiyasi hamda fluidized-bed bioreaktor qo‘llanilishi tushuntirilgan. Ushbu tadqiqot natijalari bu biologik usulning nafaqat ekologik muhitni yaxshilashga, balki suv resurslarining ifloslanishiga qarshi kurashda ham muhim ahamiyatga ega ekanligini tushuntirilgan. Bundan tashqari tadqiqotda mazkur usulning iqtisodiy jihatdan samaradorligi va sanoat miqyosida qo‘llash imkoniyatlari ham muhokama qilinadi. Natijalar shuni ko‘rsatdiki, ushbu usul sanoat chiqindilarini samarali qayta ishlashga yordam berib, suv resurslarining barqarorligini ta’minlash imkonini beradi. Shu sababli, Pseudomonas putida bakteriyasidan foydalanish ushbu ekologik xavfsizlikni ta’minlashda istiqbolli yondashuvlardan biri bo‘lib, sanoatda oqova suvlarini tozalashda samarali usuli sifatida e’tiborga loyiqdir.
KESARCHA KESISH OPERATSIYASIDAN KEYIN YO'LDOSH O'SIB KIRISHI XAVF OMILLARI
Kesarcha kesish operatsiyasidan keyin yo'ldosh o'sib kirishi – bu homiladorlik davrida yo'ldoshning bachadon devoriga yoki kesarcha kesish joyiga singib ketishi holati bo‘lib, u jiddiy tibbiy muammolarni keltirib chiqaradi. Ushbu holat homiladorlik va tug‘ilish jarayonida xavf omillaridan biri sifatida qaraladi va ona hamda homila uchun salbiy oqibatlarga olib kelishi mumkin. Yo'ldosh o'sib kirishi xavfi ko‘plab omillarga bog‘liq bo‘lib, ularni chuqur tahlil qilish va oldini olish choralarini ko‘rish muhimdir. Ushbu tezisda kesarcha kesish operatsiyasidan keyin yo'ldosh o'sib kirishi xavf omillari haqida ma'lumotlar berilgan.
BACHADON CHANDIG'I SOHASIGA YO'LDOSH O'SIB KIRISHINI TASHXISLASH VA DAVOLASHNING ZAMONAVIY JIHATLARI
Bachadon yo'ldoshining o'sib kirishi – homiladorlik davrida uchraydigan murakkab va xavfli patologik holat bo‘lib, u ona va homilaning sog‘lig‘iga jiddiy tahdid soladi. Ushbu kasallikning o‘ziga xosligi shundaki, yo'ldosh to‘qimalari bachadon devorining chuqur qatlamlariga kirib boradi, bu esa ko‘plab asoratlarning yuzaga kelishiga olib keladi. Zamonaviy ginekologiya va perinatologiya sohalarida yo'ldosh o'sishini erta aniqlash va samarali davolash usullarini ishlab chiqish ustida katta ishlar olib borilmoqda. Ushbu tezisda yo'ldosh o'sib kirishining sabablari, diagnostikasi, davolash usullari va profilaktikasi haqida ma'lumotlar berilgan.
AVTOMOBILNING ICHKI YONUV DVIGATELI GAZ APPARATURASI ISHCHI JARAOYONLARI VA KONSTRUKSIYASINI TAHLILI
Hozirgi ekologik talablar va yoqilg‘i narxlarining oshib borayotgani fonida avtomobillarda alternativ yoqilg‘ilar, xususan gaz (metan, propan-butan)dan foydalanish tobora ommalashmoqda. Ichki yonuv dvigatellariga gaz apparaturasini o‘rnatish yoqilg‘i samaradorligini oshirish va chiqindilarni kamaytirish imkonini beradi.
EFFECTIVE STRATEGIES FOR IMPLEMENTING INTERACTIVE PLATFORMS IN ENGLISH LANGUAGE TEACHING
In today’s rapidly developing world, technology plays a crucial role in education. Integrating interactive platforms into the process of teaching English has become increasingly important. This article was analyzed the role of interactive learning in English language teaching (ELT), emphasizing its benefits for students’ engagement and language development. It mainly highlights key strategies for using digital platforms such as Wordwall to improve classroom interaction, motivation, and assessment.
THEORETICAL APPROACHES TO INTEGRATING FAIRY TALE THERAPY INTO LANGUAGE TEACHING
This article is discussing about the theoretical approaches to integrating fairy tale therapy into language teaching. Fairy tales play an important role in the transmission of our cultural heritage. It is known that fairy tales are a valuable tool that carries our cultural richness to the present by building a bridge between the past and the future. Preserving and transmitting fairy tales that affect people of all ages in ways that are compatible with the needs of the age will strengthen our cultural ties.
DESIGN AND IMPLEMENTATION OF AN EXPERIMENTAL STUDY ON FAIRY TALE THERAPY
This article is discussing about the design and implementation of an experimental study on fairy tale therapy. Methods and techniques of fairytale therapy fairytale therapy includes a variety of methods and techniques used to achieve therapeutic goals. Here are some key approaches. Telling and discussing fairytales. This is the primary technique where the therapist tells or reads a fairytale and then discusses it with the client. The discussion may involve the emotions evoked by the story, its symbols and characters, and how the client’s own life situations relate to the fairytale’s plot.
THE ROLE OF ASSISTIVE TECHNOLOGY AND INTERACTIVE PLATFORMS IN SUPPORTING DYSLEXIC LEARNERS
This paper discusses the role of assistive technology in supporting students with reading disabilities. It highlights various tools, from simple low-tech devices to advanced computer applications like text-to-speech and speech-to-text software. The study emphasizes how assistive technology can enhance students’ learning experiences by helping them overcome difficulties and develop essential skills. Additionally, the paper explores the importance of effectively integrating technology into the classroom to avoid distractions and maximize learning outcomes.
РОЛЬ САМООЦЕНКИ В ИЗУЧЕНИИ ЯЗЫКОВ: ОБЗОР ЭМПИРИЧЕСКИХ ИССЛЕДОВАНИ
Самооценка все чаще признается ценным инструментом в изучении и оценке иностранных языков. В данной статье рассматриваются ключевые исследования, посвященные эффективности, надежности и восприятию студентами самооценки в процессе изучения иностранных языков. Анализ выявляет корреляцию между самооценкой и стандартизированными тестами, влияние конкретных критериев самооценки, а также роль аффективных факторов. Результаты исследования свидетельствуют о том, что при правильной реализации с четкими критериями и структурированной практикой самооценка может быть надежным вспомогательным методом оценки.
INTERNET TOOLS AS A SOURSE OF AUTHENTIC MATERIALS FOR ENHANCING RECEPTIVE SKILLS
The internet is an invaluable resource for language learners, providing access to a vast array of authentic materials that can significantly enhance receptive skills. Whether through listening to podcasts, watching videos on YouTube, reading news articles, or interacting with native speakers on social media, the internet offers learners countless opportunities to engage with real-world language in diverse contexts. By making the most of these tools, learners can develop a deeper understanding of the language, improve their comprehension, and become more confident in their ability to engage with native speakers.
IMPLEMENTATION OF GAMIFIED ACTIVITIES: QUIZ-BASED, COMPETITIVE, AND COLLABORATIVE STRATEGIES IN THE LANGUAGE CLASSROOM
This article how gamification enhances language education by integrating game-design elements to boost engagement and motivation. This article examines quiz-based, competitive, and collaborative gamified strategies in the language classroom. Quiz-based activities reinforce skills through immediate feedback, while competitive tasks like debates foster motivation but require inclusivity. Collaborative activities, such as group quests, promote social learning, necessitating equitable participation. Practical considerations include aligning tasks with learning objectives, ensuring technological access, and designing inclusively. Challenges involve balancing extrinsic rewards and managing scalability. Future research should explore long-term impacts and personalized gamification. Thoughtfully implemented, gamified strategies significantly enrich language learning.
ONA TILI TA’LIMIDA YANGI PAYDO BO’LGAN SO’ZLARNI O’QITISH USULLARI
Mazkur maqolada ona tili ta’limida yangi paydo bo‘layotgan so‘zlardan qayerda, qay paytda va qanday qilib o‘qitishning o‘ziga xos jihatlari haqida batafsil ma’lumot beriladi. Shunungdek, maqolada yana yangi paydo bo‘lgan so‘zlarning kelib chiqishi va ularning ta’lim jarayoniga moslashuvchanligi tahlil qilingan.
ONA TILI DARSLARIDA GRAMMATIK TOPSHIRIQLARNING O’RNI
Ushbu maqolada ona tili darslarida grammatik topshiriqlardan foydalanishning o‘ziga xos jihatlari haqida batafsil ma’lumot beriladi. O‘quvchilarning nutqiy savodxonligini oshirish masalasi dolzarb masala hisoblanadi, ayniqsa, unda grammatik bilimlarni o‘qitish muammosi dolzarb sanaladi. O‘quvchilarning yozma va og‘zaki nutqiga grammatik bilimlarni singdirishning turli xil metodlardan foydalanish maqolada batafsil bayon etilgan.
CHIZMACHILIK FANI NIMA? FANNI O'QITISHNING METODIK KO'RSATMALARI
Ushbu maqolada chizmachilik fani va uni o'qitish metodikasining hozirgi kundagi ahamiyati, talabalarda ushbu fanni o'zlashtirishga ko'maklashuvchi turli pedagogik yondashuvlar, olimlarning fanni o'qitish usullari haqidagi bir nechta pedagogik tasniflari keltirilgan.
‘‘ALISHER NAVOIY “MAHBUB UL-QULUB” ASARIDAGI INSON KAMOLOTIGA QARATILGAN MAVZULARNING YORITILISHI’’
Alisher Navoiyning “Mahbub ul-qulub” asari, tasavvufiy adabiyotning o‘ziga xos namunasidir. Asar, Navoiyning insoniy his-tuyg‘ular, ma’naviyat va axloqiy tamoyillarni yuksaltirishga bo‘lgan intilishlarini aks ettiradi.
AKMALUDDIN MUHAMMAD BOBARTIY HAYOTI VA FAOLIYATI
Ushbu maqola islom ilmlarining bir necha sohalarida beqiyos hissa qo‘shgan olim Akmaluddin Muhammad Bobartiyning hayoti va faoligati haqidagi ma’lumotlar joy olgan bo‘lib, uning ustozlari, shogirdlari hamda ilm yo‘lida kechgan safarlari batafsil bayon etib o‘tilgan.
О СПЕЦИФИКЕ ПРЕПОДАВАНИЯ ПРОФИЛЬНЫХ ДИСЦИПЛИН ФИЛОЛОГИЧЕСКИХ НАПРАВЛЕНИЙ ОБРАЗОВАНИЯ
Статья посвящена анализу особенностей преподавания профильных дисциплин в системе филологического образования. Рассматриваются цели, задачи, методические подходы и трудности, с которыми сталкиваются преподаватели при обучении будущих филологов. Особое внимание уделено интеграции теоретических знаний и практических навыков, а также необходимости формирования межкультурной и коммуникативной компетенции студентов.
BOLALAR VA O’SMIRLAR SOG’LOM TURMUSH TARZINING SHAKLLANISHIDA GIGIYENIK BILIMLARNING PROFILAKTIKANING ILMIY ASOSLARI
Mazkur maqolada bolalar va o‘smirlar sog‘lig‘ini muhofaza qilishda gigiyenik bilimlarning ahamiyati, sog‘lom turmush tarzining shakllanishidagi roli hamda profilaktikaning ilmiy asoslari tahlil qilingan. Gigiyena talablariga amal qilish odatlari yoshligidanoq shakllantirilsa, turli kasalliklarning oldi olinishi, organizmning barqaror rivojlanishi va psixofiziologik holatning normallashuvi ta’minlanadi.
OZIQ - OVQATDAN ZAXARLANISHDA BOTULIZM KASALLIGINI TUTGAN O'RNI
Botulizm kasalligini qo‘zg‘atuvchisi harakatchan, anaerob, spora hosil qiladigan va tashqi muhitga chidamli Clostridium botulinum bakteriyalari hisoblanadi. Bu kasalikni qo‘zg‘atuvchi bakteriyalarni 7 ta serologik turlari mavjud bo‘lib, ular konservalangan oziq-ovqat mahsulotlarida, juda uzoq vaqt davomida issiq yoki muzlatgichsiz qoldirilgan oziq-ovqatlar mahsulotlarini iste’mol qilish orqali va gigiyena qoidalariga rioya qilmaslik natijasida, insonda nafas olishda qiyinchiliklar, hira ko‘rish, qo‘llar va oyoqlarda falajlanishiga hamda o‘tkir yuqumli kasalliklarga olib keladi.
GAZ KONDENSATI VA UNING KUB QOLDIG’IDAN ORGANIK ERITUVCHILAR OLISH
ZILOLA XO’JANIYOZOVANING SHE’RIYATIDA METAFORA VA KREATIVLIKNING ROLI
Maqolada Zilola Xo‘janiyozovaning zamonaviy o‘zbek she’riyatidagi metafora va kreativlikning o‘rni tahlil qilinadi. Shoiraning poetik uslubi, badiiy tasvirlari, ruhiy dinamika va metaforik tasvirlarning ahamiyati o‘rganiladi. Xo‘janiyozovaning she’rlaridagi metaforalar faqat tasvir emas, balki ularni kognitiv, emotsional va estetik nuqtai nazardan tahlil qilish, shuningdek, shoirning milliylik, ayollik va zamonaviylikni birlashtirgan kreativ poetik uslubi haqida so‘z boradi. Shu bilan birga, maqola Zilola Xo‘janiyozovaning she’riyatidagi metaforik tasvirlarni yangi ma’no va g‘oyalar orqali qanday ifodalashini ko‘rsatib beradi. Metafora orqali o‘quvchiga yangi dunyoqarash, ruhiy holatlar va zamonaviy o‘zlikni qanday his qilishni tavsiflashga qaratilgan.
BADIIY TARJIMA KONSEPSIYASI VA UNING O’ZIGA XOS XUSUSIYATLARI
Ushbu maqola publitsistik va badiiy matnlarni tarjima qilishning o‘ziga xos murakkab jihatlarini tahlil qiladi. Publitsistik matnlarning qat’iy yozilish qolipiga ega emasligi va unda turli uslub elementlarining qo‘llanilishi tarjima jarayonida moslashuvchanlikni talab etadi. Badiiy matnlar esa, aksincha, to‘liq stilistik vositalar va ko‘chma ma’noli birliklar asosida qurilganligi sababli, ularni tarjima qilish alohida mahorat, vaqt va mehnatni talab etadi. Maqolada badiiy tarjima ko‘pincha tarjimashunoslikning eng murakkab sohasi sifatida e’tirof etilishining sabablari ko‘rib chiqiladi.
MAKTABGACHA TA'LIM TIZIMIDA INGLIZ TILINI O’QITISH METODIKASI
Mazkur maqola O’zbekiston ta’lim tizimining maktabgacha ta’lim muassasalarida ingliz tilini o’qitish metodlarini, samarali uslublarini va yondashuvlarini ko’rib chiqadi.Shuningdek, kommunikativ metodlar, o’yin texnologiyalari va vizual vositalar orqali maktabgacha yoshdagi bolalarga tilni o’rgatish samaradorligi masalalari yoritiladi.
MASOFAVIY TA’LIMNING SAMARADORLIGI
Ushbu maqolada masofaviy ta'limning zamonaviy ta'lim tizimidagi òrni va samaradorligi tahlil qilingan. Maqolada masofaviy ta'limning moslashuvchanlik, xarajatlarning kamayishi, individual yondashuv kabi afzalliklari hamda jonli muloqotning yetishmasligi, texnik muammolar va òzini nazorat qilish qiyinchiliklari kabi kamchiliklari kòrib chiqilgan. Shuningdek interaktiv ta'lim usullarini joriy etish, òqituvchilarni maxsus tayyorlash, ta'lim kontentini optimallashtirish va nazorat tizimini takomillashtirish orqali masofaviy ta'limning samaradorligini oshirish yòllari taklif etilgan. Maqola masofaviy ta'limning kelajakdagi istiqbollari va an'anaviy ta'lim bilan uyģunlashtirib qòllash zarurligi tòģrisidagi xulosalar bilan yakunlangan.
SIGN LANGUAGE INTERPRETING AS SIMULTANEOUS INTERPRETING
Sign language interpreting (SLI) is increasingly recognized as a form of simultaneous interpreting, sharing many of the cognitive challenges and strategic requirements of spoken language interpreting (SLI). This article explores the theoretical and practical parallels between SLI and simultaneous interpreting, examining the cognitive demands faced by interpreters working in both modalities. It will then delve into specific strategies employed by both spoken and sign language interpreters to manage these cognitive loads, emphasizing the unique linguistic and cultural considerations that differentiate SLI. Finally, the paper will examine the implications for interpreter training and professional development, advocating for a more integrated approach that recognizes the shared skills and competencies required for effective interpreting in both modalities.
THE USE OF INNOVATIVE TECHNOLOGIES IN EDUCATION: OPPORTUNITIES, CHALLENGES, AND FUTURE PROSPECTS
The rapid advancement of technology has led to transformative changes across all sectors, with education being at the forefront. The integration of innovative technologies in education has not only improved access and efficiency but has also redefined teaching and learning methodologies. This paper discusses the major types of innovative technologies used in education, evaluates their impact on pedagogical practices, identifies the main challenges in their implementation, and offers recommendations for future development. The research also reflects on the role of technology in achieving inclusive, equitable, and high-quality education for all.
O’ZBEKISTON EKSPORT SALOHIYATI: MINTAQAVIY TAHLIL VA ISTIQBOLLI YO’NALISHLAR
Ushbu maqolada O‘zbekiston Respublikasining eksport salohiyati hududlar kesimida tahlil qilinadi. Yetakchi viloyatlarning eksport yo‘nalishlari ko‘rib chiqilib, mavjud muammolar va ularni bartaraf etish bo‘yicha takliflar bildiriladi. Eksportning iqtisodiy ahamiyati yoritilib, istiqbolli soha va hududlar aniqlanadi.
PODAGRA KASALLIGI: ASORATLARI VA UNI DAVOLASH USULLARI
Ushbu maqolada podagra kasalligining rivojlanish sabablari, asosiy klinik ko‘rinishlari, kechishi, asoratlari va zamonaviy davolash usullari yoritilgan. Podagraga olib keluvchi risk omillari va profilaktika choralariga ham alohida e’tibor qaratilgan.
BACILLUS SUBTILUSNING BIOO’G’IT SIFATIDA ISHLATILISHI
Ushbu tezisda Bacillus subtilus bakteriyasining bioo‘g‘it sifatida ishlatilishining ilmiy va amaliy jihatlari tahlil qilinadi. B. subtilus – gram-musbat, sporali, fakultativ anaerob bakteriya bo‘lib, tuproq va o‘simlik rizosferasida keng qarshi kurashish va tuproq unumdorligini oshirish kabi biologik xususiyatlarga ega. Shuningdek, B. subtilus bioo‘g‘it sifatida ishlatilganda, fito-gormonlar ishlab chiqarishi – IAA (indol-3-sirka kislotasi) kabi o‘sish stimulyatorlarini sintez qilishi, o‘simliklar uchun fosforni o‘zlashtirishga yordam berishi, fitopatogenlarga qarshi kurashuvchi lipopeptidlar va antibiotiklar ishlab chiqarishi (masalan, surfaktin, iturin va fengitsin) haqida manbalar tahlil qilingan.
ENHANCING 5TH–8TH GRADE STUDENTS’ UNDERSTANDING OF UZBEK AND ENGLISH CONJUNCTIONS: AN EXPERIMENTAL APPROACH TO GRAMMAR INSTRUCTION
This research looks into the acquisition of English conjunctions by 5th to 8th grade Uzbek-speaking children and evaluates the effectiveness of their experimental teaching strategies. This study solves didactic problems by analyzing the grammatical interdependence of Uzbek and English conjunctions, and uses instructional approaches that positively change the grammar skills of the students.
ZAMONAVIY AVTOMOBILSOZLIKDA ICHKI YONUV DVIGATELLARIDA QO'LLANILADIGAN EKO-MATERIALLAR VA ULARNIG GAZ APPARATURASI SAMARADORLIGIGA TA'SIRI
Ushbu ilmiy maqolada zamonaviy avtomobilsozlik sohasida ichki yonuv dvigatellarida qo'llaniladigan eko-materiallar hamda ularning gaz apparaturasi samaradorligiga ko'rsatadigan ta'siri tahlil qilingan. Bugungi kunda global ekologik vaziyatning yomonlashuvi sharoitida, avtotransport vositalaridan chiqarilayotgan zararli moddalarni kamaytirish va yoqilg'i iqtisod qilish masalalari dolzarblik kasb etmoqda. Tadqiqot davomida turli xil biokompatibel materiallar, qayta ishlanadigan kompozit materiallar va innovatsion yengil metallar qotishmalari o'rganildi. Xususan, biokompozitlar, mikro-sellyuloza tolali materiallar, metall-keramik qotishmalar va yangi polimerlar ichki yonuv dvigatellarining gaz apparaturasida qo'llanilganida samaradorlikka ta'siri chuqur tahlil etildi. Natijalar shuni ko'rsatdiki, eko-materiallarning qo'llanilishi nafaqat yoqilg'i sarfini va ekologik ta'sirni kamaytirishga, balki dvigatelning ishlash muddatini uzaytirishga ham ijobiy ta'sir ko'rsatadi. Maqolada ushbu materiallarning mexanik, termik, kimyoviy barqarorligi hamda ularning ichki yonuv dvigatellarining gaz apparaturasi bilan o'zaro munosabati haqida muhim xulosalar chiqarilgan.
BOLALARNI MAKTABGA HAM RUHAN,HAM JISMONAN TAYYORLASHNING PSIXOLOGIK MASALALARI
Maktabga borish - bola hayotidagi burilish davri. Shu sababli, kattalar ham, bolalar ham maktabga yaqinlashish zarurati bilan ko'rsatadigan tashvish tushunarli. Talaba, talaba pozitsiyasining o'ziga xos xususiyati shundaki, uning o'qishi majburiy, ijtimoiy ahamiyatga ega faoliyatdir. U uchun u o'qituvchi, maktab, oila oldida mas'uldir. Talabaning hayoti barcha talabalar uchun bir xil bo'lgan qat'iy qoidalar tizimiga bo'ysunadi. Uning asosiy mazmuni barcha bolalar uchun umumiy bo'lgan bilimlarni o'zlashtirishdir.
ANESTEZIYA VA SUN’IY NAFAS OLDIRISH (SNA) APPARATLARINING TURLARI, ISHLASH PRINSIPI VA ISHONCHLILIGINI OSHIRISH USULLARI
Ushbu maqolada zamonaviy jarrohlik amaliyotida keng qo‘llanilayotgan anesteziya va sun’iy nafas oldirish (SNA) tizimlari haqida batafsil ma’lumot berilgan. Bu tizimlarning asosiy komponentlari, ishlash algoritmi, xavfsizlik signalizatsiyasi va texnik xizmat ko‘rsatish tartiblari yoritilgan. Shuningdek, SNA tizimlarining ishonchliligini oshirishga qaratilgan servis yondashuvlari ham tahlil etilgan. Ushbu maqola, tibbiy asbob-uskunalar bilan ishlovchi mutaxassislar, muhandislar va amaliyotchi shifokorlar uchun foydali hisoblanadi.
ENDOSKOPIK TIZIMLAR: TEXNIK QURILISHI, DIAGNOSTIK JARAYONLARDAGI ROLI VA XIZMAT KO’RSATISH TALABLARI
Ushbu maqolada endoskopik tizimlarning turlari, ularning texnik qurilishi va diagnostik jarayonlarda tutgan o‘rni batafsil ko‘rib chiqilgan. Endoskoplarning tashqi va ichki qurilish xususiyatlari, jumladan optik tolalar, kamera va ishlovchi kanallar haqida ma’lumot berilgan. Bundan tashqari, yuvish va dezinfeksiya jarayonlari, ayniqsa avtomatik yuvish stansiyalarining roli yoritilgan. Diagnostik aniqlikni oshirish uchun texnik sozlash darajasi, operator malakasi va xavfsizlik choralarining texnik ta’siri ham tahlil qilingan. Ushbu maqola tibbiyot sohasidagi mutaxassislar uchun amaliy qo‘llanma hisoblanadi.
ELEKTROKAUTER (ELEKTROKOAGULYATOR) APPARATLARINING TEXNOLOGIK XUSUSIYATLARI VA XAVFSIZLIK MASALALARI
Mazkur maqolada zamonaviy tibbiyotda keng qo‘llanilayotgan elektrokauter (elektrokoagulyator) uskunalarining texnologik xususiyatlari, ularning ishlash prinsipi, turlari hamda xavfsizlik choralariga alohida e’tibor qaratilgan. Elektrokauter yuqori chastotali elektr toki orqali to‘qimalarni kesish yoki kuydirish imkonini beruvchi tibbiy qurilmadir. Bu usul qon ketishini kamaytiradi, aseptik sharoitni ta’minlaydi va operatsion jarayonni yengillashtiradi. Maqolada elektrokoagulyatorlarning asosiy ikki turi – monopolyar va bipolyar sistemalar, ularning afzalliklari va qo‘llanish sohasi tahlil qilingan. Qurilmaning texnik tuzilmasi, kuchlanishni boshqarish, himoya elementlari, shuningdek, operatorlar uchun xavfsizlik qoidalari va texnik xizmat ko‘rsatish rejasi bayon etilgan. Qurilmalardan samarali foydalanish uchun profilaktik xizmat, uzluksiz nazorat va malakali texnik xodimlar ishtiroki muhim o‘rin tutadi.
LAPAROSKOPIK JARROHLIK USKUNALARINING ISHLASH PRINSIPI VA ULARGA TEXNIK XIZMAT KO‘RSATISH TARTIBI
Ushbu maqolada zamonaviy tibbiyotda keng qo‘llanilayotgan laparoskopik jarrohlik uskunalari, ularning ishlash prinsipi va texnik xizmat ko‘rsatish tartib-qoidalari chuqur yoritib berilgan. Laparoskopik jarrohlik an’anaviy ochiq operatsiyalarga qaraganda bir qator afzalliklarga ega bo‘lib, bemorning tiklanish muddatini sezilarli darajada qisqartiradi. Asosiy laparoskopik qurilmalar – laparoskop, trokar, insufflyator, kamera va yorug‘lik manbaining vazifalari, ishlash prinsipi va ularning o‘zaro aloqasi batafsil tahlil qilingan. Shuningdek, texnik xizmat ko‘rsatish bosqichlari – tozalash, sterilizatsiya, optik tizimlarni tekshirish va sozlash ishlari bayon etilgan. Maqolada shuningdek, tez-tez учрайдиган техник носозликлар ва уларни бартараф этиш чоралари ҳақида ҳам маълумот берилган. Ускуналарнинг ишончли ва самарали фаолиятини таъминлашда тўғри парвариш, мунтазам профилактика ва малакали техник хизмат катта аҳамиятга эга.
STEAM-ПОДХОД КАК ИНСТРУМЕНТ ФОРМИРОВАНИЯ ТВОРЧЕСКОГО МЫШЛЕНИЯ У СТУДЕНТОВ
Статья посвящена исследованию STEAM-подхода как эффективного инструмента формирования творческого мышления у студентов. В условиях современного образовательного процесса, который требует комплексного подхода к развитию личных и профессиональных компетенций, интеграция науки, технологий, инженерии, искусства и математики (STEAM) становится важным элементом формирования инновационного и креативного мышления. Автор анализирует ключевые компоненты STEAM-метода, а также его влияние на развитие критического и творческого мышления, решение комплексных задач и способность к междисциплинарному взаимодействию. Рассматривается роль проектной деятельности и активных форм обучения в контексте STEAM, что позволяет студентам не только осваивать теоретические знания, но и применять их на практике. В статье представлены результаты педагогических исследований, подтверждающие высокую эффективность STEAM-методов в формировании творческой личности будущего специалиста.
“EKOLOGIK TRANSFORMATSIYA JARAYONIDA BUXGALTERIYANING MAS’ULIYATLI FUNKSIYASI”
Yashil transformatsiya bugungi kunda nafaqat ishlab chiqarish va iste’mol tizimlariga, balki buxgalteriya amaliyotlariga ham tub o‘zgarishlar olib kirmoqda. Endilikda buxgalteriya raqamlari nafaqat moliyaviy natijalarni, balki korxonaning ekologik izlarini ham aks ettirishi kutilmoqda. Ushbu maqolada yashil transformatsiya sharoitida buxgalteriyaga yuklanayotgan yangi mas’uliyatlar, ekologik hisob yuritish zarurati, shaffoflik va javobgarlik tamoyillarining kuchayishi yoritiladi. Shuningdek, ekologik xarajatlar, barqarorlik hisobotlari va uglerod izlari kabi tushunchalar buxgalteriya kontekstida tahlil qilinadi.
BUXGALTERIYA HISOBI ASOSLARI VA UNING ZAMONAVIY IQTISODIYOTDAGI O’RNI
Buxgalteriya hisobi har bir korxona va tashkilotning moliyaviy boshqaruvi uchun poydevor sanaladi. U nafaqat daromad va xarajatlarni nazorat qilishda, balki korxona faoliyatining strategik rivojlanish yoʻnalishlarini belgilashda ham katta ahamiyatga ega. Bugungi globallashuv davrida iqtisodiy tizimning shaffofligi va ishonchliligi buxgalteriya hisobiga bogʻliqdir. Bu maqolada buxgalteriya hisobining tamoyillari, asosiy metodlari va uning zamonaviy iqtisodiyotdagi oʻrniga bagʻishlanadi.
TEMURIYLAR DAVRIDA ILM-FAN HAMDA UNING BUGUNGI KUNDAGI AHAMIYATI
Mazkur maqolada Temuriylar davrida ilm-fan sohasida yuz bergan yuksalish, uning asosiy vakillari, fanning tarmoqlari bo‘yicha erishilgan yutuqlar hamda ushbu tarixiy davr merosining bugungi kun uchun qanday ilmiy, ma’naviy va madaniy ahamiyatga ega ekani tahlil qilinadi. Maqola tarixiy tahlil, madaniyatlararo uzviylik va zamonaviy strategik fikrlash nuqtai nazaridan yondashilgan.
TIL DARSLARIDA MADANIYATNI QAMRAB OLISH
"Til darslarida madaniyatni qamrab olish" mavzusi, tilni o'rganishda faqat grammatik va leksikani o'zlashtirish emas, balki madaniy kontekstni ham inobatga olish zarurligini ko'rsatadi. Bu yondashuv til o'rganuvchilarga nafaqat so'zlarni to'g'ri ishlatishni, balki o'sha tilga xos madaniyat, urf-odatlar, qadriyatlar va an'analarni tushunishni ham o'rgatadi. Til o'rganish jarayonida madaniy o'ziga xosliklarni anglash, global madaniyatni qabul qilish va muloqotda samarali bo'lish imkoniyatlarini yaratadi.
SUN'IY INTELLEKTDAN FOYDALANGAN HOLDA BOLALARDA BRONXOOBSTRUKTIV SINDROMINI OLIB BORISH VA DAVOLASHNI YANGI YONDASHUVINI ISHLAB CHIQISH
Surunkali nafas yo'llarining kasalliklari havo yo'llarining yallig'lanishi, obstruktsiyasi va qayta tuzilishi bilan tavsiflanadi va ayniqsa rivojlanayotgan mamlakatlarda yuqori darajada tarqaladi. Ular orasida astma va surunkali obstruktiv o'pka kasalligi (KOAH) butun dunyo bo'ylab eng yuqori kasallanish va ijtimoiy-iqtisodiy yukni ko'rsatadi. Ushbu umrboqiy kasalliklarning oldini olish, erta tashxislash va oqilona davolash bo'yicha keng ko'rsatmalar mavjud bo'lsa-da, ularning aniq tibbiyotdagi ahamiyati juda cheklangan. Sun'iy intellekt (AI) va mashinani o'rganish (ML) usullari klinik amaliyot uchun keng ko'lamli, heterojen tibbiy ma'lumotlarni olish va integratsiya qilishning samarali usullari sifatida paydo bo'ldi va yaqinda astma va KOAH uchun bir nechta AI va ML usullari qo'llanildi. Biroq, juda kam usullar klinik amaliyotga sezilarli hissa qo'shdi. Bu erda biz mavjud bilimlarni umumlashtirish va klinisyenlar tomonidan AI va ML vositalarini xavfsiz va samarali qo'llash uchun zarur bo'lgan kelajakdagi qadamlarni ko'rsatish uchun astma va KOAHda AI va MLni qo'llashning bir nechta jihatini ko'rib chiqamiz.
ЙЎЛ ҚУРИШ ТЕХНИКАЛАРИДАН ФОЙДАЛАНИШНИНГ ИҚТИСОДИЙ САМАРАДОРЛИГИНИ ОШИРИШ
Йўл қуриш соҳасида техникалардан самарали фойдаланиш нафақат қурилиш сифатини яхшилайди, балки лойиҳанинг умумий иқтисодий самарадорлигини ҳам оширади. Замонавий ва самарали техникалардан фойдаланиш орқали харажатларни қисқартириш, ишлаб чиқариш жараёнини тезлаштириш ҳамда сифатни яхшилаш мумкин. Қуйида йўл қурилиш техникаларидан фойдаланишнинг иқтисодий самарадорлигини оширишга қаратилган асосий йўналишлар келтирилган.
CLASSIFICATION OF TECHNICAL AND ECONOMIC INDICATORS OF THE OPERATIONAL ACTIVITIES OF JSC “UZBEKISTAN RAILWAYS”
The operational activity of railway transport refers to the production activities of all railway enterprises and structural units involved in organizing and implementing the transportation process. The operation of the railway integrates all its elements and systems.
IMPROVING ECONOMIC EFFICIENCY BY IMPLEMENTING THE KPI SYSTEM IN INDUSTRIAL ENTERPRISES
Ушбу мақола корхона иш фаолиятини баҳолаш - бу корхонани бошқариш стратегик мақсадларга эришиш даражасига, хусусан, корхонанинг бозор қийматини мустаҳкамлаш ва ўсишига қанчалик мос келишини аниқлашга имкон берадиган воситалари кўриб чиқилди.
KPI тизимининг мақсади корхонанинг стратегиясини ўлчов ва бошқарув тизимининг асосий параметрларини белгилайдиган ишлаш кўрсаткичларининг кенг қамровли тўпламига айлантиришдир. Кўрсаткичлар тўплами корхонанинг стратегиясини шакллантириш учун асос яратади ва ходимларни ҳозирги ва келажакдаги муваффақиятнинг асосий омиллари тўғрисида хабардор қилиш учун миқдорий хусусиятларни ўз ичига олади.
THE IMPACT OF POLYSEMY ON TRANSLATION ACCURACY
Polysemy, the phenomenon whereby a single word possesses multiple related meanings, poses significant challenges for translators attempting to preserve semantic precision and contextual relevance. This paper investigates the implications of polysemy in translation practice, exploring how meaning shifts depending on linguistic context, cultural assumptions, and grammatical environment. The study highlights key risks such as semantic ambiguity, misinterpretation, and loss of nuance, while also offering practical strategies for improving accuracy in polysemous word translation. Case studies from English and other languages are used to illustrate the translator’s decision-making process in navigating polysemous terms.
ФЕНОМЕН ШОАКБАРА ШОРАХМЕТОВА: ВЫДАЮЩИЙСЯ ЮРИСТ, ВОСПИТАВШИЙ ПОКОЛЕНИЯ ПРАВОВЕДОВ.
в статье анализируется вклад выдающегося узбекского юриста Ш.Ш. Шорахметова в развитие правовой системы Республики Узбекистан. Рассматриваются его научная, педагогическая и законотворческая деятельность, а также влияние на формирование правовой культуры. Особое внимание уделяется его трудам по гражданскому процессуальному праву и государственным наградам, отражающим признание его заслуг.
VAYRONKOR G'OYALAR VA ULARNING JAMIYAT RIVOJIGA ZARARLI TA'SIRI
Qadimgi va o'rta asrlar tarixidan, zamonaviylikda olingan saboqlar shuni ko'rsatadiki, dunyoda mavjud bo'lgan g'oyalar va ideologiyalar inson yuragidagi ikki his-tuyg'udan kuch oladi - yaratuvchanlik yoki buzilish istagidan
BOLALARNING MUSTAQIL VA ERKIN SHAXS SIFATIDA SHAKLLANISHIDA OILA , MAHALLA VA MAKTAB HAMKORLIGINI YO’LGA QO’YISHNING DOLZARB MASALALARI
Bolaning mustaqil va erkin inson sifatida rivojlanishi uchun birinchi navbatda oila mustahkamligini ta'minlash lozim. Oila jamiyat tayanchi ekanligini unutmasligimiz kerak. Oiladagi ta‘lim - tarbiyani to‘ldiruvchi bu maktab va mahalla hisoblanadi.
ELEKTRONIKA SOHASIDA HARORATNING O’RNI
Ushbu tezisda elektronika sohasida haroratning ahamiyati, harorat o‘zgarishlarining elektron qurilmalar ish faoliyatiga ta’siri hamda haroratni boshqarish va nazorat qilish usullari haqida so‘z yuritiladi. Elektron komponentlar, ayniqsa yarim o‘tkazgichlar, haroratga sezgir bo‘lib, ortiqcha qizish ularning ishlashiga salbiy ta’sir ko‘rsatadi yoki ishdan chiqishiga olib keladi. Shu sababli harorat monitoringi, issiqlik tarqatish tizimlari (radiatorlar, termal pastalar, ventilyatorlar) va zamonaviy datchiklar elektron qurilmalar samaradorligini ta’minlashda muhim o‘rin egallaydi. Tezisda shuningdek, turli sanoat va iste’mol elektronikasi misolida harorat bilan bog‘liq muammolar va ularning yechimlari yoritib berilgan.
XULQI OG’ISHGAN BOLALAR BILAN ISHLASHNING PSIXOLOGIK USULLARI
Ma’lumki, inson va uning xulq -atvori, jamiyatdagi o‘rni har doim qator fanlar uchun qiziq hodisa sanalib kelgan. Qolaversa, har bir davlat va jamiyatning istiqboli, buguni hamda kelajagi o‘sib kelayotgan yosh avlodlarning intellektual darajasi bilan belgilanishi tabiiydir. Biroq, bugungi kunda, inson xulq -atvoriga salbiy ta’sir etuvchi, uni jamiyat normalaridan uzoqlashtiruvchi shunday omillar mavjudki, ularni erta bartaraf qilmasdan turib, barkamol yosh avlod haqida gapirish ehtimoldan holi sanaladi. Xulqi og‘ishganlik keng ma’noda, fanlararo tadqiqotlarning predmeti sanalib, har bir fanda mazkur muammoni o‘rganishda o‘ziga xos ilmiy yondashuvlar mavjud.