Vol. 26 No. 8 (2025)
Articles
RESEARCH OF MEANS OF FASTENING GOODS TO WAGONS IN RAIL TRANSPORT
the article shows the selection of optimal options for quality service methods when placing and fixing goods on wagons during the delivery process. The means of fastening goods to wagons were researched and measures and proposals for their selection were developed. In addition, the process of fastening the goods was analyzed and proposals were made for fixing the goods to the wagons in order to eliminate the shortcomings of the existing system.
O'ZGARUVCHAN TOK VA O'ZGARMAS TOKNING BIR BIRIDAN FARQI, YUTUQLARI VA KAMCHILIKLARI
Ushbu ilmiy maqola elektr energiyasining ikki asosiy turi – o'zgaruvchan tok (OT, AC) va o'zgarmas tok (O'T, DC) o'rtasidagi fundamental farqlarni, ularning tarixiy rivojlanishini, texnik afzalliklari va kamchiliklarini, shuningdek, zamonaviy jamiyatdagi keng qamrovli qo'llanilish sohalarini tahlil qiladi. Maqolada har bir tok turining asosiy xususiyatlari, energiya uzatishdagi samaradorligi, elektronika va elektr tizimlaridagi o'rni ko'rib chiqiladi. Shuningdek, ularning har birining o'ziga xos muammolari va kelajakdagi energiya infratuzilmasidagi potentsial evolyutsiyasi muhokama qilinadi. Maqola elektr energetikasi, elektronika va umumiy texnologiya sohasiga qiziquvchi mutaxassislar, talabalar va keng jamoatchilik uchun mo'ljallangan.
SUN’IY INTELLEKT TEXNOLOGIYALARINI RIVOJLANISHIDA - YAPONIYA TAJRIBASI
Mazkur maqolada Yaponiya davlatining sun’iy intellekt (SI) sohasida erishgan yutuqlari, muammolari va istiqbolli rejalari yoritiladi. Shuningdek, Yaponiyaning sun’iy intellekt sohasidagi tajribasi, texnologik yutuqlari va bu boradagi siyosiy strategiyalari tahlil qilingan.
KOMPYUTER TARMOQLARINI ADMINISTRATORLASH: NAZARIY VA AMALIY JIHATLAR
Ushbu ilmiy maqola zamonaviy axborot texnologiyalari davrida kompyuter tarmoqlarini administratorlashning nazariy asoslari va amaliy jihatlarini atroflicha tahlil qiladi. Maqolada tarmoq administratorining vazifalari, tarmoq infratuzilmasini loyihalash, o'rnatish, sozlash, monitoring qilish va xavfsizligini ta'minlash bo'yicha asosiy tamoyillar yoritilgan. Shuningdek, tarmoqni boshqarishda qo'llaniladigan zamonaviy texnologiyalar, dasturiy va apparat vositalari, nosozliklarni bartaraf etish usullari hamda kiberxavfsizlikning dolzarb masalalariga alohida e'tibor qaratilgan. Bulutli hisoblashlar, virtuallashtirish, dasturiy ta'minot bilan aniqlangan tarmoqlar (SDN) kabi yangi tendensiyalar va ularning tarmoq administratsiyasiga ta'siri ham ko'rib chiqilgan. Maqola axborot texnologiyalari sohasi mutaxassislari, talabalar, tadqiqotchilar va tarmoq administratsiyasi bilan qiziquvchi keng jamoatchilik uchun mo'ljallangan bo'lib, sohadagi bilim va ko'nikmalarni chuqurlashtirishga yordam beradi.
O’QUVCHILARNING EMOTSIONAL INTELLEKTINI RIVOJLANTIRISHDA PEDAGOGIK PSIXOLOGIYANING ROLI
Ushbu maqolada oʻquvchilarning emotsional intellektini rivojlantirish jarayonida pedagogik psixologiyaning ahamiyati va roli tahlil qilinadi. Emotsional intellektning nazariy asoslari, uning taʼlim jarayonidagi oʻrni, pedagogik psixologiyaning vazifalari va samarali usullari haqida soʻz yuritiladi. Shuningdek, emotsional intellektni shakllantirishning pedagogik psixologik strategiyalari, metodlari va ularning maktab muhitida qoʻllanilishi misollar orqali koʻrsatib oʻtiladi. Maqola taʼlim sifatini oshirish, shaxsning ijtimoiy-psixologik holatini yaxshilashda emotsional intellektning ahamiyatini ochib beradi.
PSIXOLOGIYANI O’QITISHDA INTERAKTIV METODLARDAN FOYDALANISH SAMARADORLIGI
Ushbu maqolada psixologiya fanini oʻqitish jarayonida interaktiv metodlardan foydalanishning pedagogik-psixologik asoslari, ularning samaradorligi va ta’lim jarayoniga ijobiy ta’siri tahlil qilinadi. Muallif interaktiv metodlarning turlari, ularni darsda qoʻllash texnologiyalari, o‘quvchilarning fikrlash faoliyati, muloqot madaniyati va ijodiy salohiyatiga ta’siri haqida fikr yuritadi. Amaliy misollar orqali interaktiv metodlardan foydalanishning afzalliklari yoritilib, zamonaviy o‘quv tizimida ularning o‘rni baholanadi.
ДТА АНАЛИЗ ВТОРИЧНОГО ПОЛИЭТИЛЕНА
В данной статье рассматриваются термические свойства вторичного полиэтилена высокой плотности (ПЭВП) методом дифференциально-термического анализа (ДТА). Проведённое исследование позволило определить температуры плавления, кристаллизации, а также изменение энтальпии материала. Полученные данные позволяют сделать выводы о степени кристалличности, термической устойчивости и пригодности вторичного полиэтилена для повторного использования в различных промышленных приложениях
ИР-СПЕКТРАЛЬНЫЙ АНАЛИЗ ВТОРИЧНОГО ПОЛИЭТИЛЕНА
В данной статье рассматривается использование инфракрасной спектроскопии (ИР-спектроскопии) для анализа вторичного полиэтилена. Путём сравнения спектров первичного и вторичного полиэтилена выявлены изменения в химической структуре материала, возникающие в процессе переработки. Особое внимание уделено появлению новых функциональных групп, свидетельствующих о термоокислительной деструкции полимера. Результаты подтверждают эффективность метода ИК-спектроскопии для оценки качества вторичных полимеров.
METHODOLOGY OF USING FOREIGN EXPERIENCES IN DEVELOPING INCLUSIVE EDUCATION IN PRIMARY EDUCATION
This article analyzes the role of international experiences in the development of inclusive education and the possibilities of their implementation in the conditions of Uzbekistan. The article studies the basic principles, methods and infrastructure of inclusive education using the examples of successful experiences of countries such as Finland, Italy, the USA and Japan. It also analyzes the reforms being carried out in this direction in Uzbekistan, existing problems, based on statistics and research results. The author paid special attention to such urgent issues as the training of pedagogical personnel in inclusive education, the formation of social consciousness in society, and the adaptation of infrastructure. At the end of the article, proposals are made for solving existing problems and the need to form a national model of inclusive education in Uzbekistan is justified.
EFFECTIVE STRATEGIES FOR TEACHING ENGLISH IN PRESCHOOL SETTINGS
EFFECTIVE METHODS FOR TEACHING ENGLISH IN PRESCHOOL INSTITUTIONS IN UZBEKISTAN
HYBRID CLOUD INFRASTRUCTURE VS. ON-PREMISES: SECURITY, PERFORMANCE, AND COST PERSPECTIVES
This article analyzes the differences and features of hybrid cloud infrastructure and on-premises deployment models in terms of security, performance, and cost. The advantages and disadvantages of both models are considered, and recommendations are made on which infrastructure model is more effective for organizations. The article highlights the main factors that are important in choosing a modern IT infrastructure.
TEMPERAMENT VA UNING TIPLARI.
Ushbu ishda temperament tushunchasi va uning psixologik jihatlari o‘rganilgan. Temperament tiplari – xolerik, sangvinik, flegmatik va melanxolik tahlil qilinib, har birining o‘ziga xos xususiyatlari ko‘rsatib o‘tilgan. Shuningdek, temperamentning inson faoliyatiga va shaxsiy xususiyatlariga ta’siri yoritilgan.
O’ZBEKISTON FUTBOLIDA MENEJMENTNING O’RNI
Ushbu ilmiy tezisda O‘zbekiston futbolida menejment tizimining o‘rni va uning rivojlanish istiqbollari tahlil etilgan. Maqolada futbol menejmentining asosiy komponentlari, jumladan boshqaruv, moliyaviy boshqaruv, infratuzilma, yoshlarni tayyorlash va xalqaro hamkorlik masalalari o‘rganilgan. Shuningdek, mavjud muammolar va ularni hal etish bo‘yicha amaliy takliflar keltirilgan. Tadqiqot natijalari O‘zbekiston futbolida menejmentni takomillashtirish uchun zarur choralarni belgilashga yordam beradi.
ЛИНГВОСТИЛИСТИЧЕСКИЙ АНАЛИЗ ЯПОНСКОЙ СКАЗКИ «МОМОТАРО»
В статье представлен лингвостилистический анализ классической японской народной сказки «Момотаро». Рассматриваются основные уровни языковой организации текста: лексика, синтаксис, прагматические конструкции и культурно-когнитивные элементы. Анализ показал, что стилистическая структура сказки формирует особый тип повествования, в котором сочетаются простота формы, выразительность языка и культурная символика. Сказка «Момотаро» демонстрирует типичный для японского фольклора синтез традиционных ценностей и языковой экономики, а также отражает особенности японской речевой вежливости и коллективистской модели взаимодействия. Результаты исследования могут быть полезны в контексте изучения национально-культурных стилей и межкультурной коммуникации.
SQL SERVERDA CHEKLASHLAR
Bu maqolada biz yangi boshlanuvchilar uchun juda qiziqarli, muhim va, ehtimol, qiyin mavzuga to'xtalamiz - Microsoft SQL Serverdagi cheklovlar. Ushbu maqolani o'qib bo'lgach, siz cheklovlar nima uchun kerakligini, SQL Serverda qanday turdagi cheklovlar mavjudligini va bu cheklovlarni qanday yaratishni bilib olasiz.
BUCKET SORT ALGORITMI
ELECTIVITY OF ADVERBS IN VERB CONSTRUCTIONS
The article is devoted to the study of the systemic-semantic aspects of the compatibility of adverbs with verbs in the modern Russian language. An adverb as a part of speech plays a key role in modifying and clarifying the meanings of verbs, giving the utterance additional shades of meaning. The compatibility of adverbs with verbs is an important aspect that makes it possible to identify both the semantic structure of the language and the patterns of its functioning.
ISLOM DINI PAYDO BO`LISHI VA UNING TA'LIMOTI
Mazkur maqolada Islom dinining paydo bo‘lishi, uning ta’limoti, Muhammad (s.a.v.) payg‘ambarning hayoti, va Islomning ijtimoiy-iqtisodiy, madaniy va axloqiy jihatlari yoritilgan. Maqolada Islomning tarixiy davrlari, ya’ni Makka davri, Madina davri, va payg‘ambarning vahiy olishi jarayonlari haqida batafsil so‘z yuritiladi. Shuningdek, Islom dinining o‘ziga xos diniy yo‘nalishlari, masalan, sunniylik va shi’alik, hamda ularning jamiyatdagi o‘rni va ta’siri tahlil qilinadi. Maqolada Islomning har bir jihati, uning o‘ziga xos madaniy va diniy ta’siri ko‘rsatilib, ma’naviyat va axloqiy qadriyatlar hamda jamiyat munosabatlariga bo‘lgan ta’siri haqida so‘z boradi.
ВЕЛИКИЙ ШЕЛКОВЫЙ ПУТЬ
Данная научная статья представляет собой углубленный анализ Великого Шелкового Пути – одной из наиболее значимых и продолжительных систем торговых и культурных связей в истории человечества. В работе детально рассматриваются генезис и эволюция его маршрутов, охватывающие период с античности до позднего средневековья, а также его многостороннее и глубокое влияние на экономическое развитие, культурное взаимопроникновение, научный прогресс и религиозное распространение среди народов Евразии. Особое внимание уделяется не только обмену материальными ценностями, но и трансферу идей, технологий, художественных стилей и мировоззрений, что способствовало беспрецедентному взаимообогащению цивилизаций Востока, Центральной Азии и Запада. В статье анализируются факторы, приведшие к постепенному упадку традиционных сухопутных маршрутов, и исследуется современное возрождение концепции Шелкового Пути в контексте китайской инициативы "Один пояс, один путь" (Belt and Road Initiative), оценивая ее потенциал и вызовы. Статья адресована специалистам в области истории, востоковедения, культурологии, экономики, а также студентам и широкому кругу читателей, интересующихся глобальными историческими процессами и международными отношениями.
DETERMINATION OF THE COMPLIANCE OF CARGO WITH THE DIMENSIONS IN RAILWAY TRANSPORT AND THE PERMITTED LOADS FOR SEMI-OPEN WAGONS AND PLATFORM ELEMENTS
The article shows the determination of the compliance of the cargo with the dimensions and the permissible loads on semi-open wagons and platform elements in railway transport during the delivery of goods. Rolling stock for freight transportation is studied, measures and proposals for their selection are developed. In addition, the technical characteristics of the main models of wagons are analyzed, and proposals are made on the permissible loads on semi-open wagons and platform elements to eliminate the shortcomings of the existing system.
ANALYSIS OF THE MAIN INDICATORS OF FREIGHT AND TRAIN TRANSPORTATION AT THE “KARSHI” STATION
This article provides a detailed analysis of the freight and train transportation performance of the Karshi railway station in recent years. Based on these analyses, it was noted that there were delays in several directions at the station. In this regard, it was determined that there is a need to improve the station's work processes. To solve these problems, a multi-criteria regression mathematical model of the station's turnaround time was developed. According to it, it was determined that the turnaround time depends on the length of the loading and unloading front, the speed of loading and unloading, and the volume of work at the stations.
ROBOTOTEXNIKA RIVOJLANISH BOSQICHLARI VA GIDRAVLIK TIZIMLARNING ISH JARAYONI
Ushbu maqola robototexnika sohasining tarixiy ishlab chiqarish yo'lini va gidravlik tizimlarning robotlarda qo' hamkorlikda ishlash jarayonlarini keng ko'lamda tahlil qiladi. Robototexnikaning qayta tiklanishidan, zamonaviy gidravlik tizimlarga joriy robotlarning rivojlanishigacha bo'lgan bosqichlari yoritiladi. Gidravlik tizimlarning ishlash prinsiplari, arxivi va turli sohalardagi amaliy qo'shimcha xaridlar. , ishlab chiqarish sohaning rivojlanishi istiqbollari va yangi texnologiyalar haqida fikrlar keltiriladi.
SANOAT KORXONALARINI ROBOTLASHTIRISHDAGI BUGUNGI KUN ISTIQBOLLARI
Bu yerda sanoat ishlab chiqarishni robotlashtirishning zamonaviy holati va istiqbollarini keng ko'lamda tahlil qiladi. Robototexnika, sun'iy intellekt (AI), internet buyumlari (IoT) va katta ma'lumotlar (Big Data) kabi texnologiyalar ishlab chiqarish jarayonlarini optimallashtirish, elementlarni va mahsulotlarni sifatini to'ldirish. Maqola global robotlashtirish tendensiyalari, O'zbekistonda ushbu sohaning hozirgi holatini, robotlarning muammolarini va oqibatlarini, natijasida, o'ziga xos yo'nalishlarini ko'rib chiqadi. Sanoat robotlarining turlari, hujjat qo‘ tahlil va iqtisodiy ta’siri. O'zbekiston sanoati uchun robotlashtirishni rivojlantirish bo'yicha keltiriladi, bu esa mamlakat iqtisodiyotidagi yordambardoshlikni taklifga xizmat qiladi.
YO'L-TRANSPORT HODISALARINING TURLARI
Ushbu ilmiy maqola yo'l-transport hodisalarining (YTH) turlarini atroflicha tahlil qilishga bag'ishlangan bo'lib, avvalgi tadqiqotlarni kengaytiradi va chuqurlashtiradi. Maqolada YTHlarning asosiy tasniflari, ularning kelib chiqish sabablari, oqibatlari va oldini olish choralari yanada batafsil ko'rib chiqilgan. Xususan, avtomobil va piyodalar ishtirokidagi to'qnashuvlar, transport vositalarining ag'darilishi, bir-biriga urilishi, to'siqlarga urilishi kabi keng tarqalgan YTH turlari batafsil yoritilgan. Shuningdek, inson omili (haydovchi va piyoda xatolari), texnik nosozliklar, yo'l sharoitlari va ob-havo kabi YTHga olib keluvchi omillarning o'zaro bog'liqligi chuqur tahlil qilingan. Maqolada YTHlarning oldini olish bo'yicha zamonaviy texnologiyalar (aqlli transport tizimlari, avtonom boshqaruv), huquqiy tartibga solish va jamoatchilikni xabardor qilishning ahamiyati ham yoritilgan. Ushbu tadqiqot yo'l harakati xavfsizligi mutaxassislari, huquq-tartibot idoralari xodimlari, avtomobilsozlik va transport sohasi tadqiqotchilari, shuningdek, keng jamoatchilik uchun mo'ljallangan bo'lib, YTHlarning oldini olishga qaratilgan samarali strategiyalarni ishlab chiqishga va mavjud bilimlarni chuqurlashtirishga hissa qo'shishni maqsad qilgan.
DIZEL DVIGATELI TEXNIK XUSUSIYATLARI VA KO'RSATKICHLARI
Ushbu ilmiy maqola dizel dvigatellarining texnik xususiyatlari, ishlash prinsiplari va ularning zamonaviy avtomobilsozlikdagi o'rnini chuqur tahlil qilishga bag'ishlangan. Unda dizel dvigatellarining asosiy komponentlari, yonilg'i ta'minot tizimlari, havo ta'minot tizimlari, sovutish va moylash tizimlari batafsil ko'rib chiqiladi. Maqolada dvigatelning quvvati, aylanish momenti, yonilg'i samaradorligi va emissiya ko'rsatkichlari kabi muhim texnik parametrlar tahlil qilinadi. Shuningdek, Common Rail, turbo zaryadlash, EGR, DPF va SCR kabi zamonaviy texnologiyalar, ularning dvigatelning ishlashiga va ekologik ko'rsatkichlariga ta'siri yoritilgan. Tadqiqotning maqsadi dizel dvigatellarining evolyutsiyasini, ularning afzalliklari va kamchiliklarini tushunish hamda kelajakdagi rivojlanish tendensiyalarini aniqlashdan iborat.
AVTOMOBILLAR BOSHQARISH MEXANIZMI TEXNIK XUSUSIYATLARI VA KO'RSATKICHLARI
Ushbu ilmiy maqola avtomobil boshqarish mexanizmlarining texnik xususiyatlari va ko'rsatkichlarini chuqur tahlil qilishga bag'ishlangan bo'lib, ularning avtomobilning xavfsizligi, boshqaruvchanligi, dinamik xususiyatlari va haydash qulayligini ta'minlashdagi muhim rolini yoritadi. Maqolada rul boshqaruvi, tormoz tizimi va osma tizim kabi asosiy boshqarish mexanizmlarining tuzilishi, ishlash prinsiplari, ularning evolyutsiyasi va zamonaviy avtomobilsozlikda qo'llanilayotgan ilg'or texnologiyalar batafsil ko'rib chiqiladi. Shuningdek, ushbu tizimlarning o'zaro bog'liqligi va ularning avtomobilning umumiy samaradorligiga ta'siri tahlil qilinadi. Tadqiqotning maqsadi avtomobil boshqaruv tizimlarining murakkabligini tushunish, ularning texnik ko'rsatkichlarini baholash va kelajakdagi rivojlanish tendensiyalarini aniqlashdan iborat.
ORGANIK BIRIKMALAR: TUZILISHI, XOSSALARI VA AHAMIYATI
Ushbu kengaytirilgan ilmiy maqolada organik birikmalarning chuqur fundamental jihatlari, ularning murakkab tuzilishi, o'ziga xos fizikaviy va kimyoviy xossalari, keng qamrovli sinflanishi hamda inson hayotining turli jabhalaridagi beqiyos ahamiyati atroflicha yoritilgan. Maqolada uglerod atomining noyob bog'lanish xususiyatlari, uglevodorodlarning turlari, funksional guruhlarning reaktivlikka ta'siri va organik reaksiyalarning asosiy mexanizmlari batafsil ko'rib chiqiladi. Shuningdek, izomeriya hodisasi va uning birikmalarning xossalariga ta'siri chuqur tahlil qilingan. Organik kimyoning biologiya, tibbiyot, farmatsevtika, sanoat, qishloq xo'jaligi va atrof-muhitni muhofaza qilishdagi o'rni hamda ushbu sohadagi zamonaviy tadqiqot yo'nalishlari, jumladan, barqaror sintez va yangi materiallar yaratish masalalari muhokama qilingan. Maqola organik kimyo asoslarini chuqurroq o'rganishga qiziquvchi talabalar, tadqiqotchilar, mutaxassislar va keng jamoatchilik uchun mo'ljallangan bo'lib, ular uchun qimmatli ma'lumot manbai bo'lib xizmat qiladi.
SO’Z TURKUMLARI
Ushbu maqola ona tili darslarida so‘z turkumlari o‘qitishning nazariy asoslari, amaliy qo‘llanilishi va ta’limdagi ahamiyatiga bag‘ishlangan. O‘zbek tilidagi so‘z turkumlari tasnifi, ularning morfologik-sintaktik xususiyatlari va o‘quv jarayonidagi roli keng ko‘lamda tahlil qilinadi. Maqolada so‘z turkumlari o‘rgatishda qo‘llaniladigan an’anaviy, interaktiv, raqamli va o‘yinli metodlarning samaradorligi ko‘rib chiqiladi. Turli yosh guruhlariga mos misollar, inklyuziv ta’limdagi imkoniyatlar va zamonaviy texnologiyalarning ta’siri alohida yoritiladi. Maqola ona tili o‘qituvchilari, metodistlar, tilshunoslar va ta’lim sohasidagi tadqiqotchilar uchun mo‘ljallangan.
МАХСУС КАСБИЙ ФАНЛАРНИ ЎҚИТИШ МЕТОДИКАСИ (АВТОМОБИЛ ТУЗИЛИШИ ВА УЛАРГА ТЕХНИК ХИЗМАТ КЎРСАТИШ)
ЗАЩИТА ПСИХИЧЕСКОГО ЗДОРОВЬЯ
Данная статья посвящена вопросам защиты психического здоровья в условиях современных социальных, экономических и технологических вызовов. Рассматриваются теоретические основы психического здоровья, факторы, влияющие на его состояние, а также методы профилактики и поддержки. Особое внимание уделяется роли образования, цифровых технологий и психологической поддержки в укреплении психического благополучия. Анализируются международные подходы и рекомендации, включая стандарты Всемирной организации здравоохранения (ВОЗ). Статья предназначена для специалистов в области психологии, педагогов, медицинских работников и исследователей.
ЛЕЙКОЦИТАРНАЯ ФОРМУЛА
Настоящая статья посвящена лейкоцитарной формуле (лейкограмме), одному из ключевых показателей клинического анализа крови, используемого для диагностики, мониторинга и прогнозирования различных патологических состояний. В статье подробно рассматриваются состав лейкоцитарной формулы, её клиническое значение, методы анализа, включая традиционные и современные технологии, а также факторы, влияющие на изменения показателей. Особое внимание уделяется применению автоматизированных гематологических анализаторов, искусственного интеллекта и персонализированной медицины в интерпретации лейкоформулы. Обсуждаются вызовы, связанные с анализом, и перспективы использования лейкоцитарной формулы в диагностике и лечении. Статья предназначена для врачей, гематологов, медицинских исследователей и студентов медицинских вузов.
ОБЩИЕ ПРИНЦИПЫ МЕЖЛИЧНОСТНОГО ОБЩЕНИЯ
Данная статья посвящена углубленному анализу общих принципов межличностного общения, являющегося фундаментальным аспектом человеческого взаимодействия. Детально рассматриваются такие ключевые принципы, как активное слушание, эмпатия, уважение, ясность выражения, обратная связь, а также критическая роль невербальной коммуникации и культурной чувствительности. Целью статьи является не только систематизация и расширение знаний о базовых элементах эффективного межличностного взаимодействия, но и демонстрация их всеобъемлющей значимости в различных сферах человеческой деятельности, от личных отношений до профессиональной среды.
ОКАЗАНИЕ ПЕРВОЙ МЕДИЦИНСКОЙ ПОМОЩИ В НЕОТЛОЖНЫХ СОСТОЯНИЯХ
Данная статья посвящена принципам и методам оказания первой медицинской помощи в неотложных состояниях, которые требуют немедленного вмешательства для спасения жизни или предотвращения осложнений. Рассматриваются классификация неотложных состояний, алгоритмы действий, основные навыки оказания первой помощи, а также современные подходы, включая использование автоматических наружных дефибрилляторов (АНД) и цифровых технологий. Особое внимание уделяется значению обучения населения и профессиональной подготовки медицинских работников. Статья также анализирует вызовы, связанные с оказанием первой помощи, и перспективы её развития. Материал предназначен для медицинских работников, спасателей, педагогов и широкой аудитории, интересующейся вопросами первой помощи.
ДИДАКТИЧЕСКИЕ ИГРЫ НА УРОКАХ РУССКОГО ЯЗЫКА
Статья посвящена исследованию применения дидактических игр в обучении русскому языку в школьной практике. Рассматриваются теоретические основы игровых методов, их классификация, а также влияние на развитие языковых, коммуникативных и когнитивных компетенций учащихся. Приводятся разнообразные примеры дидактических игр, адаптированных для разных этапов урока и возрастных групп, с акцентом на их практическую реализацию. Анализируются преимущества и ограничения игровых методик, а также перспективы их использования в условиях цифровизации образования. Статья адресована педагогам, методистам и исследователям в области методики преподавания русского языка.
RUL BOSHQARMASIGA QO‘YILADIGAN ASOSIY TALABLAR
Ushbu maqola avtomobil rul boshqarmasiga qo‘yiladigan asosiy talablarni o‘rganishga bag‘ishlangan. Rul boshqarmasining texnik, xavfsizlik va ergonomik jihatlari, shuningdek, zamonaviy avtomobilsozlikdagi innovatsion yondashuvlar tahlil qilinadi. Maqolada rul tizimlarining turlari, ularga qo‘yiladigan xalqaro standartlar va ularning haydovchi xavfsizligiga ta’siri ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, avtonom transport vositalari va elektron boshqaruv tizimlari kontekstida rul tizimlarining kelajakdagi rivojlanish istiqbollari muhokama qilinadi. Maqola avtomobilsozlik muhandislari, transport xavfsizligi mutaxassislari va tadqiqotchilar uchun mo‘ljallangan.
BOBURIYLAR VA USMONIYLAR IMPERIYASI O‘RTASIDAGI DIPLOMATIK MUNOSABATLARNI SARI ABDULLOHNING “MUNSHAOT” ASARI ASOSIDA TAHLILI
Ushbu maqolada XVII asrda Boburiylar va Usmoniylar o‘rtasida shakllangan diplomatik aloqalar tarixiy manbalar asosida, xususan Sarı Abdullohning “Düsturu’l-İnşâ” ( “Munshaot”) nomli asari doirasida tahlil etiladi. Maqolada Shoh Jahon davrida yuzaga kelgan tashqi siyosiy muhit, ayniqsa Safaviylar tahdidiga qarshi tuzilgan sunniy ittifoq g‘oyasi va bu yo‘ldagi diplomatik muloqotlar o‘rganiladi. Boburiy hukmdorlarining Usmoniy sultonlariga yuborgan maktublari, ularning mazmuni, uslubi va siyosiy maqsadlari asosida ikki imperiya o‘rtasidagi o‘zaro munosabatlarning murakkab, ammo strategik xarakteri yoritib beriladi.
INTERNET ZO`RVONLIGI-KIBERBULINGNING OLDINI OLISH BO`YICHA HUQUQIY JAVOBGARLIKNI KUCHAYTIRISH VA TASHKILIY-TEXNIK YECHIMLAR
Zamonaviy inson hayotini internet, ijtimoiy tarmoqlarsiz tasavvur qilib bo`lmaydi. Ammo internet savodxonligining yetishmasligi fuqarolarning turli jinoyatlar xususan, internet zo`ravonligi (kiberbulling) qurboniga aylanishiga sabab bo`layotganligini inkor etib bo`lmaydi.
SODIR ETILGAN SQL INEKTSIAY HUJUMLARI VA ULARNI OQIBATLARI, SHUNINGDEK HUJUM NATIJASIDA YETKAZILGAN ZARAR HAMDA UNI BARTARAF ETISH USULLARI
Mazkur maqolada zamonaviy kiberxavfsizlik muammolari orasida eng xavflilaridan biri bo‘lgan SQL injeksiya (SQL injection) hujumlari tahlil qilinadi. Unda hujumlarning amalga oshirilish mexanizmi, turlari, real voqealar misolida ko‘rilgan zararlar, axborot xavfsizligiga tahdid darajasi va bartaraf etish usullari yoritilgan. Tahlil natijalari shuni ko‘rsatadiki, ushbu hujumlar yirik tashkilotlar va korxonalarga jiddiy iqtisodiy va axborot yo‘qotishlariga sabab bo‘lmoqda. Maqolada himoya choralarini kuchaytirish, xavfsizlik siyosatini takomillashtirish bo‘yicha takliflar beriladi.
TERGOV SUDYALARI FAOLIYATI: AMALIYOT VA NATIJA
Ushbu maqolada tergov sudyalari institutining shakllanishi, uning amaliyotdagi o‘rni va jinoiy sud ishlarini yuritishdagi roli tahlil qilinadi. Tergov sudyasining fuqarolarning huquq va erkinliklarini himoya qilishdagi funksiyasi, jinoyat protsessida qonuniylikni ta’minlashdagi vazifasi hamda bu tizimning samaradorligini oshirish yo‘nalishlari yoritilgan. Shuningdek, mavjud amaliy muammolar va ularni hal etish bo‘yicha takliflar ham ilgari surilgan.
TAJAVVUZKORLIK BELGILARINI SHAKLLANTIRUVCHI OMILLAR
Bolalarda agressiya , tajavvuzkorlik qilish kabi xulq-atvor belgilarini rivojlantiruvchi va ularning oldini olish usullari .
O’QUVCHILARDA INTERNETGA QARAMLIK HOLATLARINI ANIQLASH VA UNI BARTARAF ETISH USULLARI
Ushbu maqolada internetga qaramlik muammosi o’quvchilar orasida keng tarqalganligi tahlil qilinadi. Internetning zamonaviy hayotdagi roli va uning o‘quvchilar hayotiga ta’siri ko‘rib chiqilgan. Maqola, internetning ijtimoiy, ruhiy va jismoniy salomatlikka, shuningdek, ta’limga bo‘lgan salbiy ta’sirini yoritadi. Internetga qaramlikning salbiy oqibatlari, uning o‘quvchilarning akademik faoliyatiga, ruhiy holatiga va ijtimoiy rivojlanishiga qanday ta’sir ko‘rsatishini tahlil qilishda psixologik, pedagogik va ijtimoiy nuqtai nazardan yondashiladi. Shuningdek, internetga qaramlikni aniqlash usullari, masalan, so‘rovnomalar, testlar, o‘quvchilarning internetdagi faoliyatini kuzatish va ijtimoiy-psixologik alomatlar orqali qaramlikning erta bosqichda aniqlanishi mumkinligi ta’kidlanadi. Internetga qaramlikni bartaraf etishda yuzaga keladigan qiyinchiliklar va muammolar, shuningdek, internetdan oqilona foydalanish, vaqtni boshqarish, sog‘lom qiziqishlarni rivojlantirish zarurligi ko‘rsatilgan
YОSHLARNI TO’G’RI KASB TANLASHGA YORDAM BERISH ISHLARI
Yoshlarni to’g’ri kasb tanlashlari va o’z sohasining yetuk mutaxassislari bo’lishlarida kasblarning inson oldiga qo’yadigan talablarini bilish muhimdir. Mazkur maqolada har qanday kasb egasi o’z sohasini to’g’ri tanlay olishi uchun qanday kasbiy va shaxsiy talabalarni bilishi lozimligi masalasi keng tarzda tahlil etilgan. Shuningdek, hayot sifatini oshirishda soha egasining o’zi bajarayotgan faoliyatidan qanchalik darajada qanoat hosil qilishi, o’z hayotidan mamnunlik darajasi ham muhim ekanligi asoslangan.
O'QUVCHILAR HISSIY SHAKLLANISHIDA MULOQOTNING O’RNI
Muloqot madaniyatining tarbiyalovchi imkoniyatlarini ro‘yobga chiqarish ko‘p jihatdan o'qituvchi va ota-onaning shaxsiy sifatlari bilan belgilanishini ta’kidlab o‘tish lozim. Ta’lim jarayonidagi pedagogik muloqot madaniyatining har jihatdan to‘g‘ri tanlangan, o‘qituvchining ma’naviy saviyasi, betakror xususiyatlariga muvofiq keluvchi uslubi quyidagi vazifalar majmuini hal qilishga yordam beradi:
ZAHIRIDDIN MUHAMMAD BOBURNING “BOBURNOMA” ASARIDAGI ADABIY JANRLAR NUQTAI NAZARIDAN TAHLIL VA UNING TURKIYADA O’RGANILISHI
Buyuk Turkiston mintaqasida islom madaniyati ta’sirida, Temuriylar davrida shakllangan Xorazm turkchasining davomi sifatida rivojlangan Chig‘atoy tilining eng qimmatli vakili — buyuk adib va tilshunos Alisher Navoiydir. Undan keyin esa bu til va adabiyotga hissa qo‘shgan shaxs — Zahiriddin Muhammad Bobur bo‘lib, uning “Boburnoma” asari adabiy janr nuqtayi nazaridan turlicha fikr va talqinlarga sabab bo‘lgan. Ba’zilar ushbu asarni g‘arb tarixiy shaxslarining asarlari bilan qiyoslaydi, boshqalar esa uni o‘ziga xos, yagona bir asar deb hisoblaydi. Ushbu maqolada sifatli tadqiqot va tahlillar doirasida bayon asosidagi adabiy janrlar o‘tmishdan to hozirgi kungacha o‘ziga xos uslub, shakl va mazmun farqlari bilan rivojlanib kelgani tabiiy hol sifatida qaraladi. Shu bilan birga tarixiy matnlar, xotira asarlari, voqea bayonlari va kundalik tarzidagi yozuvlar o‘zlariga xos xususiyatlarga ega ekani haqida fikr yuritiladi.
ORGANIZING AND DEVELOPING PUBLIC PROCUREMENT IN THE REPUBLIC OF UZBEKISTAN
This article explores ways to enhance the efficiency of public procurement in Uzbekistan and its role in improving the effectiveness of public budget expenditures and financial management.
SUYIMA GʻANIYEVA: ALİ ŞÎR NEVÂÎ’NİN ESERLERİNDE ADANMIŞ BİR HAYAT
Bu makalede, tanınmış edebiyat araştırmacısı ve metin bilimci Suyima Gʻaniyeva’nın Ali Şîr Nevâî’nin edebî mirasını incelemesi, özellikle “Mecālisü’n-Nefāis” adlı eserinin tenkitli metnini hazırlamadaki ilmî çalışmaları analiz edilmiştir. Eserin yazma nüshaları üzerinde yürütülen kapsamlı araştırmalar, nüshalar arasındaki farklılıkların tespiti ve metne en yakın şeklin oluşturulması süreci incelenmiştir. Gʻaniyeva’nın eleştirel yaklaşımı ve karşılaştırmalı-analitik yöntemi, sonraki araştırmacılar için önemli bir temel oluşturmuştur.
SUYIMA G’ANIYEVANING “KOʻNGIL SHAMCHIROGʻI” ASARIDA ILM-FAN VA ILMIY-METODOLOGIK YONDASHUV
Adabiyotshunos olimning shaxsiy hayoti va ilmiy faoliyati ko‘pincha bir-biridan ajralmagan holda rivojlanadi. Ayniqsa, Suyima Gʻaniyeva kabi yirik adabiyotshunoslar hayot yo‘lini o‘rganar ekanmiz, bu bog‘liqlik yanada ravshan ko‘zga tashlanadi. Uning “Koʻngil shamchirogʻi” nomli asari – bu nafaqat adabiy xotiralar to‘plami, balki o‘z davrining ilmiy muhitini, adabiyotga sadoqatni, fidoyilikni aks ettiruvchi muhim manba hisoblanadi. Ushbu maqolada Gʻaniyevaning mazkur asari asosida uning ilm-fanga munosabati, Navoiyshunoslikdagi xizmatlari va hayotiy prinsiplariga e’tibor qaratiladi.
PROVERBS AND SAYINGS AS A SPECIAL SUBSYSTEM OF PHRASEOLOGY
This article explores proverbs and sayings as a significant and autonomous subsystem within phraseology. It analyzes their linguistic features, cultural functions, and structural peculiarities. The study also highlights the importance of proverbs and sayings in language education, intercultural communication, and cognitive linguistics. Special attention is paid to their stability, figurative meaning, and role in expressing collective wisdom
LEXICALISATION OF PLURAL FORMS OF NOUNS
article explores the phenomenon of lexicalisation of plural noun forms in the English language. While pluralisation is generally regarded as a grammatical process indicating quantity, certain plural forms evolve beyond their original function and acquire distinct lexical meanings. These plural forms, such as customs, premises, and glasses, often diverge semantically from their singular counterparts and function as independent lexical items. The article examines the linguistic characteristics of such lexicalised plurals, provides illustrative examples, and discusses the grammatical, semantic, and pragmatic implications of their usage. It also briefly considers similar phenomena in other languages, highlighting the broader relevance of lexicalisation in linguistic theory and language evolution.
DISTRIBUTIONAL MEANING
This article explores the concept of distributional meaning in linguistics, which is based on the idea that the meaning of a word can be inferred from the linguistic contexts in which it appears. Originating from the work of Zellig Harris and popularized by J.R. Firth's phrase, "You shall know a word by the company it keeps," the distributional approach has become central in computational linguistics and natural language processing. The paper discusses the theoretical foundations of distributional semantics, modern applications in vector space models such as Word2Vec and GloVe, as well as the strengths and limitations of this approach. It also considers recent advancements in contextual word embeddings and their role in enhancing the understanding of word meaning. Distributional meaning remains a powerful and scalable method for analyzing language through large corpora, shaping the future of linguistic analysis and Al.
METHODS OF SEMANTIC RESEARCH: COMPONENTIAL CONTEXTUAL, AND OTHER ANALYSES
This paper explores the primary methods of semantic research used to analyze meaning in language. It focuses on componential analysis, which identifies the fundamental semantic features of words; contextual analysis, which derives meaning from linguistic and situational context; and other modern approaches such as cognitive semantics, formal semantics, and distributional semantics. Each method is examined in terms of its theoretical background, practical applications, and limitations. The study highlights how these diverse approaches contribute to a deeper and more nuanced understanding of how meaning operates in human language.
THE CONCEPT OF EQUIVALENCE IN TRANSLATION THEORY: THEORETICAL PERSPECTIVES AND PRACTICAL CHALLENGES
This article explores the multifaceted concept of equivalence in translation theory, a foundational idea that guides translators in ensuring that source and target texts convey comparable meaning and impact. The discussion covers key theorists such as Jakobson, Nida, Catford, and Vinay & Darbelnet, highlighting their views on different types of equivalence. The article also investigates the practical challenges translators face when dealing with cultural references, idioms, and technical terminology. Through theory and examples, this paper demonstrates how equivalence remains both a central and contested idea in modern translation studies.
INTRODUCTION TO TRANSLATION AND STRATEGIES
AMALIYOTCHI PSIXOLOGNING MUHUM VAZIFALARI
Ushbu maqolada maktab psixologining ta’lim muassasasidagi muhum vazifalari haqidagi ma’lumotlar keltirilgan.
CHEGARA SHARTLARI OSTIDA INTEGRAL TENGLAMALARNI SONLI YECHISH USULLARI
Ushbu maqolada chegaraviy shartlar bilan berilgan Fredgolm va Volterra tipidagi integral tenglamalarni sonli yechish usullari ko‘rib chiqiladi. Nyustrom, kollokatsiya va kvadratura usullarining nazariy asoslari va amaliy qo‘llanishi tahlil qilinadi. Chegaraviy shartlarning yechimga ta’siri, sonli usullarning barqarorligi va konvergentsiyasi muhokama qilinadi. Maqola ilmiy adabiyotlarga asoslangan bo‘lib, amaliy misollar orqali usullarning samaradorligi ko‘rsatib beriladi.
MASHRUTLASH
Ushbu maqolada C# dasturlash tilida marshrutlash tizimi tushuntiriladi. Marshrutlash — bu veb-ilovalar, ayniqsa ASP.NET Core dasturlarida, foydalanuvchidan kelgan URL so‘rovlarini to‘g‘ri funksiyalar yoki sahifalarga yo‘naltirish jarayonidir. Maqolada marshrutlashning asosiy prinsiplari, C# tilida bu jarayonni qanday tashkil etish va ASP.NET Core frameworkda mashrutlashni boshqarish usullari ko‘rib chiqiladi.
TUGUN VAZIYATLARINI ANIQLASH.TUGUN VAZIYATLARINI HAL QILISH
Mazkur maqolada tarmoqli tizimlarda, ayniqsa kompyuter tarmoqlarida yuzaga keladigan tugun (node) vaziyatlarini aniqlash va ularni samarali hal etish masalalari ko‘rib chiqiladi. Tugunlar orasidagi aloqalarning uzilishi, ortiqcha yuklama, nosozlik yoki noto‘g‘ri konfiguratsiyalar tufayli yuzaga keladigan muammolar tarmoq ishonchliligi va barqarorligiga salbiy ta’sir ko‘rsatadi. Shu sababli, maqolada tugun vaziyatlarini real vaqt rejimida aniqlash usullari, monitoring vositalari, avtomatlashtirilgan tahlil algoritmlari va ularga asoslangan yechimlar haqida tahliliy yondashuv asosida ma’lumotlar berilgan.
ЎРТА АСР АФРОСИЁБ КУЛОЛЧИЛИК САНЪАТИДА ЭПИГРАФИК ЁЗУВЛАРНИНГ ЎРНИ
Мақолада ўрта аср Афросиёб кулолчилигида қўлланилган эпиграфик ёзувлар ва уни таъмирлашдаги ўзига хос жараёнлар ҳақида фикр юритилади.
YOSHLIK DAVRINING PSIXOLOGIK XUSUSIYATLARI
Mazkur maqolada yoshlik davrining psixologik xususiyatlari tahlil qilinadi. Yoshlik davri insonning rivojlanishida muhim o‘rin tutadi va bu davrda psixologik jarayonlar sezilarli o‘zgarishlarga uchraydi. Maqolada yoshlikda yuzaga keladigan rivojlanish bosqichlari, emotsional o‘zgarishlar, o‘zini anglash jarayonlari va shaxsiy munosabatlar shakllanishi haqida batafsil ma’lumot beriladi. Yoshlik davrida shakllanayotgan psixologik xususiyatlar, ijtimoiy tizimga integratsiya, ta’lim va mehnat muhitiga tayyorgarlik kabi masalalar o‘rganiladi.
XX ASR O’ZBEK SHE’RIYATI
Ushbu maqolada XX asr o‘zbek she’riyatida so‘zning g‘oyaviy, estetik va badiiy funksiyalari Asqar Qosimov, Hayriddin Saloh va Xurshid Davron ijodi misolida tahlil etiladi. Tadqiqotda ushbu shoirlarning poetik uslubi, so‘z tanlovi va badiiy ifoda imkoniyatlari orqali g‘oya va estetik kontsepsiyalar qanday shakllangani o‘rganiladi. So‘zning portret, peyzaj va badiiy detal vositasida obraz yaratishdagi roli, shuningdek, poetik kontekstda tovush va ohang uyg‘unligi orqali estetik ta’sir kuchi yoritiladi. Maqola so‘zning she’riyatdagi g‘oyaviy yukini, uning jamiyat, shaxsiyat va tarix bilan aloqadorlikdagi estetik ko‘lamini ochib berishga qaratilgan bo‘lib, XX asr o‘zbek adabiyotida so‘z tushunchasining poetik darajadagi transformatsiyasini tahlil qiladi.
PEDAGOGIK QOBILIYATLAR: TURLARI, SHAKLLANISHI VA RIVOJLANISHI
Ushbu maqolada pedagogik faoliyat va pedagogik qobiliyatlarning mohiyati hamda turlari tahlil etiladi. Pedagogik qobiliyatlarning shakllanishi va rivojlanishiga ta’sir etuvchi omillar yoritiladi.
BOLALAR PSIXOLOGIYASINI O’RGANISH TAMOYILLARI
Bolalar psixologiyasini o’rganish qonunyatlari , hozirgi bolalarni qanday bilish usullari , har bir yosh davrini o’ziga xos holatlari va bolalar bilan to’g’ri munosabat o’rnatish.
O’QUVCHILARNI KASB-HUNARGA YO’NALTIRISH ISHLARINI TASHKILLASHTIRISH
Maktab o’quvchilarini kasb-hunarga yo’naltirishda samarador usullarni qo’llashda, natijaviylikka erishishda, to’g’ri kasb tanlashga ko’maklashishda loyihaviy ishdan foydalanish.
КОЛЛИЗИОННЫЕ ВОПРОСЫ: ВЫБОР ПРИМЕНИМОГО ПРАВА И ЭЛЕКТРОННОЙ ФОРМЫ ДОГОВОРА В ЛОГИСТИКЕ
Ushbu maqolada xalqaro logistika sohasida shartnomalarning elektron shaklidan foydalanish va qo‘llaniladigan huquqni tanlash bilan bog‘liq kollizion masalalar tahlil qilinadi. Tadqiqotda eCMR elektron yuk hujjatlari, smart-kontraktlar va transchegaraviy raqamlashtirishning huquqiy jihatlari o‘rganiladi. Unifikatsiyalangan huquqiy mexanizmlarning yetishmasligi shartnoma xavflarining ortishiga olib kelayotgani ta’kidlanadi. Muallif raqamli logistika sharoitida kollizion me’yorlarni uyg‘unlashtirish bo‘yicha takliflar ilgari suradi.
MAHMUD KOSHG’ARIYNING “DEVONU LUGʻOTIT TURK” ASARI
Ushbu maqolada XI asr turkiy dunyo ilm-fanining yirik namoyandasi Mahmud Koshg‘ariy va uning “Devonu Lug‘otit-turk” asari keng yoritiladi. Asarning yaratilish maqsadi, tilshunoslikdagi ahamiyati, tuzilishi, til va madaniyat uchun tutgan o‘rni ilmiy asosda tahlil qilinadi.
XULQI VA TARBIYASIDA NUQSONI BO’LGAN BOLALAR BILAN ISHLASHNING PSIXOLOGIK USULLARI
Insonning psixik taraqqiyotida va shaxsiy sifatlarining tarkib topishida tashqi ijtimoiy muhit va tarbiyaning roli hal qiluvchi ahmiyatga ega. Inson tabiatini o’zgartiradigan, uning shaxsini tarkib topishiga ta’sir qiladigan kuch – ijtimoiy omillar yoki boshqacharoq qilib aytganda, jamiyat ishlab chiqarish kuchlari, hamda ishlab chiqarish munosabatlarining o’sishi va o’zgarishidir.
ADDRESSING PEDAGOGICAL CHALLENGES IN TEACHING ORAL TRANSLATION: STRATEGIES FOR EFFECTIVE INTERPRETER TRAINING
This article investigates the pedagogical barriers and instructional gaps encountered in the teaching of oral translation (interpreting), a demanding practice that combines linguistic, cognitive, and interpersonal competencies. The study highlights persistent challenges such as source language interference, working memory limitations, and performance anxiety, while proposing an innovative instructional framework that integrates cognitive development, experiential learning, and emotional preparedness. Through simulation-based instruction, progressive task sequencing, targeted memory training, and performative exercises, the article advances a pedagogical approach that equips learners with both practical fluency and psychological readiness for professional interpreting. Ultimately, it calls for a reconceptualization of interpreter education to align with contemporary communicative demands and interdisciplinary insights.
СОЦИАЛЬНО-ПСИХОЛОГИЧЕСКИЕ ЗАДАЧИ ПСИХОЛОГИЧЕСКОГО РАЗВИТИЯ ДЕТЕЙ В СРЕДНЕЙ ШКОЛЕ
В данной научной статье рассматриваются вопросы формирования творческого мышления и способностей у детей
BOLALARDAGI ICHKI QO’RQUV HAMDA TASHVISHNI YENGISHNING PSIXOLOGIK USULLARI
Qo`rquvlar - bu yoqimsiz tuyg’u, ba’zida insonni butun hayoti davomida ta’qib qiladi. Bunday odamlar u bilan tug’ilganga o’xshaydi va hech qachon ajralishmaydi. Xuddi shu xulq-atvor skriptlari avloddan-avlodga o’tdi va qanday qilib o’sishni bilmagan juda ko’p odamlar.
METHODS OF PROTECTING RAILWAY TRANSPORT FROM WIND
Currently, one of the pressing issues in railway transport is the problem of soil movement in windy areas, especially in desert areas. It is important to study the negative effects of wind on railway infrastructure and provide scientifically based solutions in this area. For this purpose, the effects of wind on the stability of rolling stock were studied.