Jild 71 № 3 (2025)
Maqolalar
TRANSPORT VOSITALARIDAN SODIR ETILADIGAN OʻGʻRILIK JINOYATINI FOSH ETISH TAKTIKASI
Mazkur maqolada transport vositalaridan sodir etiladigan oʻgʻrilik jinoyatlarini fosh etish taktikasi, jinoyatlarning turlari, ularni aniqlash va oldini olish yo‘llari hamda AQSh, Germaniya va Yaponiya tajribasi asosida samarali choralar yoritilgan.
TRANSPORT VOSITALARIDAN SODIR ETILADIGAN OʻGʻRILIK JINOYATINI FOSH ETISH TAKTIKASI
Mazkur maqolada transport vositalaridan sodir etiladigan oʻgʻrilik jinoyatlarini fosh etish taktikasi, jinoyatlarning turlari, ularni aniqlash va oldini olish yo‘llari hamda AQSh, Germaniya va Yaponiya tajribasi asosida samarali choralar yoritilgan.
OILADA ER VA XOTIN MUSNOSABATLARI
Oilada er va xotin o‘rtasidagi munosabatlar — bu nafaqat shaxsiy, balki ijtimoiy, diniy va madaniy jihatdan ham muhim o‘rin tutadi. Islomda oilaning asosiy vazifasi – Allohning roziligini olish va o‘zaro mehr-oqibat, hurmat hamda sadoqat bilan yashashdir. Eri-xotin o‘rtasidagi munosabatlar o‘sha oilaning hayotidagi eng asosiy elementlardan biri bo‘lib, jamiyatda ham muhim o‘ringa ega. Quyida oilada er va xotin o‘rtasidagi munosabatlarni diniy nuqtai nazardan tahlil qilib, turli jihatlarni yoritishga harakat qilamiz.
MAKTABLARDA TARIX FANINI O‘QITISHDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALARNI QO‘LLASH
Maktablarda tarix fanini o‘qitishda innovatsion texnologiyalarni qo‘llash ta’lim jarayonining samaradorligini oshirishda muhim ahamiyat kasb etadi. Tarix fani o‘quvchilarga o'tgan zamon voqealarini, insoniyat taraqqiyotining asosiy bosqichlarini, madaniyat va jamiyatning shakllanishini o‘rgatadi. Shu boisdan, bu fan nafaqat faktlarni yodlash, balki ularni chuqur anglash, tahlil qilish va tanqidiy fikrlash qobiliyatini rivojlantirishga yo‘naltirilgan bo‘lishi lozim. Innovatsion texnologiyalar esa bu jarayonda o‘quvchilarning qiziqishini oshirish, bilimlarni samarali va interaktiv tarzda yetkazishda yordam beradi.
YOSHLAR ORASIDA SUIDSIDGA MOYILLIK HOLATLARINI BARTARAF ETISHNING PSIXOLOGIK YECHIMLARI
Maqolada bugungi muhim va global sharoitda suitsid muammosi yuzasidan, dunyo va yurtimiz olimlari tomonidan olib borilgan qator tadqiqotlar va ularning natijalari yuzasidan ishlab chiqilgan ilmiy xulosalar tahlil qilingan bo‘lib, qo‘lga kiritilgan ilmiy va empirik natijalar atroflicha tahlil etilgan va muallif qarashlari bilan boyitilgan.
O’Z-O’ZINI BAHOLASH HAMDA OʻZLIGINI ANGLASH KICHIK MAKTAB YOSHIDAGI O’QUVCHILAR TALQINIDA
Maqolada kichik maktab yoshidagi bolalarda o‘z-o‘zini baholash tushunchasini ilmiy nazariy o‘rganishni ayrim masalalari yoritilgan.
O‘QUVCHILAR TA'LIM-TARBIYASIDA TASVIRIY SAN’AT FANINING O‘RNI
Mazkur maqolada o‘quvchilarni har tomonlama barkamol shaxs sifatida shakllantirish jarayonida tasviriy san’at fanining tutgan o‘rni yoritib berilgan. Tasviriy san’atning estetik tarbiya, ijodiy fikrlash, did tarbiyasi va ma’naviy qadriyatlarni singdirishdagi ahamiyatiga alohida urg‘u berilgan. Shuningdek, bu fanning o‘quvchilar tasavvurini boyitish, ularning atrof-muhitni idrok etish qobiliyatini rivojlantirish va milliy madaniyatga hurmat tuyg‘usini shakllantirishdagi ta’siri tahlil qilinadi. Maqolada zamonaviy ta’lim metodlari bilan uyg‘unlashgan tasviriy san’at darslari orqali o‘quvchilarda estetik did va ijodiy salohiyatni rivojlantirish yo‘llari ko‘rsatilgan. Tadqiqot pedagogik faoliyatda tasviriy san’atdan samarali foydalanish bo‘yicha amaliy tavsiyalar bilan boyitilgan.
O‘QUVCHILARNING GEOMETRIK MASALALARNI YECHISHDA IJODKORLIGINI BOYITISH MAQSADIDA OLIMPIADA MASALALARI
Geometriya, matematikaning eng muhim va asosiy bo‘limlaridan biri bo‘lib, o‘quvchilarning analitik fikrlash qobiliyatini rivojlantirishda katta ahamiyatga ega. Ayniqsa, geometrik masalalarni yechishda ijodkorlikni oshirish, nafaqat o‘quvchilarning bilim darajasini, balki ularning amaliy va nazariy fikrlash ko‘nikmalarini ham rivojlantiradi. Mazkur maqolada, geometrik masalalarni yechishda o‘quvchilarning ijodkorligini boyitish uchun olimpiada masalalari va metodlari muhokama qilinadi. Olimpiada masalalari o‘quvchilarni yangi, noan'anaviy yondashuvlarga undaydi va ular uchun qiyinchiliklar yaratadi, shu bilan birga, ijodiy yondashuvni rivojlantiradi. Maqolada, bu masalalar orqali o‘quvchilarda geometrik tasavvurlarni mustahkamlash, yechimlarni turli yo‘llar bilan topish qobiliyatini oshirishga qaratilgan metodlar taklif etiladi.
“MUSIQA VA SAN’AT FANLARINI BOSHQA FANLAR BILAN INTEGRATSIYALASHGAN HOLDA O‘QITISHNING TA’LIMDAGI O‘RNI”
Ushbu maqolada yosh avlodni har tomonlama rivojlangan, komil va yuksak ma’naviyatli shaxsni shakllanishida musiqa va san’atning o‘rni beqiyos ekanligi, buning uchun esa musiqa va san’at yo’nalishidagi darslarni qiziqarli va mazmunli o‘tishda fanlararo integratsiyalashuvini kuchaytirish lozimligi haqida fikr boradi.
O‘ZBEKISTONDA DAVLAT BOSHQARUVI VA ILMIY MEROS: ALISHER AZIZXO‘JAYEV TA’SIRI
Alisher Azizxo‘jayev Abbosovich (1953–2012) o‘zbek olimi, yuridik fanlar doktori, professor va siyosiy arbob sifatida O‘zbekiston Respublikasining mustaqillik davrida muhim iz qoldirgan shaxsdir. U o‘zining ilmiy faoliyati, davlat boshqaruvidagi xizmatlari, madaniyat va sport sohasiga qo‘shgan hissasi hamda huquqshunoslik maktabining rivojlanishiga qo‘shgan ulkan yordami bilan tanilgan. Ushbu maqola uning hayoti, faoliyati, merosi va xotirasiga bag‘ishlangan xalqaro konferensiyaga bag‘ishlanadi.
O’ZBEKISTONDA AYOLLAR SPORTINING RIVOJLANISHI VA MUAMMOLARI
Ushbu maqolada O‘zbekistonda ayollar sportining tarixiy rivojlanish bosqichlari, davlat tomonidan ko‘rsatilayotgan qo‘llab-quvvatlov choralar, mavjud muammolar va ularning yechim yo‘llari tahlil qilingan. Ayollarning sportdagi ishtiroki nafaqat ularning jismoniy salomatligi, balki jamiyatdagi ijtimoiy faolligi va o‘zini namoyon etishi uchun muhim omil ekanligi asoslab berilgan. Shuningdek, sportda ayollarni rag‘batlantirish va ommalashtirish borasidagi istiqbolli takliflar ham ilgari surilgan.
JISMONIY RIVOJLANISH VA RUHIY SALOMATLIK
Ushbu maqolada jismoniy rivojlanishning inson ruhiy salomatligiga ta’siri o‘rganiladi. Jismoniy faollik nafaqat tana salomatligini mustahkamlashi, balki stress, depressiya va ruhiy tushkunlik kabi psixologik muammolarni kamaytirishda ham muhim o‘rin egallashi tahlil qilinadi. Tadqiqotda yoshlar, o‘quvchilar va kattalar orasidagi misollar asosida jismoniy faollik bilan ruhiy barqarorlik o‘rtasidagi bog‘liqlik ilmiy manbalar asosida yoritiladi. Shuningdek, sport mashg‘ulotlarining emotsional barqarorlik, o‘z-o‘zini baholash va ijtimoiy moslashuv darajasiga ijobiy ta’siri yoritiladi.
MAKTAB VA UNIVERSITETLARDA SPORT TO’GARAKLARINING SAMARADORLIGI
Sport to‘garaklari — bu ta’lim muassasalarida o‘quvchilar va talabalar uchun darsdan tashqari tashkil etiladigan jismoniy tarbiya mashg‘ulotlari bo‘lib, yoshlar salomatligini mustahkamlash, ularni sog‘lom turmush tarziga jalb qilish va ijtimoiy faolligini oshirishda muhim rol o‘ynaydi.
NOGIRONLAR UCHUN MOSLASHTIRILGAN SPORT TURLARI VA ULLARNING IJTIMOIY INTEGRATSIYADAGI O’RNI
Nogironlar uchun moslashtirilgan sport turlari - bu jismoniy yoki aqliy cheklovlari bo‘lgan shaxslar uchun maxsus ishlab chiqilgan sport faoliyatlaridir. Ushbu turlar nafaqat jismoniy salomatlikni yaxshilash, balki ijtimoiy integratsiyani ta'minlashda ham muhim rol o‘ynaydi.
THE ROLE OF TECHNOLOGY IN MODERN LANGUAGE TEACHING
Ushbu maqola zamonaviy chet tili oʻqitishda texnologiyaning oʻzgartiruvchi rolini oʻrganadi. Unda raqamli vositalar va resurslar til oʻrganishni qayta shakllantirishi, jalb qilish, shaxsiylashtirilgan taʼlim va haqiqiy materiallarga kirish uchun yangi imkoniyatlar yaratish usullari koʻrib chiqiladi. Maqolada texnologiyalarni qoʻllashning afzalliklari, masalan, talabalarning motivatsiyasini oshirish, kommunikativ amaliyot uchun koʻproq imkoniyatlar yaratish va turli oʻquvchilar uchun qulaylikni yaxshilash kabi jihatlar muhokama qilinadi. Shuningdek, u raqamli tafovut, samarali oʻqituvchilarni tayyorlash zarurati va texnologiyadan foydalanish bilan anʼanaviy oʻqitish usullari oʻrtasidagi muvozanatni saqlash muhimligi kabi potentsial muammolarni ham koʻrib chiqadi.
SOVET TARIXSHUNOSLIGIDA OKTYABR INQILOBINING TALQINI
Mazkur maqolada Sovet tarixshunosligida 1917-yilgi Oktyabr inqilobiga berilgan baho, uning ilmiy asoslari va siyosiy buyurtmalar ta’siri o‘rganiladi. Tadqiqot davomida Sovet davrida inqilob voqealari marksistik-lenincha mafkuraga moslab talqin qilinganligi, tarixiy jarayonlar bir yoqlama yoritilgani, muqobil fikrlarga esa imkon berilmaganligi asoslab beriladi. Ayniqsa, 1920–1980-yillar oralig‘idagi rasmiy tarixiy adabiyotlar va darsliklar tahlili asosida inqilobning “xalq qo‘zg‘oloni” sifatidagi targ‘iboti ortida siyosiy maqsadlar yotganligi ochib beriladi. Maqolada G‘arb tarixshunosligi va mustaqillikdan keyingi tarixiy yondashuvlar bilan solishtirma tahlillar ham keltirilib, tarixiy haqiqatni qayta tiklash zarurati ta’kidlanadi.
ANDIJONNING CHOR ROSSIYASI MUSTAMLAKACHILIGI DAVRIDAGI IJTIMOIY- SIYOSIY XAYOTINI MATBUOTDA YORITILISHI
Chor hukumati umuman O’rta Osiyoni o’z mustamlakasiga aylantirib olar ekan, uning tuzgan tartibi albatta mahalliy mehnatkashlarni ezishga, ularning huquqlarini poymol qilishga qaratilgan edi. Biroq, chorizmning mustamlakachilik siyosati reaksion xudbinlik maqsadlarini ko’zda tutgan bo’lsa ham, taraqqiyot nuqtai nazaridan o’lkaning Rossiyaga qo’shib olinishi progressive ahamiyatga ega bo’ldi. Avvalo o’zaro qirg’inlik keltiruvchi feadal urushlar, janjallarga barham berildi.
YOSHLARDA BILISH JARAYONLARI RIVOJLANISHINING PSIXOLOGIK XUSUSIYATLARI
Bilish jarayonlarining rivojlanishida nutq og’zaki va yozma nutning mavjud bo’lishi ham kuchli vosita hisoblanadi. Nutqni o’zlashtirishga harakat bu o’smirning muomala, bilish va ijodiy faoliyatga kirishiga ehtiyoj va intilish bo’lib hisoblanadi.
RUHIY RIVOJLANISHI ORQADA QOLAYOTGAN BOLALAR BILAN ISHLASHNING PSIXOLOGIK VAZIFALARI
Ruhiy rivojlanishida sezilarli darajada orqada qolgan bolalar bular maktabni bitirguniga qadar maxsus sharoitda o‘qitilishi kerak. Bunday bolalar maktab dasturini sog’lom tengdoshlari qatori o‘zlashtira olmaydi. Ruhiy rivojlanishi sustlashgan bolalarni ommaviy maktabda hamma qatori o‘qitish talim jarayoniga ham salbiy ta’sir ko‘rsatadi, ya’ni o‘rtacha o‘quvchining saviyasini orqaga tortadi, yaxshi va alo o‘zlashtiruvchi o'quvchilarni yetarli darajada o‘stirishga to‘sqinlik qiladi.
COGNITIVE AND EFFECTIVE FACTORS IN LEARNING A FOREIGN LANGUAGE
Ushbu ilmiy maqolada chet tilini o‘rganish jarayoniga ta’sir ko‘rsatuvchi kognitiv va affektiv omillar chuqur tahlil etiladi. Kognitiv omillar — insonning idrok etish, eslab qolish, tahlil qilish, mantiqiy fikrlash va til qobiliyatiga doir jarayonlarini o‘z ichiga oladi. Bular orasida ayniqsa e’tibor (attention), ishchi xotira (working memory), uzun muddatli xotira (long-term memory), bilimni qayta ishlash tezligi va metakognitiv strategiyalar muhim ahamiyat kasb etadi. Til o‘rganishda bu omillar o‘rganuvchining til materialini qanday darajada tushunib, uni eslab qolish va qo‘llashiga bevosita ta’sir qiladi.Affektiv omillar esa insonning hissiyotlari, ruhiy holati va ichki motivatsiyasi bilan bog‘liq bo‘lib, ularga o‘ziga ishonch, tilga bo‘lgan munosabat, tashqi va ichki motivatsiya, xavotir (anxiety) va ijtimoiy muhitda o‘zini tutish darajalari kiradi. Ushbu omillar o‘rganish jarayonini rag‘batlantiruvchi yoki to‘sqinlik qiluvchi vosita sifatida namoyon bo‘lishi mumkin. Masalan, yuqori darajadagi motivatsiya va ijobiy ruhiy holat tilni tez va samarali o‘zlashtirishga yordam beradi, aksincha, yuqori darajadagi xavotir yoki o‘ziga ishonchsizlik esa o‘rganish jarayonini sekinlashtirishi yoki to‘xtatishi mumkin.Maqolada ushbu omillarning til o‘rganishga ta’siri nafaqat nazariy jihatdan, balki amaliy misollar va tadqiqotlar asosida ham yoritiladi. Shuningdek, muallif kognitiv va affektiv omillarni inobatga olgan holda samarali til o‘qitish metodlarini ishlab chiqish zarurligini asoslaydi. Tadqiqot natijalari o‘qituvchilarga o‘quvchilarning individual xususiyatlarini inobatga olgan holda, ta’lim jarayonini moslashtirish va til o‘rganishga bo‘lgan qiziqishni oshirish yo‘llarini taklif qiladi.
G`AZZOLIY ASARLARI ASOSIDA TAVBANING MOHIYATI VA INSON RUHIYATIDADI O`RNI
Mazkur ilmiy ish Abu Hamid al- G`azzoliy tomonidan yozilgan ’’ ’’Ihyo ulum ad-din ’’ asaridagi tavba mavzusining mohiyati va inson ruhiyatidagi o`rni haqida tahliliy mulohazalarga bag`ishlangan . Asarda tavba nafaqat gunohan voz kechish , balki inson qalbining poklanishi , o`zini anglash va Allohga chin dildan yuzlanish jarayoni sifatida talqin qilinadi . G`azzoliy tavbani ma`naviy yangilanishning boshlang`ich bosqichi deb hisoblaydi va uni ilm , pushaymonlik va iroda kabi asosiy tarkibiy qismlar orqali izohlaydi . Ushbu tezis tavbaning ruhiy salomatlikka ijobiy ta`sirini hamda zamonaviy inson hayotidagi dolzarbligini yoritadi . Maqolada asarning bugungi davr kontekstidagi ahamiyati ham alohida tahlil qilingan bo`lib , u G`azzoliy merosining hozirgi kunda ham dolzarb va foydali ekanligini ko`rasatadi .
RUS VA INGLIZ TILLARINING LINGVISTIK JIHATDAN TAQQOSLANISHI
Ushbu maqola rus va ingliz tillarining asosiy lingvistik xususiyatlarini taqqoslaydi, ularning fonetika, grammatika, sintaksis, so‘z boyligi, pragmatika va madaniyatga oid farqlarini o‘rganadi. Ingliz tili, nisbatan sodda grammatik tuzilishga, qat’iy so‘z tartibiga va keng so‘z boyligiga ega bo‘lsa, rus tili murakkab morfologik tizimga, moslashuvchan sintaksisga va o‘ziga xos fonetik xususiyatlarga ega. Maqola shuningdek, til va fikrlash o‘rtasidagi bog‘liqlikni, tarjima jarayonidagi qiyinchiliklarni ham ko‘rib chiqadi. Ingliz va rus tillarining o‘ziga xosliklarini taqqoslash, til o‘rganuvchilar, tarjimonlar va lingvistlar uchun muhim tushuncha va amaliy yondashuvlarni taklif etadi.
A LINGUISTIC ANALYSIS OF DISCOURSE MARKERS IN ONLINE COMMUNICATION AMONG THE YOUTH
This study presents a linguistic analysis of discourse markers (DMs) in online communication among youth, focusing on their structural, functional, and social roles in digital discourse. Through the examination of 50 conversation threads collected from popular social media platforms, the research identifies the most commonly used discourse markers, such as like, so, well, I mean, and you know, and categorizes their functions into topic management, hesitation, emphasis, and politeness. The findings show that DMs play a crucial role in organizing discourse, managing turn-taking, and expressing interpersonal meaning, particularly in the absence of non-verbal cues. Additionally, youth exhibit a high degree of creativity and flexibility in their use of these markers, adapting them to fit the informal nature of online interactions. The study contributes to the understanding of digital language practices, highlighting how discourse markers function as both linguistic tools and social instruments in the construction of identity and group cohesion. Future research could explore the cross-platform use of DMs and the role of non-verbal markers in online communication.
ВКЛАД МЕСТНЫХ ХУДОЖНИКОВ В СОЗДАНИЕ НАЦИОНАЛЬНОГО ОБРАЗА
Местные художники играют важную роль в создании национального образа. Они отражают историю, культуру и национальную идентичность народа через искусство. Национальный образ — это не просто визуальное изображение, а форма искусства, выражающая самобытность общества. Художники демонстрируют национальную идентичность в своих произведениях посредством различных стилей и техник, развивая искусство в историческом и современном контексте.
TASVIRIY SAN’ATDA ESTETIKA VA GO‘ZALLIK TUSHUNCHASI
Tasviriy san’atda estetika va go‘zallik tushunchalari inson tafakkuri va hissiyotlarini aks ettirishning asosiy vositalaridan biri hisoblanadi. Estetika, san’atni baholash va tushunish jarayonining ajralmas qismi bo‘lib, go‘zallik me’yorlari zamon va madaniyatga qarab o‘zgarib boradi. Ushbu maqolada tasviriy san’atda estetik tamoyillar, go‘zallikning subyektiv va obyektiv talqinlari, shuningdek, klassik va zamonaviy san’at yo‘nalishlaridagi go‘zallik konsepsiyalari tahlil qilinadi. San’atda uyg‘unlik, ranglar balansini yaratish va kompozitsion tuzilish yordamida vizual estetikani shakllantirish usullari muhokama etiladi. Bundan tashqari, san’atning falsafiy jihatlari ham ko‘rib chiqilib, insonning go‘zallikni idrok etish jarayoni haqida fikr yuritiladi.
REALIZM VA ABSTRAKTSIONIZM: IKKI QARAMA-QARSHI YO‘NALISH TAHLILI
Realizm va abstraktsionizm san’atdagi ikki muhim yo‘nalish bo‘lib, ular tasvirlash uslubi va maqsadida keskin farqlanadi. Realizm san’atda haqiqatni aniq aks ettirishga intiladi, tafsilotlar va voqelikni maksimal darajada haqqoniy tasvirlashni maqsad qiladi. Abstraktsionizm esa shakllar va aniq tasvirlardan voz kechib, rang, chiziq va kompozitsiya orqali tuyg‘ularni ifodalashga e’tibor qaratadi. Bu ikki yo‘nalish san’at tarixida muhim o‘rin egallab, ijodkorlarga turli uslub va yondashuvlarni taqdim etdi.
SAN’AT VA TEXNOLOGIYA: RAQAMLI SAN’ATNING RIVOJLANISHI
Raqamli san’atning rivojlanishi san’at va texnologiyaning uzviy uyg‘unligi natijasida shakllanib, ijodkorlar uchun yangi ifoda vositalarini taqdim etmoqda. Sun’iy intellekt va generativ san’atning paydo bo‘lishi, interaktiv san’atning rivojlanishi, NFT va blokcheyn texnologiyalarining san’atga integratsiyasi, shuningdek, virtual va kengaytirilgan reallik imkoniyatlari zamonaviy san’atni yangi bosqichga olib chiqmoqda. Ushbu maqola san’atning raqamli formatga o‘tish jarayonini tahlil qilib, yangi texnologiyalar san’atning ifoda imkoniyatlarini qanday kengaytirayotganini ko‘rsatadi.
A LINGUISTIC ANALYSIS OF DISCOURSE MARKERS IN ONLINE COMMUNICATION AMONG THE YOUTH
This study presents a linguistic analysis of discourse markers (DMs) in online communication among youth, focusing on their structural, functional, and social roles in digital discourse. Through the examination of 50 conversation threads collected from popular social media platforms, the research identifies the most commonly used discourse markers, such as like, so, well, I mean, and you know, and categorizes their functions into topic management, hesitation, emphasis, and politeness. The findings show that DMs play a crucial role in organizing discourse, managing turn-taking, and expressing interpersonal meaning, particularly in the absence of non-verbal cues. Additionally, youth exhibit a high degree of creativity and flexibility in their use of these markers, adapting them to fit the informal nature of online interactions. The study contributes to the understanding of digital language practices, highlighting how discourse markers function as both linguistic tools and social instruments in the construction of identity and group cohesion. Future research could explore the cross-platform use of DMs and the role of non-verbal markers in online communication.
ВКЛАД МЕСТНЫХ ХУДОЖНИКОВ В СОЗДАНИЕ НАЦИОНАЛЬНОГО ОБРАЗА
Местные художники играют важную роль в создании национального образа. Они отражают историю, культуру и национальную идентичность народа через искусство. Национальный образ — это не просто визуальное изображение, а форма искусства, выражающая самобытность общества. Художники демонстрируют национальную идентичность в своих произведениях посредством различных стилей и техник, развивая искусство в историческом и современном контексте.
TASVIRIY SAN’ATDA ESTETIKA VA GO‘ZALLIK TUSHUNCHASI
Tasviriy san’atda estetika va go‘zallik tushunchalari inson tafakkuri va hissiyotlarini aks ettirishning asosiy vositalaridan biri hisoblanadi. Estetika, san’atni baholash va tushunish jarayonining ajralmas qismi bo‘lib, go‘zallik me’yorlari zamon va madaniyatga qarab o‘zgarib boradi. Ushbu maqolada tasviriy san’atda estetik tamoyillar, go‘zallikning subyektiv va obyektiv talqinlari, shuningdek, klassik va zamonaviy san’at yo‘nalishlaridagi go‘zallik konsepsiyalari tahlil qilinadi. San’atda uyg‘unlik, ranglar balansini yaratish va kompozitsion tuzilish yordamida vizual estetikani shakllantirish usullari muhokama etiladi. Bundan tashqari, san’atning falsafiy jihatlari ham ko‘rib chiqilib, insonning go‘zallikni idrok etish jarayoni haqida fikr yuritiladi.
REALIZM VA ABSTRAKTSIONIZM: IKKI QARAMA-QARSHI YO‘NALISH TAHLILI
Realizm va abstraktsionizm san’atdagi ikki muhim yo‘nalish bo‘lib, ular tasvirlash uslubi va maqsadida keskin farqlanadi. Realizm san’atda haqiqatni aniq aks ettirishga intiladi, tafsilotlar va voqelikni maksimal darajada haqqoniy tasvirlashni maqsad qiladi. Abstraktsionizm esa shakllar va aniq tasvirlardan voz kechib, rang, chiziq va kompozitsiya orqali tuyg‘ularni ifodalashga e’tibor qaratadi. Bu ikki yo‘nalish san’at tarixida muhim o‘rin egallab, ijodkorlarga turli uslub va yondashuvlarni taqdim etdi.
SAN’AT VA TEXNOLOGIYA: RAQAMLI SAN’ATNING RIVOJLANISHI
Raqamli san’atning rivojlanishi san’at va texnologiyaning uzviy uyg‘unligi natijasida shakllanib, ijodkorlar uchun yangi ifoda vositalarini taqdim etmoqda. Sun’iy intellekt va generativ san’atning paydo bo‘lishi, interaktiv san’atning rivojlanishi, NFT va blokcheyn texnologiyalarining san’atga integratsiyasi, shuningdek, virtual va kengaytirilgan reallik imkoniyatlari zamonaviy san’atni yangi bosqichga olib chiqmoqda. Ushbu maqola san’atning raqamli formatga o‘tish jarayonini tahlil qilib, yangi texnologiyalar san’atning ifoda imkoniyatlarini qanday kengaytirayotganini ko‘rsatadi.
O’ZBEKISTON RESPUBLIKASIDA DIN VA DUNYOVIY MUNOSABATLAR: QONUNCHILIK, AMALIYOT VA JAMIYATDAGI O’RNI
O‘zbekiston Respublikasida din va dunyoviy munosabatlar o‘rtasidagi muvozanatning saqlanishi, mamlakatning ijtimoiy va siyosiy tizimi uchun muhim ahamiyatga ega. Ushbu maqola, O‘zbekistonning din va dunyoviylik prinsiplari o‘rtasidagi aloqalarni tahlil qilib, qonunchilik va amaliyotdagi mavjud holatni o‘rganadi. Maqolada, respublikadagi diniy erkinlik, davlat va dinning ajratilishi tamoyillari, shuningdek, bu tamoyillarni amaliyotda qo‘llashdagi qiyinchiliklar va imkoniyatlar ko‘rib chiqiladi. O‘zbekistonning diniy bag‘rikenglik siyosati, diniy tashkilotlar faoliyati va jamiyatdagi diniy qarashlar o‘rganiladi.
STYLISTIC DEVICES AS TOOLS OF SUBJECTIVITY IN W.S. MAUGHAM’S FICTION
This article explores how W. Somerset Maugham employs stylistic devices to express subjectivity in his fictional prose. Drawing upon stylistic and pragmatic frameworks, it identifies the linguistic features that convey authorial attitude, emotional coloring, and narrative perspective. The research reveals that Maugham’s use of modality, evaluative lexis, parenthetical insertions, and rhetorical structures contributes to a consistent presence of subjectivity, inviting readers into a dialogic relationship with the narrator. These strategies help to frame the narrative voice as simultaneously personal and reflective, positioning Maugham’s work as a prime example of stylistic subjectivity in 20th-century British fiction.
THE STYLISTIC DEVICES IN THE PROSAIC WORKS BY CHARLES DICKENS
Charles Dickens is renowned for his vivid storytelling and memorable characters, but his mastery of stylistic devices is equally significant in shaping his narratives. This article explores various stylistic devices employed by Dickens in his prosaic works, particularly focusing on their roles in character development, thematic expression, and reader engagement.
DOIRA CHOLG`USINING TARIXI
Ushbu ishda o‘zbek xalqining milliy musiqa asboblaridan biri bo‘lgan doira cholg‘usi tarixi o‘rganilgan. Doiraning kelib chiqishi, rivojlanish bosqichlari, xalq orasida tutgan o‘rni va undan foydalanish anʼanalari tahlil qilingan. Shuningdek, doira cholg‘usining turli mintaqa va davrlardagi shakllari, yaratilish materiallari hamda ijrochilik uslublari haqida maʼlumot berilgan. Asarda doira nafaqat musiqa asbobi, balki madaniy va maʼnaviy meros sifatida ham qaralgan. Ushbu tadqiqot doira cholg‘usining sanʼatdagi ahamiyatini yoritish va yosh avlod orasida milliy musiqaga bo‘lgan qiziqishni oshirishga qaratilgan.
STYLISTIC DEVICES FOR EXPRESSING EMOTIONS IN "OLIVER TWIST" BY CHARLES DICKENS
This article explores the main stylistic devices employed by Charles Dickens in "Oliver Twist" to express emotions. By analyzing the use of symbolism, irony, and dialogue, this study aims to highlight how these devices contribute to the emotional depth of the narrative and enhance the reader's engagement with the text.
STANDARDS OF TEXTUALITY
This article explores the concept of textuality through the lens of the seven standards proposed by Beaugrande and Dressler: cohesion, coherence, intentionality, acceptability, informativity, situationality, and intertextuality. It examines how each standard contributes to the formation of a communicative and meaningful text, emphasizing their interdependence in ensuring textual well-formedness and communicative success.
NEGATIVE IMPACTS OF ENVIRONMENTAL FACTORS ON THE HEALTH OF FREQUENTLY ILL CHILDREN
This scientific article provides comprehensive information on the impact of environmental pollution on children's health. Pollution of the environment—particularly air, water, and soil—can weaken children's immune systems and contribute to respiratory diseases, allergies, and other chronic illnesses. The article discusses scientific research findings on these environmental effects and offers recommendations for mitigating their negative impacts.
AXBOROT TEXNOLOGIYALARI ORQALI DINIY TA’LIMNI RIVOJLANTIRISH
Axborot texnologiyalari sohasidagi tezkor rivojlanishlar dunyo miqyosida ta’lim tizimini yangi bosqichga olib chiqmoqda. Ayniqsa, diniy ta’lim sohasida axborot texnologiyalaridan foydalanish, yangi o'quv metodologiyalarini yaratish, masofaviy ta’lim tizimlarini rivojlantirish imkoniyatlarini kengaytiradi. Internet, mobil ilovalar va o'quv platformalari orqali, diniy ta'lim olishni istagan shaxslar uchun turli xil resurslar mavjud bo'lib, ular o'z vaqtida va joyida kerakli ma'lumotlarni olish imkoniyatiga ega bo'lishadi. Bu maqolada axborot texnologiyalarining diniy ta’limni rivojlantirishdagi roli, uning samaradorligi va imkoniyatlari haqida so'z yuritiladi. Axborot texnologiyalaridan foydalanish orqali diniy ta’limning sifati oshirilishi, yoshlar orasida diniy bilimlarni kengaytirish va dunyoqarashni boyitish maqsadida qanday innovatsion yechimlar taklif etilishi ko'rib chiqiladi.
EKSTREMIZM VA UNING JAMIYATGA SALBIY TA’SIRI
Ushbu maqola ekstremizmning jamiyatdagi ta’siri, uning sabablari va radikalizmdan kelib chiqadigan ijtimoiy, siyosiy va madaniy oqibatlar haqida so‘z yuritadi. Ekstremizm, asosan, ijtimoiy tengsizlik, diniy va madaniy ajralishlar, siyosiy maqsadlar, va texnologiyalar orqali tarqaladi. Bunday ekstremistik g‘oyalar jamiyatda beqarorlik, intolerantlik va zo‘ravonlikka olib kelishi mumkin. Maqolada, ekstremizmga qarshi kurashish uchun zarur bo‘lgan chora-tadbirlar, jumladan, diniy erkinlikni rivojlantirish, bag‘rikenglikni oshirish, ijtimoiy tengsizlikni kamaytirish va terrorizmga qarshi kurashish zarurligi haqida fikr yuritiladi. Shuningdek, yoshlar o‘rtasida ma’rifatni oshirish va diniy qadriyatlarni to‘g‘ri tushunishni ta’minlash orqali jamiyatni tinch va barqaror qilish masalalari ko‘rib chiqiladi.
PSIXOLOGIK TRENING O’TKAZISH VA UNING AHAMIYATI.
Ushbu maqola ta’lim muassasalarida psixologik treninglarni o’tkazish, inson hayotida bunday treninglarni o’rni, inson hayotidagi muammolarni yechimi va stresslardan chiqib ketishda psixologik treninglarni o’rni haqidagi ma’lumotlar keltirilgan
TIJORAT BANKI KREDIT PORTFELINI BOSHQARISHNI TAKOMILLASHTIRISH YO’LLARI
Ushbu maqolada tijorat banklarining kredit portfelini boshqarish jarayonini tahlil qilish va samaradorligini oshirish yo‘llarini aniqlashga qaratilgan. Tadqiqotda kredit risklarini baholash, portfelni diversifikatsiyalash, innovatsion boshqaruv metodlari va raqamli texnologiyalar asosida yechimlar ishlab chiqish masalalari ko‘rib chiqilgan.
O‘ZBEKISTONDA YIRIK TIJORAT BANKLARINI XUSUSIYLASHTIRISH ASOSLARI
O‘zbekiston Respublikasida yirik tijorat banklarini xususiylashtirishning asosiy maqsadi bank sektorini modernizatsiya qilish, raqobat muhitini rivojlantirish va moliyaviy xizmatlar sifatini oshirishdan iborat. Xususiylashtirish jarayoni orqali davlatning bank tizimidagi ulushini kamaytirish, shuningdek, xorijiy investitsiyalarni jalb etish va banklarning boshqaruv tizimini takomillashtirish ko‘zda tutilgan.
O‘ZBEKISTONDA YIRIK TIJORAT BANKLARINI XUSUSIYLASHTIRISH MASALALARI
O‘zbekiston iqtisodiyotida bank tizimini isloh qilish va xususiylashtirish davlat strategiyasining asosiy yo‘nalishlaridan biri hisoblanadi. Yirik tijorat banklarini xususiylashtirish jarayoni mamlakatda raqobatbardosh bozorni shakllantirish, kapitalni jalb etish va banklarning samaradorligini oshirish imkoniyatlarini yaratadi. Biroq, bu jarayon uzoq muddatli iqtisodiy o‘zgarishlar, qonuniy asoslarning yetishmasligi, ijtimoiy qatlamlarning noroziligi kabi qiyinchiliklar bilan bog‘liq. Tadqiqotning dolzarbligi shundaki, xususiylashtirishning O‘zbekiston sharoitidagi o‘ziga xos xususiyatlarini va ularni bartaraf etish yo‘llarini o‘rganish orqali mamlakatning moliyaviy tizimini barqarorlashtirishga hissa qo‘shish mumkin.
BANK KREDITLARINI BERISH ORQALI AHOLI BANDLIGINI TA’MINLASH YO‘LLARI
Ushbu maqolada bank kreditlarini berish orqali aholi bandligini ta’minlash yo‘llari orqali kambag‘allikni qisqartirish, barcha viloyatlarda kambag‘allikni qisqartirish bo‘yicha amaliy ishlarni tashkil qilish maqsad qilib olingan.
BANK KREDITLARINI BERISH ORQALI AHOLI BANDLIGINI TA’MINLASH VA KAMBAG’ALLIKDAN CHIQARISH YO’LLARI
Ushbu maqolada bank kreditlarini berish orqali aholi bandligini ta’minlash yo‘llari orqali kambag‘allikni qisqartirish, barcha viloyatlarda kambag‘allikni qisqartirish bo‘yicha amaliy ishlarni tashkil qilish maqsad qilib olingan.
KREDITLARIDAN SAMARALI FOYDALANISH ORQALI SANOAT KORXONALARINI RIVOJLANTIRISH MASALALARI
Ushbu maqolada tijorat banklarining kreditlaridan samarali foydalanish orqali sanoat korxonalarini rivojlantirish orqali aholini kambag’alchilikdan chiqarish yo‘llarini o‘rganishga qaratilgan bo'lib banklarning kreditlardan foydalangan holda sanoat korxonalarini rivojlantirish yo‘llarini oshirishga mavzusi to’liq bayon qilib berilgan. Tadqiqotning asosiy maqsadi sanoatning iqtisodiyotdagi o‘rni, bank kreditlarining sanoat moliyalashuvi jarayonidagi ahamiyati va samarali kreditlash tizimining hozirgi holati bilan bog‘liq dolzarb masalalarni aniqlashdan iboratdir.
BANKLARDA MUAMMOLI KREDITLAR BILAN ISHLASH AMALIYOTINI TAKOMILLASHTIRISH
Ushbu maqolada banklarda muammoli kreditlar bilan ishlash amaliyotini takomillashtirish yuzasidan ma’lumotlar keltrilgan bo’lib. Tijorat banklari tomonidan berilgan kreditlar bilan ishlashning bank tizimining barqarorligiga o‘z ta’sirini ko‘rsatadi va muammoli kreditlar esa jiddiy tahdid soluvchi omil hisoblanadi. Ushbu tadqiqotda tijorat banklarida, muammoli kreditlarni boshqarishning zamonaviy usullari va ularni takomillashtirish yoʻllari oʻrganilgan. Ishda kredit portfelini tahlil qilish, risklarni baholash, kredit monitoringi tizimini takomillashtirish va qayta tuzilish mexanizmlarini ishlab chiqish masalalari yoritilgan.
O‘QUVCHILARNI KASB HUNARGA YO‘NALTIRISHNING PSIXOLOGIK TAVSIFI
Ushbu maqolada o'quvchilarni turli kasb va hunarlarga yo'naltirishdaularningshaxsiy xususiyatlaridan tortib ijtimoiy-siyosiy sharoitgacha bo'lgan turli psixologikomillaro'rganilgan. Bu omillarning qanday qilib yoshlarning kasbiy tanlovlariga ta'sir qilishi vaularning kelajakdagi kasbiy yo'nalishlarni shakllantirishdagi ahamiyatini ta'kidlaydi.
BOLALARDA BILISH JAROYONLARINI RIVOJLANTIRISHDA OʻYIN FAOLIYATINING O’RNI
Odam birdaniga ijtimoiy tajribani o’zlashtirishga kirisha olmaydi. Ijtimoiy tajribalarni faol egallash uchun odam avvalo yetarli darajada nutqni egallagan bo’lishi, ma’lum malakalar, o’quvlar va elementar tushunchalarga ega bo’lishi kerak bo’ladi. Bularga bola o’yin faoliyati orqali erishadi.
XOTIRANI RIVOJLANTIRUVCHI MASHG’ULOTLAR
Mazkur maqolada xotirani rivojlantirish uchun psixologik mashg‘ulotlar va ularning samaradorligi haqida so‘z boradi. Xotira – inson ongining ajralmas qismi bo‘lib, uning turli turlarini rivojlantirish ko‘plab psixologik texnikalar va mashqlar yordamida mumkin. Psixologik mashg‘ulotlar xotira jarayonlarini mustahkamlash, yaxshilash va yangi axborotni samarali saqlashga yordam beradi. Ushbu maqolada xotira mashqlarining turlari, ularning afzalliklari va qo‘llanilishi o‘rganiladi. Shuningdek, psixologik yondoshuvlarning samaradorligi va ular bilan bog‘liq ilmiy tadqiqotlar tahlil qilinadi.
BANKLARNING AKTIV VA PASSIVLARINI BOSHQARISH AMALIYOTINI TAKOMILLASHTIRISH
Ushbu tadqiqotning maqsadi banklarning aktiv va passivlarini boshqarish amaliyotini takomillashtirish va ularning samaradorligini oshirishga qaratilgan yondashuvlarni o‘rganishdir. Tadqiqotda banklar faoliyatini optimallashtirishda qo‘llanilayotgan zamonaviy metodlar, xususan, risklarni boshqarish, kapitalni va likvidlikni optimallashtirish usullari, hamda chet el banklarining ilg‘or tajribalari tahlil qilinadi. Banklarning aktiv va passivlarini boshqarishda uchraydigan asosiy muammolar va ularni hal qilish uchun amaliy tavsiyalar ishlab chiqiladi.
CULTURE CLASHES: CAUSES, CONSEQUENCES, AND THEIR SIGNIFICANCE IN MODERN SOCIETY
This article analyzes the causes, consequences, and solutions to cultural clashes that arise in the process of globalization. Using examples from Uzbekistan and other countries, the role of cultural tolerance and communication is highlighted.
ANDROID OPERATSION TIZIMINING TUZILISHI VA AHAMIYATI
Ushbu maqolada Android operatsion tizimining kelib chiqish tarixi, tuzilishi, texnologik jihatlari va zamonaviy axborot-kommunikatsiya sohasidagi o‘rni haqida fikr yuritiladi. Mobil qurilmalar sonining ortib borishi bilan bir qatorda, Android tizimiga asoslangan qurilmalarning ommalashuvi ham kuzatilmoqda. Maqolada Android tizimining qatlamli tuzilmasi, ochiq kodli ekotizim, Google xizmatlari bilan integratsiyasi va undan foydalanish imkoniyatlari yoritiladi. Shuningdek, Android tizimining afzalliklari, kamchiliklari hamda turli qurilmalarda (mobil, planshet, aqlli soat, televizor) qo‘llanishi tahlil qilinadi. Kelajakda sun’iy intellekt va IoT texnologiyalari bilan uyg‘unligi uning strategik ahamiyatini yanada oshiradi.
TASHKILOTLARDA XODIMLARNING MAQSADLI MALAKASINI OSHIRISH TIZIMINI TAKOMILLASHTIRISH YO’LLARI
Tashkilotlarda xodimlarning maqsadli malakasini oshirish tizimini takomillashtirish hozirgi kunda iqtisodiy, ijtimoiy va texnologik o'zgarishlarga moslashish uchun zaruriy elementlardan biri hisoblanadi. Xodimlar malakasini oshirish nafaqat ularning professional rivojlanishini ta'minlab, balki tashkilotlarning raqobatbardoshligini oshirishga ham xizmat qiladi. Shu bois, bu jarayonni samarali tashkil etish uchun qonuniy asoslar, xalqaro tajriba va zamonaviy metodlarni o‘rganish, shuningdek, metodologik yondashuvlar va ularning ish beruvchi va xodimlar o‘rtasidagi o‘zaro aloqalari alohida e'tiborga olinishi lozim. Ushbu maqolada xodimlarning malakasini oshirish tizimining takomillashtirilishiga qaratilgan qonuniy, tashkiliy va metodologik jihatlar, shuningdek, xalqaro tajriba va samarali metodlar haqida batafsil so‘z yuritiladi.
TIJORAT BANKLARIDA ICHKI AUDITNI SAMARALI TASHKIL ETISH
Bugungi kunda O‘zbekiston Respublikasida bank tizimini modernizatsiya qilish, moliyaviy barqarorlikni ta’minlash va xalqaro standartlarga mos ravishda isloh qilish jarayonlari izchil davom etmoqda. Shu munosabat bilan tijorat banklarida ichki audit tizimini samarali tashkil etish masalasi yanada dolzarb tus olmoqda. Ichki audit bank faoliyatining ajralmas qismi bo‘lib, moliyaviy hisobotlarning ishonchliligi, moliyaviy xavflarni kamaytirish, ichki nazorat tizimining ishlashini ta’minlash va shaffoflikni kuchaytirishda muhim rol o‘ynaydi. Ushbu tezisda muallif tomonidan olib borilgan “Tijorat banklarida ichki auditni samarali tashkil etish” mavzusidagi ilmiy izlanish natijalari va asosiy xulosalar yoritiladi.
CHATGPT: SUN’IY INTELLEKTNING YANGI BOSQICHI. DASTURNING CHEKLANMAGAN IMKONIYATLARI VA JIDDIY SALBIY TAʼSIRLARI
Ushbu maqolada hozirgi kunda barchamiz uchun eng yaxshi "ustoz" ga aylangan sunʼiy intellekt dasturi - ChatGPTning imkoniyatlari, va jiddiy xavflari haqida gap boradi. U inson hayotiga qay darajada xavf tugʻdirmoqda? Undan foydalanishda nimalarga eʼtibor qaratishimiz lozim? Undan oqilona foydalanib bilimimizni oshirishimiz, ko’plab muvaffaqiyatlarga erishishimiz mumkinligini juda yaxshi bilamiz. Shu bilan bir qatorda undan shunchaki bemaqsad foydalanib vaqtni befoyda sarflayotganlar ham kam emas. Ammo eng
OʻZBEK KOMPOZITORLARINING BOLALAR VA OʻSMIRLAR UCHUN YARATGAN ASARLARI:
Ushbu maqolada oʻzbek kompozitorlarining bolalar va oʻsmirlar uchun yaratgan musiqiy asarlari tahlil qilinadi. Bu asarlarning estetik, tarbiyaviy va milliy g‘oyaviy yoʻnalishlari koʻrib chiqiladi, musiqaning yosh avlod shakllanishidagi oʻrni yoritiladi. Shuningdek, zamonaviy ta’lim tizimida ushbu musiqiy asarlardan foydalanish metodikasi va bolalarning ijodiy faoliyatiga ta'siri oʻrganiladi.
GEORG FRIDRIK GENDEL IJODIDA SHARQ MUSIQASINING TA’SIRI
Ushbu maqolada barokko davrining buyuk bastakori Georg Fridrik Gendelning ijodiy faoliyati hamda uning musiqasida Sharq motivlarining ifodalanishi tahlil qilinadi. Ayniqsa, bastakorning oratoriyalari va opera asarlarida Sharq madaniyati, timsollar, ritmlar va harmoniyalar qanday aks etganiga e’tibor qaratiladi. Maqola Gendelning g‘arbiy musiqa an’analarini Sharqona ohanglar bilan uyg‘unlashtirish mahoratini ochib beradi.
OʻZBEKISTONDA FOYDALI QAZILMALARI HAQIDA MA'LUMOT TAYYORLASH
Oʻzbekiston Respublikasining tabiiy resurslari, xususan, foydali qazilmalari haqida batafsil ma’lumot berilgan. Foydali qazilmalarning geologik joylashuvi, turlari, iqtisodiy ahamiyati va sanoatga ta’siri yoritilgan. Shuningdek, maqolada yirik konlar va ularning xaritadagi joylashuvi ko‘rsatilgan. Maqola Oʻzbekistonning geosiyosiy mavqei va tabiiy boyliklaridan unumli foydalanish yo‘llariga ham e’tibor qaratadi.O‘zbekiston Respublikasi yer osti boyliklariga nihoyatda boy mamlakatlardan biridir. Uning hududida ko‘plab foydali qazilmalar — rangli va nodir metallar, yoqilg‘i-energetika resurslari, qurilish materiallari, sanoat xomashyolari va boshqa tabiat boyliklari mavjud.
17-20-ASRLARDA INGLIZ ADABIYOTIDA SHARQ MAVZUSI.
Ushbu maqola 17-20-asrlarda ingliz adabiyotida Sharq mavzusining rivojlanishini tahlil qiladi. Davr davomida G‘arb va Sharq o‘rtasidagi madaniy va siyosiy aloqalar kuchayishi natijasida, Sharq tasvirlari o‘zgarib, yangi ma’nolarni keltirib chiqardi. Maqola sharqiy obrazlarning dastlabki ekzotik tasvirlaridan boshlab, mustamlakachilik va postkolonial tahlillarga qadar bo‘lgan jarayonni ko‘rib chiqadi. Asosiy mualliflar va ularning asarlari orqali Sharq mavzusining ingliz adabiyotidagi ahamiyati va ta’siri tahlil etiladi.
BANKLARNING AKTIV VA PASSIVLARINI BOSHQARISH AMALIYOTINI TAKOMILLASHTIRISH
Ushbu tadqiqotning maqsadi banklarning aktiv va passivlarini boshqarish amaliyotini takomillashtirish va ularning samaradorligini oshirishga qaratilgan yondashuvlarni o‘rganishdir. Tadqiqotda banklar faoliyatini optimallashtirishda qo‘llanilayotgan zamonaviy metodlar, xususan, risklarni boshqarish, kapitalni va likvidlikni optimallashtirish usullari, hamda chet el banklarining ilg‘or tajribalari tahlil qilinadi. Banklarning aktiv va passivlarini boshqarishda uchraydigan asosiy muammolar va ularni hal qilish uchun amaliy tavsiyalar ishlab chiqiladi.
TEACHING MEDICINE VOCABULARY THROUGH TPR METHOD FOR ESP LEARNERS
This study explores the effectiveness of the Total Physical Response (TPR) method in teaching medical vocabulary to English for Specific Purposes (ESP) learners. Forty intermediate-level medical students and nurses in Uzbekistan were divided into an experimental group taught using TPR and a control group taught with traditional methods (e.g., flashcards, translation). Over eight weeks, the TPR group associated vocabulary with physical actions, while the control group used conventional techniques. Pre-tests, post-tests, and retention tests assessed vocabulary acquisition, and surveys evaluated learner engagement and confidence. Results showed the TPR group significantly outperformed the control group in post-test and retention test scores. TPR learners also reported higher engagement and confidence . Findings suggest TPR enhances vocabulary retention and engagement, making it a valuable approach for ESP medical English instruction. Further research is needed to address its applicability to abstract terms and broader contexts.
KASBIY STRESS PROFILAKTIKASI.
Ushbu maqola kasbiy stressning oldini olish va uni boshqarish usullariga bag‘ishlangan. Maqolada kasbiy stressning sabablari, uning xodimlar salomatligi va ish samaradorligiga ta’siri, shuningdek, profilaktik choralar ko‘rib chiqiladi. Adabiyotlar tahlili, empirik tadqiqotlar va amaliy usullar asosida stressni kamaytirish bo‘yicha takliflar keltiriladi. Maqola ish beruvchilar va xodimlar uchun foydali bo‘lib, ish muhitida psixologik salomatlikni mustahkamlashga xizmat qiladi.
ИССЛЕДОВАНИЕ КАТАЛИЗАТОРОВ ДЛЯ ПОЛУЧЕНИЕ СИНТЕТИЧЕСКОГО ЖИДКОГО ТОПЛИВО НА ОСНОВЕ МЕСТНОГО СЫРЯ
Технологии переработки угля в жидкое топливо порождают множество вопросов со стороны экологов. Наиболее серозной является проблема выбросов углекислого газа. Выбросы прочих загрязнителей также сильно увеличились, тем не менее многие из них могут быт собраны в процессе производства. Захоронение углерода было предложено в качестве способа уменьшения выбросов оксида углерода. Закачка ��2 в нефтяные пласты позволит увеличит добычу нефти и увеличит срок службы месторождений на 20—25. Важной проблемой при производстве синтетического топлива является и высокое потребление воды, уровень которого составляет от 5 до 7 галлонов на каждый галлон полученного топлива.
MAGNOLIYASIMONLAR SINFI (MAGNOLIOPSIDA) GA KIRUVCHI BA’ZI DORIVOR O‘SIMLIKLARNING BOTANIK TAVSIFI VA MASHG‘ULOT JARAYONIDA INNOVATSION TEXNOLOGIYALARNI QO‘LLASHNING AHAMIYATI
Ushbu maqolada gulli o‘simliklar sistematikasida alohida o‘rin tutuvchi Magnoliyasimonlar sinfi va uning vakili bo‘lgan Magnoliyalar tartibi haqida batafsil ma’lumot berilgan. Mazkur tartib qadimgi angiosperma (gulli o‘simliklar) vakillaridan biri bo‘lib, o‘zida birlamchi belgilarni saqlab qolgan. Magnoliyalar asosan tropik va subtropik mintaqalarda tarqalgan bo‘lib, ularning ko‘pchiligi doimiy yashil yoki barg to‘kuvchi daraxtlar hamda butalardir. Maqolada ularning morfologik va anatomik tuzilishi, ekologik moslanishlari, ko‘payish usullari hamda amaliy ahamiyati yoritilgan. Maqolada, shuningdek, magnoliyalarning ekologik ahamiyatiga ham alohida e’tibor qaratilgan. Ular kislorod ishlab chiqarish, tuproqni mustahkamlash, changlatuvchilarni jalb qilish orqali tabiiy ekotizimni muvozanatda saqlashda muhim rol o‘ynaydi. Shuningdek, yangi pedagogik texnologiyalar ham ushbu maqolada aks ettirilgan.
O‘QUVCHILARNI IJODIY TAFAKKURINI RIVOJLANTIRISHDA MUSTAQIL TALIMNING O‘RNI
Mazkur maqolada o‘quvchilarning ijodiy tafakkurini shakllantirish va rivojlantirishda mustaqil ta’limning ahamiyati yoritilgan. Muallif mustaqil ta’lim orqali o‘quvchilarda tanqidiy fikrlash, muammolarni hal qilish, yangicha yondashuvlar ishlab chiqish kabi ko‘nikmalarni rivojlantirish imkoniyatlarini tahlil qiladi. Shuningdek, maqolada o‘quvchilarning o‘z-o‘zini anglash, izlanishga bo‘lgan qiziqishini oshirish hamda bilimni chuqur va mustahkam egallashda mustaqil ta’limning samarali usullari haqida fikr yuritilgan. Tadqiqot natijalari asosida mustaqil ta’limni tashkil etishning samarali yo‘llari va o‘qituvchilarning bu jarayondagi o‘rni xususida amaliy tavsiyalar berilgan.
O‘QUVCHILARNI IJODIY TAFAKKURINI RIVOJLANTIRISHDA MUSTAQIL TALIMNING O‘RNI
Ushbu maqolada «mustaqil ish» tushunchasi, uning turlari va matematika darslarida qo‘llanilishining samaradorligi haqida so‘z yuritiladi. Maqolada ilmiy axborotning tez sur'atlar bilan o‘sishi va fanlarning rivojlanishi o‘quvchilarga ta'lim berish usullarini qayta ko‘rib chiqishni talab etayotganligi ta’kidlanadi. O‘quvchilarda ijodiy va har tomonlama rivojlangan shaxsiyatni shakllantirish, chuqur va mustahkam bilimlarni olish uchun mos sharoitlar yaratish, mustaqil ish ko‘nikmalarini oshirish va o‘z-o‘zini ta'lim olish qobiliyatini rivojlantirish har qachongidan ham muhimroq bo‘lmoqda. Mustaqil ish tanqidiy faoliyatni rivojlantirishda muhim o‘rin tutadi. Bu ish o‘quvchilarning «tashqi» yordamga ehtiyoji bo‘lmagan holda bajariladigan faoliyat bo‘lib, unda o‘quvchi maqsadga erishish uchun o‘z harakatlarini tartibga soladi, yuzaga kelgan muammolarni tahlil qiladi va ularga yechim topadi.
“INNOVATSION TEXNOLOGIYALARNING TA’LIM SOHASIGA KIRIB KELISHI VA XORIJIY TILLARNI O’QITISHDAGI AHAMIYATI”
Ushbu maqolada innovatsion texnologiyalarning ta’lim tizimiga kirib kelishi va ularning ayniqsa xorijiy tillarni o’qitish jarayonidagi o’rni yoritib berilgan. Bugungi kunda raqamli texnologiyalar, sun’iy intellekt, onlayn platformalar, interaktiv dasturlar va mobil ilovalar xorijiy tillarni o’rganish imkoniyatlarini kengaytirmoqda. Maqolada bu texnologiyalar orqali o’quvchilarning til ko’nikmalarini- eshitish, o’qish, yozish va so’zlashish- qanday rivojlantirish mumkinligini tahlil qilingan. Shunigdek, innovatsion yondashuvlar o’qituvchilarning dars jarayonini yanada samarali tashkil etishida tutgan o’rni haqida ham fikr yuritilgan. Tadqiqot natijalari ta’lim jarayonini zamonaviy texnologiyalar bilan uyg’unlashirish xoriiy til o’rgatishda muhim kalit ekanini ko’rsatadi.
TIJORAT BANKLARINING QIMMATLI QOG‘OZLAR BOZORIDAGI FAOLIYATINI TAKOMILLASHTIRISH YO‘LLARI
Ushbu maqolada tijorat banklarining qimmatli qog‘ozlar bozoridagi faoliyatini takomillashtirish yo‘llari tahlil etiladi. Rivojlanayotgan mamlakatlar, jumladan, O‘zbekistondagi banklarning samaradorligiga ta’sir etuvchi asosiy omillar ko‘rib chiqiladi. Moliyaviy texnologiyalardan foydalanish, risklarni boshqarish strategiyalari, mutaxassislarni tayyorlash, xalqaro hamkorlik va huquqiy asoslar kabi masalalar tahlil qilinadi. Tadqiqot natijalari O‘zbekiston banklari o‘z faoliyatini qanday yaxshilashi mumkinligini ko‘rsatib beradi, bu esa banklarning moliyaviy barqarorligi va bozor raqobatbardoshligini oshirishga xizmat qiladi.
TIJORAT BANKLARINING QIMMATLI QOG‘OZLAR BOZORIDAGI FAOLIYATI
Ushbu maqolada tijorat banklarining qimmatli qog‘ozlar bozoridagi faoliyatini tahlil etiladi. Qimmatli qog‘ozlar davlatning to‘lov oborotida katta rol o‘ynaydi, chunki ko‘pincha ular orqali iqtisodiyotning ustuvor sohalariga investitsiyalarni ta’minlovchi investitsion jarayonlar amalga oshiriladi. Shu bois, tijorat banklarning qimmatli qog‘ozlar bozoridagi ishtirokida investitsiya faoliyatining ko‘lami va samaradorligi hamon pastligicha qolmoqda. Shiningdek, ushbu maqolada tijorat banklarining qimmatli qog‘ozlar bilan amalga oshiriladigan investitsion operatsiyalarini tahlili, shuningdek banklarining qimmatli qog‘ozlar bilan amalga oshiriladigan investitsion operatsiyalarini rivojlantirishdagi muammolar hamda ularni bartaraf etish bo‘yicha muallif yondashuvlari va takliflari keltirilgan.
ТЕМИР ЙЎЛ ТРАНСПОРТИ ОБЪЕКТЛАРИДА СОДИР ЭТИЛАДИГАН ҲУҚУҚБУЗАРЛИКЛАР ТАВСИФИ
Мақолада темир йўл транспорти соҳасидаги ислоҳотлар, янги таҳрирдаги «Темир йўл транспорти тўғрисида»ги қонуннинг мазмун-моҳияти, шунингдек ушбу йўналишда содир этиладиган ҳуқуқбузарликларнинг криминологик тавсифига оид фикр ва мулоҳазалар илгари сурилган.
TIJORAT BANKI KREDIT PORTFELINI BOSHQARISHNI TAKOMILLASHTIRISH YO’LLARI
Ushbu maqolada tijorat banklarining kredit portfelini boshqarish jarayonini tahlil qilish va samaradorligini oshirish yo‘llarini aniqlashga qaratilgan. Tadqiqotda kredit risklarini baholash, portfelni diversifikatsiyalash, innovatsion boshqaruv metodlari va raqamli texnologiyalar asosida yechimlar ishlab chiqish masalalari ko‘rib chiqilgan.
O‘QUVCHILARNI IJODIY TAFAKKURINI RIVOJLANTIRISHDA MUSTAQIL TALIMNING O‘RNI
Ushbu maqolada «mustaqil ish» tushunchasi, uning turlari va matematika darslarida qo‘llanilishining samaradorligi haqida so‘z yuritiladi. Maqolada ilmiy axborotning tez sur'atlar bilan o‘sishi va fanlarning rivojlanishi o‘quvchilarga ta'lim berish usullarini qayta ko‘rib chiqishni talab etayotganligi ta’kidlanadi. O‘quvchilarda ijodiy va har tomonlama rivojlangan shaxsiyatni shakllantirish, chuqur va mustahkam bilimlarni olish uchun mos sharoitlar yaratish, mustaqil ish ko‘nikmalarini oshirish va o‘z-o‘zini ta'lim olish qobiliyatini rivojlantirish har qachongidan ham muhimroq bo‘lmoqda. Mustaqil ish tanqidiy faoliyatni rivojlantirishda muhim o‘rin tutadi. Bu ish o‘quvchilarning «tashqi» yordamga ehtiyoji bo‘lmagan holda bajariladigan faoliyat bo‘lib, unda o‘quvchi maqsadga erishish uchun o‘z harakatlarini tartibga soladi, yuzaga kelgan muammolarni tahlil qiladi va ularga yechim topadi.
“INNOVATSION TEXNOLOGIYALARNING TA’LIM SOHASIGA KIRIB KELISHI VA XORIJIY TILLARNI O’QITISHDAGI AHAMIYATI”
Ushbu maqolada innovatsion texnologiyalarning ta’lim tizimiga kirib kelishi va ularning ayniqsa xorijiy tillarni o’qitish jarayonidagi o’rni yoritib berilgan. Bugungi kunda raqamli texnologiyalar, sun’iy intellekt, onlayn platformalar, interaktiv dasturlar va mobil ilovalar xorijiy tillarni o’rganish imkoniyatlarini kengaytirmoqda. Maqolada bu texnologiyalar orqali o’quvchilarning til ko’nikmalarini- eshitish, o’qish, yozish va so’zlashish- qanday rivojlantirish mumkinligini tahlil qilingan. Shunigdek, innovatsion yondashuvlar o’qituvchilarning dars jarayonini yanada samarali tashkil etishida tutgan o’rni haqida ham fikr yuritilgan. Tadqiqot natijalari ta’lim jarayonini zamonaviy texnologiyalar bilan uyg’unlashirish xoriiy til o’rgatishda muhim kalit ekanini ko’rsatadi.
ВОЗРАСТНЫЕ ОСОБЕННОСТИ ВОСПАЛЕНИЯ ОРГАНОВ МАЛОГО ТАЗА
Изучены клинико-лабораторные особенности течения воспалительных заболеваний придатков матки у 98 больных в возрасте от 18 до 49 лет. Показано, что воспалительные заболевания придатков матки имеют клинико-лабораторные особенности в разные возрастные периоды. Тяжёлому гнойному воспалению придатков матки в репродуктивном периоде способствует длительное применение ВМК, наличие в анамнезе хронического воспалительного процесса, артифициальные аборты, ранний дебют половой жизни и низкий уровень контрацепционной культуры. Применение комплексной терапии при воспалительных заболеваниях придатков матки в разные возрастные периоды повышает эффективность лечения
KONSTRUKTIV O`YINLAR ( LEGO, BLOKLAR, MOZAIKA) ORQALI TIL O`RGANISHNI INTEGRATSIYALASH.
Mazkur maqоlada konstruktiv o`yinlarning (Lego, blоklar, mozaika) til o`rganish jarayoniga integratsiyalash imkoniyatlari o`rganiladi. Tadqiqоt davоmida kichik yoshdagi bolalarda nutq rivojiga ta`sir etuvchi omillar, ayniqsa, o`yinlar оrqali til o`rganishning afzalliklari tahlil qilinadi. Tajribalarga asoslangan holda o`yinlar vositasida kommunikativ ko`nikmalarni shakllantirishning samaradorligi ko`rsatib beriladi.
MAKTABGACHA YOSHDAGI BOLALARDA CHET TILINI ÓRGANISHDA IJTIMOIY MULOQOTNING ÓRNI
Ushbu maqolada maktabgacha yoshdagi bolalarda chet tilini o‘rganish jarayoni paytida ijtimoiy muloqotning o‘rni tahlil qilinadi. Til o‘rganishning tabiiy va samarali yo‘llaridan biri sifatida ijtimoiy muloqot, ayniqsa, rolli o‘yinlar, guruhli mashg‘ulotlar va jonli suhbatlar orqali bolaning til kompetensiyasini shakllantirishdagi ahamiyati ko‘rsatib berilgan.Shuningdek, maqolada amaliy tavsiyalar va metodik yondashuv va usullar bayon etiladi.
МЕЖДОМЕТИЯ В РУССКОМ ЯЗЫКЕ
В данной статье рассматриваются междометия как особая часть речи в русском языке. Междометия выражают чувства, эмоции, волевые побуждения говорящего и не называют предметов или действий, как это делают другие части речи. Особое внимание уделяется классификации междометий, их коммуникативной и экспрессивной функции, а также особенностям употребления в устной и письменной речи. Анализируются грамматические и стилистические особенности междометий, приводятся примеры из живой речи и литературных источников. Работа подчёркивает важность междометий в создании выразительности и эмоциональной окраски высказываний, а также их роль в межличностной коммуникации. Статья может быть полезна для студентов, преподавателей и всех, кто интересуется русской грамматикой и культурой речи.
TIJORAT BANKLARINING QIMMATLI QOG‘OZLAR BOZORIDAGI FAOLIYATINI TAKOMILLASHTIRISH YO‘LLARI
Ushbu maqolada tijorat banklarining qimmatli qog‘ozlar bozoridagi faoliyatini takomillashtirish yo‘llari tahlil etiladi. Rivojlanayotgan mamlakatlar, jumladan, O‘zbekistondagi banklarning samaradorligiga ta’sir etuvchi asosiy omillar ko‘rib chiqiladi. Moliyaviy texnologiyalardan foydalanish, risklarni boshqarish strategiyalari, mutaxassislarni tayyorlash, xalqaro hamkorlik va huquqiy asoslar kabi masalalar tahlil qilinadi. Tadqiqot natijalari O‘zbekiston banklari o‘z faoliyatini qanday yaxshilashi mumkinligini ko‘rsatib beradi, bu esa banklarning moliyaviy barqarorligi va bozor raqobatbardoshligini oshirishga xizmat qiladi.
TIJORAT BANKLARINING QIMMATLI QOG‘OZLAR BOZORIDAGI FAOLIYATI
Ushbu maqolada tijorat banklarining qimmatli qog‘ozlar bozoridagi faoliyatini tahlil etiladi. Qimmatli qog‘ozlar davlatning to‘lov oborotida katta rol o‘ynaydi, chunki ko‘pincha ular orqali iqtisodiyotning ustuvor sohalariga investitsiyalarni ta’minlovchi investitsion jarayonlar amalga oshiriladi. Shu bois, tijorat banklarning qimmatli qog‘ozlar bozoridagi ishtirokida investitsiya faoliyatining ko‘lami va samaradorligi hamon pastligicha qolmoqda. Shiningdek, ushbu maqolada tijorat banklarining qimmatli qog‘ozlar bilan amalga oshiriladigan investitsion operatsiyalarini tahlili, shuningdek banklarining qimmatli qog‘ozlar bilan amalga oshiriladigan investitsion operatsiyalarini rivojlantirishdagi muammolar hamda ularni bartaraf etish bo‘yicha muallif yondashuvlari va takliflari keltirilgan.