Jild 47 № 2 (2025)

Annotatsiya:  Ushbu  maqola  ona  tili  va  adabiyot  fanining  komil  inson 
tarbiyasidagi  ahamiyati  va  ona  tili  va  adabiyot  darslarida  tashkil  etilishi  mumkin 
bo'lgan turli qiziqarli o'yinlarga bag'ishlangan. 

Annotatsiya:  Ushbu  maqolada  bolalarning  erkin  fikrlash  jarayonida  mental 
arifmetikaning  qay  darajada  muhim  ahamiyat  kasb  etishi  va  bu  sohaning  jahon 
miqyosida  jadallik  bilan  rivojlanyotganligi  haqida  fikr  yuritiladi  hamda  mental 
arifmetika bolalarning noyob qobiliyatlarini yuzaga chiqarishda asosiy omil ekanligi 
ta'kidlanadi. 

ANNOTATSIYA.  Sun’iy  intellekt  —  informatikaning  alohida  sohasi  bo‘lib, 
odatda  inson  ongi  bilan bog‘liq  imkoniyatlar:  tilni  tushunish, o‘rgatish, muhokama 
qilish, masalani yechish, tarjima va shu kabi imkoniyatlarga ega kompyuter tizimlarini 
yaratish bilan shug‘ullanadi. 
Mazkur  maqolada  talabalar  mustaqil  ta’lim  soatlarini  tashkil  etishda  sun’iy 
intellekt imkoniyatlaridan samarali foydalanish, shuningdek, maqolada sun’iy intellekt 
yordamida talabalar faoliyatini kuzatish, tahlil qilish va baholash usullari hamda bu 
jarayonlarni amalga oshirishda yuzaga keladigan afzalliklar va qiyinchiliklar batafsil 
yoritiladi. Yakunda sun’iy intellektdan ta’limda samarali foydalanish bo‘yicha amaliy 
tavsiyalar keltirilgan.  

Annotatsiya: Ushbu  maqola  Informatsion texnologiyalarning (IT) sohasidagi 
leksik  birliklarning  strukturaviy-semantik  xususiyatlarini  chuqur  tahlil  qilishga 
bag'ishlangan.  Hozirgi  davrda  IT  sohasi  jadal  rivojlanib,  yangi  tushuncha  va 
terminlarning  paydo  bo'lishiga  sabab  bo'lmoqda.  Bu  esa  tilshunoslikda  mazkur 
birliklarni ilmiy jihatdan o'rganish zaruratini keltirib chiqaradi. Tadqiqot doirasida IT 
sohasidagi leksik birliklar tarkibi, ularning ma'no qatlamlari, uslubiy xususiyatlari va 
boshqa tillardan o'zlashma jarayonlari o'rganiladi. Jumladan, kompozitsion birikmalar, 
qisqartmalar, metaforik va metonimik ko'chishlar tahlil qilinadi. Shuningdek, mazkur 
terminlarning  o'zbek  tilidagi  ekvivalentlari  va  ularning  shakllanish  mexanizmlari 
yoritiladi.  Tadqiqot  natijalari  IT  sohasining  leksik  boyligini  tushunishga, 
atamashunoslik  muammolarini  hal  etishga  va  terminologik  lug'atlarni 
takomillashtirishga xizmat qiladi. 

Аннотация:  В  данной  статье  рассматриваются  психологические 
особенности  детско-родительских  отношений  в  дошкольном  возрасте. 
Анализируются ключевые факторы, влияющие на формирование привязанности, 
стили воспитания и их влияние на развитие личности ребенка. Особое внимание 
уделяется  эмоциональной  связи  между  родителями  и  детьми,  а  также  роли 
общения в становлении социально-психологических навыков дошкольника. 

Summary.  Helminthiasis  constitutes  the  largest  group  of  parasitic  diseases. 
They are caused by parasitic worms or helminths. More than 250 species of helminths 
have been registered in humans. Of this number, about 30 are common human parasites 
and form foci with significant infestation, and the rest are animal helminths that infect 
humans more or less accidentally. 

 
Annotatsiya:  Raqamli  texnologiyalar  rivoji  bilan  bir  qatorda  kibertahdidlar 
murakkabligi  va  tezligi  ham  oshib  bormoqda.  An’anaviy  kiberxavfsizlik  vositalari 
zamonaviy  xavf-xatarlarning  real  vaqt  rejimidagi  tahlili  va  oldini  olishda  yetarli 
darajada samarali bo‘lmay qolmoqda. Ushbu maqolada sun’iy intellekt (SI), xususan 
mashinali o‘rganish (ML), chuqur o‘rganish (DL) va statistik anomaliya aniqlash kabi 
yondashuvlarning kibertahdidlarni aniqlash va ularning oqibatlarini kamaytirishdagi 
o‘rni tahlil qilinadi. 

Annotatsiya:Maqolada  zamonaviy  lingvodidaktikaning  dolzarb  muammolari 
ko‘rib  chiqilgan  bo‘lib,  XX  asr  oxiri  –  XXI  asr  boshlarida  rus  tilini  o‘qitish 
metodikasining  rivojlanishining  asosiy  yo‘nalishlari  aks  ettirilgan.  Maqolada 
maktabda rus tilini o‘qitish texnologiyalari, maqsadlari, mazmuni, nazariy anglanishi 
va nazorat qilish ta’limdagi kompetentli yondashuv bilan bog‘langan. 

Annotatsiya:  O’quvchilarni  murakkab  muammolarni  echishga  jalb  qilish 
matematik  tushunchalarni  chuqurroq  tushunishga  yordam  beradi  va  turli  fanlarga 
taalluqli  o'tkaziladigan  ko'nikmalarni  rivojlantiradi.  Kooperativ  ta'lim  hamkorlikni 
rivojlantiradi  va  o’quvchilarni  turli  istiqbollarni  ko'rib  chiqishga  undaydi,  bu  esa 
muammolarni hal qilishning boy natijalariga olib keladi. 

Annotatsiya 
Mazkur maqolada uyali aloqa vositalarida mavjud bo‘lgan qiziqarli o‘yinlarning 
maktabgacha yoshdagi bolalar tafakkurini rivojlantirishdagi o‘rni yoritilgan. Bolaning 
mantiqiy  fikrlash,  muammoli  vaziyatni  hal  qilish,  xotira  va  diqqat  kabi  psixik 
jarayonlarini  rag‘batlantirishda  interaktiv  o‘yinlarning  ijobiy  ta’siri  ko‘rsatilgan. 
Shuningdek, ko‘z shifokorlari (oftalmologlar) tomonidan berilgan fiziologik tavsiyalar 
asosida,  mobil  qurilmalardan  foydalanishda  sog‘liqni  saqlash  jihatlari  ham  hisobga 
olingan.  Maqolada  ota-onalar  va  pedagoglarning  nazorati  ostida  axborot-
kommunikatsiya vositalaridan maqsadli foydalanish bolaning aqliy va vizual rivojiga 
ijobiy ta’sir ko‘rsatishi ta’kidlangan. 

Annotatsiya: Ushbu maqolada axborot xavfsizligi sohasida foydalanuvchi xatti-
harakatlarini tahlil qilish va ularning asosida  kiberxavf-xatarlarni oldindan aniqlash 
imkoniyatlari  ko‘rib  chiqiladi.  Davomli  monitoring,  xatti-harakatga  asoslangan 
modellar  va  sun’iy  intellekt  algoritmlari  orqali  xavfsizlik  tizimining  oldindan 
ogohlantiruvchi salohiyati tahlil etiladi. 

ANNOTATSIYA: Ushbu maqola oqinlik ijodidagi arxetipik obrazlar — dev, 
pari va ajdaho timsollarining mifologik ildizlari, xalq ongidagi ramziy ma’nosi va ular 
qanday  badiiy  talqin  etilganini  tahlil  qiladi.  Maqolada  XIX-XX  asr  va  zamonaviy 
oqinlarning  asarlaridan  namunalar  asosida  ushbu  timsollar  orqali  ifodalangan 
g‘oyaviy-estetik  mazmunlar  yoritiladi.  IMRAD  usulida  tuzilgan  maqola  oqinlik 
san’atining chuqur ma’naviy qatlamlarini ochib berishga qaratilgan. 

ANNOTATSIYA: 
  Mazkur maqolada insonning e’tiqod hamda faoliyat birligini yoritib berishga 
harakat  qilindi.  Shuningdek,  insonlar  o‘zaro  munosabatda  faqat  yaxshilik  bilan 
muomala  qilishlari  lozimligi  ta’kidlandi.  Bu  manodagi  eslatmalar  dinimizning 
muqaddas manbalarida bir necha bor keltirilgan. U eslatmalarga amal qilish, bizlarni 
ham ruhiy, ham jismoniy maqomlarga yetaklashi shubhasizdir. 

Abstract: This study investigates the hydrological efficiency of various water 
storage  technologies  implemented  in  arid  and  semi-arid  regions  to  mitigate  water 
scarcity. It examines how these technologies affect water conservation, groundwater 
recharge,  and  surface  water  availability.  Field  measurements  and  hydrological 
modeling  were used to  assess  the  performance  of  reservoirs, check  dams, and  soil 
moisture retention methods. The results demonstrate significant improvements in water 
availability  and  ecosystem  sustainability.  Recommendations  for  optimizing  water 
storage  infrastructure  to  enhance  hydrological  efficiency  in  dry  environments  are 
discussed. 

 
Annotatsiya:  Bul maqalada Mırza Uluǵbektiń ómiri haqqında , oniń iskerligi, 
patshalıǵı, ustazlıǵı, alıp barǵan siyasatı, aspan denelerin úyrengenligi, astanomiya, 
matematika haqqında maǵlıwmat berilgen. 

Annotaciya:  Bul  maqala  P.  I.  Chaykovskiydiń  sońǵı  úlken  simfoniyalıq 
shıǵarması bolǵan Altınshı (Patetikalıq) simfoniyasınıń muzıkalıq analizine arnalǵan. 
Simfoniyanıń  forması,  qurılısı  hám  intonaciyalıq  shólkemlestiriliwi  onıń  tragizmdi 
hám  lirizmdi  qarama-qarsı  qoyatuǵın  ózgeshe  dramaturgiyası  kontekstinde 
qarastırıladı. Shıǵarmanıń kulminaciyalıq hám filosofiyalıq orayı sıpatındaǵı finaldıń 
áhmiyetine  ayırıqsha  dıqqat  awdarıladı.  Sonday-aq,  kompozitordıń  ólimine  jaqın 
waqıttaǵı  ishki  dúnyasin  sáwlelendiriwshi  orkestr  sheshimleri,  kórkemlew  quralları 
hám simvolikası talqılanadı. 

Annotaciya: Bul maqala XIX ásirdiń rus simfoniyalıq muzıkasınıń eń tásirli hám 
dramatikalıq shıǵarmalarınıń biri bolǵan P. I. Chaykovskiydiń Besinshi simfoniyasın 
muzıkalıq  talıqlaw  menen  baylanıslı.  Simfoniyadaǵı  táǵdir  temasına  pútkil 
dramaturgiyalıq  element  sıpatında  ayırıqsha  dıqqat  awdarıladı,  onıń  intonaciyalıq 
kelbeti hám ózgerislerine itibar beriledi. Forma, orkestrlew, tematikalıq rawajlanıw 
hám  leytmotivtiń  tolıq  kórkem  obrazdı  jaratıwdaǵı  ornı  qarastırıladı.  Tallaw 
shıǵarmaǵa  emociyalıq  tereńlik  hám  filosofiyalıq  baǵdar  beriwshi  kompozitorlıq 
usıllarǵa da kóz qaratıladı. 

    Annotation. This comprehensive study explores the multifaceted ways in which 
social media has revolutionized human communication in the 21st century. It analyzes 
not only the technical transitions from traditional to digital forms of messaging but also 
the psychological, emotional, cultural, and sociopolitical implications of this shift. By 
assessing areas such as interpersonal relationships, face-to-face interaction, language 
evolution, professional discourse, mental health, identity formation, and algorithmic 
influence, this article emphasizes the depth and scope of social media's imprint on 
human communication patterns. It draws from multidisciplinary research — including 
psychology, sociology, media theory, and communication studies — to offer a nuanced 
and  thorough  understanding  of  the  phenomenon.  The  analysis  considers  both  the 
enabling potential and the disruptive consequences of virtual interaction in shaping our 
global  dialogue,  while  also  proposing  balanced  approaches  for  future  digital 
engagement. 

Annotatsiya: Mazkur maqolada o‘zbek adabiyotining yirik vakillari – Zulfiya 
va Halima Xudoyberdiyevaning ijodiy merosida ayol obrazining badiiy talqini tahlil 
qilinadi. Mualliflar she’rlarida Sharq ayoliga xos iffat, sadoqat, matonat, mehr-oqibat 
kabi fazilatlar poetik tasvir orqali yuksak badiiylik bilan aks ettiriladi. Maqolada bu 
obrazlarning  tarixiy,  ijtimoiy  va  madaniy  kontekstdagi  o‘rni,  shuningdek,  ikki 
shoiraning  o‘ziga  xos  badiiy  uslubi  va  individual  dunyoqarashi  solishtirma  asosda 
tahlil etiladi. 

Abstract:  This  study  provides  a  comprehensive  analysis  of  the  economic 
relationship  between  Russia  and  Uzbekistan,  focusing  on  trade  turnover,  labor 
migration, and energy cooperation. Employing a mixed-methods approach, including 
statistical analysis and case studies, the research examines data from 2017 to 2025 to 
identify trends and impacts. Results indicate a steady increase in trade volume, driven 
by agricultural and industrial exchanges, significant contributions from labor migration 
through  remittances,  and  strategic  advancements  in  energy  partnerships.  The 
discussion  highlights  mutual  benefits,  challenges,  and  policy  recommendations  to 
foster sustainable growth. This study underscores the critical role of these sectors in 
deepening bilateral ties, offering insights for policymakers and researchers. 

 
Аннотация. У 80 пациента проведено изучение особенностей клиники и 
течения  алкогольной  зависимости,  предшествующей  формированию 
осложненной  опийной  наркомании.  Установлено,  что  в  большинстве  случаев 
приобщение  к  опиатам  происходит  на  фоне  развернутой  стадии 
предшествующего  алкоголизма,  отличавшегося  быстрым  темпом  развития  и 
высокой прогредиентностью. 
Characteristic features of clinics and development of alcohol addiction before 
formation of complicated opium narcomania had been investigated among 41 patients. 
It was established that in most cases patients started opiates receiving during previously 
developed alcoholism characterized by quick development and high progression. 

 
Relevance 
   The  study  was  conducted  in  42  patients  with  cirrhosis  of  the  liver  with 
established disability, the features of suicidal thoughts and attempts in this category of 
patients were studied. Chronic liver disease is a long-term and debilitating condition in 
which comorbid mental illnesses are added to the incidence. The present study is aimed 
at studying how cirrhosis of the liver affects the overall picture of suicide. It remains 
unclear how physical disability can lead to an increased risk of suicidal acts. 

 
Подростки с сахарным диабетом 1 типа могут испытывать значительные 
изменения  в  своей  повседневной  жизни  из-за  этого  состояния,  что  часто 
приводит к депрессивным симптомам и ухудшению качества их жизни. Изучено 
факторы, связанные с суицидальными мыслями и качеством жизни, связанным с 
диабетом, у подростков (в возрасте от 12 до 16 лет) с сахарным диабетом 1 типа 
Teens with type 1 diabetes can experience significant changes in their daily lives 
due to this condition, often resulting in depressive symptoms and a poorer quality of 
life. We examined the factors associated with suicidal ideation and diabetes-related 
quality of life in adolescents (ages 12-16) with type 1 diabetes 
1-tip  diabetga  chalingan  o'spirinlar  ushbu  holat  tufayli  kundalik  hayotida 
sezilarli o'zgarishlarni boshdan kechirishlari mumkin, bu ko'pincha depressiv alomatlar 
va  hayotning  yomonlashishiga  olib  keladi.  O'ziga  qasd  qilish  g'oyasi  va  diabetga 
bog'liq  bo'lgan  hayot  sifati  bilan  bog'liq  omillar  (12-16  yoshdagi)  1-toifa  diabet 
kasalligi bo'lgan o'spirinlarda (12-16 yosh). 

Связь  между  хроническими  соматическими  расстройствами  и  риском 
суицида  изучалась  во  многих  исследованиях. Общими  чертами  исследований 
являются  большие  различия  в  качестве  и  выборе  метода 
обучения. Исследования,  проведенные  в  последние  десятилетия,  значительно 
улучшили  знания  не  только  о  степени  риска,  но  и  о  факторах,  влияющих  на 
риск. Большинство исследований завершенных самоубийств было проведено в 
европейских  странах,  Соединенных  Штатах  Америки  и  Австралии,  одно 
исследование было проведено в Японии [Stenager 1992; Harris and Barraclough 
1994; Stenager and Stenager]. 1997; Ружичка и др. 2005]. 

 Anotatsiya. Mazkur maqolada ijtimoiy ekologik vaziyatning sog‘lom avlodni 
voyaga yetkazishdagi roli tahlil qilingan. Sog‘lom muhitda voyaga yetayotgan yosh 
avlodning jismoniy va ruhiy rivojlanishi, shuningdek, ekologik xavfsizlikning ta’lim-
tarbiya tizimidagi ahamiyati yoritiladi. Ijtimoiy ekologik omillar — havoning tozaligi, 
suv sifati, yashash hududidagi sanitariya holati, shuningdek, aholi salomatligiga ta’sir 
qiluvchi ekologik muammolar haqida ma’lumotlar keltirilgan. Maqolada shuningdek, 
sog‘lom  avlodni  shakllantirish  uchun  ekologik  madaniyatni  oshirish,  oilada  va 
maktabda ekologik tarbiya berish zarurati asoslab berilgan. Tadqiqot natijalari ijtimoiy 
ekologik  barqarorlikni  ta’minlash  orqali  sog‘lom  jamiyatni  rivojlantirishga  xizmat 
qiladi. 

Anotatsiya: Ushbu uslubiy tavsiya va yondashuvlarda tarix fani o’qituvchilari 
uchun yangi interaktiv va zamonaviy texnologiyalar asosida dars o’tishning o’ziga xos 
ijobiy  tomonlari  haqida  fikrlar  shuningdek  ta’lim  sifatini  oshirish,  o’quvchilarning 
qiziqishini  uyg’otish  va  ularning  mustaqil  fikrlash  ko’nikmalarini  shakllantirishda 
muhim ahamiyatli ekanligi haqida ma’lumotlar beriladi. 

Annotatsiya:  Ushbu  maqolada  ingliz  tilini  o’rganishda  tinglab  tushunish 
ko’nikmasining ahamiyati xususida so’z boradi. Kuchli tinglash ko’nikmalari hayotiy 
muloqotga  tayyorgarlik  kabi  jihatlarga  ijobiy  ta’sir  ko’rsatishi  va  uni  rivojlantirish 
yo’llari ta’kidlanadi. 

Abstract: The article examines the problems of modern economics of transport. 
Every year the number of owners of a personal vehicle is constantly growing. However, 
a  number  of  users  prefer  not  to  have  their  own  vehicle  due  to  the  high  cost  of 
maintaining  it,  but  to  use  taxi  services.  Owners  of  fleets  and  production  fleets  of 
vehicles also face the problem of determining the costs of their operation. Thus, the 
need  to  track  up-to-date  information,  cost  analytics  and  ways  to  reduce  them 
significantly affect the economic attractiveness of driving 

Rul  kuchaytirgichi  boshqaruv  mexanizmining  bir  qismi  bo'lgan  gidravlik 
tizimdir. Uning maqsadi yaxshi javob berish va "teskari aloqa" deb ataladigan vositani 
boshqarishni osonlashtirishdir. 
Rul kuchaytirgichi ikkita asosiy funktsiyaga ega: 
-   haydovchining rulni aylantirish uchun zarur bo'lgan harakatini kamaytirish; 
-   tebranish  darajasini  pasaytirish  va  oldingi  g'ildiraklardan  rulga  uzatiladigan 
zarbalar sonini kamaytirish. 
Bundan  tashqari,  qurilma  oldingi  shina  teshilganda  avtomobilni  boshqarishni 
xavfsizroq qiladi. Teshilish paytida yoki undan bir necha soniya o'tgach, rulga kuchli 
silkinish  yoki  surish  qo'llaniladi,  bu  haydovchining  qo'llariga  shikast  etkazishi 
mumkin. 
Shlangi  quvvat  boshqaruvi  tizimi  birinchi  marta  20-asrning  o'rtalarida  yuk 
mashinalarida ishlatilgan. Uning asosiy vazifasi boshqaruvni osonlashtirish edi, chunki 
traktorlarda buni qilish juda qiyin. Vaqt o'tishi bilan tizim engil avtomobillarga o'tdi 
(ilgari burilish paytida kuch faqat vites qutisi tomonidan oshirilgan). Bugungi kunda 
avtomobillarning aksariyati u bilan jihozlangan. 
Shuni ta'kidlash kerakki, elektr boshqaruvi ishlamay qolganda, rul tizimi ishlashda 
davom etadi, lekin rul qattiqroq va sezgirroq bo'ladi. 

Annotatsiya 
Mazkur  maqolada  yo‘l  harakati  xavfsizligiga  tahdid  soluvchi  omillardan  biri 
bo‘lgan harakatlanish uchun xavfli yo‘l uchastkalarini aniqlash va ularni bartaraf etish 
masalalari  keng  yoritilgan.  Tadqiqot  davomida  xavfli  yo‘l  bo‘laklarini  aniqlashda 
qo‘llaniladigan asosiy usullar – statistik tahlil, geoinformatsion tizimlar (GIS), sun’iy 
intellekt algoritmlari, video monitoring tizimlari va jamoatchilik fikrini hisobga olish 
yondashuvlari  tahlil  qilindi.  Shuningdek,  aniqlangan  muammolar  asosida  yo‘l 
infratuzilmasini  takomillashtirish,  axborot  texnologiyalarini  joriy  etish,  huquqiy 
mexanizmlarni mustahkamlash va fuqarolik jamiyati ishtirokini kuchaytirish bo‘yicha 
aniq tavsiyalar ishlab chiqildi. Maqola yo‘l harakati xavfsizligini oshirishga qaratilgan 
ilmiy-amaliy yechimlar ishlab chiqishda foydali metodik asos bo‘lib xizmat qiladi. 

Abstract 
This  article  explores  the  integration  of  STEM  (Science,  Technology, 
Engineering,  and  Mathematics)  education  with  blended  learning  approaches  to 
enhance  critical  thinking  and  collaboration  among  students.  By  reviewing  existing 
literature  and  employing  a  mixed-methods  research  design,  this  study  identifies 
effective strategies and methodologies for implementing blended learning in STEM 
classrooms. The findings indicate that blended learning environments foster deeper 
engagement,  promote  collaborative  problem-solving,  and  enhance  critical  thinking 
skills. This paper concludes with recommendations for educators and policymakers to 
support the adoption of blended learning in STEM education. 

Annotatsiya:  Mazkur  maqolada  o‘zbek  musiqa  merosining  noyob 
namunalardan  biri  bo‘lgan  Shoshmaqomning  musiqiy  tuzilmasi  hamda  estetik 
xususiyatlari  tahlil  etilgan.  Asarning  ichki  tarkibiy  qismlari,  lad  va  ritmik  asoslari, 
shuningdek, estetik go‘zalligi va falsafiy mazmuni yoritilgan. Shoshmaqomning o‘ziga 
xosligi,  uning  ijro  uslubi,  ashula  va  cholg‘u  uyg‘unligi  orqali  milliy  musiqa 
tafakkuridagi tutgan o‘rni asoslab berilgan. Maqola natijalari Shoshmaqomni yanada 
chuqur o‘rganish, targ‘ib etish va yosh avlodga yetkazish muhimligini ko‘rsatadi. 

Annotatsiya:  Ushbu  maqolada  o‘zbek  professional  og‘zaki  an’anaviy 
musiqasining yirik namunasi bo‘lgan Shoshmaqomning tarixiy shakllanish bosqichlari 
yoritilgan.  Shoshmaqomning  ildizlari,  taraqqiyot  yo‘li  va  turli  tarixiy  davrlarda 
kechgan rivojlanish xususiyatlari tahlil qilingan. 

Annotatsiya.  Dzyudochilarni  texnik  harakatlarga  oʻrgatish  metodikasi 
nazariyasiga  bagʻishlangan  maxsus  adabiyotlarni,  shuningdek,  dzyudochilarning 
texnik  va  taktik  elementlarini  oʻrganib  chiqib,  turli  xil  dasturlarga  muvofiq 
tayyorlanadi.  Maqolada  dzyudochilarni  texnik  tayyorgarligida  jismoniy  tarbiya 
vositalari  va usullari  oʻrtasidagi  aloqaning  oqilona nisbatini  oʻrnatish  muammolari, 
hozirgi  vaqtda  texnik  tayyorgarlik  sifatiga  bevosita  taʻsir  qilish  masalalari  koʻrib 
chiqiladi. 

Annotatsiya: Mazkur maqolada huquqiy davlatning belgilari, huquqiy davlatda 
fuqarolarning huquq va erkinliklarining himoya qilinishi, bunday davlatni barpo etish 
tamoyillari haqida so‘z boradi. Shuningdek, huquqiy davlatni barpo etishning foydali 
natijalari hamda ushbu sohadagi yutuq va muammolar yuzasidan mulohazalar taqdim 
etilgan. 

Annotatsiya:  Ushbu  maqolada  maktabgacha  ta’lim  tashkilotlarida  ta’lim 
sifatini  oshirishda  ota-ona  hamkorligining  psixopedagogik  va  kommunikativ 
mexanizmlari tahlil qilinadi. Tadqiqotda ota-ona va pedagoglar o‘rtasidagi samarali 
muloqot,  ishonch  va  hamkorlik  tamoyillari  asosida  ta’lim  jarayonining  sifatini 
yaxshilash  usullari  ko‘rib  chiqilgan.  Shuningdek,  ota-onalarning  psixologik 
xususiyatlari,  ularning  farzand  tarbiyasidagi  o‘rni  va  ta’lim  jarayonidagi  faol 
ishtiroki, kommunikatsion yondashuvlar orqali qanday rag‘batlantirilishi masalalari 
o‘rganilgan.  Maqola  maktabgacha  ta’lim  muassasalarida  ota-ona-pedagog 
hamkorligini samarali tashkil etish uchun amaliy tavsiyalarni taqdim etadi. 

      Annotatsiya.  Ushbu  maqolada    oilada  bola  tarbiyasini  amalga  oshirish 
xususiyatlari haqida fikr yuritilgan. Bola tarbiyasining milliy  va ma'naviy negizlari 
hamda  bolalarni  milliy  ruhda  tarbiyalashda  milliy  qadriyatlarning  o‘rni  keng 
yoritilgan.  O‘‘zbek  milliy  urf-odatlari  va  diniy  marosimlarning  oilaviy  tarbiyadagi 
ahamiyati yoritilgan. Milliy qadriyatlar, urf-odatlar va islomiy marosimlar bolalarning 
axloqiy, ma’naviy va ijtimoiy jihatdan shakllanishida muhim rol o‘ynashi ta’kidlangan. 
O‘zbek  oilasidagi  qadimiy  an’analar  orqali  farzandlarda  vatanparvarlik,  kattalarga 
hurmat, halollik va odob kabi xislatlar shakllantiriladi. Shuningdek, oilaviy muhitda 
diniy tarbiyaning o‘rni va uning bolalar ongiga ijobiy ta’siri tahlil qilinadi. 

Annotatsiya: Chet tili oʻqituvchilaridan til oʻqitishda talab etiladigan shaxsiy 
hamda  ilmiy  pedagogik  malakadan  tashqari  foydalanadigan  interfaol  metodlar  va 
ularning  innovatsion  yangi  samarali  ta’lim  tizimini  rivojlantirishdagi  oʻrni  ochib 
berilgan.  Xususan  xorijiy  til  koʻnikmalarini  shakllantirishdagi  4  ta  aspekti  (oʻqish, 
eshitib tushunish, yozish hamda gapirish koʻnikmalarini) oʻqitishda samarali natijaga 
erish koʻzda tutilgan. Shuningdek, til oʻrganishning psixologik jihatlariga ham eʻtibor 
berilib, ushbu maqolada yangi takliflar ishlab chiqilgan. 

Avtomobillarning boshqaruv tizimida rul mexanizmi alohida o‘rin tutadi. Rul 
mexanizmi  haydovchining  qo‘li  bilan  boshqariladigan  va  harakat  yo‘nalishini 
aniqlovchi  tizimdir.  U  transport  vositasining  xavfsizligi,  qulayligi  va  manevrlik 
xususiyatlarini  ta’minlaydi.  Shu  sababli,  ushbu  tizimga  qo‘yiladigan  texnik  va 
ekspluatatsion talablar yuqori bo‘ladi. 
          O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 18-fevraldagi PQ–123-sonli 
qarorida  transport  sohasida  zamonaviy  texnologiyalarni  joriy  etish,  shu  jumladan 
avtomobil  komponentlarini  mahalliylashtirish  bo‘yicha  vazifalar  belgilangan.  Rul 
tizimi  ham  ushbu  komponentlardan  biri  sifatida  innovatsion  yondashuv  va  sifat 
nazoratini talab qiladi. 

Annotatsiya:Kasb kasalliklari - yomon mexnat sharoitlari va kasbga aloqador 
zararlarning  organizmga  taʼsiri  natijasida  paydo  boʻladigan  kasalliklar.  Kasb 
kasalliklarining kechishi unga sabab boʻlgan zararli omillarning oʻziga xosligi, kuchi, 
davomiyligi va ularning birgalikdagi taʼsiriga bogʻliq. 

Annotatsiya : Mazkur maqolada zamonaviy o‘zbek adabiy tilining shakllanishi 
va rivojlanish bosqichlari, tarixiy til jarayonlari, ijtimoiy-siyosiy omillar, yozma va 
og‘zaki  nutqdagi  o‘zgarishlar  tahlil  etilgan.  Adabiy  til  me’yorlarining  shakllanishi, 
taraqqiyot yo‘llari hamda bugungi kun talablariga qanday javob berayotgani yoritilgan. 
Maqolada zamonaviy davrda o‘zbek adabiy tilining o‘rni, u bilan bog‘liq muammolar 
va istiqbolli yo‘nalishlar ham ko‘rsatib o‘tilgan. 

Anotasiya 
Mazkur maqolada Xorazm xonligining davlat boshqaruvi va sud tizimini haqida 
batafsil yoritib berilgan. Unda xonlikda siyosiy tuzilma, boshqaruv organlari, uning 
vakolatlari hamda sud tizimining shakllanishi va faoliyati yoritilgan.  

Abstract:  In  this  article,  the  impact  of  fintech  innovations  on  the  traditional 
banking sector is analyzed. Fintech products, such as mobile payments, neobanks, and 
solutions  based  on  artificial  intelligence  (AI),  are  posing  new  challenges  to  banks' 
business models. The article examines types of fintech and their impact on banking 
services, as well as the adaptation strategies of traditional banks, which include digital 
transformation, investment in innovations, and open banking. 
Furthermore,  the  development  of  the  fintech  ecosystem  in  Uzbekistan  and 
changes in the local banking sector are analyzed. In conclusion, findings on future 
trends and the role of cooperation between banks and fintech in shaping the future of 
financial services are presented. 

Annotatsiya.  Ushbu  maqola  ichki  ishlar  organlari  xodimlarining  qo‘l  jangi 
bo‘yicha  amaliy  ko‘nikmalarini  oshirish  muammolariga  bag‘ishlangan.  Qo‘l  jangi 
ichki  ishlar  tizimida  xodimlarning  shaxsiy  xavfsizligini  ta’minlash,  jinoyatchilarni 
zararsizlantirish,  shuningdek,  jismoniy  tayyorgarlik  darajasini  yaxshilashda  muhim 
omil hisoblanadi. Xodimlarning bu boradagi ko‘nikmalarini mustahkamlash va ularni 
amaliyotga samarali joriy etish xizmatning umumiy samaradorligini oshirishga olib 
keladi. Maqolada qo‘l jangi bo‘yicha o‘quv va amaliy mashg‘ulotlarning dolzarbligi, 
ularning  uslubiy  va  ilmiy  jihatlari,  hamda  tayyorgarlik  jarayonlarining  zamonaviy 
talablariga javob beradigan yo‘nalishlari ko‘rib chiqilgan. Shuningdek, tadqiqotda qo‘l 
jangi mashg‘ulotlarining texnik va taktikasiga oid elementlar tahlil qilingan va ularning 
xodimlar jismoniy va psixologik holatiga ta’siri muhokama etilgan. 

Annotatsiya.  Ushbu  maqolada  o‘zbek  milliy  urf-odatlari  va  diniy 
marosimlarining  bolalar  tarbiyasidagi  o‘rni  va  ahamiyati  tahlil  qilingan.  Maqolada 
oilada  bolalar  tarbiyasining  milliy  qadriyatlar  asosida  shakllanishi,  oilaviy 
marosimlarning tarbiyaviy xususiyatlari, diniy qadriyatlarning axloqiy tarbiya vositasi 
sifatidagi  roli,  kattalarni  hurmat  qilish  an'anasi,  mehnat  tarbiyasi,  milliy  bayramlar 
orqali milliy o‘zlikni anglash, kitobxonlik an'anasi va mehmondo‘stlik qadriyati kabi 
jihatlar o‘rganilgan. Shuningdek, zamonaviy sharoitda an'anaviy qadriyatlarni saqlash 
va ularni zamonaviy tarbiya usullari bilan uyg‘unlashtirish masalalari ko‘rib chiqilgan. 
Maqolada  o‘zbek  oilalarida  milliy-diniy  qadriyatlar  asosida  olib  boriladigan 
tarbiyaning bolalarda ma'naviy barkamollik, milliy o‘zlikni anglash, axloqiy fazilatlar 
shakllanishidagi muhim omil ekanligi ta'kidlangan. Zamonaviy globallashuv sharoitida 
milliy qadriyatlarni saqlash va rivojlantirish orqali jamiyat barqarorligini ta'minlash 
masalalari yoritilgan. 

 
Аннотация:  Данная  работа  посвящена  анализу  синтаксических 
особенностей разговорной речи в русском языке и их отличиям от синтаксиса 
литературного языка. Разговорная речь, являясь важной частью повседневного 
общения, отличается гибкостью и динамичностью в построении предложений, 
что проявляется в сокращении, упрощении структуры, а также в использовании 
специфических конструкций.  

Annotatsiya:  Ushbu  maqolada  taʼlim  jarayonida  o‘quvchilarning 
motivatsiyasini shakllantirish, uni rivojlantirish va samarali boshqarish muammolari 
yoritilgan.  Motivatsiyaning  turlari,  omillari  va  taʼlim  sifati  bilan  bogʻliqligi  tahlil 
qilinadi.  Shuningdek,  motivatsiyani  boshqarish  strategiyalari  va  pedagogik 
yondashuvlar haqida fikr yuritiladi. 

Annotation:  This  article  explores  the  legal  foundations,  content,  types,  and 
practical  significance  of  road  traffic  expertise.  It  also  examines  the  process  of 
conducting expert evaluations in relation to road traffic accidents, the role of expert 
conclusions in judicial and investigative bodies, and analyzes the applicable legislative 
norms in the Republic of Uzbekistan. Enriched with legal examples and commentary, 
this  article  may  be  beneficial  for  legal  professionals,  road  traffic  participants,  and 
technical experts. 

 
Annotatsiya: Ushbu maqolada neykroz (nekroz) — ya'ni to‘qimalarning hayot 
faoliyatini butunlay  yo‘qotishi  va  nobud  bo‘lishi holati  haqida  batafsil  tibbiy-ilmiy 
ma’lumot berilgan. Neykrozning asosiy sabablari, shakllari, klinik belgilari, rivojlanish 
mexanizmlari,  tashxis  usullari  va  zamonaviy  davolash  yo‘llari  tahlil  qilingan. 
Shuningdek, organizmda neykrozning oldini olish va asoratlarini kamaytirish bo‘yicha 
profilaktik  chora-tadbirlar  bayon  etilgan.  Ushbu  mavzu  tibbiyot  sohasida  tahsil 
olayotgan talaba va mutaxassislar uchun dolzarb ahamiyatga ega. 

Anotatsiya:  Mazkur  maqolada leykoz  (leykemiya)  kasalligi —  ya’ni  qon va 
suyak ko‘migi saratonining turlari, rivojlanish sabablari, klinik kechishi va zamonaviy 
davolash  yondashuvlari  atroflicha  tahlil  qilingan.  Leykoz  kasalligi  inson 
organizmidagi oq qon hujayralarining nazoratsiz ko‘payishi bilan xarakterlanadi, bu 
esa normal qon ishlab chiqarish jarayoniga xalaqit beradi. Maqolada o‘tkir va surunkali 
leykoz shakllari, ularning epidemiologiyasi, simptomlari, tashxis qo‘yish usullari va 
biologik  markerlar  haqida  ham  ma’lumot  beriladi.  Shuningdek,  kasallikni  erta 
bosqichda  aniqlash,  transplantatsiya,  kimyoterapiya  va  maqsadli  terapiya  kabi 
davolash strategiyalarining samaradorligi tahlil etiladi. Maqola oxirida leykoz bilan 
kurashishda ijtimoiy ongni oshirish va donorlik madaniyatining ahamiyati ta’kidlanadi. 

Annotatsiya: Ushbu maqolada implantlar (implantologiya) — tibbiyotning turli 
sohalarida  foydalaniladigan  sun'iy  qurilmalar  haqida  keng  ma'lumot  beriladi. 
Implantlar, odatda, tana yoki turli to‘qimalar bilan integratsiyalashadigan va ular bilan 
ishlashga yordam beradigan asbob-uskunalardir. Bu maqola, ayniqsa, stomatologiya, 
ortopediya va jarrohlikda qo‘llaniladigan implantlarning turlari, ularga qo‘yiladigan 
talablar,  ishlatilish  usullari  va  yangi  texnologiyalarning  qo‘llanishi  haqida  to‘liq 
ma'lumot beradi. 
Implantlar  tibbiyotda  uzoq  vaqt  davomida  qo‘llanilib  kelinmoqda.  Ular 
odamlarning  hayot  sifatini  yaxshilash  va  organlar  yoki  to‘qimalarning  funksiya  va 
tuzilishini  tiklash  uchun  zarur  bo‘lgan  vositalardan  biridir.  Implantlar  turli 
materiallardan  tayyorlanadi,  masalan,  titanning  maxsus  qotishmalari,  keramika  va 
plastmassa. Stomatologiyada tish implantlari, ortopediyada esa sun'iy bo‘g‘imlar va 
suyak implantlari keng qo‘llaniladi. 
Maqolada implantlarning afzalliklari, nojo‘ya ta’sirlar va xavflari haqida ham 
ma'lumot keltirilgan. Implantlarni qo‘llashda zarur bo‘lgan diagnostik yondashuvlar, 
maxsus  usullar  va  operatsion  texnikalar  ko‘rib  chiqilgan.  Shu  bilan  birga, 
implantologiyaning  kelajagi  va  yangi  texnologiyalar,  xususan,  3D  bosib  chiqarish 
usullari va biokompatibilite masalalari ham yoritilgan. 

Annotatsiya: Bul maqalada Juzeppe Verdidiń úlken dóretiwshilik jolı, belgili 
operası Rigaletto haqqında maǵlıwmat berilgen. 

  Annotatsiya: Bul maqalada jahám muzıka ádebiyatındaǵı oyanıw dáwiri hám 
bul dáwirdegi janrlar jasap ótken suwretshi hám kompozitorlar haqqında maǵlıwmat 
berilgen. 

Аннотация:  в  данной  статье  анализируется  лингвокультурологические 
особенности  лексем,  выражающие  характер  человека.  В  работе  представлены 
ряды  лексем,  описывающие  характер  человека,  их  категории,  то  есть 
положительные и отрицательные черты характера людей, в частности женщин. 

Аннотация:  В  статье  анализируются  особенности  применения 
дифференцированного  и  индивидуализированного  подходов  в  обучении 
русскому  языку.  Рассматриваются  методические  принципы,  условия  и 
педагогические  приёмы,  способствующие  повышению  эффективности 
обучения.  Отражены результаты  внедрения  этих подходов  в образовательную 
практику. 

Annotatsiya:  Mazkur  maqolada  chizma  geometriya  fanida  joriy  nazorat 
topshiriqlarini  bosqichma-bosqich  bajarish  metodikasi  yoritilgan.  Dars  jarayonida 
nazorat  vazifalarini  tizimli  va  ketma-ketlikda  bajarish  orqali  talabalar  bilimini 
chuqurlashtirish, fazoviy tafakkurni rivojlantirish va grafik ifodalash ko‘nikmalarini 
shakllantirish yo‘llari nazariy va amaliy jihatdan tahlil etilgan. 

Abstract:  This  article  provides  a  theoretical  and  practical  analysis  of  core 
microeconomic concepts such as demand and supply equilibrium, price mechanism, 
and resource allocation. Factors influencing the formation of market equilibrium in 
Uzbekistan, and how consumer and producer decisions are coordinated through market 
prices, are examined. The article also offers recommendations for increasing market 
efficiency through the preservation of microeconomic equilibrium. 

Abstract:This  article  analyzes  the  interrelation  between  the  geographic 
distribution of the population and migration processes, as well as their socio-economic 
and demographic consequences. The spatial distribution of the population, internal and 
external  migration  flows  are  presented  based  on  statistical  data.  The  study  also 
examines the factors influencing migration, its role in regional development, and the 
associated challenges. 

Аннотация:  Статья  посвящена  анализу  роли  русского  языка  как 
важнейшего инструмента межнационального общения в Республике Узбекистан. 
Рассматриваются  социолингвистические  аспекты  функционирования  русского 
языка в полиэтничной среде, его статус, сферы употребления и восприятие среди 
разных этнических групп. Подчеркивается значение русского языка как фактора 
социальной интеграции и культурного взаимодействия. 

Annotatsiya: Ushbu maqolada Arab xalifaligi davrida Movarounnahr hududida 
madaniy  hayotning  rivojlanishi  tahlil  qilinadi.  Xususan,  islom  dini  va  arab 
madaniyatining kirib kelishi, ilm-fan, adabiyot va me’morchilik sohalaridagi yutuqlar, 
madrasalar  va  kutubxonalar  faoliyati  hamda  mahalliy  ilmiy  an’analar  bilan 
uyg‘unlashuvi ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, ushbu davrda yashagan mashhur olim va 
mutafakkirlarning  ilmiy  merosi  tahlil  qilinadi.  Maqolada  tarixiy  manbalar  va 
tadqiqotlar  asosida  Movarounnahrning  madaniy  taraqqiyotiga  xalifalik  siyosatining 
ta’siri o‘rganiladi. 

Аннотация: В статье исследуются особенности каракалпакской народной 
педагогики,  её  исторические  корни,  культурно-этнические  особенности, 
традиционные методы воспитания и обучения, а также значение этих практик в 
современном образовательном пространстве. Особое внимание уделяется роли 
семьи,  старших  поколений  и  устных  традиций  в  формировании  личности  и 
передаче культурного наследия. 

Аннотация:  в  статье,  на  примере  произведений  А.С.Пушкина 
рассматриваются  цветообозначающиеся  лексемы.  Поэт  передаёт  при  помощи 
сочетаний  слов,  таких  как  «чёрная-крестьянка»    всю  жизнь,  весь  уровень 
простого народа. 
 

Annotatsiya:  Bu  maqolada  maktabgacha ta’lim  olayotgan  bolalarning  eshitish 
qobiliyati  ularni  musiqaga  qiziqtirish  uchun  musiqa  o’qituvchisining  ro’li  haqida 
malumot berilgen. 

Annotatsiya:  Ushbu  maqolada  o‘zbek  professional  og‘zaki  an’anaviy 
musiqasining yirik namunasi bo‘lgan Shoshmaqomning tarixiy shakllanish bosqichlari 
yoritilgan.  Shoshmaqomning  ildizlari,  taraqqiyot  yo‘li  va  turli  tarixiy  davrlarda 
kechgan rivojlanish xususiyatlari tahlil qilingan. 

 
Annotatsiya:  Deviant  xulq-atvor  turlariga  kiruvchi  ichkilikbozlik, 
giyohvandlik,  o'z-o'zini  o'ldirish  bilan  bog'liq  ijtimoiy  illatlarning  har  biri  yuzaga 
kelishi  va  ijtimoiy  oqibatlariga  ko'ra  mohiyatan  turli  jihatlarga  ega.  Deviant  hulq-
atvorning eng yaxshi profilaktikasi - bu tarbiyaning vositalari, shakllari va usullarini 
aniq belgilab olgan holda voyaga yetmaganlar ongiga maqsadga qaratilgan tashkiliy 
ta‘sir  ko‘rsatishdir.  Huquqiy  tarbiyani  oldini  olish  imkoniyatlari  tiyishning  boshqa 
vositalariga  qaraganda  ancha  samaraliroqdir. Chunki  huquqiy  profilaktika  choralari 
odatda, birmuncha kechikadi va qilmish sodir etilgandan keyin amal qila boshlaydi.  

 
Annotatsiya: Ushbu maqolada sun’iy intellekt (SI) texnologiyalarining ta’lim 
jarayonida  o‘qituvchilarning  pedagogik  mahoratini  oshirishdagi  ahamiyati  va 
imkoniyatlari  tahlil  qilinadi.  Maqolada  SI  yordamida  o‘qituvchilarning  individual 
ehtiyojlariga  moslashgan  ta’lim  strategiyalarini  ishlab  chiqish,  o‘quv  jarayonini 
samarali  tashkil  etish  hamda  malaka  oshirish  jarayonini  optimallashtirish  usullari 
ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, maqolada SI ning o‘qituvchilarning kreativligini, qaror 
qabul  qilish  ko‘nikmalarini  rivojlantirishdagi  roli  va  ta’lim  sifatini  yaxshilashdagi 
salmoqli imkoniyatlari yoritiladi. 

 
Annotatsiya:  Mazkur  maqolada  o‘zbek  musiqa  merosining  noyob 
namunalardan  biri  bo‘lgan  Shoshmaqomning  musiqiy  tuzilmasi  hamda  estetik 
xususiyatlari  tahlil  etilgan.  Asarning  ichki  tarkibiy  qismlari,  lad  va  ritmik  asoslari, 
shuningdek, estetik go‘zalligi va falsafiy mazmuni yoritilgan. Shoshmaqomning o‘ziga 
xosligi,  uning  ijro  uslubi,  ashula  va  cholg‘u  uyg‘unligi  orqali  milliy  musiqa 
tafakkuridagi tutgan o‘rni asoslab berilgan. Maqola natijalari Shoshmaqomni yanada 
chuqur o‘rganish, targ‘ib etish va yosh avlodga yetkazish muhimligini ko‘rsatadi. 

Annotation: This thesis examines the specific aspects of training coaches to 
work with young people with disabilities in wrestling. It analyzes the knowledge, skills, 
and  approaches  necessary  for  coaches,  considering  the  diverse  needs  and 
characteristics of athletes with disabilities. The thesis outlines the key competencies 
that  should  be  included  in  coach  training  programs,  such  as  adapted  training 
methodologies, safety assurance, inclusive communication, and psychological support. 
It also discusses the potential of modern information and communication technologies 
to train coaches and support their professional development. 

 Anotatsiya:Mazkur  ishda  o‘zbek  adabiyotshunosligining  yirik  namoyandasi, 
akademik  Suyuma  G‘aniyevaning  Alisher  Navoiy  ijodini  o‘rganishdagi  ilmiy 
xizmatlari  yoritiladi.  Tadqiqotda  olimaning  Navoiy  asarlarining  matnlarini  ilmiy-
tanqidiy  nashr  qilish,  ularni  filologik  tahlil  qilish,  shuningdek,  shoirning  ijodiy 
merosini keng ommaga yetkazish borasidagi hissasi tahlil etiladi. Suyuma G‘aniyeva 
tomonidan yozilgan monografiyalar, maqolalar hamda Navoiy devonlariga yozilgan 
izohlar  orqali  uning  Navoiyshunoslikka  qo‘shgan  hissasi  ochib  beriladi.  Ishda 
shuningdek,  olimaning  klassik  adabiyot  maktabini  shakllantirishdagi  o‘rni  hamda 
uning  ilmiy  merosining  bugungi  adabiyotshunoslikdagi  ahamiyati  xususida  fikr 
yuritiladi. 

Annotatsiya: Ushbu maqolada Chlorella vulgaris suzpenziyasini yetishtirishda 
qo’llaniladigan oziqa muhitlari, ularning suzpenziya rivojlanishiga ta’siri, shuningdek, 
oddiy  xlorellaning  ommaviy  ishlab  chiqarilishida  qaysi  oziq  muhiti  qulay  va 
noqulayligi, ularning ahamiyati  haqida so‘z boradi.