Том 71 № 3 (2025)
Статьи
АБДОМИНАЛ ЛИМФА ТУГУНЛАРИНИ БИРЛАМЧИ НОХОДЖКИН ЛИМФОМАСИ БИЛАН ЗАРАРЛАНИШИДА ДАВОЛАШ УСУЛЛАРИ САМАРАДОРЛИГИНИНГ ҚИЁСИЙ ТАҲЛИЛИ.
Хавфли лимфомалар билан касалланиш жами болалар орасида аниқланадиган хавфли ўсма касалликларнинг 15-20 % ни ташкил этади. Хавфли лимфомаларнинг 70% ни Ноходжкин лимфомаси (НХЛ), қолган қисмини эса
Ходжкин лимфомаси (ХЛ) билан касалланганлар ташкил этади (Беляева Е.С., 2008; Дурнов Л.А., 2005; Мерабишвили В.М. ва ҳаммуал., 1999; Peris B.R., 1997; Smith M.A., Gloeckler Ries L.A., 2002). Ўсманинг жойлашиш ўрнига боғлиқ
равишда ташхисоти ва даволаш жараёни мураккаблиги туфайли ўтказилаётган даволашдан олинаётган натижаларни қониқарли
METHODS OF DETECTING DEFECTS IN RADIO ELECTRONIC DEVICES
With the increase in the number of electronic devices, their tasks became more
complex, and the range of services provided increased. Many radio tools must work
together to provide one or more services. Accordingly, interference in the radiation radio
receiver interferes with the correct reception of the signal, affects the circuit of the radio
receiver, and also violates the signals during transmission of radio waves. The article
discusses the causes and causes of problems arising from electromagnetic interference
in most communication facilities, industry and industry of the republic
BIOLOGIYA FANINI O’QITISHDA TA’LIM SAMARADORLIGINI OSHIRISH YO’LLARI
Ushbu maqolada biologiya fanini o’qitishda ta’lim samaradorligini oshirish yo’llari haqida fikr yurutilgan. Hozirgi ta’lim tizimida
bilimlarni egallashning yangi kontsepedagogik texnologiyasi va biologiya fanini o’qitishda ta’lim samaradorligini oshirishda o'quvchilarning bilish faoliyatini tashkil etishning yo'llari tahlil etilgan.
O’ZBEKISTON JAMIYATIDA YOSHLARNING HUQUQIY MADANIYATINI SHAKLLANISHI
Mazkur maqolada muallif yoshlarning huquqiy madaniyatini
mohiyatini nazariy va amaliy jixatdan taxlil etgan xamda yoshlarning huquqiy
madaniyatini o‘zgartirishga nisbatan huquqshunoslar olimlarning fikrlarini o‘rganib,
yoshlar faoliyatida huquqiy madaniyatni yangi bosqichga olib chiqqan xolda huquqiy
madaniyat va huquqiy ong o‘rtasidagi nisbatni tahlil etgan xamda ularning bir-biridan
farq qiluvchi alohida, mustaqil konstruksiya ekanligini asoslab bergan.
ТАСАВВУФ ВАКИЛЛАРИ ҚАРАШЛАРИДА ИНСОНПАРВАРЛИК ҒОЯЛАРИНИНГ ТАЛҚИНИ .
Инсонпарварлик инсоннинг энг ижобий фазилатларидан. Сен инсонпарвар бўлсанг сенга ҳам инсонпарварлик қилишади. Халқимизда “Қарс икки қўлдан чиқади”, деган фикрнинг мулоқотда бўлиши бежиз змас. Инсонпарварлик бу
бошқа биров учун ғамхўрлик кўрсатиш, керак бўлса жонини ҳам фидо қилиш демакдир.1
НАРХНИ ЧЕГАРАЛАШ ВА ЭҲТИКОР ЖОИЗ ЭМАС
Мазкур мақолада ислом фиқҳи нуқтаи назаридан бозордаги нархларни сунъий равишда белгиллаш, товарларни ушлаб туриш орқали нархни кўтариш (эҳтикор) амалиёти шариатда қандай баҳоланишига оид масалалар
таҳлил қилинади. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг ҳадислари ва саҳобалар ривоятлари асосида нарх белгилаш ва эҳтикорнинг шариатдаги ҳукми, ижтимоий оқибатлари ҳамда замонавий хатарлари очиб берилган.
ФУНКЦИОНАЛЬНАЯ ГРАМОТНОСТЬ: КАК ЕЁ РАЗВИВАТЬ НА УРОКАХ РУССКОГО ЯЗЫКА
В условиях модернизации образования и перехода к компетентностному подходу особое внимание уделяется формированию функциональной грамотности учащихся. Функциональная грамотность — это способность
применять полученные знания в реальных жизненных ситуациях. В статье рассматриваются основные подходы к развитию функциональной грамотности на уроках русского языка, приводятся примеры методик, приёмов и заданий,
способствующих формированию умений анализа, интерпретации, аргументации и коммуникации. Особое внимание уделено работе с текстом, развитию критического мышления и речевых навыков, необходимых для успешной
социализации учащихся в современном обществе.
СЕМАНТИКА И ПРАГМАТИКА: КАК МЕНЯЕТСЯ ЗНАЧЕНИЕ СЛОВ В КОНТЕКСТЕ
Статья посвящена анализу взаимосвязи семантики и прагматики в процессе интерпретации значений слов. Рассматриваются механизмы изменения значений в зависимости от контекста, роль прагматических факторов, таких как интонация, пресуппозиции, импликатуры и речевые акты. Подчеркивается важность учета прагматической составляющей при изучении языка и коммуникации. Особое внимание уделяется примерам из повседневной речи,
художественной литературы и медиатекстов, где значение слов существенно варьиуется в зависимости от ситуации.
VOYAGA YETMAGANLAR JINOYATCHILIGINING VUJUDGA KELISH SABABLARI VA ULARNING JAMIYATGA TA’SIRI
Ushbu maqola voyaga yetmaganlar o‘rtasida nazoratsizlik va
huquqbuzarliklar profilaktikasini amalga oshirish faoliyatining tushunchasi, voyaga
yetmaganlar o‘rtasida nazoratsizlik va huquqbuzarliklar profilaktikasining turlari,
chora- tadbirlari, bu chora- tadbirlarni tashkil etish tartibi, bugungi kundagi xolati va
voyaga yetmaganlar o‘rtasida huquqbuzarliklar profilaktikasini tashkil etishning o‘ziga
xos xususiyatlar, bundan tashkari voyaga yetmaganlar o‘rtasida nazoratsizlik va
huquqbuzarliklar profilaktikasini tartibga soluvchi huquqiy asoslar, voyaga
yetmaganlar bilan ishlashning amaliyoti tahlili va ularga nisbatan ko‘llaniladigan
chora-tadbirlar, huquqbuzarlik sodir etgan voyaga yetmaganlar bilan ishlashdagi
muammo va kamchiliklar, shuningdek ayrim turdagi
mavjud muammo va
kamchiliklarni bartaraf etish bo‘yicha bir kator takliflar, voyaga yetmaganlar o‘rtasida
nazoratsizlik va huquqbuzarliklar profilaktikasi faoliyati buyicha boshka xorijiy
davlatlarning ilg‘or xorijiy tajribasi xamda milliy konunchiligimizdan farkli va
o‘xshash tomonlari, shuningdek, yukorida keltirib o‘tilgan jixatlardan
СПОСОБЫ УЛУЧШЕНИЯ ПРОИЗНОШЕНИЯ У УЗБЕКСКИХ СТУДЕНТОВ ПРИ ИЗУЧЕНИИ РУССКОГО ЯЗЫКА
Настоящая статья посвящена актуальной проблеме улучшения
произношения у узбекских студентов, изучающих русский язык. Несмотря на
схожесть некоторых фонетических систем, существуют значительные различия
между русским и узбекским языками, которые вызывают специфические
трудности в произношении у билингвов. В статье рассматриваются основные
фонетические интерференции, характерные для узбекско-русского языкового
контакта, и предлагаются эффективные методические подходы и практические
приемы, направленные на преодоление этих трудностей. Особое внимание
уделяется постановке артикуляционного аппарата, работе над интонацией,
ритмом и ударением, а также использованию современных технологий и
интерактивных методов для формирования устойчивых произносительных
навыков.
A SCIENTIFIC ANALYSIS OF CURRENT GLOBAL ECONOMIC TRENDS
The global economy is undergoing a complex transformation driven by multiple interrelated factors, including the post-pandemic recovery, rising inflationary pressures, and technological advancements. This study presents a scientific analysis of
recent economic trends, focusing on empirical data and theoretical frameworks. Using contemporary economic articles and reports as primary sources, the research explores the dynamics of inflation, global recovery, and the role of technological innovation in
shaping future economic outcomes. The analysis highlights the uncertainty introduced by geopolitical tensions and suggests strategies for policymakers to mitigate risks and
foster sustainable growth.
SPORTCHILARNI MASHG‘ULOT JARYONIDA BERILAYOTGAN YUKLAMALARNI TO‘G‘RI OLIB BORISH CHIDAMLILIKNI OLIB BOORISH.
Sportchilarning mashg‘ulot jarayonida to‘g‘ri yuklamalarni olishi chidamlilikni oshirish va samaradorlikni maksimal darajada oshirish uchun juda muhimdir. Quyidagi asosiy tamoyillar va tavsiyalarga amal qilish orqali yuklamalarni to‘g‘ri taqsimlash mumkin:
O’ZBEKISTON RESPUBLIKASIDA AYOLLAR MEHNAT FAOLIYATINI MUHOFAZA QILISHNING AHAMIYATI VA ULARGA YARATILAYOTGAN SHART-SHAROITLAR
Davlatimiz hayotida so’ngi yillarda beqiyos darajadagi o’zgarishlar bo’lmoqda. Shulardan mamlakatimizda xotin-qizlarning huquqlari va qonuniy manfaatlariga so‘zsiz rioya etilishini ta’minlash, mehnat huquqini kafolatlash va ayollar tadbirkorligini qo‘llab-quvvatlashga hamda aytib o’tishimiz lozimki so'nggi to'rt yilda xotin-qizlar va erkaklar uchun teng huquq hamda imkoniyatlarga erishish, jamiyat va davlat ishlarini boshqarishda ularning teng ishtirok etishini ta'minlash, xotin-qizlarni ijtimoiy-huquqiy jihatdan qo'llab-quvvatlash, shuningdek, xotin-qizlarni tazyiq va zo'ravonliklardan himoya qilishga qaratilgan keng ko'lamli islohotlar
amalga oshirildi. Asosan “Mehnat muhofazasi to’g’risidagi qonun”ning yangi taxriri(23.09.2016) chiqqanligi va Mehnat Kodeksiga kiritilayotgan o’zgartirish, qo’shimchalar mehnat muhofazasining qonun hujjatlariga ham alohida e’tibor qaratilganigini ko’rshimiz mumkin.
JINOIY JAZOLARNI LIBERALLASHTIRISH-QONUN USTUVORLIGINING MUHIM SHARTI
Maqolada O‘zbekistonda o‘lim jazosini bekor qilishning murakkabligi va bosqichmabosqich amalga oshirilishi zarurligi masalalari ko‘rib chiqilgan. Prezident Islom Karimovning bu boradagi fikrlari, xususan, aholi o‘rtasida tushuntirish ishlari olib borish, umrbod qamoq jazosini o‘tash uchun zarur sharoitlarni yaratish kabi masalalarga e’tibor qaratilgan. O‘lim jazosini bekor qilishning inson huquqlari va qonuniy manfaatlarini ta’minlashdagi ahamiyati ta’kidlangan.
ЭРТА ЁШДАГИ БОЛАЛАР ТИШ КАРИЕСИНИ ОЛДИНИ ОЛИШДА ТИШ ҲОЛАТИНИНГ ДИНАМИКАСИНИ ЎРГАНИШ.
Ҳозирги кунда кариес касаллиги болалар орасида кенг тарқалган сурункали касаллик бўлиб ҳисобланади. Мутахассисларнинг таъкидлашича, қатор тадқиқотлар тишда кариеси бўлган болалар оғиз бўшлиғида кўп миқдорда
кариесоген микроорганизмлар мавжудлигини кўрсатади. Кариес касаллигини ҳал қилишни талаб қиладиган долзарб вазифалардан бири – кариесни олдини олишнинг янги усулларини жорий этиш ва такомиллаштириш ҳамда ушбу
касалликни камайтиришнинг истиқболли усулларини аниқлашдан иборат. Болаларда кариес пайдо бўлиши ва ривожланишининг ўзига хос хусусиятларин
ҳисобга олган ҳолда,
SHAXSDA RUHIYATNI SHAKLLANTIRISHNING PSIXOLOGIK MASALALARI
Bolada ruhiy faollikni shakillantirish bosqichlari sekin astalik bilan etapma etap amalga oshiriladi.Har qanday bolaning ruhiy rivojlanishida uning psixologik muommalli vaziyatlari vujudga kelishi mumkin.Oilada ota-onaning farzandlariga,
atrofdagilarga bo’lgan munosabatidan kichik yoshdagi bolalarda ruhiyatining rivojlanishi psixologok ta’sir kuchlarining ijobiy yoki salbiy tomonlarini ko’rishimiz
mumkin bo’ladi.
ВЛИЯНИЕ ЗАРУБЕЖНЫХ МУЛЬТИПЛИКАЦИОННЫХ ФИЛЬМОВ И КОМПЬЮТЕРНЫХ ИГР НА ФОРМИРОВАНИЕ РАЗГОВОРНОЙ РЕЧИ УЧАЩИХСЯ 2-11 КЛАССОВ
статье рассматривается влияние зарубежных мультипликационных фильмов и компьютерных игр на формирование
разговорной речи учащихся 2-11 классов. Важность исследования этой темы обусловлена глобализацией культурных процессов и ростом интереса к продуктам зарубежной поп-культуры, которые оказывают значительное влияние
на развитие речевых навыков, мировоззрения и поведения подростков. В статье рассматриваются как положительные, так и негативные аспекты воздействия таких мультфильмов и игр, а также их роль в освоении иностранных языков,
формировании речевых стереотипов и социальных норм.
QONUN USTUVORLIGI TAMOYILINING O’ZBEKISTONDA FUQAROLIK JAMIYATI QURISHDAGI AHAMIYATI
Qonun ustuvorligini ta’minlash demokratik jamiyatni shakl-lantirishning asosiy vazifasi bo‘lib hisoblanadi. Shuni alohida ta’kidlash kerakki, avvalo qonunlar fuqarolarning bevosita yoki bilvosita ishtiroki bilan ishlab chiqiladi, ularning xohish
va iro-dasini o‘zida aks ettiradi. Ammo ko‘pgina qabul qilingan qonunlar real hayotga joriy qilinmasdan qog‘ozda qolib ketadi. Sababi, birin-chidan, qonunni qabul qilish davridagi jamiyat taraqqiyoti darajasi bilan uni amalga oshirish imkoniyati o‘rtasidagi
nomutanosiblik-ning mavjudligi. Ikkinchidan, qonunlarni yaratishdagi mahorat va salohiyatning (professionalizm) yetishmasligidir. Uchinchidan, fuqa-rolarning ham qonunlardan to‘la foydalanishga salohiyati yetarli darajada bo‘lmasligi. Ammo, nima
bo‘lganda ham qabul qilingan qonunlarga amal qilish hayotiy zaruriyat hisoblanadi. Chunki, u nafa-qat, huquqlar tizimi bilan, shuningdek mamlakatning iqtisodiy, ijtimoiy-siyosiy va ma’naviy-ma’rifiy hayoti bilan bog‘liqdir. Ularni o‘zida ifodalagan qonunlarning “ishonmasligi” yoki poymol qilinishi mavjud ekan, jamiyat hayotida ijobiy o‘zgarishlar sodir bo‘lmaydi.
BOLALARDA YUQUMLI ICHAK KASALLIKLARI
Ushbu maqolada bolalar orasida keng tarqalgan yuqumli ichak kasalliklari, ularning sabablari, klinik belgilari, diagnostikasi, davolash va oldini olish choralari haqida so‘z yuritiladi. Shuningdek, gigiyena qoidalariga rioya qilishning ahamiyati va ota-onalarning bu boradagi roli ham yoritiladi.
BALOG‘AT YOSHODAGI QIZLARDA GINEKOLOGIK OPERATIV DAVOLASH
Hozirgi kunda ginekologiya yo’nalishida davolashning jarrohlik usullari keng qo‘llaniladi.Ushbu maqolada ginekologik bemorlarni operativ davolash bo’yicha kerakli maslahatlar berilgan.
КОМПЛЕКСЕ ПРИ ПРЕЖДЕ ВРЕМЕННОЙ ОТСЛОЙКЕ НОРМАЛЬНО РАСПОЛОЖЕННОЙ ПЛАЦЕНТЫ
-провести оценку цитокиного статуса и корреляционной взаимосвязи в фетоплацентарном комплексе при
преждевременной отслойке нормально расположенной плаценты (ПОНРП).
JADID MATBUOTI: XALQNI UYG‘OTISH VOSITASI SIFATIDA
Mazkur maqolada jadid matbuotining xalqni uyg‘otishdagi o‘rni va ijtimoiy-ma’naviy hayotdagi ta’siri tahlil qilinadi. XIX asr oxiri va XX asr boshlarida shakllangan jadidchilik harakati nafaqat ta’lim-tarbiya, balki ommaviy axborot
vositalari orqali ham xalq ongini yuksaltirishga xizmat qilgan. Jadid matbuoti milliy uyg‘onish, erkin fikr, ma’rifatparvarlik g‘oyalarini tarqatish, mustamlakachilik siyosatiga qarshi mafkuraviy kurash olib borishda muhim vositaga aylangan.
Maqolada "Taraqqiy", "Shuhrat", "Hurriyat", "Sadoi Turkiston", "Ishtirokiyun" kabi gazeta va jurnallarning mazmun-mohiyati, ularning milliy o‘zlikni anglash va xalqni harakatga chorlashdagi roli ochib beriladi. Shuningdek, bu nashrlar orqali xalq orasida
savodsizlikka, jaholatga qarshi kurash, ilmga va taraqqiyotga intilish targ‘ib qilingan. Tadqiqotda tarixiy va matbuotshunoslik yondashuv asosida jadid matbuotining g‘oyaviy yo‘nalishi, publitsistik uslubi, auditoriyga ta’sirchanlik darajasi ham ko‘rib
chiqiladi.
KITOBXONLIK- DAVR TALABI
Bugungi globallashuv va raqamli texnologiyalar davrida inson tafakkuri, dunyoqarashi va ma'naviy-ma'rifiy saviyasini oshirishda kitob mutolaasining o‘rni beqiyosdir. Ushbu maqolada kitobxonlikning shaxsiy va jamiyat taraqqiyotidagi
o‘rni, uning yosh avlodni barkamol inson etib tarbiyalashdagi ahamiyati tahlil qilinadi. Xususan, O‘zbekistonda kitobxonlik madaniyatini yuksaltirish borasida olib borilayotgan islohotlar, davlat dasturlari va targ‘ibot ishlari yoritiladi. Maqolada
shuningdek, zamonaviy yoshlar orasida mutolaa madaniyati pasayishining asosiy sabablari va ularni bartaraf etish yo‘llari haqida ilmiy asoslangan fikrlar bildiriladi. Ta’lim muassasalarida kitobga mehr uyg‘otish, oilada kitobxonlik muhitini
shakllantirish hamda zamonaviy vositalar yordamida kitobni targ‘ib qilish yo‘llari ko‘rib chiqiladi. Kitobxonlik nafaqat ma'rifat manbai, balki milliy g‘urur, tarixiy xotira va madaniyatni saqlovchi vosita sifatida qadrlanishi kerakligi alohida ta'kidlanadi.
LOCAL ANTI-INFLAMMATORY EFFECT OF GEL CONTAINING CONVOLVULUS ARVENSIS EXTRACT
Many plants have been known to cure various diseases since ancient times. Even the oldest examples of writing, created in the years before Christ, contain information about the healing properties of plants. Some natural drugs considered
valuable were isolated in pure form decades ago. But there are many plants that have not yet been studied and whose medicinal properties have not been scientifically tested.
THE ROLE OF INSTRUCTORS IN DEVELOPING STUDENTS' COGNITIVE PROCESSES
This article explores the pivotal role of instructors in the purposeful development of cognitive processes among higher education students within contemporary educational paradigms. In an environment where the emphasis shifts from passive
knowledge transfer to actively fostering metacognitive skills, critical thinking, and digital literacy, the educator's role becomes central to stimulating cognitive functions such as perception, attention, memory, thinking, imagination, and speech. The article
examines current theoretical foundations and innovative practical mechanisms through which instructors can effectively influence these processes, including the application of active and interactive methodologies, proble-based and project-based learning
technologies, and the creation of a cognitively stimulating digital and physical learning environment. Advanced strategies for instructor influence on students' cognitive development are discussed, emphasizing their significance for academic success, the
formation of professional competencies, and adaptation to the challenges of the 21st century.
“QUYOSHNING FIZIK TABIATI” “THE PHYSICAL NATURE OF THE SUN”
Ushbu maqola Quyoshning fizik tabiati va uning asosiy xususiyatlari ichki tuzilishiga atab yozilgan bo’lib. Unda Quyoshning tuzilishi ichki energiya manbai va bizning sayyoramizga ta’siri ilmiy nuqtai nazardan tushintiriladi. Maqolada Quyoshning markazidagi yadroda sodir bo’ladigan hodisalar, Quyoshdagi dog’lar, chaqnashlar va magnit faollik kabi hodisalar ham tahlil qilinadi.
IKKINCHI JAHON URUSHI YILLARIDA OLIY TA’LIM MUASSASALARIDA GUMANITAR FANLAR RIVOJI
Ushbu maqolada Ikkinchi jahon urushi yillarida O’zbekistonda faoliyat yuritgan ba’zi oliy ta’lim muassasalari misolida respublikada gumanitar fanlar sohalarida amalga oshirilgan ilmiy-tadqiqot ishlar ko’rib o’tiladi. Davr nuqtayi nazaridan olib
qaraganda bu paytda olib borilgan ilmiy izlanishlar o’zining dolzarbligi bilan alohida ajralib turgan. Qolaversa, ko’pgina ilmiy masalalarga aniq javoblar berilganligi ham bu davrning asosiy jihatlaridan biri sifatida baholanadi.
ЧТЕНИЕ КАК ВИД РЕЧЕВОЙ ДЕЯТЕЛЬНОСТИ НА НАЧАЛЬНОМ ЭТАПЕ ОБУЧЕНИЯ РУССКОМУ ЯЗЫКУ КАК ИНОСТРАННОМУ В УЗБЕКСКИХ КЛАССАХ
Настоящая статья посвящена роли и особенностям обучения чтению как
одному из основных видов речевой деятельности на начальном этапе освоения
русского языка как иностранного (РКИ) в узбекских классах. Рассматривается
специфика процесса чтения в условиях билингвизма, а также влияние родного
языка (узбекского) на формирование навыков чтения на русском языке. В статье
анализируются методические подходы и приемы, направленные на эффективное
формирование у учащихся начальных навыков чтения, понимания прочитанного
и расширения словарного запаса. Особое внимание уделяется развитию
мотивации к чтению через использование аутентичных и адаптированных
текстов, а также интерактивных заданий, способствующих активизации
познавательной деятельности учащихся. Предлагаются практические
рекомендации для учителей русского языка в узбекских школах по оптимизации
процесса обучения чтению.
O‘QUVCHILARNI KASB-HUNARGA YO‘NALTIRISH USULLARINING IJTIMOIY-PSIXOLOGIK TAMOYILLARI
Mazkur maqolada o‘quvchilarni kasb-hunarga yo‘naltirish jarayonining ijtimoiy va psixologik tamoyillari tahlil qilinadi. Kasb tanlashda o‘quvchi shaxsining qiziqishi, qobiliyati, oila va jamiyatning roli, shuningdek, maktabdagi pedagogik muhitning ta’siri ilmiy asosda yoritilgan. Kasbga yo‘naltirishda zamonaviy yondashuvlar, individual va differensial yondashuvning ahamiyati asoslab berilgan.
Kalit so‘zlar: kasb-hunar, o‘quvchi, ta’lim, ota-ona, o‘qituvchi, kasbga yo‘naltirish, umumta’lim maktablari, imkoniyatlar, qobi
MAKTAB BITIRUVCHILARINI KASBGA YO‘NALTIRISHNING IJTIMOIY-PSIXOLOGIK XUSUSIYATLARI.
Mazkur maqolada o‘quvchilarning kasb tanlash jarayonida duch kelayotgan muammolari, bu boradagi psixologik, ijtimoiy va pedagogik omillar, shuningdek, ushbu muammolarni bartaraf etishning samarali yo‘llari ilmiy-nazariy
jihatdan yoritilgan. Maktab bitiruvchilarini kasbga yo‘naltirish bo‘yicha mavjud yondashuvlar va tajribalar tahlil qilinib, pedagogik-psixologik tavsiyalar berilgan.
TARBIYASI OGʻIR BOLALAR BILAN ISHLASHDA PSIXOLOG FAOLIYATINING AHAMIYATI
Hozirgi kunga kelib, mahalliy va хorijy psixologlar va tarbiyasi ogʻir bolalar sonining koʻpayishini qayd etishdi. Bolalar ijtimoiylashuv, tarbiya va ta'lim jarayonida qiyinchiliklarga duch kelishadi, oʻzlarini shaxs sifatida rivojlantirishga intilmaydilar. Maqola maktab davridagi bolalarni tabiyasi ogʻir bolalarni tarbiyalash sabablarini oʻrganish va oʻqituvchilar bilan psixologlar birgalikda
ota-onalarga oʻquvchilarning ta'im jarayonini tashkil etishda o‘z vaqtida tuzatish yordamini koʻrsatish masalalariga bagʻishlangan.
OTA ONALAR VA BOLALAR O'RTASIDAGI KELISHMOVCHILIKLARNI BARTARAF ETISH
Mazkur maqolada oilaviy munosabatlar tizimida ota-onalar va bolalar o‘rtasida yuzaga keluvchi kelishmovchiliklarning sabablari, ularning psixologik va sotsial jihatlari, turli yosh bosqichlarida ziddiyatli vaziyatlarning namoyon bo‘lish xususiyatlari ilmiy-nazariy asosda tahlil etilgan. Shuningdek, ushbu kelishmovchiliklarni bartaraf etishning zamonaviy psixologik-pedagogik yondashuvlari, konstruktiv muloqot madaniyati, ota-onalarning emotsional savodxonligi va ijtimoiy-psixologik yordam vositalarining amaliy ahamiyati ochib berilgan.
ВОЗНИКНОВЕНИЕ СИНОНИМОВ В РУССКОМ ЯЗЫКЕ
Настоящая статья посвящена изучению процессов возникновения синонимов в русском языке. Синонимия является одним из важнейших явлений в лексической системе языка, обогащающим его выразительные возможности и позволяющим передавать тончайшие оттенки смысла. В статье рассматриваются основные источники пополнения синонимических рядов, включая заимствования, процессы словообразования, диалектные различия, развитие переносных значений, а также влияние социальных и культурных факторов. Анализируются механизмы взаимодействия слов, приводящие к формированию синонимичных отношений. Статья акцентирует внимание на динамическом
характере синонимии и постоянном обновлении лексического состава языка.
ПЕЙЗАЖНАЯ ЛИРИКА В РУССКОЙ ЛИТЕРАТУРЕ
Настоящая статья посвящена исследованию пейзажной лирики в русской литературе как особого жанрового и тематического явления. Рассматривается эволюция изображения природы, ее роль и функции в произведениях русских
поэтов и писателей от древности до XX века. В статье анализируются особенности осмысления природы в русской культуре, влияние народных традиций, философских и религиозных идей на формирование художественного
образа пейзажа. Особое внимание уделяется выявлению специфических черт русского пейзажа (простор, сдержанность, меланхоличность) и их отражению в поэтических текстах. Исследуются различные способы создания пейзажных
образов, включая использование эпитетов, метафор, олицетворений, а также их связь с внутренним миром человека, его переживаниями и мыслями.
MODEL OF THE CORPORATE NETWORK OF THE ENTERPRISE FOR PROTECTION FROM UNAUTHORIZED ACCESS
This article discusses the corporate network model and network types, linear network construction with common channels.
O‘SPIRIN QIZLAR ORGANIZIMIDA YODNNING AHAMIYATI
Balog’at yoshida davridagi ahamiyati: Balog’at yoshi vaqtida yod ehtiyoji keskin ortadi. Bu davrda yod homilaning miya va asab tizimi shakllanishida hal qiluvchi rol o‘ynaydi. Yetishmovchilik natijasida aqliy rivojlanish sustlashuvi, tug‘ma nuqsonlar, hatto o‘lik tug‘ilish holatlari ham uchrashi mumkin.
LANGUAGE ASSESSMENT STRATEGIES OF CADETS IN ESP
This article explores effective language assessment strategies tailored for cadets enrolled in English for Specific Purposes (ESP) courses, focusing on the military context. It discusses the unique requirements of ESP for cadets, emphasizing formative
and summative assessment methods. The paper highlights the integration of contentbased instruction (CBI) principles, authentic tasks, and competency-based rubrics to accurately evaluate cadets' communicative competence in English within their
professional setting. Examples from military education institutions illustrate best practices and challenges in implementing assessment frameworks that align with both pedagogical goals and operational demands.
"TURKESTANSKIY SBORNIK" ASARIDA FARG‘ONA VODIYSI ETNOMADANIY MEROSI
Ushbu maqolada Farg‘ona vodiysi aholisi, turmush tarzi va urf odatlari haqida ma’lumot beruvchi “Turkestanskiy sbornik” asaridan foydalanilgan. Farg‘ona vodiysi — Markaziy Osiyoning eng qadimiy va madaniy jihatdan boy hududlaridan biri bo‘lib,
ko‘p asrlik tarixiy, etnik va madaniy jarayonlar natijasida shakllangan o‘ziga xos etnomadaniy manzaraga ega. XIX asr oxiri va XX asr boshlarida Rossiya imperiyasi tomonidan tayyorlangan "Turkistanskiy Sbornik" asari ushbu mintaqaning aholi
tarkibi, urf-odatlari, madaniy an'analari va ijtimoiy hayoti haqida muhim ma’lumotlarni taqdim etadi.
ADAPTED KURASH TRAINING FOR YOUNG PEOPLE WITH DISABILITIES: METHODOLOGIES AND TECHNIQUES
This article explores contemporary methodologies and techniques for organizing kurash training for young people with disabilities. The pedagogical principles of adapting training, taking into account the physical and psychological
characteristics of young people with various disabilities, are examined in the article. Practical recommendations aimed at ensuring safety, increasing motivation, and creating an inclusive environment are also provided.
IRRATSIONAL SONLAR VA ULAR USTIDA AMALLAR.
Ushbu maqolada irratsional sonlar tushunchasi, ularning xossalari hamda ular ustida bajariladigan arifmetik amallar yoritilgan. Irratsional sonlar – kasr ko‘rinishida ifodalanmaydigan, ya’ni cheksiz va davriy bo‘lmagan o‘nli kasr ko‘rinishiga ega sonlar
bo‘lib, ular matematikaning muhim tushunchalaridan biridir. Maqolada √2, π, e kabi mashhur irratsional sonlar misolida mavzu tushuntiriladi. Shuningdek, irratsional sonlar ustida qo‘shish, ayirish, ko‘paytirish va bo‘lish amallarini bajarish qoidalari ham
ko‘rib chiqiladi. Mavzu o‘quvchilarga irratsional sonlar haqida chuqurroq bilim berish va ularni amaliy masalalarda qo‘llay olish ko‘nikmasini shakllantirishga xizmat qiladi.
O‘QUVCHILARNI VATANPARVARLIK RUHIDA TARBIYALASHNING PEDAGOGIK ASOSLARI
vatanparvarlik, tarbiya, o‘quvchi shaxsi, milliy qadriyatlar, maktab, ota-ona, hamkorlik, zamonaviy yondashuv.
СРАВНИТЕЛЬНЫЙ АНАЛИЗ ГЛАГОЛОВ ДВИЖЕНИЯ В РУССКОМ И УЗБЕКСКОМ ЯЗЫКАХ: СЕМАНТИКА И ПЕРЕВОДЧЕСКИЕ СЛОЖНОСТИ
В данной статье рассматриваются особенности семантики глаголов движения в русском и узбекском языках, а также возникающие трудности при их переводе. Автор анализирует структурные и семантически различия в системах глаголов движения обоих языков, выявляет типичные ошиби, вызванные языковой интерференцией, и предлагает способы их преодоления в практике перевода. Работа основана на сопоставительном лингвистическом анализе и подкреплена примерами из художественных и публиистических текстов.
INSON PAPILLOMAVIRUSI (HPV) EPIDEMIOLOGIYASI, KLINIK KO’RINISHI VA DAVOLASH USULLARI
Maqolada inson papillomavirusi (HPV) infeksiyasining etiologiyasi, klinik ko‘rinishlari, tashxislash metodlari hamda zamonaviy davolash usullari tahlil qilinadi. Papilomavirus infektsiyasi global sog‘liqni saqlash muammolaridan biri hisoblanadi,
chunki u nafaqat benign papilomalar, balki bachadon bo‘yni saratoni kabi malign neoplaziyalar bilan bog‘liq. HPV infeksiyasining yuqish yo‘llari, xavf guruhlari, chiqiladi.
O‘SPIRINLARDA PNEVMONIYANI DIAGNOSTIKASI VA DAVOLASH USULLARINI OPTIMALLASHTIRISH
Barcha kasalliklar qatori nafas yo’llari kasalliklaridan Pnevmoniyani o'z vaqtida diagnos quyish
va davolash taktikasi zamonaviy tibbiyotning eng dolzarb muammolaridan biri hisobloanadi. Pnevmoniya o’spirinlarda kasalxonaga
yotqizilganlardan eng keng tarqalgan kasallikdir. Toshkent Shahar markaziy shifoxonalari pediatriya bo‘limlariga yotqizilgan 13 yoshdan 15 yoshgacha bo‘lgan 42 nafar bemor 2 guruhga bo‘lingan bo‘lib, ular belgilangan terapiyaga qarab
davollangan. Asosiy guruhga 27 bolani o'z ichiga oladi va terapiyasida Klaritromitsin preparati qo’llanilgan. Nazorat guruhini 27 bemor tashkil qildi va davollashda Amoksitsillin preparati qabul qiligan. Pnevmoniyaning tipik florasini aniqlash uchun
PCR usullari qo'llanildi. Ushbu usul tipik bakteriyalarni aniqlash uchun yuqori diagnostika aniqligi bilan tavsiflanadi.
CONCEPT OF AN AI-BASED ADAPTIVE MODEL FOR TEACHING ENGLISH IN MILITARY CONTEXTS THROUGH ARTIFICIAL INTELLIGENCE (AI) AND NATURAL LANGUAGE PROCESSING (NLP) TECHNOLOGIES
This article explores the conceptual foundations and practical implementation of an AI-based adaptive learning model for teaching English to cadets, supported by NLP technologies. It emphasizes the scientific, pedagogical, and technological rationale for this model and argues for its necessity in transforming language training in military institutions.
ТРОПЫ И ФУНКЦИИ: ТЕОРЕТИЧЕСКИЙ АНАЛИЗ И ИХ РОЛЬ В ЛИТЕРАТУРЕ
Тропы и функции — ключевые элементы, используемые авторами для создания художественного воздействия на читателя. Тропы представляют собой средства, которые позволяют искажать или изменять значения слов, создавая
новые образы и ассоциации. Функции же связаны с ролями, которые тропы выполнят в тексте, а также с их влиянием на восприятие и интерпретацию произведений. Статья рассматривает основные типы тропов, их классификацию,
а также функции, которые они выполняют в контексте литературных произведений. На основе анализа теоретических подходов и практических примеров, выделяются основные тенденции в их применении.
МЕТОДЫ "4К" В ОБУЧЕНИИ РУССКОМУ ЯЗЫКУ В УЗБЕКСКИХ КЛАССАХ: РАЗВИТИЕ КЛЮЧЕВЫХ КОМПЕТЕНЦИЙ XXI ВЕКА
Настоящая статья посвящена применению концепции "4К" (критическое
мышление, креативность, коммуникация, коллаборация) в процессе обучения
русскому языку в узбекских школах. В условиях стремительных изменений в
мире и возрастающей потребности в специалистах с гибким мышлением и
развитыми навыками взаимодействия, традиционные подходы к преподаванию
языков требуют модернизации. В статье рассматривается актуальность
внедрения методов "4К" для формирования у учащихся не только языковых
компетенций, но и универсальных навыков, необходимых для успешной
адаптации в современном обществе. Анализируются конкретные педагогические
приемы и стратегии, способствующие развитию критического мышления,
креативности, эффективной коммуникации и навыков совместной работы на
уроках русского языка. Предлагаются практические рекомендации по
интеграции данной концепции в образовательный процесс.
PSIXOLOGNING KASBIY POZITSIYASI TUSHUNCHASI VA STRUKTURASI.
This article comprehensively analyzes the concept of a psychologist's professional position. A professional position is considered as a complex system that determines a psychologist's conscious attitude to his professional activity, values,
understanding of his professional identity and his social role in society. The theoretical foundations of a professional position are highlighted on the basis of activity theory (A.N. Leontyev, K.A. Abulkhanova-Slavskaya), theories of personality development
(E. Erikson, D. Super, A. Bandura) and socio-psychological approaches. A psychologist's professional position is manifested through his professional skills, personal values and style of activity, and is determined by his independence and ethical
approach to professional decision-making. Research by domestic scientists also reveals the content of this concept in the national context.
ИГРОВЫЕ ТЕХНОЛОГИИ НА УРОКАХ РУССКОГО ЯЗЫКА
В статье рассматривается роль игровых технологий в обучении русскому языку как средстве повышения мотивации, развития коммуникативных и творческих навыков учащихся. Анализируются
основные виды игр, применяемых на уроках, их педагогические возможности и влияние на качество усвоения учебного материала. Особое внимание уделяется методике внедрения игровых элементов в
учебный процесс, а также проблемам и перспективам использования игровых технологий в современной школе.
REFLEKSIYA VA KASBIY O‘SISH
This text analyzes the professional development process of a psychologist from the perspective of various theoretical studies, practical experience and personal reflection. Reflection, trust and self-awareness are considered as the main components of professional growth in psychological activity. For all, young specialists, each experience of work is considered important, strengthening the professional “I” model. Qualifications, training and seminars not only update national knowledge, but
also deeply build reflexive and ethical competencies. The dynamic nature of the professional position based on the principles of Super, John Holland and Bandura and its coordination with personal characteristics are emphasized. Local scientists interpret
the professional position as a harmonious complex of personal, professional and social management. In general, the text justifies the implementation of the professional position of a psychologist through self-awareness, continuous learning, skills and
interaction with the social environment.
MATEMATIKA DARSLARINI SAMARALI TASHKIL ETISH USULLARI
Mazkur ilmiy maqolada matematika fanini o‘rta maxsus, kasb-hunar va texnikumlarda o‘qitish jarayonini yanada takomillashtirish, darslarning samaradorligini oshirishga qaratilgan zamonaviy metodik yondashuvlar tahlil qilingan.
Maqolada samarali dars tushunchasining mazmuni ochib berilib, o‘quvchilarning bilim, ko‘nikma va malakalarini chuqurlashtirishda faol va interaktiv metodlardan foydalanishning ahamiyati ilmiy-nazariy asosda yoritilgan. Samarali dars — bu
o‘quvchining markazda bo‘lgan, bilimni passiv emas, balki faol izlanish orqali o‘zlashtirishiga yo‘naltirilgan darsdir. Shuning uchun maqolada muammoli o‘qitish, darsda kichik guruhlar bilan ishlash, kasbiy yo‘naltirilgan topshiriqlarni joriy etish,
o‘quvchilarning individual xususiyatlarini hisobga olgan holda differensial yondashuvlarni qo‘llash kabi samarali dars tashkil etish mexanizmlari tahlil qilinadi. Ayniqsa, politexnikum va kasb-hunar kollejlari sharoitida o‘quvchilarni kelajak kasbiga tayyorlash jarayonida matematikani amaliy va hayotiy misollar bilan bog‘lab o‘qitish muhim o‘rin tutadi.
AXBOROTNI RUXSATSIZ FOYDALANISHDAN HIMOYALASH: HUQUQIY, TASHKILIY VA TEXNIK YONDASHUVLAR.
Axborot xavfsizligini ta’minlash zamonaviy raqamli dunyoda eng muhim masalalardan biridir. Axborot va kommunikatsiya texnologiyalari (AKT) ob’ektlarida axborot xavfsizligini ko’plab xavf-xatarlardan himoya qilish maqsadida
maxsus usullar va vositalar to’plami qo’llaniladi. Ushbu maqola axborotni himoya qilishning huquqiy, tashkiliy va texnik usullarini tahlil qiladi, ularning har biri bir nechta xavflarni bartaraf etishga xizmat qiladi. Huquqiy usullar axborot xavfsizligi
tizimlarini rasmiy ravishda joriy etish va boshqarish uchun asos bo’lib xizmat qilsa, tashkiliy usullar xodimlar va infratuzilma xavfsizligini ta’minlaydi, texnik usullar esa zamonaviy apparat va dasturiy vositalar orqali axborotni himoya qiladi. Maqolada
O’zbekiston Respublikasining axborot xavfsizligi sohasidagi qonunchilik asoslari, shuningdek, global tendensiyalar va zamonaviy yondashuvlar ham ko’rib chiqiladi.
RASHOD NURI GUNTEKINNING "QON DA’VOSI" ROMANIDA QAHRAMON PORTRETI VA RUHIYATI UYG‘UNLIGI: BADIIY MAHORAT OMILI
Ushbu maqolada Rashod Nuri Guntekinning "Qon da’vosi" romanida qahramonlar portreti va ularning ruhiy kechinmalari o‘rtasidagi muvofiqlik tahlil qilinadi. Asardagi qahramonlarning ichki va tashqi olami o‘zaro uzviy bog‘liq
tarzda tasvirlanib, ularning ruhiy holati va kechinmalari voqealar rivoji davomida qanday shakllanib borishi yoritiladi. Roman orqali Guntekin turk jamiyatidagi ziddiyatli his-tuyg‘ularni va shaxsiy azoblarni yuksak badiiy mahorat bilan aks ettiradi.
Maqola inson ruhiyatini ifodalashda psixologizm va xarakter yaratish texnikalariga e’tibor qaratib, Guntekin ijodining mohiyatini ochib beradi.
OLXO‘RI CHECHAGI VIRUSINING TURLI URUG‘LАR BILАN TАRQАLISHI
Bа'zi рotiviruslаr urug‘lаr orqаli yuqishi mumkin [1]. Bir qаtor dаnаk mevаli ekinlаrning urug‘lаri orqаli OCHV yuqishi ehtimoli turli urug‘lik o‘rgаnilgаn. O‘rik, shаftoli vа olxo‘ri urug‘lаri orqаli D, M vа Rec shtаmmlаri izolаtlаrining uzаtilishi аniqlаnmаgаn [2]. Shundаy qilib, hozirgi vаqtdа OCHV ning infektsiyаlаngаn onа o‘simliklаridаn ulаrning аvlodlаrigа vertikаl uzаtilishi sodir
bo‘lmаydi,
MITIGATION OF DDOS ATTACKS ON WEB APPLICATIONS USING ADAPTIVE RATE-LIMITING AND ALGORITHMIC FILTERING TECHNIQUES
This paper presents a hybrid approach for mitigating Distributed Denial of Service (DDoS) attacks on web applications through the integration of adaptive rate-limiting and algorithmic filtering techniques. The adaptive rate-limiting
module dynamically adjusts request thresholds based on real-time traffic behavior, while the algorithmic filtering component utilizes heuristic rules and machine learning classifiers to detect and block malicious traffic. Experimental results show that this
combined method significantly improves attack detection rates, reduces false positives, and maintains optimal server performance under stress. The proposed framework provides a scalable, intelligent, and effective defense strategy against modern
application-layer DDoS attacks.
ODIL YOQUBOVNING “DIYONAT” ASARIDA HALOLLIK VA ADOLAT MUAMMOSI
Mazkur maqolada o‘zbek adabiyotining yirik vakili Odil Yoqubovning “Diyonat” asarida halollik va adolat muammosining badiiy ifodasi o‘rganiladi. Asarda ijtimoiy va ma’naviy hayotning murakkabliklari fonida insoniy qadriyatlar, ayniqsa halollik va diyonat masalasi chuqur yoritilgan. Maqolada bosh qahramonlar orqali yozuvchi halol insonning jamiyatdagi kurashi, adolatsizliklarga qarshi ichki ziddiyatlari va ma’naviy tanlovi poetik uslubda tahlil etiladi.
WEB ДАСТУРЛАШ БЎЙИЧА МАЪЛУМОТ
Ушбу мақолада веб дастурлаш соҳасидаги асосий кўникмалар илмий таҳлил асосида кўриб чиқилган. Веб иловаларни яратишда фойдаланиладиган HTML, CSS, JavaScript, сервер томони дастурлаш тиллари,
маълумотлар базаси, версия назорати, хавфсизлик ва тестлаш каби кўникмаларнинг назарий асослари ва амалиётдаги аҳамияти очиб берилган. Шунингдек, веб дастурлашни ўрганиш усуллари, ресурслар ва меҳнат
бозоридаги талаблар таҳлил қилинган. Мақола веб дастурлаш соҳасидаги талабалар, ўқитувчилар ва янги касб эгалари учун фойдали манба бўлиб хизмат қилади.
MUHANDISLIK VA KOMPYUTER GRAFIKASI FANINI O‘QITISHDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALAR
shbu tezisda o‘qitish jarayonini tashkil qilishda interaktiv metodlar, innovatsion texnologiyalar, pedagogik va axborot texnologiyalarini o‘quv jarayonida foydalanish, muhandislik va kompyuter grafikasi darslarini olib borishda kompyuter grafikasi jihozlari va innovatsion texnologiyalar qo‘llash keltirilmoqda.
USE OF ARTIFICIAL INTELLIGENCE IN HIGHER EDUCATION.
Ushbu maqolada sun'iy intellektning (SI) oliy ta'limdagi o'rni va ahamiyati tahlil qilinadi. Sun’iy intellekt ta’lim jarayonlarini avtomatlashtirish, talabalarning individual ehtiyojlariga moslashtirilgan o‘quv dasturlarini yaratish,
masofaviy ta’lim imkoniyatlarini kengaytirish va ilmiy tadqiqotlarni qo‘llabquvvatlashda muhim rol o‘ynaydi. Maqolada sun'iy intellekt texnologiyalarining ta'lim jarayonini individuallashtirish, o'qituvchilarga yordam berish, baholash
jarayonini avtomatlashtirishdagi rollarini ko'rib chiqadi.
IQTISODIYOTNI RAQAMLASHTIRISH SHAROITIDA STARTAP LOYIHALARNI QO`LLAB-QUVVATLASH TIZIMINI TAKOMILLASHTIRISH
Mazkur tadqiqot ishida raqamli iqtisodiyot va startaplar o‘rtasidagi o‘zaro bog‘liqlik, shuningdek, mavjud qo‘llab-quvvatlash
mexanizmlari tahlil qilinadi. O‘zbekistonning iqtisodiy sharoitlari va raqamli infratuzilmasini hisobga olgan holda, startaplar uchun samarali qo‘llab-quvvatlash tizimlarini shakllantirish uchun takliflar ishlab chiqiladi.
КРЕАТИВНЫЙ ПОДХОД В ОБРАЗОВАНИИ
В данной статье анализируются содержание, значение и роль креативного подхода в системе образования, а также его место в современном педагогическом процессе. Креативный подход трактуется как средство повышения качества образования через новаторское мышление преподавателя и вовлечение учащихся в самостоятельную и творческую деятельность. В статье освещены креативные методы, педагогические технологии и способы мотивации учащихся, также представлены практические рекомендации. Кроме того, затрагиваются сущствующие проблемы внедрения креативного подхода и
предложены рекомендации по их устранению.
BOLALARNING PSIXOLOGIK SHAKLLANISHI HAMDA IJODIY QOBILIYATI HAQIDA PSIXOLOGIK QARASHLARNING VUJUDGA KELISHI HAMDA PSIXODIAGNOSTIKASI
Har bir odamning qobiliyati va iste’dodi taraqqiyot mahsuli ekanligini hisobga olib, insonn
bog‘liq ravishda оlaуotgan ta’lim tarbiуasiga qarab, shuningdek, kishining о‘z ustida ishlashi bilan bog‘liq holda o‘sib, kamol topib borishini inobatga olgan holda kichik maktab уоshidagi оʼquvchilarning ijodiy va aqliy qobiliyatlarini erta уoshdayoq
tashxislash ya'ni diagnostika qilish bu bolaning rivojlanish körsatkichlarini оchib berishi bugungi kunning dolzarb vazifasi hisoblanadi.
BALOG‘AT YOSHODAGI QIZLARDA GINEKOLOGIK OPERATIV DAVOLASH
Hozirgi kunda ginekologiya yo’nalishida davolashning jarrohlik usullari keng qo‘llaniladi.Ushbu maqolada ginekologik bemorlarni operativ davolash bo’yicha kerakli maslahatlar berilgan.
КОМПЛЕКСЕ ПРИ ПРЕЖДЕ ВРЕМЕННОЙ ОТСЛОЙКЕ НОРМАЛЬНО РАСПОЛОЖЕННОЙ ПЛАЦЕНТЫ
-провести оценку цитокиного статуса и корреляционной взаимосвязи в фетоплацентарном комплексе при
преждевременной отслойке нормально расположенной плаценты (ПОНРП).
SPECIFIC ASPECTS OF THE FORMATION OF TOLERANCE IDEAS THROUGH MUSIC IN THE MINDS OF ELEMENTARY SCHOOL STUDENTS
Music has consistently been a means of expressing social and cultural values throughout human history. It is important not only as an art form, but also as a tool that enriches the spiritual and emotional world of a person, uniting various
thoughts and views in society. Especially in the minds of elementary school students, it is necessary that the formation of ideas of tolerance through music becomes an important part of the educational process. Tolerance, which is a respect for the opinion,
culture and lifestyle of others, is one of the basic principles for ensuring peace and harmony mong people. In this context, teaching these values through music plays an
important role in the emotional and social development of students.
AXBOROT TEXNOLOGIYALARIDA SUN’IY INTELLEKTNING O‘RNI
Ushbu maqolada sun’iy intellekt texnologiyalarining zamonaviy axborot texnologiyalari tizimidagi o‘rni, roli va ahamiyati atroflicha
yoritilgan. Sun’iy intellekt — bu inson aql-idrokini simulyatsiya qiluvchi algoritmik tizim bo‘lib, bugungi kunda katta hajmdagi ma’lumotlarni qayta ishlash, avtomatlashtirish, bashorat qilish va intellektual qaror qabul qilish kabi jarayonlarda
keng qo‘llanilmoqda. Maqolada sun’iy intellektning asosiy turlari, qo‘llanilish sohalari, afzalliklari, xavf-xatarlar hamda u bilan bog‘liq etik va huquqiy muammolar tahlil qilingan. Xususan, informatika fani doirasida sun’iy intellektni o‘rganishning
nazariy va amaliy asoslari, uni o‘quv jarayonlariga integratsiya qilish zarurati asoslab berilgan. Maqolada ta’lim, sog‘liqni saqlash, sanoat, moliya va kiberxavfsizlik kabi sohalarda SI texnologiyalarining qo‘llanilishi bo‘yicha aniq misollar keltirilib, kelgusidagi rivojlanish istiqbollari ham yoritilgan. Sun’iy intellektni axborot texnologiyalariga tatbiq etish orqali raqamli transformatsiyani tezlashtirish va inson salohiyatini yanada rivojlantirish mumkinligi ta’kidlanadi.
РАЗРАБОТКА КОНЦЕПЦИИ СТРАТЕГИИ САМОСТОЯТЕЛЬНОГО ОБУЧЕНИЯ КУРСАНТОВ
В статье рассматриваются теоретико-методологические основы разработки стратег
образования. Раскрываются цели, задачи и принципы формирования учебной самостоятельности, а также роль преподавателя как наставника. Предлагается концептуальная модель стратегии, основанная на синергии когнитивного,
мотивационного и организационного компонентов. Представлены этапы реализации стратегии и механизмы оценки эффективности. Особое внимание уделено созданию благоприятной образовательной среды, способствующей
развитию критического мышления, ответственности и способности к самоанализу у курсантов.
DEVELOPING COMMUNICATIVE COMPETENCE IN CADETS: A FORMATIVE ASSESSMENT APPROACH
This article explores how formative assessment strategies can be used to develop communicative competence in military cadets studying English. Emphasizing the importance of oral proficiency in operational and intercultural military contexts, it discusses the principles of formative assessment and provides practical classroom applications. The article advocates for performance-based, feedback-driven activities to improve cadets' speaking abilities in real-world scenarios.
SPEAKING UNDER COMMAND: FORMATIVE ASSESSMENT PRACTICES FOR CADET ENGLISH TRAINING
Formative assessment, cadet training, English speaking skills, military communication, oral proficiency, feedback, command language.