Vol. 2 No. 1 (2025)

Vol. 2 No. 1 (2025)
Published: 30-01-2025

Articles

5-9 59 14

QARAQALPAQ TILINDE ALǴÍS HÁM ǴARǴÍS SÓZLERDEGI FRAZEOLOGIZMLERDIŃ SEMANTIKALÍQ BIRIGIWSHILIGI BOYÍNSHA TÚRLERI

G.Allambergenova, Gawhar Abatova

Túrkiy tilleri, sonıń ishinde qaraqalpaq tili de sózlik quramda ayrıqsha topar bolıp tanılatuǵın frazeologiyalıq sóz dizbeklerine oǵada bay.  Bul maqalada alǵıs hám ǵarǵıs sózlerdegi frazeologizmlerdiń semantikalıq birigiwshiligi boyınsha túrleri haqqında sóz etiledi. Frazeologiyalıq ótlesiw, frazeologiyalıq birlik, frazeologiyalıq dizbeklerdiń qollanılıwına ilimiy analiz islengen.

283-289 33 28

PRACTICAL SKILLS IN ENSURING THE ECONOMIC SECURITY OF SERVICE ENTERPRISES

Zubayda Ubaydullayevna Shodmanova, Shaxboz Shavkat o‘g‘li Shomurodov

 : Xizmat ko‘rsatish korxonalari iqtisodiyotning muhim qismi bo‘lib, 
ularning iqtisodiy xavfsizligini ta’minlash muvaffaqiyatli faoliyatning asosidir. Ushbu 
maqolada xizmat ko‘rsatish korxonalari iqtisodiy xavfsizligini ta’minlashda amaliy 
ko‘nikmalar, tahlil usullari va strategiyalar ko‘rib chiqilgan. Tavsiyalar va ilmiy-amaliy 
yondashuvlar asosida bu sohaning barqaror rivojlanishini ta'minlash bo‘yicha takliflar 
ishlab chiqilgan.

147-150 42 14

JAHON IQTISODIYOTIDA ISLOM MOLIYASINING O‘RNI

Bahromova Madina Shavkat qizi, Sa’dullayeva Gulnoza Usmanovna

Mazkur maqolada jahon iqtisodiyotida Islom moliyasining tutgan 
o‘rni, rivojlanish tendensiyalari va uning asosiy tamoyillari chuqur tahlil qilingan. 
Islom moliyasining boshqa moliyaviy tizimlardan farqlari va global moliya 
bozorlaridagi ahamiyati keng yoritilgan. Shuningdek, ushbu moliya tizimining 
iqtisodiy barqarorlik, ijtimoiy tenglik va moliyaviy inklyuziyani ta'minlashdagi roli 
ko‘rib chiqilgan. Maqolada statistik ma'lumotlar asosida Islom moliyasining jahon 
iqtisodiyotidagi o‘sish sur'atlari, uning milliy iqtisodiyotlarga ta'siri va kelajakdagi 
istiqbollari baholangan. Bundan tashqari, Islom moliyasining rivojlanishiga to‘sqinlik 
qiluvchi omillar va ularni yengib o‘tish yo‘llari ham ko‘rib chiqiladi.

186-193 80 45

QARAQALPAQ JAŃÍLTPASHLARÍNDA ANTROPONIM, TOPONIM HÁM ORNITONIMLERDIŃ QOLLANÍW ÓZGESHELIKLERI

Sh.Abdinazimov, Abullaev Allamurat

Bul maqalda qaraqalpaq jańıltpashlarında ushıraytuǵın 
antroponim, toponim hám ornitonimlerdiń qollanıwı qollanıwı analiz etiledi. 
Maqalada bul atamalardıń xalıq awızeki dóretiwshiligindegi semantik áhmiyeti, 
olardıń mádeniy hám tariyxıy konteksttegi ornı ashıp beriledi. Antroponimler ózlik 
hám minez-qulıqtı ańlatıwda, toponimler arnawlı bir orın yamasa waqıya menen 
baylanıslı mádeniy miyrastı saqlawda, ornitonimler bolsa tábiyat hám quslarǵa 
baylanıslı túsiniklerdi sáwlelendiriwde qanday qollanılıwı úyreniledi. Bul izertlewde
ushraytuǵın atlar arqalı xalıqtıń dúnyaǵa kóz qarası hám qádiriyatları haqqında 
tereńrek maǵlıwmat alıw múmkin. Maqala filologiya, folkloristika hám kulturologiya
tarawları ushın paydalı bolǵan ilimiy áhmiyetke iye.

182-185 40 16

TA'LIM KLASTERI — TA'LIM JARAYONINI RIVOJLANTIRISHNING NAZARIY-KONSEPTUAL ASOS

Umarov Aziz Avazovich

Ushbu maqolada falsafa fanining umumiy kelib chiqishi va falsafiy 
ta’lim haqida soha olimlarining olib brogan ilmiy tadqiqot natijalaridan kelib chiqgan 
holda xulosalar jamlanga. Ta’lim falsafasi tushunchasiga umumiy izoh berilib, 
zamonaviy ta’lim jarayonida ushbu fan va sohaning konseptual ahamiyati tadqiqi 
etilgan.

177-181 36 17

RUS VA O’ZBEK TILLARI CHORVACHILIK TERMINOLOGIYASINING SHAKLLANISH VA BOYISH MANBALARIDA O’XSHASH VA FARQLI JIHATLAR

Kurbanova Guzal Abduraximovna

Maqola ommaviy bayramlarning ifodaviy vositalarini, jumladan, 
san'at, musiqalar, raqslar va sahna tasvirlarini ijtimoiy va madaniy jihatdan tahlil qiladi. 
Tadbirlar orqali milliy qadriyatlar va madaniy merosning jamiyatdagi roli va ahamiyati 
oshiriladi. Shunungdek maqolada, ommaviy bayramlarni tashkil etishda muhim 
huquqiy va normativ-huquqiy hujjatlar, xususan Prezident farmonlari va Vazirlar 
Mahkamasining qarorlari, navzu yuzasidan o’tkazilgan bazi ilmiy tadqiqotlar asosida 
bayramlarning jamiyatdagi ijtimoiy ta'siri va undagi ifodaviy vositalarning ahamiyati
yoritilgan.

171-176 54 27

QARAQALPAQ XALÍQ QOSÍQLARÍNDA SOMATIKALÍQ FRAZEOLOGIZMLERDIŃ QOLLANÍLÍW ÓZGESHELIKLERI

G.Allambergenova, Uzakova Janar

Házirgi waqıtta folklorlıq shıǵarmalardıń tilin úyreniw folkloristika hám 
lingvistika ilimleri arasında turǵan úlken másele. Bul másele házirgi kúnde óz 
sheshimin tawıp, kópshilik dóretpelerdiń tillik ózgeshelikleri úyrenilmekte. Usınday 
úyreniliwi tiyis bolǵan máselelerdiń jáne biri qaraqalpaq xalıq awızeki qosıqlarınıń 
tillik ózgeshelikleri. Sol tiykarda biz bul maqalamızda qaraqalpaq xalıq qosıqları 
tiliniń leksikologiyalıq tárepine toqtala otırıp, ondaǵı somatikalıq frazeologizmlerdiń 
jumsalıw ózgesheliklerin úyrendik. 

194-210 73 36

DEVELOPMENT OF A PROGRAM FOR PROCESSING 3D MODELS OF OBJECTS IN A COLLABORATIVE ROBOT WORKSPACE USING AN HD CAMERA

Vladyslav Yevsieiev, Svitlana Maksymova, Ahmad Alkhalaileh, Ahmad Alkhalaileh, Dmytro Gurin1

This article presents the research of methods for program development for
processing 3D models of objects in a collaborative robot workspace using an HD
camera. The features of creating and processing a point cloud in real time under 
different lighting conditions and image refresh rates are considered, and the influence 
of these factors on the accuracy of object recognition is also assessed. The presented 
experimental results show the optimal settings to ensure stable operation of the system 
in various production conditions. The proposed methodology allows to increase the 
accuracy and speed of the manipulator operation due to improved visual processing of 
images and 3D models. 

211-223 66 16

Taraqqiy etgan mamlakatlarda pedagogik kompetentlikka oid ilmiy yondashuvlar.

Azimova Nasiba Ergashovna

Keyingi o‘n yilliklar mobaynida bir qator Yevropa, AQSh, 
Rossiya va bizning mamlakatimizda, oliy ta’lim tizimi tubdan isloh qilina boshlandi. 
Bunda asosiy e’tibor, talabalarda egallayotgan mutaxassisligi bo‘yicha kompetensiya 
shakllanishi va takomillashuviga qaratilmoqda. Bugungi kunlarda jamiyat uchun 
butunlay yangi qiyofadagi mutaxassis talab qilinayapti. U faol ijodiy fikrlovchi, 
izlanuvchan, ilmiy axborotlarni mustaqil ravishda izlab topuvchi va ularni o‘z amaliy 
faoliyatida qo‘llovchi mutaxassis bo‘lib yetishishi lozim.

224-239 51 32

DEVELOPMENT OF A MODEL FOR RECOGNIZING VARIOUS OBJECTS AND TOOLS IN A COLLABORATIVE ROBOT WORKSPACE

Vladyslav Yevsieiev, Amer Abu-Jassar, Svitlana Maksymova, Nataliia Demska1

The article discusses the development of a model for recognizing objects and 
tools in the robot's workspace, which is based on computer vision and machine learning 
methods to ensure safe interaction within the framework of Industry 5.0. The model 
allows increasing the accuracy and reliability of object recognition in complex 
conditions, adapting robots to changing tasks. The results can be used for integration 
into robotic platforms operating in flexible manufacturing environments, ensuring 
flexible automation and a human-centric approach.

258-262 44 16

ГЕНДЕРНЫЕ РАЗЛИЧИЯ В ЗАБОЛЕВАЕМОСТИ ДИЛАТАЦИОННОЙ КАРДИОМИОПАТИЕЙ: АНАЛИЗ СООТНОШЕНИЯ МУЖЧИН И ЖЕНЩИН

Тогаймуродов Абдурасул

Дилатационная кардиомиопатия (ДКМП) представляет собой 
одно из наиболее значимых заболеваний сердечно-сосудистой системы, 
характеризующееся увеличением размеров полостей сердца и снижением его 
сократительной способности. Заболевание сопровождается прогрессирующей 
сердечной недостаточностью, что приводит к существенному ухудшению 
качества жизни пациентов и высокой смертности. Несмотря на значительный 
объем исследований, гендерные аспекты заболеваемости и клинического течения 
ДКМП остаются недостаточно изученными. 

254-257 49 13

LAND MONITORING IN AGRICULTURE

IDIEVA KHADIJA FAKHRIDDINOVNA, FARMONOVA FATIMA FAKHRIDDINOVNA

Agriculture is one of the key sectors of the economy in many 
countries. It ensures the food safety of the population and creates jobs for hundreds of 
thousands of people. However, effective management of agricultural land has become 
a serious problem in recent decades.Monitoring of agricultural lands allows you to 
determine the state of the soil, vegetation, water resources and other factors affecting 
the production capabilities of the earth.

250-253 45 14

INFECTIONS OF THE VISUAL ORGAN AND THEIR TREATMENT METHODS

Habibullayeva Iroda Kasimjanovna

This article examines infectious diseases of the visual organ, their etiology, 
clinical symptoms, diagnostic methods, and modern treatment approaches. Eye 
infections are most often caused by bacteria, viruses, fungi, and parasites. The article 
analyzes common infections such as conjunctivitis, keratitis, and blepharitis, as well as 
the treatments applied for their diagnosis and management.

245-249 31 13

INNOVATSION TALIM SHAROITIDA PEDAGOGIK HAMKORLIKNI RIVOJLANTIRISHNING DIDAKTIK TIZIMI

Umarov Aziz Avazovich

Ushbu maqolada ta'lim klasterining mohiyati, nazariy-konseptual 
asoslari va ta'lim jarayonini rivojlantirishdagi o‘rni tahlil qilinadi. Ta'lim klasterining 
tarkibiy qismlari, innovatsion yondashuvlari hamda ta'lim va ishlab chiqarish sektorlari 
o‘rtasidagi integratsiyani ta’minlashdagi ahamiyati yoritilgan. Shuningdek, mazkur 
tizimning hududiy iqtisodiy rivojlanishga qo‘shadigan hissasi va zamonaviy ta’lim 
muammolarini hal qilishda tutgan o‘rni ko‘rsatib berilgan

290-294 36 14

OLMANING PAKANA KLON PAYVANDTAGLARI VA ULARNING INTENSIV BOG`LARDAGI O‘RNI.

Ahmadov Muhammadsharif Yashin o’g’li

Zamonaviy intensiv bogʻdorchilik asosan past boʻyli vegetativ yoʻl bilan 
koʻpaytiriladigan payvandtaglarga asoslangan (V.I.Budagovskiy, 1976, V.A.Gryazev, 
1991, V.A.Samus, 2007). Past o'sadigan payvandtaglardagi daraxtlar baland 
ko'chatlarga qaraganda unchalik katta emas – pakana (karlik) tipidagi payvandtaglarda 
o'simliklar 30% ga, yarim pakana payvandtaglarda - an'anaviy bog'larning 60-70% ga 
etadi

151-158 53 9

SOG‘LIQNI SAQLASH SOHASINING RIVOJLANISH TENDENSIYALARI VA IQTISODIY KO‘RSATKICHLARI

Xakimova Dilnozaxon Sa’dulla qizi

Ushbu maqolada mamlakatimizdagi sog‘liqni saqlash sohasining rivojlanish 
tendensiyalari va iqtisodiy ko‘rsatkichlari tahlil qilingan. Zamonaviy texnologiyalar va 
innovatsiyalar, raqamli tizimlar, telemeditsina, sun’iy intellekt va robototexnika kabi 
yangi usullarning sog‘liqni saqlash tizimiga ta’siri, tibbiy xizmatlarning sifatini 
oshirish va kasalliklarni oldini olishdagi ahamiyati o‘rganilgan. Shuningdek, 
O‘zbekistonning sog‘liqni saqlash sohasida amalga oshirilayotgan islohotlar, tibbiyot 
xodimlarining malakasini oshirish, va sog‘lom turmush tarzini targ‘ib qilishga 
qaratilgan chora-tadbirlar va global tajribalarga asoslangan yondashuvlar ham 
muhokama qilingan.

278-282 150 23

MAKTABGACHA TA’LIM TASHKILOTIDAGI ASOSIY VOSITA-O`YIN.

Gulboyeva Maftuna Norboyevna

Mamlakatimizda ta’lim sohasiga alohida e’tibor berilmoqda. 
O‘zbekiston Respublikasi hukumati ta’lim-tarbiyani maktabgacha ta’lim sohasidan 
rivojlantirish bolalarni har tomonlama barkamol qilib shaxs qilib tarbiyalashni 
maqasaq qiladi. Shu o‘rinda bolalarga ta’lim-tarbiay berishda o`yin 
texnologiyalardan foydalanish samarali natija beradi. Ushbu maqolada maktabgacha 
ta'lim tashkilotlarida bolalarning faoliyat jarayonlarini mazmunli o`tkazishda 
foydalaniladigan o`yinlarning hususiyatlari va turlari haqida so‘z yuritilgan.

316-321 333 53

TANNARX VA KALKULATSIYA

Qorjovov Faxriddin, Shodiyev Akbar Ashurovich

Ushbu maqolamda mahsulatlarni baholash va ularni bozor iqtisodiyatida talab darajasini yetkazish. Uning raqobatbardosh jahon talab darajasidagi mahsulotlar sifati, va eksport  import darajasidada ham yetkazish

312-315 74 18

ORGANIZMDA KALSIY VA PARATGARMON ALMASHINUVINING O‘ZARO BIR BIRIGA BOG‘LIQLIGI

Choriyev Shohjahon Habibullo oʻgʻli

Ushbu tezisda kalsiy kimyoviy elementining fizik va kimyoviy xususiyatlari, shu jumladan organizmda kalsiy va paratgarmon almashuvining o’zaro bir biriga bog’liqligi  o’rganildi. Kalsiy va paratgarmon inson organizimi uchun juda muhim bo’lganligi uchun quyida paratgarmon va kalsiy haqida so’z boradi.

307-311 23 13

АШЕРМАН СИНДРОМИ ЭРТА ТАШХИСЛАШ ТЕКШИРУВИНИ БАҲОЛАШ

Султонов Равшан Комилжонович,, Набиева Латофат Азизкул кизи

Ҳозирги вақтда бачадон бўйни касалликлари муаммоси гинекологияда муҳим ўрин эгаллайди. Бачадон бўйни касалликлари диагностикада ва даволашдаги кўплаб ютуқларга қарамасдан, бу касалликлар умумий гинекологик касалликлар орасида долзарб муаммоларидан бири бўлиб қолмоқда[1,2,5]. Ёш аёллар ўртасида бачадон бўйни касалликларининг жадал ўсиши, касалликларнинг кечки босқичида аниқланиши, кўрув пайтида цервикал каналниг юқори ⅔ қисмида кўрувнинг ноқулайлиги янги замонавий диагностика усулларни амалиётга киритишни тақозо қилади [4,7].

295-306 133 26

AYOLLARDA HOMILADORLIK VAQTIDA YUZAGA KELISHI MUMKIN BOʻLGAN PATALOGIK JARAYONLAR

Babamuratov Bekzod Ergashevich, Sayidqulova Sanobar Abdujafarzoda

Ushbu maqolada Ayollarda homiladorlik vaqtida yuzaga kelishi mumkin boʻlgan patalogik jarayonlar haqida eng so’ngi ma’lumotlar berilgan. Mqolada Ayollarda homiladorlik vaqtida yuzaga kelishi mumkin boʻlgan patalogik jarayonlarda yuzaga keladigan o’zgarishlar aniq jadval asosida ochiq oydin tushuntirilib berilgan.


 

322-329 76 12

НЕЙРОИЛМ ВА КОГНИТИВ БУЗИЛИШЛАР: ХОТИРА ВА ДИҚҚАТНИ ЯХШИЛАШГА ҚАРАТИЛГАН ЗАМОНАВИЙ НЕЙРОТЕХНОЛОГИЯЛАР

Кенжаев Ёдгор Маматқулович, Мамадалиева Гулзода Низомжон қизи

Ушбу мақолада замонавий нейротехнологияларнинг хотира ва диққатни яхшилашдаги илмий асослари кўриб чиқилади. Хотира ва диққат когнитив функцияларнинг муҳим таркибий қисмлари бўлиб, уларнинг бузилиши инсон ҳаёти сифатига жиддий таъсир кўрсатади. Замонавий нейротехнологиялар, хусусан нейростимуляция, мия-компьютер интерфейслари ва нейрофидбек тизимлари, когнитив функцияларни яхшилашда самарали восита сифатида тадқиқ этилмоқда.

337-341 37 9

NAFAS YO‘LLARI KASALLIKLARI KELIB CHIQISH SABABLARI

Saidov Jasur Baxtiyorovich, Abdumurotova Jasmina Baxriddin qizi

Ushbu maqolada hozirgi kunda global muammolardan biri hisoblanayotgan nafas olish kasalliklarining kelib chiqish sabablari o’rganildi. Maqolamizda nafas yo’llari kasalliklarining turlari haqida batafsil ma’lumot berildi. Maqoladan tibbiyot yo’nalishida o’qiydigan talabalar va tibbiyot sohasiga qiziqadigan barcha insonlar foydalanishlari mumkin

342-347 564 76

BOSHLANG’ICH SINF DARSLIKLARIDA PUNKTUATSIYAGA OID BERILGAN MATERIALLAR TAHLIL QILISH

Jo‘rayeva Zarinabonu Luqmon qizi, S.I.Tursunova

Ushbu maqola boshlang‘ich sinf darsliklarida punktuatsiya belgilari bo‘yicha berilgan materiallarning tahliliga bag‘ishlangan. Punktuatsiya - yozma nutqning aniq va tushunarli bo‘lishini ta'minlashda muhim vosita bo‘lib, uning to‘g‘ri ishlatilishi o‘quvchilarning til va mantiqiy fikrlash ko‘nikmalarini rivojlantirishda asosiy omil hisoblanadi. 

357-361 89 26

INNOVATIVE ECONOMY IN AGRICULTURE: DRIVING TRANSFORMATION AND SUSTAINABILITY

Alim Ahmedov , Javokhir Eshkoraev

The agricultural sector has long been a cornerstone of global economies, but the demands of modern society and environmental challenges require a transformation. This article explores the concept of an innovative economy in agriculture, highlighting the integration of technology, sustainable practices, and new economic models to revolutionize the industry. By focusing on technological advancements such as precision farming, digital tools, and sustainable agricultural practices, the article presents an overview of how innovation is reshaping agricultural economies. The results of these innovations demonstrate increased productivity, improved resource efficiency, and enhanced sustainability, laying a foundation for long-term agricultural development.

367-372 84 28

PROBLEMS AND SOLUTIONS IN WIND ENERGY: OVERCOMING CHALLENGES FOR A SUSTAINABLE FUTURE

Alim Ahmedov , Javokhir Eshkoraev

Wind energy is a key component of the global shift toward renewable energy. However, despite its potential, the widespread adoption of wind power faces several challenges, including intermittency, land use concerns, and environmental impacts. This article examines the key problems hindering the growth of wind energy and discusses potential solutions to overcome these obstacles. The findings reveal that technological innovations, policy support, and improved grid integration can address many of the current limitations, positioning wind energy as a crucial contributor to a sustainable energy future.

362-366 110 34

GREEN ECONOMY AND THE FUTURE: A PATH TO SUSTAINABLE GROWTH

Alim Ahmedov , Javokhir Eshkoraev

As the world grapples with environmental degradation and the depletion of natural resources, the green economy has emerged as a vital concept for sustainable development. This article explores the green economy's role in shaping a more sustainable future, focusing on its key components, challenges, and potential benefits. By analyzing the integration of renewable energy, sustainable agriculture, eco-friendly industries, and circular economies, the paper examines how green practices can foster economic growth while mitigating environmental harm. The findings indicate that while significant progress has been made, a coordinated global effort is necessary to achieve a truly green economy.

373-378 32 21

ФИЗИКАДАН ДАРС ВА ТЎГАРАК МАШҒУЛОТЛАРИДА ЯНГИ ПЕДАОГОГИК ТЕХНОЛОГИЯДАН ФОЙДАЛАНИШ.

Ў.Н.Султонова

Ўзбекистон  Республикаси «Кадрлар  тайёрлаш  Миллий  дастури»  талабларидан бири таълим  жараёнида  янги  педагогик технологияларни қўллаш, тайёргарликнинг модуль  тизимидан  фойдаланган ҳолда таълим олувчиларни ўқитишни  жадаллаштириш саналади.Республикамизда  таълим жараёнида педагогик  технологияларни қўллашга  доир кенг  кўламда  иш  олиб борилмоқда. Ушбу  муаммонинг илмий-назарий  асослари, ҳар  бир педагогик технологияни  ўзига  хос  жиҳатлари  ишлаб  чиқилиб,  етарли  даражада  тажрибалар  тўпланди. 

379-383 46 23

YASHIL TEXNOLOGIYALAR VA INNOVATSIYALAR: IQTISODIY O‘SISH UCHUN YANGI YO‘L

Baymuradova Zilola Alisherovna

So‘nggi yillarda global miqyosda iqlim o‘zgarishi, resurslar tanqisligi va atrof-muhit ifloslanishi fonida yashil texnologiyalar va innovatsiyalar barqaror iqtisodiy o‘sishning asosiy harakatlantiruvchisiga aylangan. Ushbu maqolada yashil texnologiyalarning iqtisodiy samaradorligi, innovatsion yondashuvlar orqali energiya tejash, chiqindilarni kamaytirish va yangi ish o‘rinlari yaratish kabi jihatlari tahlil qilinadi.

82-87 69 31

METHODS OF DEVELOPING FOREIGN DIRECT INVESTMENT ACTIVITIES IN UZBEKISTAN

Abduqodirov Abdulaziz Abduxamid og’li, Sa’dullayeva Gulnoza

In the conditions of globalization, the rapid growth of the national economy of 
each country is primarily a result of factors such as international trade, foreign 
investments, and improvement of financial services. As the President stated about the 
modernization of the economy, we need to develop an investment concept that provides 
for the modernization of all sectors of the economy based on the mechanisms of 
attracting investments, and on this basis implement the "Development Strategy of New 
Uzbekistan" program for 2022-2026. In this article, the theoretical problems of 
improving the mechanism of attracting foreign direct investments to our country and 
the strategic directions of their solution are discussed. 

10-14 99 28

THE SPECIFIC FEATURES OF PSYCHOLOGICAL ADAPTATION OF STUDENTS TO INCLUSIVE EDUCATION

Khujamshukurov Tolibnazar Rashid o‘g‘li

This article explores the specific features of psychological adaptation in students 
within the context of inclusive education. It examines how students, both with and 
without disabilities, adjust psychologically to inclusive educational settings, 
addressing emotional, cognitive, and social adaptation processes. The article highlights 
the challenges students face, such as emotional difficulties, cognitive adjustments, and 
social integration within a diverse classroom. It also identifies key factors influencing 
psychological adaptation, including teacher support, peer relationships, family 
involvement, and the school environment. Furthermore, it discusses strategies to 
facilitate this adaptation, such as differentiated instruction, promoting positive peer 
interactions, and ensuring emotional support for students. The article emphasizes the 
importance of fostering an inclusive culture that benefits not only students with special 
needs but also enriches the experience of typically developing students.

15-17 54 26

O'ZBEK KELINLARI PSIXOLOGIK FAROVONLIGI QADRIYATLAR TIZIMINING O'ZARO MUNOSABATLARI

Sayfullayeva Sojida Saidjonovna

Ushbu maqolada o‘zbek kelinlarining psixologik farovonligi va an’anaviy 
qadriyatlar tizimining o‘zaro munosabatlari o‘rganiladi. Maqolada kelinning oilaviy 
hayotidagi roli, jamiyatdagi qadriyatlar tizimi va ularning psixologik holatga ta’siri 
tahlil qilinadi. O‘zbek kelinlari oilada qaynonaga bo‘lgan hurmat, er bilan bo‘lgan 
aloqalar va farzand tarbiyasiga mas’uliyatni o‘z zimmasiga olishi kabi masalalar 
psixologik farovonlikka qanday ta’sir ko‘rsatishi muhokama qilinadi. Shuningdek, 
zamonaviy qadriyatlar, jinsiy tenglik, shaxsiy huquqlar va ta’lim olish kabi 
elementlarning kelinning o‘zini erkin va baxtli his qilishidagi o‘rni ko‘rsatiladi. 
Maqolada an’anaviy qadriyatlar va zamonaviy yondashuvlar o‘rtasidagi uyg‘unlik 
o‘zbek kelinlarining psixologik holatini yaxshilashda qanday ahamiyatga ega ekanligi 
tahlil qilinadi. Shu tariqa, maqola kelinlarning psixologik farovonligini ta’minlashda 
jamiyatdagi qadriyatlar tizimi va zamonaviy yondashuvlarning muhim rolini 
ta’kidlaydi.

18-20 43 20

ГРАФИЧЕСКИЙ ОБРАЗ ИНОЯЗЫЧНОГО СЛОВА В СОВРЕМЕННЫХ РУССКИХ ТЕКСТАХ

Файизова Заргуль Бахтияровна,, Артыкова Хамида Махмудовна

Известна огромная роль различных лексических заимствований в 
становлении и развитии русского литературного языка. Однако использование 
заимствованных слов нередко приводит к крайности: перенасыщение речи 
иностранными словами делает язык неузнаваемым. Чрезмерная варваризация 
языка – это путь его разрушения, ухода от национальной самобытности. В. П. 
Даниленко отмечает, что «мы живём в эпоху языкового чужебесия» [1]. Особенно 
явно это проявляется тогда, когда иноязычное слово в искомом виде или в 
русской транслитерации становится элементом русского текста или элементом 
синтетического слова, составленного из букв кириллицы и латиницы. В 
современных русских текстах (чаще – публицистических), постоянно 
используются такие лексические единицы как VIP-персона, PR-проект, SMSка, 
блокNOT, Face-контроль и т.п.

25-28 50 24

INNOVATSION YONDASHUV ASOSIDAGI TAʻLIM TIZIMINING TAKOMILLASHISHI VA OʻZBEK TILI VA ADABIYOTIDA BADIIY ASARLARNING OʻRNI VA AHAMIYATI

Aliyeva Oqilaxon Jahongir qizi, Kurbanova Farogat Subhonovna

Ushbu maqola Innovatsion yondashuv asosidagi taʻlim tizimining 
takomillashishi va Oʻzbek tili va adabiyotida badiiy asarlarning oʻrni va 
ahamiyati, kitobxon va yoshlar uchun badiiy asarlarning taʻsiri va bundan tashqari, 
kitob mutolaasiga boʻlgan qiziqishning ortishi va kitobxon yoshlar sonini sezilarli 
darajada oshirish toʻgʻrisidagi umumiy xulosalarga bagʻishlanadi. 

29-33 64 27

LINGVISTIK TAHLILDA TEZAURUS LUG’ATLARNING O’RNI

Norxo'jayeva Mubinaxon, Kurbanova Farogat Subxonovna

Lison faqatgina insonga in’om etilgan ulug‘ ne’matdir. Shu sababli lisoniy 
hodisalar tadqiqi boshqa ijtimoiy hodisalar tadqiqidan tubdan farq qiladi. Barcha tabiiy 
va ijtimoiy hodisalar tizimli tuzilishga va o‘z-o‘zidan tarkib topish xususiyatiga ega. 
Tilning ham tizimli hodisa ekanligi allaqachonlar e’tirof etilgan. Tilshunoslarning 
e’tibori ushbu tizimning qanday tashkil topganligi, uning tarkibida qaysi turdagi 
birliklar mavjudligi, bu birliklarning o‘zaro munosabatga kirishishi, ushbu 
munosabatlar asosida hosil bo‘ladigan tuzilmalarning umumiy tizim va uning bosqichli 
tuzilishdagi o‘rni kabi qator masalalarga qaratilgan. Ana shunday maxsus tizimga 
solingan tilni kompyuterga xoslash foydalanuvchilarning vaqtini tejaydi va ko‘p 
lug‘atlarni izlab yurishdek mashaqqatli ishdan xalos etadi. Barcha izlanishlar, 
olimlarning tinimsiz, mashaqqatli izlanishlari faqat bir narsaga, ya’ni inson 
manfaatlariga xizmat qiladi.

34-36 275 40

ORQA MIYA REFLEKSLARI

Choriyeva Nilufar O’ktam qizi

Organizmning tashqi va ichki muhitga moslashuvi asosan nerv tizimi 
faoliyatiga bog‘liq. Nerv tizimi tashqi ta'sirga tezkor javob qaytarish orqali organizmni 
muvozanatda ushlab turadi. Orqa miya reflekslari esa bu jarayonda muhim o‘rin 
egallaydi. Ular inson hayotining kundalik faoliyatini boshqaruvchi asosiy 
mexanizmlardan biri bo‘lib, murakkab jarayonlarni avtomatik tarzda tartibga soladi. 
Orqa miya reflekslari ichki organlar faoliyatini boshqarishdan tortib, mushaklarning 
harakatlanishigacha bo‘lgan ko‘plab vazifalarni bajaradi. Ushbu reflekslar insonning 
ongli nazoratisiz sodir bo‘lib, muhim fiziologik jarayonlarni ta'minlaydi. Ushbu 
maqolada orqa miya reflekslarining mexanizmlari, turlari va ahamiyati haqida batafsil 
ma’lumot beriladi. 

40-43 59 19

BANKLAR FAOLIYATIDA ISLOMIY MOLIYANING ROLI

Sa’dullayeva Gulnoza Usmanovna, Abdulazizova Umida Hasanboy qizi

Mazkur maqolada banklar faoliyatida Islomiy moliyaning roli va 
uning iqtisodiy barqarorlikni ta'minlashdagi ahamiyati tahlil qilingan. Islomiy moliya 
tamoyillari asosida ishlaydigan banklarning an'anaviy banklardan farqlari va 
ustunliklari, shuningdek, ularning jamiyat va biznes subyektlari uchun keltiradigan 
foydalari o‘rganilgan. Statistik ma'lumotlar asosida Islomiy banklarning dunyo 
bozorlaridagi rivojlanish sur'atlari va istiqbollari baholangan. Shu bilan birga, ushbu 
banklar faoliyatida yuzaga keladigan muammolar, ularga ta'sir qiluvchi omillar va 
ularni yengib o‘tish yo‘llari ham keng ko‘lamda tahlil qilingan. Maqola bank 
tizimining Islomiy moliyaga asoslangan holda qayta shakllanishi, uning iqtisodiy 
inqirozlarni yengishdagi roli va kelajakdagi ahamiyatini ko‘rsatishga qaratilgan

44-56 63 14

UCHUVCHISIZ UCHUVCHI APPARATLARI UCHISH DINAMIKASINI STABILLIGINI OSHIRISHDA PID SOZLAMALARINI O‘RNI

Alimardonov Shohruh Erkin o‘g‘li

Maqolada birinchi navbatda, kvadrokopterning matematik modeli 
yaratiladi va u Nyuton-Eyler usuli yordamida momentning harakat va kuchlari 
tenglamasiga asoslanadi. Ikkinchidan, kaskadli PID kontrolleri berilgan traektoriyani 
kuzatish uchun mo'ljallangan. Tanlangan model chiziqli bo'lmagan model chiziqli 
bo'lgan balandlikda harakatlanish uchun qilingan. Bunga qo'shimcha ravishda, chiziqli 
va chiziqli bo'lmagan modelning javobi tahlil qilinadi va chiziqli bo'lmagan model 
uchun PID tekshirgichi ishlab chiqiladi va natijalar tahlil qilinadi. PID qanday 
ishlashini tushunish dronini haqiqiy salohiyatini ochishning muhim jihati hisoblanadi. 
Ushbu keng qamrovli PID sozlashda, biz uning parvoz samaradorligi, barqarorligi va 
boshqaruviga qanday ta'sir qilishini o'rganamiz.

57-61 97 15

O‘ZBEKISTONDA ISLOM MOLIYASINI JORIY ETISH MASALALARI

Alimuxamedova Zuhra Shavkat qizi, Sa’dullayeva Gulnoza Usmanovna

Mazkur maqolada O‘zbekiston Respublikasida Islom moliyasini joriy etish 
masalalari tahlil qilinadi. Unda mamlakatning moliyaviy tizimini diversifikatsiya 
qilish zarurati, Islom moliyasining asosiy tamoyillari va uning afzalliklari yoritilgan. 
Shuningdek, Islom moliyasini rivojlantirish yo‘lidagi asosiy to‘siqlar, jumladan, 
huquqiy va me’yoriy bazaning yetishmasligi, malakali mutaxassislarning kamligi 
hamda aholining Islom moliyasi bo‘yicha yetarlicha xabardor emasligi muhokama 
qilinadi. Muallif, shuningdek, Islom moliyasini rivojlantirish uchun zarur bo‘lgan 
infratuzilma va mahsulotlar haqidagi tavsiyalarni taqdim etadi. Ushbu maqola 
O‘zbekiston sharoitida Islom moliyasi imkoniyatlari va cheklovlarini chuqur 
o‘rganishga bo‘lib xizmat qiladi.

62-66 41 17

NEMIS MAQOLLARI TADQIQINING ILK BOSQICHLARI

Eshonqulov O.S.

This article talks about the stages of the research of German 
proverbs, mentions the works of proverb scholars. The role of proverbs in the social 
life of Germans in the early periods, the importance of proverbs in society is revealed 
by examples of German proverbs

67-73 68 20

FERMER XO’JALIKLARIDA DONLI EKINLARNI YETISHTIRISHNING MAQSADI VA VAZIFASI

.Boltayeva Shahnoz Bebudovna

Ushbu maqola fermer xo’jaliklarida donli mahsulotlarini 
yetishtirishda mavjud muammolar va yechimlarini tadqiq etadi. Bundan tashqari donli
mahsulotlardan sholi yetishtirishda omillar ta’sirini o’rganadi hamda ishlab chiqarishni 
takomillashtirish bo’yicha takliflar ishlab chiqiladi.

74-77 53 37

ISSUES OF INTRODUCING ISLAMIC FINANCE SERVICES IN UZBEKISTAN

Sa’dullayeva Gulnoza Usmanovna, Jumayev Javohir Shavkat o‘g‘li

This article analyzes the issues of introducing Islamic finance in the Republic of 
Uzbekistan. It highlights the need to diversify the country's financial system, the basic 
principles of Islamic finance and its advantages. It also discusses the main obstacles 
to the development of Islamic finance, including the lack of a legal and regulatory 
framework, the shortage of qualified specialists, and the population's insufficient 
awareness of Islamic finance. The author also provides recommendations on the 
infrastructure and products necessary for the development of Islamic finance. This 
article serves as an in-depth study of the opportunities and limitations of Islamic 
finance in the conditions of Uzbekistan.

78-81 90 19

O‘ZBEKISTONDA ISLOM MOLIYASI TAMOYILLARI ASOSIDA SUG‘URTALASH MASALALARI

Usmonova Shahlo Shermamat qizi, Sa’dullayeva Gulnoza Usmanovna

Mazkur maqola islom moliyasi tamoyillari asosida sug’urtalashning nazariy va 
amaliy jihatlarini batafsil o‘rganishga bag’ishlangan. Islom moliyasi tamoyillari, 
xususan, riba (foiz), gharar (noaniqlik) va maysir (qimor) kabi taqiqlarga asoslangan 
holda sug’urtaning alternativ shakli - takoful tizimini tahlil qilish orqali, jahon 
tajribasi va O‘zbekiston sharoitida qo‘llash imkoniyatlari chuqur tahlil qilinadi. 
Shuningdek, maqolada takoful tizimining huquqiy va iqtisodiy asoslari, statistika 
ma’lumotlari asosida tahlil etilib, mavjud muammolar va ularning yechimlari batafsil 
ko‘rsatib o‘tilgan

159-164 219 28

KUTUBXONA FAOLIYATINI RAQAMLASHTIRISH IQTISODIY SAMARADORLIKNI OSHIRISH IMKONIYATLARI

Odilova Muslimaxon Farhodjon qizi

Mazkur maqolada kutubxona faoliyatini raqamlashtirish jarayoni 
va uning iqtisodiy samaradorlikni oshirishdagi o‘rni tahlil qilinadi. Kutubxonalarda 
raqamli texnologiyalarni joriy etishning afzalliklari, jumladan, axborot xizmatlarining 
avtomatlashtirilishi, foydalanuvchilarga qulaylik yaratish va resurslardan samarali 
foydalanish imkoniyatlari batafsil yoritiladi. Tadqiqotda raqamlashtirishning 
kutubxona resurslarini boshqarishdagi tejamkorlik va samaradorlikni oshiruvchi 
omillariga alohida e'tibor qaratiladi.

88-97 188 34

O‘ZBEKISTONDA OQILONA SOLIQ SIYOSATI – IQTISODIY BARQARORLIKNING MUHIM OMILI SIFATIDA

Bo`ronov Shavkat Xudoyshukurovich

O‘zbekistonda soliq siyosati iqtisodiy barqarorlik va davlat 
byudjetini shakllantirishda muhim omil hisoblanadi. Ushbu maqola mamlakatdagi 
soliq tizimining asosiy tamoyillari, islohotlar, soliq yukini yengillashtirish bo‘yicha 
chora-tadbirlar va iqtisodiy rivojlanish uchun soliq siyosatining roli haqida tahlilni o‘z 
ichiga oladi. Shuningdek mazkur maqola O‘zbekistondagi soliq siyosatining asosiy
tamoyillari, mavjud yutuqlar va mavjud muammolarni tahlil qilishga, shuningdek, 
soliq tizimining iqtisodiy o‘sish va barqarorlikka ta’sirini baholashga ham qaratilgan. 
Ushbu tahlil orqali mamlakatning soliq siyosatini yanada takomillashtirish bo‘yicha
amaliy tavsiyalar ishlab chiqish ko‘zda tutilgan.

103-107 159 19

TUPROQNING SUV REJIMI.

Karimova Bahoroy Husan qizi

Tuproqning suv rejimi bu tuproqdagi suvning kirishi harakati to’planishi va 
sarflanishini ifodalovchi jarayonlar majmuasidir. Bu jarayon o’simliklarning o’sishi 
tuproq unumdorligi va agrotexnik chora tadbirlarga bevosita chora ko’rsatadi. Bu esa 
tuproqning suv rejimiga tasir ko’rsatmasdan qolmaydi. 

108-111 38 19

ABADIYATGA DAHLDORLIK

Isroilov Raxmatillo Luqmonxo’ja o‘g‘li

Maqsud Shayxzoda “Jaloliddin Manguberdi” dramasida
Manguberdining jasorati, mardligi, vatanga bo‘lgan muhabbati va dramaning hozirga 
qadar o‘rni, uning inson ko‘nglidan keng joy olganligi haqida so`z yuritiladi.

112-117 133 72

THE ROLE OF SYNTAX IN LANGUAGE ACQUISITION

Karimova Iroda, Xushmurodova Dilnura

Language is one of the complicated and dynamic of communication that involves 
the usage of symbols, sounds or gestures to convey the meaning. However, what is 
language acquisition actually, and what are it’s differences with language learning? The 
terms “language acquisition” and “language learning” may seem interchangeable, but 
they are completely different. Fundamentally, language learning involves a conscious, 
intentional effort to acquire linguistic knowledge through active study and formal 
teaching methods. It follows a structured approach, often observed in classroom 
settings, where individuals actively delve into understanding grammar rules, expanding 
vocabulary and grasping linguistic nuances.

118-120 56 19

ISLOM MOLIYASI INSTRUMENTLARI ORQALI MAMLAKATDA SOLIQ TIZIMINI TAKOMILLASHTIRISH

Sadullayeva Gulnoza Usmanovna, Shuxratova Sarvinoz Dilmurod qizi

Mazkur maqolada Islom moliyasi instrumentlarini mamlakat soliq tizimini 
takomillashtirishda qo‘llash imkoniyatlari keng qamrovda o‘rganilgan. Tadqiqot 
davomida Islom moliyasining soliq yukini kamaytirish, soliq tushumlarini oshirish, 
soliqlarning adolatli taqsimlanishini ta'minlashga bo‘lgan ta'siri tahlil qilinadi. Shu 
bilan birga, chet el tajribasi, O‘zbekiston sharoitida mavjud muammolar va statistik 
ma'lumotlar asosida mamlakatimiz soliq tizimini takomillashtirishga qaratilgan 
takliflar ishlab chiqiladi. Mazkur ish Islom moliyasining iqtisodiy adolat tamoyillariga 
asoslangan holda mamlakat rivojlanishida o‘ziga xos uslub sifatida e'tirof etilishiga 
qaratilgan. 

121-123 72 21

DEVELOPING THE INSURANCE SYSTEM THROUGH ISLAMIC FINANCIAL INSTRUMENTS

Sadullaeva Gulnoza Usmanovna, Parpieva Madinabonu Bakhtiyor qizi

This article examines the issues of developing the country's insurance system 
using Islamic finance instruments. The basic principles of the Takaful insurance 
system, its differences and advantages from traditional insurance are analyzed. Also, 
based on international experience and statistical data, the legal, economic and social 
aspects of introducing Takaful in our country are considered and recommendations for 
development are given. 

124-126 56 27

SUKUK - ISLOMIY QIMMATLI QOG‘OZLARNI JORIY ETISH TAMOYILLARI

Sa’dullayeva Gulnoza Usmanovna, Jabborov Sarvarbek Sodiqovich

Mazkur maqolada sukuk - Islomiy qimmatli qog‘ozlarning joriy etish tamoyillari, 
ularning iqtisodiy samaradorligi va xalqaro tajribasi o‘rganiladi. Sukukning an'anaviy 
obligatsiyalardan asosiy farqlari, shuningdek, O‘zbekiston sharoitida sukuk qimmatli 
qog‘ozlarini joriy etish imkoniyatlari va ularning iqtisodiyotga ta'siri tahlil qilinadi. 
Maqolada xalqaro amaliyotga asoslangan statistik ma'lumotlar keltirilib, takliflar 
ishlab chiqilgan

141-146 52 26

O‘ZBEKISTONDА SUG‘URTА BOZORINING RIVOJLАNISH KO‘RSАTKICHLАRI VА АHOLIGА XIZMАT KO‘RSАTISHDАGI O‘RNI

Sa’dullayeva Gulnoza Usmanovna, Toʻychiev Normurodjon Arslon oʻgʻli

Ushbu maqolada O‘zbekiston sug‘urtasining joriy yildagi iqtisodiy 
ko‘rsatkichlari, uning tuzilishi va hozirgi kunda sug‘urta rivojlanishi uchun amalga 
oshirilayotgan innovatsion yangiliklari.

133-140 65 22

BO‘LAJAK INGLIZ TILI O‘QTUVCHILARINING KASBIY- MA’NAVIY MADANIYATINI RIVOJLANTIRISH

G‘afurova Gulbahor

Mazkur ilmiy maqolada "Bo'lajak ingliz tili o'qtuvchilarining 
kasbiy-ma'naviy madaniyatini rivojlantirish" masalasi keng yoritilgan. Maqola, 
pedagogik jarayonda o'qituvchining kasbiy va ma'naviy madaniyatini 
shakllantirishning ahamiyatini ta'kidlaydi, ayniqsa ingliz tili o'qtuvchilarining roli va 
vazifalariga alohida e'tibor qaratiladi. O'qtuvchining kasbiy-ma'naviy madaniyati faqat 
o'qitish metodlari bilan cheklanmay, o'z-o'zini rivojlantirish, ijtimoiy va ma'naviy 
qadriyatlarni o'zlashtirish, hamda o'quvchilarga ma'naviy ko'nikmalarni singdirish 
jarayonlariga ham ta'sir qiladi. Maqolada, ingliz tili o'qituvchilarining pedagogik 
malakalarini oshirish, jismoniy va ruhiy salomatlikni saqlash, hamda ta'limning 
samaradorligini yaxshilashda kasbiy-ma'naviy madaniyatni rivojlantirishga oid 
tavsiyalar berilgan. Ushbu maqola o'qituvchilarning kasbiy va ma'naviy o'sishiga, 
ta'lim muhitining sifatini oshirishga yordam beradi.

130-132 69 22

ISLOM MOLIYASI INSTRUMENTLARI ORQALI MAMLAKATDA SUG'URTA TIZIMINI RIVOJLANTIRISH MASALALARI

Sadullaeva Gulnoza Usmanovna, Ismatullayeva Marjona Ulugbekovna

Ushbu maqolada Islom moliyasi instrumentlari yordamida mamlakat sug‘urta 
tizimini rivojlantirish masalalari o‘rganiladi. Takaful sug‘urta tizimining asosiy 
tamoyillari, uning an'anaviy sug‘urtadan farqlari va afzalliklari tahlil qilinadi. 
Shuningdek, xalqaro tajriba va statistik ma’lumotlar asosida mamlakatimizda 
takafulni joriy etishning huquqiy, iqtisodiy va ijtimoiy jihatlari ko‘rib chiqilib, 
rivojlantirishga oid tavsiyalar beriladi

127-129 53 23

PRINCIPLES OF ISLAMIC SECURITIES IMPLEMENTATION

Sadullaeva Gulnoza Usmanovna, Islomov Musobek Ismatulla ugli

This article studies the principles of sukuk - Islamic securities introduction, their 
economic efficiency and international experience. The main differences of sukuk from 
traditional bonds, as well as the possibilities of introducing sukuk securities in the 
conditions of Uzbekistan and their impact on the economy are analyzed. The article 
presents statistical data based on international practice and develops proposals

165-170 303 48

QARAQALPAQ JAŃILTPASHLARINDA ANAFORA HÁM EPIFORALARDIŃ QOLLANILIW ÓZGESHELIKLERI

G.Allambergenova, Rawshan Xojaniyazova

Jańıltpashlar qaraqalpaq awızeki ádebiyatında óz ornına iye belgili 
bir uyqasqa qurılģan kórkem sóz forması. Milliy folklorımiz ázelden qurģaq sózdi 
xoshlamaģan. Hárbir sózge tereń máni berip, onı ilajı barınsha uyqasqa túsirip 
otırģan. Naqıl-maqal jumbaqlarģa shekem belgili dárejede uyqas saqlanģan. Solar 
qatarı jańıltpashlarda da bunday elementlerdiń bolıwı onı hám ádebiyattanıw, hám til 
ilimi jaģınan teńdey izertlew kerek degen pikirlerdi payda etedi. Sol tiykarda dástan 
tiliniń fonetikalıq ózgesheliklerine itibar qarata otırıp, ondaǵı anafora hám 
epiforalardıń jumsalıw ózgesheliklerin alıp qaradıq.