Vol. 2 No. 4 (2025)
Articles
ASTIONIM KOMPONENTLI MAQOLLAR
Ushbu maqolada astionim komponentli maqollar tahlil qilinadi. Astionimlar geografik nomlarni oz ichiga olgan iboralar bolib, ular xalq donishmandligi va madaniy identifikatsiyani aks ettiradi. Tadqiqot IMRAD talablari asosida olib borilgan bolib, maqollarning kelib chiqishi, semantik xususiyatlari va ularning turli tillardagi ekvivalentlari organiladi. Ingliz, ozbek va boshqa tillardagi astionim komponentli maqollar tahlil qilinib, ularning lingvistik va madaniy o‘ziga xosliklari ochib beriladi.
VIZA SIYOSATI VA UNING XALQARO SAYOHATGA TA'SIRI
Mazkur maqolada viza siyosatining xalqaro sayohat, turizm va migratsiya jarayonlariga ta'siri tahlil qilinadi. Viza siyosati nafaqat sayohatchilarni, balki ishchi kuchi, talabalar va boshqa muhojirlarni ham o'z ichiga oladi. Viza rejimlarining qat'iyligi va yengilligi turizmni rivojlantirishda muhim omil sifatida qaraladi. Tadqiqotda viza siyosatining mamlakatlar o‘rtasidagi aloqalar, iqtisodiy o‘sish va madaniyatlararo almashinuvga bo‘lgan ta'siri o‘rganiladi. Maqola viza siyosatining jahondagi turizm sanoati, xalqaro migratsiya va global iqtisodiy tizimga ta'sirini ko‘rsatadi.
GASTRONOMIK TURIZMNING MAMLAKAT BRENDINI YARATISHDAGI AHAMIYATI
Ushbu maqolada gastronomik turizmning mamlakat brendini shakllantirishdagi o‘rni keng miqyosda tahlil qilinadi. Jahon tajribasi, statistika, O‘zbekiston sharoitida olib borilgan so‘rovnomalar va tahliliy kuzatuvlar orqali gastronomik turizmning iqtisodiy va madaniy imidjga ta’siri o‘rganilgan. Turizmning ushbu turi yordamida davlatning xalqaro tanilishi, mahalliy mahsulotlar brendlashtirilishi va iqtisodiy daromadlar oshirilishi bo‘yicha amaliy takliflar ishlab chiqilgan.
BIOFIZIKA O‘QITUVCHILARINING TURLI DARAJADAGI KOMPETENSIYALARINI RIVOJLANTIRISHDA FANLARARO ALOQADORLIGI
Ushbu maqolada biofizika o‘qituvchilarining turli darajadagi kasbiy kompetensiyalarini shakllantirish va rivojlantirishda fanlararo aloqadorlikning o‘rni chuqur tahlil qilinadi. Zamonaviy ta’lim jarayonida o‘qituvchining faqat o‘z fani bo‘yicha chuqur bilimga ega bo‘lishi yetarli emas, balki fanlararo yondashuv orqali kompleks bilim va ko‘nikmalarga ega bo‘lishi zarur.
TA’SIRLANGAN ICHAK SINDROMI MAVJUD BOʻLGAN BEMORLARDA ICHAK MIKROBIOTSENOZINI BAHOLASH.
Ta’sirlangan ichak sindromi — ichakning funksional kasalliklaridan biri bo‘lib, o‘zida qorin og‘rig‘i, puflanish, diareya yoki konstipatsiya kabi simptomlarni keltirib chiqaradi. Ta’sirlangan ichak sindromi ning aniq etiologiyasi hozirgi kunga qadar to‘liq tushunilmagan, lekin so‘nggi yillarda ichak mikrobiotasining bu kasallikdagi roli diqqat markazida bo‘lib qolmoqda. Ichak mikrobiotsenozining o‘zgarishi, ya'ni ichakda yashovchi bakteriyalar, zamburug‘lar va boshqa mikroorganizmlar tarkibining buzilishi, ta’sirlangan ichak sindromi rivojlanishiga ta’sir ko‘rsatishi mumkin.
NERV SISTEMASI.
Ushbu maqolada nerv sistemasi nima.Nerv sistemasining tuzilishi haqida.Markaziy nerv sistemasidagi psixik jarayonlar qanday kechishi.Nerv sistemasining funksiyalari.Parasimpatik nerv sistemasi nima ekanligi va somatik nerv sistemasi haqida batafsil yoritilgan.
ЮРАК ФАОЛИЯТИГА ТАЪСИР ЭТУВЧИ НУТРИТИВ ОМИЛЛАР ВА ПАРҲЕЗ ТЕРАПИЯ
Юрак-қон томир касалликлари дунёдаги энг кўп учрайдиган ва ўлимга олиб келувчи сабаблардан бири бўлиб қолмоқда. Нутритив омиллар, жумладан, туз миқдори, ёғ турлари, омега-3 ёғ кислоталари ва таркибидаги толалар, юрак саломатлигига тўғридан-тўғри таъсир кўрсатади. Ушбу мақолада парҳез терапиянинг кардиологик самараси ҳақидаги илмий далиллар таҳлил қилинади ва тавсиялар берилади.
MILLIY ALGORITMLARGA ASOSLANGAN KRIPTOGRAFIK KUTUBXONANI ISHLAB CHIQISH VA UNING TAHLILI
Mazkur maqolada milliy shifrlash algoritmiga asoslangan kriptografik kutubxona ishlab chiqish va uni kompyuter tizimida qo‘llash tajribalari yoritilgan. Python dasturlash tilida yaratilgan kutubxona, blokli shifrlash tamoyiliga asoslangan milliy algoritm – “UZBlock256” orqali foydalanuvchi ma’lumotlarini himoyalashni ta’minlaydi. Ushbu kutubxonaning funktsional imkoniyatlari, xavfsizlik darajasi va samaradorligi amaliy tajribalar orqali baholanadi.
ROSSIYA VA NAPOLYON URUSHLARI: TARIXIY REFLEKSIYA
Rossiyaning 19-asr boshida yirik yevropalik qudrat sifatidagi mavqei allaqachon shakllangan edi. Fransiyaning (yana bir yirik yevropalik qudrat) 1799-1815 yillar orasida hukmronlik qilgan Napoleon Bonapartning tashqi siyosati urushlar bilan bog'liq edi. Napoleonning urushlarida turli davrlar davomida Rossiya, Britaniya, Avstriya va Prussiya bilan ittifoqlar tuzilib, unga qarshi chiqishgan
ЎЗБЕКИСТОНДА ТУРОПЕРАТОРЛИК ФАОЛИЯТИНИ РИВОЖЛАНТИРИШ ИСТИҚБОЛЛАРИ
TREES TO BE PLANTED IN KINDERGARDENS: CREATING GREEN AND ENVIRONMENTS
This article discusses the importance of planting trees in kindergartens. Creating a natural environment, providing ecological education, and ensuring a healthy and safe atmosphere for children are the main goals of tree planting in early childhood institutions. The paper outlines the most suitable types of trees for kindergartens and emphasizes their benefits for children’s physical, mental, and emotional development. Trees not only purify the air but also help children connect with nature and develop environmental awareness from a young age.
ARXITEKTURA: TARIXIY EVOLYUTSIYA, ZAMONAVIY YO‘NALISHLAR VA MILLIY IDENTITET MASALALARI
Arxitektura insoniyat tarixida eng qadimiy va zarur sohalardan biri hisoblanadi. Bu soha nafaqat yashash va mehnat qilish uchun zarur bo‘lgan makonlarni yaratadi, balki jamiyatning estetik qarashlari, texnologik imkoniyatlari va madaniy qadriyatlarini ham ifodalaydi. Bugungi kunda arxitektura fan, san’at va texnologiyaning uzviy uyg‘unligini talab qiluvchi kompleks faoliyat turiga aylangan
ZAMONAVIY ARXITEKTURA: SHAHARSOZLIK VA BARQAROR TARAQQIYOTDAGI O‘RNI
Arxitektura – bu nafaqat inshootlar qurilishi, balki insoniyat madaniyatining, ijtimoiy munosabatlarining va atrof-muhit bilan uyg‘un yashashining ifodasidir. Bugungi kunda arxitektura nafaqat estetik go‘zallikni, balki funksionallik, barqarorlik va ekologik muvozanatni ham o‘z ichiga oladigan murakkab fan va san’at sohasi hisoblanadi.
MODERN ARXITEKTURA: SHAKL, FALSAFA VA KELAJAK
XX asr boshlarida shakllangan modern arxitektura yo‘nalishining vujudga kelishi, asosiy tamoyillari va uning zamonaviy shaharsozlikdagi roli tahlil qilinadi. Modern arxitekturaning "form follows function" g‘oyasi asosida shakllangan minimalistik yondashuvlari, yangi materiallar va texnologiyalar orqali arxitektura san’atining yangi bosqichga ko‘tarilishi yoritiladi. Shuningdek, mashhur arxitektorlarning ishlari misolida modern arxitekturaning amaliy ahamiyati va bugungi kundagi talqinlari ko‘rib chiqiladi. Maqola orqali o‘quvchi modern arxitekturaning nafaqat tashqi ko‘rinishi, balki uning falsafiy asosi va ijtimoiy funksiyalarini ham tushunib oladi.
STYPHYLOCOCCUS AUREUSNING O`ZIGA XOS BIOLOGIK XUSUSIYATLARI
Ushbu maqolada Staphylococcus aureusning, morfologik, fiziologik, patogenlik, strukturaviy tuzilishi, to’g’ri tashxis qo’yish usullari va patogenga qarshi kurashish yo’llari haqida ilmiy tadqiqotlar, haqida ma’lumotlar keltirilgan.
АHOLINING IJTIMOIY HIMOYАSIDА MАDАNIY FАOLIYАTNING O‘RNI
Ushbu mаqolаdа mаdаniy fаoliyаtning аholining ijtimoiy himoyаsi tizimidаgi tutgаn o‘rni, uning inson sаlohiyаtini ochish, psixologik tiklаnish vа jаmiyаtgа moslаshishdаgi vositа sifаtidаgi аhаmiyаti yoritilgаn. Muаllif — Ijtimoiy himoyа milliy аgentligi xodimi sifаtidа, аmаliy tаjribа vа kuzаtuvlаr аsosidа mаdаniyаtning ijtimoiy islohotlаrdаgi rolini ochib berаdi. Shuningdek, xorijiy tаjribа vа O‘zbekistondа аmаlgа oshirilаyotgаn innovаtsion yondаshuvlаr tаhlil qilingаn.
BUXORO TEMIRCHILAR SULOLASI
Mazkur maqola Buxoroda asrlar davomida shakllangan va rivojlangan temirchilik sulolalarining tarixiy, madaniy va san’atshunoslik jihatlarini tahlil etadi. Temirchilik hunari Buxoro hunarmandchiligining muhim tarmoqlaridan biri bo‘lib, sulola vakillari o‘zining o‘ziga xos uslubi, texnikasi va bezak elementlari bilan ajralib turgan.
O'ZBEKISTON RESPUBLIKASINING XITOY XALQ RESPUBLIKASI BILAN IJTIMOIY-IQTISODIY VA MADANIY XAMRORLIGI (1995-2025 YILLAR)
Ushbu maqolada O‘zbekiston Respublikasi va Xitoy Xalq Respublikasi o‘rtasidagi 1995–2025-yillar davomida shakllangan va rivojlangan ijtimoiy-iqtisodiy hamda madaniy hamkorlikning asosiy yo‘nalishlari, strategik loyihalari va ikki tomonlama aloqalarning taraqqiyot bosqichlari chuqur ilmiy tahlil qilinadi. Xususan, savdo, sarmoya, infratuzilma, ta’lim va madaniyat sohalaridagi o‘zaro manfaatli aloqalar statistik ma’lumotlar asosida ko‘rib chiqiladi
LAVANDA O’SIMLIGI TABIATI NE’MATI,SALOMATLIK MANBAI VA HAYOTGA NAF KELTIRUVCHI MO’JIZASI
Ushbu maqola lavanda o’simligining bialogik va dorivor xususiyatlari,uning tarixiy ildizlari,xalq tabobati va zamonaviy tibbiyotdagi o’rni,shuningdek,tkalogik talablari va parvarishi haqida keng va chuqur ma’lumot berilgan.lavandaning inson salomatligiga foydali ta’siriuning aromaterapevtik xususiyatlari va kundalik hayotdagi ko’p qirrali qo’llanilishi ilmiy asoslangan tarzda yoritib berilgan. Shuningdek,maqola lavandani sog’lom turmush tarzining bir bo’lagi sifatida targ’ib etishga xizmat qiladi.
QON YARATILISHI (GEMOPOEZ)
Mazkur maqolada organizmdagi qon hujayralarining shakllanishi va rivojlanish jarayoni — gemopoez keng yoritilgan. Gemopoezning embrional va postnatal bosqichlari, gematopoetik ildiz hujayralarning differensiyalanish yo‘nalishlari hamda qon hujayralari (eritrotsitlar, leykotsitlar, trombotsitlar) hosil bo‘lishi jarayonlari tahlil qilingan
TABIIY FANLARNI O’QITISHDA PREDMETLI DARSLARNING AHAMIYATI
Ushbu maqolada tabiiy fanlarni oʻqitishda predmetli (fanlararo va amaliy yoʻnaltirilgan) darslarning didaktik, tarbiyaviy va innovatsion ahamiyati yoritilgan. Pedagogik tajribalar asosida predmetli darslarning oʻquvchilar bilimini chuqurlashtirish va ularni hayotga tayyorlashdagi roli tahlil qilingan.
LOGISTIKA TUSHUNCHASI, TURLARI VA AHAMIYATI
Mazkur maqolada logistika tushunchasiga tarif berilib , sohasining maqsad vazifalari yoritilib o’tilgan . Logistika turlariga izoh berilib , bu sohaning samaradorligini oshirishning afzalliklari keltirib o’tilgan
EKOTURIZM ATROF MUHITGA ZARAR YETKAZMASDAN SAYOHAT QILISH
Ekoturizm – bu sayohatchilikning yangi, ekologik ongli shakli bo‘lib, tabiiy muhitni asrash va mahalliy aholining manfaatlarini hisobga olishni ko‘zda tutadi. Ushbu maqolada ekoturizmning mohiyati, ahamiyati va atrof-muhitga zarar yetkazmasdan sayohat qilish tamoyillari tahlil qilinadi. Ekoturizm orqali barqaror rivojlanish, tabiiy resurslardan oqilona foydalanish va ekologik madaniyatni shakllantirish muhim yo‘nalishlar sifatida ko‘rib chiqiladi. Shu bilan birga, O‘zbekiston sharoitida ekoturizm imkoniyatlari va uning amalga oshirilishiga to‘sqinlik qilayotgan omillar ham yoritilgan.
O’ZBEKISTONDAGI TASHQI TURIZM RIVOJLANISHI
O‘zbekistonda tashqi turizm so‘nggi yillarda davlat siyosatining ustuvor yo‘nalishlaridan biriga aylangan. Mamlakatning boy tarixiy merosi, madaniy yodgorliklari va betakror tabiati xorijiy sayyohlar e’tiborini tortmoqda. Mazkur maqolada tashqi turizmning rivojlanish bosqichlari, mavjud muammolar va istiqbolli yo‘nalishlar tahlil qilinadi. Tashqi turizm eksport daromadlarini oshirish va mamlakat imidjini shakllantirishda muhim rol o‘ynaydi.
EKOTURIZMNI RIVOJLANTIRISHNING IQTISODIY VA EKOLOGIK AFZALLIKLARI
Ushbu maqolada ekoturizmning iqtisodiy va ekologik afzalliklari tahlil qilinadi. Ekoturizm tabiiy resurslarni muhofaza qilish va mahalliy aholining farovonligini oshirishda muhim rol o‘ynaydi. Tadqiqotda O‘zbekistondagi ekoturizm salohiyatini baholash va mavjud imkoniyatlardan samarali foydalanish yo‘llari ko‘rib chiqilgan. Shuningdek, xorijiy tajribalar asosida milliy strategiyalar taklif etiladi. Maqola turizm siyosatini takomillashtirishga qaratilgan ilmiy-amaliy tavsiyalarni o‘z ichiga oladi.
SUN’IY INTELLEKTNING KUNDALIK HAYOTGA TA’SIRI
Mazkur maqolada sun’iy intellektning kundalik hayotga ta’siri tahlil qilinadi.Sun’iy intellekt tushunchasi ilk bor 1956-yilda Dartmut konferensiyasida Jon Makkarti tomonidan ilgari surilgan b’lib dastlab matematik modellar va algoritmlarga asoslangan holda ishalab chiqilgan. Sun’iy intellektning rivojlanishi natijasida texnologiya sohasida yuz berayotgan o’zgarishlar,uning sog’liqni saqlash, ta’lim va xavfsizlik kabi muhim yo’nalishlardagi o’rni yoritib beriladi.Shuningdek, sun’iy intellektning inson hayotini qulaylashtiruvchi jihatlari bilan birga, uning salbiy ta’sirlari jumladan, ishsizlik xavfi va ma’lumot xavfsizligi masalalari ham muhokama qilinadi.Maqolada texnologiyani oqilona boshqarish orqali sun’iy intellekt imkoniyatlaridan samarali foydalanish zarurligi ta’kidlanadi.
KICHIK MAKTAB YOSHIDAGI OʻQUVCHILAR PSIXOLOGIYASI
Mazkur maqolada kichik maktab yoshidagi oʻquvchilarning psixologik rivojlanish xususiyatlari tahlil etiladi. Xususan, ularning aqliy, emotsional va ijtimoiy rivojlanish jarayonlari, shuningdek, shaxsiy sifatlarining shakllanishiga taʼsir etuvchi omillar koʻrib chiqiladi.
EMPATIYA SHIFOKORLAR FAOLIYATIDAGI SAMARADORLIK OMILI SIFATIDA
Ushbu maqolada empatiyaning shifokorlar faoliyatidagi samaradorlikka ta'siri o‘rganiladi. Tadqiqotlar shuni ko‘rsatadiki, empatik yondashuv bemorlarning qoniqish darajasini oshiradi, davolanishga bo‘lgan sodiqligini kuchaytiradi va klinik natijalarni yaxshilaydi. Shuningdek, empatiya bemorlarning xavotir va stress darajasini kamaytiradi, bu esa umumiy sog‘liq holatini yaxshilashga yordam beradi. Zamonaviy tibbiyotda empatiyaning ahamiyati ortib bormoqda, shuning uchun tibbiy ta'limda empatiyani rivojlantirishga alohida e'tibor qaratish zarur.
MS PROJECTDA SOZLANUVCHI MAYDONDA LOYIHANI AVTOMATLASHTIRISH.
MS Project dasturida sozlovchi maydonlar bo`yicha ishlash va ma`lumotni avtomatlashtirish nazarda tutilgan
ИННОВАЦИОННЫЕ ТЕХНОЛОГИИ КАК СРЕДСТВО РАЗВИТИЯ ТВОРЧЕСКОЙ АКТИВНОСТИ УЧАЩИХСЯ НА УРОКАХ РОДНОГО ЯЗЫКА В НАЧАЛЬНОЙ ШКОЛЕ
В статье рассматривается использование инновационных технологий как эффективного средства развития творческой активности учащихся начальной школы на уроках родного языка.
NOTICING PRAGMATIC DIFFERENCES BETWEEN L1 AND L2 COMMUNICATION
This paper reviews the literature on similarities and differences between first. and second language lexical acquisition. After a brief discussion of differences in input, we go on to early lexical development, considering both the speed of acquisition as well as possible reasons for more efficient lexical learning in first language acquisition as compared to second language acquisition
TISHLARNING TARAQQIYOTI VA ALMASHINISHI
Maqola tishlarning taraqqiyoti va almashinishi jarayonlariga bag‘ishlangan bo‘lib, sementogenez, tish pulpasining rivojlanishi va tishlarning almashinishi kabi asosiy mavzularni qamrab oladi. Tish to‘qimalarining rivojlanish manbalari, og‘iz bo‘shlig‘i epiteliysi va mezenximadan kelib chiqadigan tish kurtagi, emal a‘zosi, tish so‘rg‘ichi va tish xaltachasining hosil bo‘lishi batafsil yoritilgan.
CROSS-BORDER E-COMMERCE AS A DRIVER OF INCLUSIVE GROWTH IN EMERGING MARKETS
: This article explores the transformative role of cross-border e-commerce in fostering inclusive economic growth in emerging markets. It examines how digital trade platforms enable small and medium-sized enterprises (SMEs), women entrepreneurs, and rural communities to access international markets, reduce entry barriers, and increase income opportunities
ANGOR TUMANI ETNOGRAFIZMLARIDA TARIXIY VA ZAMONAVIY ASPEKTLAR.
Ushbu maqolada Surxondaryo viloyatining janubiy qismida joylashgan Angor tumanida uchraydigan etnografik hodisalar, ularning tarixiy ildizlari hamda zamonaviy davrdagi ko‘rinishlari tahlil qilinadi. Mahalliy urf-odatlar, kiyim-kechak, xalq og‘zaki ijodi va marosimlar asosida tarixiy taraqqiyot va zamonaviy o‘zgarishlar o‘rganiladi.
YURAK-QON TOMIR TIZIMI
Maqolada yurak-qon tomir va limfa tizimining organizmdagi o‘rni, tarkibiy qismlari va funksional ahamiyati ilmiy asosda yoritiladi. Qon aylanish jarayoni orqali a’zolar va to‘qimalarga kislorod va oziq moddalarning yetkazilishi hamda almashinuv mahsulotlarining chiqarilishi mexanizmlari tahlil qilinadi. Arteriyalar, venalar, kapillyarlar va limfa tomirlarining tuzilishi va vazifalari, yurakning anatomik xususiyatlari, qon aylanish doiralari hamda yurakning o‘tkazuvchi sistemasi haqida batafsil ma’lumot beriladi. Tadqiqot yurak-qon tomir tizimining hayotiy muhim rolini va organizmda qon hamda limfa oqimining doimiyligini saqlash mexanizmlarini ko‘rsatadi
DIGITAL FINANCIAL LITERACY AS A DRIVER OF ECONOMIC INCLUSION IN EMERGING ECONOMIES
The accelerating digitalization of financial systems worldwide has redefined the notion of financial literacy, elevating digital financial literacy to a fundamental prerequisite for economic inclusion. Digital financial literacy, encompassing knowledge of mobile banking, online investments, cryptocurrency management, cybersecurity in finance, and digital payment systems, serves as a gateway to modern economic participation.
MAHMUDXO‘JA BEHBUDIYNING O‘ZBEK TANQIDCHILIK ILMIDAGI MEROSI HAMDA “PADARKUSH” PYESASINING O‘ZBEK DRAMATURGIYASIDA TUTGAN O‘RNI
Ushbu maqolada o‘zbek jadid adabiyotiga mansub ilk dramatik asar - Mahmudxo‘ja Behbudiy qalamiga mansub “Padarkush” dramasi tahlil qilinadi. Asarda ko‘tarilgan tarbiyasizlik, johillik, axloqiy inqiroz kabi muammolar va ularning dramatik ifodasi o‘rganiladi. Personajlarning ismlari orqali berilgan kinoyaviy ma’nolar, ramziy timsollar tahlil qilinib, ular orqali muallifning ijtimoiy-tarbiyaviy g‘oyalari ochib beriladi. Eduard Ollvordning baholashlariga tayanilgan holda, dramadagi har bir obrazning semantik yuklamasi chuqur tahlil etiladi. Shuningdek, maqolada jadid adabiyotiga oid tanqidiy yondashuvlarga ham e’tibor qaratilib, asarning g‘oyaviy-badiiy darajasi va davr ma’naviyati bilan bog‘liqligi yoritiladi. Behbudiy dramasi orqali jadid adabiyotiga xos bo‘lgan shiorbozlik, da’vat, ma’rifatparvarlik va o‘tkir ijtimoiy tanqid elementlari namoyon qilinadi.
YANGILIKLAR ISTE’MOLINING INSONDAGI XAVOTIR DARAJASIGA PSIXOLOGIK TA’SIRI
Ushbu maqolada zamonaviy jamiyatda keng tarqalgan yangiliklar iste’moli (news consumption) va uning inson psixologiyasiga, xususan, xavotir darajasiga ta’siri o‘rganilgan. Internet, ijtimoiy tarmoqlar va ommaviy axborot vositalari orqali doimiy yangiliklar oqimi odamlarning ruhiy holatiga qanday ta’sir qilayotgani global miqyosda dolzarb masalaga aylangan. Tadqiqot davomida ko‘plab insonlar orasida so‘rovnoma o‘tkazilib, yangiliklarni muntazam kuzatib boradigan shaxslar orasida xavotir, asabiylik va tushkunlik holatlari nisbatan yuqori ekanligi aniqlangan.
QON SHAKLLI ELEMENTLARINING O‘ZARO TA'SIRIDA GUMORAL OMILLARNING ROLI
Qondagi shaklli elementlar o‘rtasidagi o‘zaro ta’sirda gumoral omillarning rolini tushuntiruvchi ushbu maqola sitokinlar, komplement tizimi, akut faza oqsillari va boshqa mediatorlarning mexanizmlarini ko‘rib chiqadi. Metodik bo‘limda zamonaviy analiz usullari, natijalar bo‘limida laborator tadqiqotlar va klinik tadqiqotlardan olingan ma’lumotlar taqdim etiladi. Xulosa qismida topilmalar umumlashtirilib, istiqbolli tadqiqot yo‘nalishlari belgilanadi.
ZAMONAVIY TIBBIYOTDA KASALLIK NOMLARINING LOTIN TILIDAGI TUZILISHI VA KLINIK DIAGNOSTIKADAGI AHAMIYATI
Ushbu maqolada zamonaviy tibbiyotda kasallik nomlarining lotin tilidagi grammatik tuzilishi va ularning klinik diagnostikadagi ahamiyati tahlil qilingan. Xalqaro kasalliklar klassifikatsiyasi (ICD-10, ICD-11)dagi asosiy nosologik birliklar misolida lotincha terminlar morfologik va sintaktik jihatdan o‘rganildi. Tadqiqot natijalariga ko‘ra, lotincha kasallik nomlari diagnostika, hujjat yuritish va tibbiy tarjimalarda aniqlik va izchillikni ta’minlaydi. Shuningdek, maqolada lotin tilini o‘rganishning tibbiyot ta’limidagi o‘rni va klinik amaliyotdagi zarurligi asoslab berilgan.
GEMODINAMIKA ASOSLARI.ARTERIAL PULS
Ushbu maqolada Gemodinamika nima.Gemodinamika asoslari nimani o'rganadi.Tomirlarda qon aylanishi.Yurak qon tomir fiziologiyasi.Arteriya va vena qon tomirlari haqida.Arterial puls nima ekanligi haqida batafsil yoritilgan.
O‘ZBEKISTONDA MADANIY TURIZMNING RIVOJLANISH ISTIQBOLLARI: IMKONIYATLAR VA MUAMMOLAR
Mazkur maqolada O‘zbekistonda madaniy turizm sohasining rivojlanish imkoniyatlari va u bilan bog‘liq muammolar tahlil qilingan. Madaniy meros obyektlarining saqlanishi va turizmga xizmat qilishi jarayoni ilmiy nuqtayi nazardan ko‘rib chiqiladi. Shu bilan birga, sektorni yanada rivojlantirish uchun mavjud resurslar va imkoniyatlar o‘rganiladi. Xulosa sifatida, madaniy turizm istiqboli va rivojlanish yo‘llari bo‘yicha tavsiyalar beriladi.
YOSHLAR TURIZMI: IMKONIYATLAR VA MUAMMOLAR
Ushbu maqolada yoshlar turizmining zamonaviy jamiyatdagi o‘rni, uning iqtisodiy, ijtimoiy va madaniy imkoniyatlari, hamda bu sohadagi mavjud muammolar tahlil qilinadi. Yoshlar turizmi yangi madaniy tajribalarni orttirish, shaxsiy rivojlanish, ijtimoiy faollikni oshirish va sog‘lom turmush tarzini shakllantirishda muhim rol o‘ynaydi. Shuningdek, yoshlar turizmi orqali ta’lim, ish tajribasi va xalqaro integratsiya jarayonlarida faol ishtirok etish imkoniyati paydo bo‘ladi.
TIJORAT BANKLARI BARQARORLIGINI TA'MINLANISHNING MOLIYAVIY STRATEGIYALARI
Ushbu maqolada tijorat banklarining barqaror faoliyat yuritishi uchun moliyaviy strategiyalarni shakllantirish va amalga oshirishning nazariy va amaliy jihatlari tahlil qilingan. Bank sektorining moliyaviy sog‘lomligi milliy iqtisodiyot barqarorligining asosiy omillaridan biri hisoblanadi. Maqolada mavjud muammolar, ularni bartaraf etish yo‘llari va zamonaviy strategik yondashuvlar asosida tijorat banklarining moliyaviy barqarorligini oshirishga oid tavsiyalar ishlab chiqilgan
MILLIY KRIPTOGRAFIK ALGORITMLAR ASOSIDA DASTURIY KUTUBXONA ARXITEKTURASINI ISHLAB CHIQISH VA BAHOLASH
MАDАNIYАT VА SАNʼАT SOHАSIDА XАLQАRO MENEJMENT
Ushbu mаqolаdа mаdаniyаt vа sаn’аt sohаsidа xаlqаro menejmentning аsosiy nаzаriy jihаtlаri, аmаliy holаtlаri vа dolzаrb muаmmolаri tаhlil qilinаdi. Turli mаmlаkаtlаrdа sаn’аt vа mаdаniyаt loyihаlаrini boshqаrish tаjribаlаri, menejment uslublаri hаmdа trаnsmilliy mаdаniy аloqаlаrning tа’siri o‘rgаnilаdi. Shuningdek, zаmonаviy globаllаshuv shаroitidа mаdаniy identitet, kreаtiv industriyаlаr vа bаrqаror tаrаqqiyot omillаri kontekstidа menejerlаrning roli yoritilаdi.
MONOLITHIC INTERMEDIATE STRUCTURES OF TRUSSES AND THEIR CONSTRUCTIVE FORMATS AND PRINCIPLES OF STRUCTURAL STRUCTURES
: this in the article monolithic intermediate devices for overpasses and their structural forms and reinforcement principles about information given and analysis results cited
SOCIO-ECONOMIC DESCRIPTION OF THE GERMAN STATE
This article analyzes the history of the German state, its socio-economic development, current situation and changes in its economic indicators in the last decade. Based on the analysis, the changes of each indicator in Germany over the years were calculated and conclusions were given.
EKOLOGIK TURIZM HUDUDLARNING BARQARAR RIVOJLANISH OMILI.
Ekoturizm zamonaviy turizmning eng istiqbolli va ommabop turlaridan biri bo‘lib, inson va tabiat o‘rtasidagi uyg‘un munosabatlarga yo‘naltirilgan. Globallashuv va atrof-muhitga antropogen bosimning kuchayishi sharoitida hududlarni barqaror rivojlantirish ustuvor vazifaga aylanib bormoqda, uni hal etishda ekoturizm muhim o‘rin tutadi. Ushbu maqola ekoturizmning mohiyatini, uning hududlarning iqtisodiy, ijtimoiy va ekologik rivojlanishiga ta'sirini ochib beradi. Shuningdek, ekoturizmni davlat va xususiy sektor tomonidan qo‘llab-quvvatlashning asosiy yo‘nalishlari tahlil qilingan.
ETHNICITY AND SOCIAL FACTORS
Ethnicity and social factors are deeply intertwined, shaping individual identity, societal structures, and intercultural interactions. Ethnicity influences language, traditions, and social status, while social factors such as class, education, and economic conditions impact the way ethnic groups are perceived and treated. This article explores the relationship between ethnicity and social factors, focusing on their role in cultural identity, social mobility, and systemic inequalities. Through an analysis of historical and contemporary perspectives, the discussion highlights how ethnicity intersects with broader societal structures to shape human experiences.
FUTBOLNING INSON SOGʻLIGʻIDAGI AHAMIYATI VA FOYDALARI
Futbol — dunyodagi eng mashhur va keng tarqalgan sport turlaridan biri bo‘lib, nafaqat jismoniy rivojlanish, balki ruhiy va ijtimoiy salomatlikni ham mustahkamlashda muhim ahamiyatga ega. Ushbu maqola futbolning inson sog‘lig‘iga bo‘lgan ijobiy ta'sirini o‘rganadi. Futbol jismoniy faoliyatning muhim shakli bo‘lib, yurak-qon tomir tizimi, mushaklar va suyaklar uchun foydali bo‘lishi bilan birga, muvozanatni saqlash, chidamlilikni oshirish, va tana vaznini normallashtirishga yordam beradi. Boshqa sport turlari bilan solishtirganda, futbol ko‘proq odamlarni birlashtiradi, jamoaviy ruhni kuchaytiradi va ijtimoiy aloqalarni rivojlantiradi.
Maqolada shuningdek, futbolning psixologik foydalari, stressni kamaytirish, depressiya va tashvish hissini yengishdagi roli, shuningdek, insonning umumiy farovonligiga qo‘shadigan hissasi ham yoritiladi. Futbolning yoshi, jinsi va jismoniy holatidan qat’iy nazar har bir inson uchun foydalari borligi ko‘rsatiladi. Shu bilan birga, futbol o‘ynash jarayonida ehtiyotkorlik va to‘g‘ri tayyorgarlikning ahamiyati, jarohatlarning oldini olish va sog‘lom turmush tarzini saqlashdagi roli ham muhokama qilinadi. Ushbu maqola futbolning tibbiy, psixologik va ijtimoiy ahamiyatini keng qamrovli tahlil qilib, bu sport turining inson sog‘ligi uchun ajralmas o‘rin tutishini ko‘rsatadi.
TEACHING CHILDREN HOW TO DESCRIMINATE
Discrimination remains a pervasive issue in societies worldwide, affecting individuals based on race, gender, religion, disability, and other factors. Educating children about discrimination is essential in fostering empathy, inclusivity, and social
harmony. This study explores various approaches to teaching children how to recognize and challenge discrimination.
BOSHLANGʻICH SINFLARDA XALQARO BAXOLASH DASTURLARI
Ushbu maqolada boshlangʻich sinflarda xalqaro baholash dasturlarining ahamiyati, ularning oʻquvchilarning bilim va ko‘nikmalarini aniqlashdagi roli hamda ta’lim sifatini oshirishga qo‘shadigan hissasi yoritiladi. Asosiy e’tibor PISA, PIRLS, TIMSS kabi xalqaro baholash dasturlariga qaratilib, ularning baholash mezonlari va natijalari tahlil qilinadi. Shuningdek, ushbu dasturlar asosida olingan natijalardan pedagogik jarayonda qanday foydalanish mumkinligi va milliy ta’lim tizimini rivojlantirishda ularning tutgan o‘rni muhokama qilinadi. Maqola ta’lim mutaxassislari, o‘qituvchilar va ta’lim sohasida tadqiqot olib borayotgan mutaxassislarga mo‘ljallangan.
THE ACMEOLOGICAL APPROACH TO THE DEVELOPMENT OF FUTURE TEACHERS’ PROFESSIONAL ACTIVITY
This scientific study deeply analyzes the theoretical and practical aspects of applying the acmeological approach in the development of future teachers' professional activities. Acmeology, as a science that explores the highest stages of personal development, is integrated into the pedagogical process to support the enhancement of personal and professional competencies among prospective educators.
TA’LIM MUASSASALARI BOSHQARUVIDA IJTIMOIY KOMPETENSIYANING ROLI: ZAMONAVIY YONDASHUVLAR
Mazkur maqolada umumiy o‘rta ta’lim muassasalari boshqaruvida rahbar xodimlarning ijtimoiy kompetensiyasining tutgan o‘rni, uning boshqaruv samaradorligiga ta’siri hamda zamonaviy ta’lim tizimidagi ahamiyati chuqur tahlil qilinadi. Bugungi globallashuv va axborot texnologiyalari asrida rahbar shaxsining faqatgina boshqaruv mahorati emas, balki kuchli ijtimoiy, kommunikativ, empatik, madaniy va axloqiy kompetensiyalarga ega bo‘lishi zaruriy talablardan biri sifatida ko‘rilmoqda.
XALQ OG`ZAKI IJODIDA VATANPARVARLIK TUSHUNCHASI
Yosh xususiyatlariga ko‘ra, kichik yoshdagi o‘quvchilar hikoya, ertak, maqol, rivoyat, doston, she’r, qo‘shiq va masallarni yaxshi qabul qiladi.
KOMPANIYA YOKI BANKKA QO'SHILGANDA BIRINCHI QADAMLAR
Процесс трудоустройства в компанию или банк представляет собой многоэтапную процедуру, требующую от соискателя не только наличия профессиональных компетенций, но и умения грамотно представить себя потенциальному работодателю. На начальном этапе крайне важно чётко определить цель трудоустройства, ознакомиться с особенностями деятельности выбранной организации и подготовить все необходимые документы.
BOSHLANG'ICH SINF OʻQUVCHILARINI ERTAKLAR ORQALI NUTQINI SHAKLLANTIRISH.
Ushbu maqolada Boshlang'ich sinf oʻquvchilarining nutqini oʻstirishda tafakkurini rivojlantirishda ertaklarni oʻrni va ahamiyati haqida soʻz boradi.
SOCIETAL MULTILINGUALISM
Societal multilingualism is a linguistic phenomenon where multiple languages coexist within a given society. This study explores the factors influencing societal multilingualism, its effects on cultural identity, and policy implications. Using a qualitative research approach, data from multilingual societies were analyzed to understand language dynamics and policy effectiveness.
SOCIETAL MULTILINGUALISM
Societal multilingualism refers to the coexistence of multiple languages within a given society. This study examines the factors contributing to multilingualism, its influence on cultural identity, and the implications for policymaking. A qualitative research approach was employed, utilizing case studies and literature reviews to assess language dynamics and policy effectiveness.
THE LINGUISTIC VARIABLES
Linguistic variables are central to the study of sociolinguistics, as they capture variations in language based on social, geographical, and contextual factors. This study examines different types of linguistic variables, their role in language variation, and their impact on communication.
YURAK FAOLIYATINI BOSHQARILISHI. YURAK FAOLIYATINI BOSHQARILISHINING YURAK ICHI VA YURAKDAN TASHQARI MEXANIZMLARI
Ushbu maqolada yurak faoliyatining boshqarilish mexanizmlari yoritilgan. Yurakning ichki (avtonom) boshqaruv tizimi va yurakdan tashqari (ekstrakardial) boshqaruv omillari – nerv va gormonal ta’sirlar alohida ko‘rib chiqilgan. Sinus tuguni, atrioventrikulyar tugun, Gis tutami kabi yurak ichki tuzilmalarining ritm yaratishdagi roli va ularning o‘zaro uyg‘unlashuvi tahlil qilingan.
Shuningdek, simpatik va parasimpatik nervlar, adrenal va tireoid gormonlarning yurak faoliyatiga ta’siri tushuntirilgan. Maqolada yurak faoliyatining reflektor boshqaruv yo‘llari ham qisqacha yoritilib, yurak faoliyatining organizm ehtiyojlariga moslashuvi ilmiy asosda bayon qilingan.
BILINGUALISM AND THE CULTURAL IMPERIALISM OF LANGUAGE
Bilingualism refers to the ability to communicate fluently in two or more languages. While it is often celebrated for its cognitive, social, and economic benefits, it also raises questions about cultural imperialism and linguistic hierarchies. In many parts of the world, the dominance of certain languages over others—often a result of colonialism and globalization—has led to the marginalization of indigenous languages and cultures. This article explores the dynamics of bilingualism in the context of cultural imperialism, examining how the spread of dominant languages can undermine local linguistic identities and cultures, while also discussing the role of bilingual individuals in both resisting and perpetuating these power structures.
REGIONAL DIALECTOLOGY
Regional dialectology is the study of language variations across different geographical areas, focusing on how regional factors influence speech patterns. This research investigates the phonetic, lexical, and syntactic differences observed in distinct regions, aiming to understand how social, cultural, and historical contexts shape dialects. Using a combination of fieldwork and corpus analysis, data were gathered from native speakers across urban and rural communities within a defined region.
LINGUISTIC DIVERSITY AND POVERTY
This paper explores the relationship between linguistic diversity and poverty, focusing on its socioeconomic and educational implications. While linguistic diversity can enrich cultural identity, it may also pose challenges in education, employment, and social mobility, particularly in multilingual regions with limited resources. The study examines how language policies, access to education, and economic opportunities interact with linguistic diversity to either mitigate or exacerbate poverty.
SOCIETAL MULTILINGUALISM
Societal multilingualism refers to the coexistence of multiple languages within a given community or nation. This phenomenon arises due to historical, political, social, and economic factors. This paper explores the dynamics of multilingual societies, the challenges they face, and the benefits they offer. Through an analysis of case studies and linguistic policies, the study highlights how multilingualism can be both a source of social cohesion and conflict. Findings suggest that effective language planning and policies can foster inclusivity and cultural enrichment while mitigating potential disadvantages.
MUHAMMAD YUSUF SHE’RLARIDA VATANPARVARLIK TUYG‘ULARINING UYG‘UNLIGI
Ushbu maqolada biz o‘zbek xalqining sevimli shoiri, otashqalb farzandi, O‘zbekiston xalq shoiri Muhammad Yusufning hayot faoliyati, ijodi hamda bizlar uchun yod bo‘lib ketgan samimiy va sodda she’rlaridagi vatanparvarlik tuyg‘ularining uyg‘unligi haqida fikr yuritamiz.
BILINGUALISM AND THE CULTURAL IMPERIALISM OF LANGUAGE
This article examines the relationship between bilingualism and cultural imperialism, highlighting how the dominance of global languages affects linguistic diversity. While bilingualism provides cognitive and socioeconomic benefits, it can also contribute to the marginalization of indigenous and minority languages. The spread of powerful languages through historical colonization, economic influence, and political structures has created linguistic hierarchies that threaten local languages. This paper explores the dual nature of bilingualism, discussing both its advantages and its role in language shift. Additionally, it advocates for policies and community efforts aimed at preserving linguistic diversity and ensuring that bilingualism does not come at the cost of cultural identity.
REGIONAL DIALECTOLOGY
Regional dialectology is a branch of linguistics that studies variations in language based on geographic distribution. It examines how pronunciation, vocabulary, and grammar differ from region to region, shedding light on historical migration patterns, cultural influences, and social identity. This article explores the key concepts, methodologies, and significance of regional dialectology, as well as its role in preserving linguistic diversity.
UNSETTLING RACE AND LANGUAGE
The relationship between race and language is deeply intertwined, influencing social identity, power structures, and cultural perceptions. Language often serves as a marker of racial identity, shaping how individuals are perceived and treated within society. This article explores the ways in which language reinforces racial hierarchies, the impact of linguistic discrimination, and the role of language in both marginalization and empowerment. By examining historical and contemporary perspectives, this discussion highlights the unsettling intersections of race and language in a globalized world.
STYLES, REGISTERS AND GENRES
Language varies according to context, audience, and purpose. These variations manifest through styles, registers, and genres, each playing a crucial role in communication. This article explores the distinctions and interconnections among these linguistic concepts, examining their functions, characteristics, and significance in different communicative settings. By understanding styles, registers, and genres, we can appreciate the adaptability of language and its role in shaping discourse across various domains.
РЕАНИМАЦИЯ БЎЛИМИДА ШИФОХОНА ИЧИ ИНФЕКЦИЯЛАРНИНГ ОЛДИНИ ОЛИШДА ТИББИЙ ҲАМШИРА РОЛИ
Ушбу мақолада реанимация бўлимида шифохона ичида юқиш инфекцияларнинг олдини олишда тиббий ҳамшираларнинг роли таҳлил қилинган. Мақолада инфекцияларнинг тарқалиш сабаблари, олдини олиш чора-тадбирлари ва ушбу жараёнда тиббий ҳамшираларнинг масъулиятлари ҳамда фаолиятининг аҳамияти ёритилган. Шунингдек, амалий тадқиқот натижаларига таяниб, реанимациядаги беморлар билан ишлашда инфекция хавфини камайтириш бўйича тавсиялар берилган.
EKOTURIZMNING IQTISODIY VA EKOLOGIK AHAMIYATI
Ushbu maqolada ekoturizmning iqtisodiy va ekologik ahamiyati tahlil qilinadi. Ekoturizm tabiiy resurslardan samarali foydalanish, mahalliy aholini ish bilan ta’minlash hamda ekologik muvozanatni saqlashga xizmat qiladi. Tadqiqotda ekoturizmning iqtisodiy jihatlari, ekologik barqarorlikka ta’siri va mahalliy iqtisodiyotga qo‘shgan hissasi muhokama qilinadi. Maqola turizm sohasi mutaxassislari, ekologlar va tadbirkorlar uchun foydali bo‘lishi mumkin.
YURAK ISHEMIK KASALLIKLARINI OPERATIV DAVOLASHNING ZAMONAVIY USULLARI
Yurak ishemik kasalligi – bu to'satdan paydo bo'lishi uchun xavfli kasallik. Bu kasallik tinch holatda ham to’sh suyagi orqasida paydo bo’luvchi kasallik bo’lib, kelib chiqishida yurak mushaklarida kislorod tanqisligi muhim rol o’ynaydi.Yurak ishemik kasalligi sabablari orasida: koronar arteriyalarning aterosklerozi, yog ' va xolesterin pilakchakalar sonining koronar qon tomirlarda faol ko'payishi tufayli ular bo’shlig’ining torayishi, qandli diabet, qondagi yuqori xolesterin miqdori avvalgi o’rinlarda turadi. O'tkir yuzaga keluvchi yurak ishemik kasalligi zudlik bilan jarrohlik davolashni talab qiladi chunki –yirik koronar tomirlar toliq bekilishi va ko’plab kardiomiotsitlar o’limi tufayli, miokard infarkti va oqibati o’lim bilan tugaydi.
TARIX O’QITISHNING TASHKILIY SHAKLLARI. DARS, UNING TURLARI VA TUZILISHI
Tarix o'qitishining tashkiliy shakllari ta'lim jarayonining samaradorligini ta'minlashda muhim o'rin tutadi. Tarix darslari o'z ichiga bir nechta tashkiliy shakllarni oladi, jumladan, an'anaviy darslar, seminarlar, laboratoriya mashg'ulotlari, mustaqil ishlar va turli interaktiv metodlar. Har bir tashkiliy shaklning o'ziga xos xususiyatlari, maqsadlari va metodologiyasi mavjud bo'lib, ular o'quvchilarni tarixiy bilimlar bilan tanishtirish, tafakkurini rivojlantirish va tarixiy hodisalarni tahlil qilishda yordam beradi.
BIOGEN ELEMENTLARNING INSON SALOMATLIGIDAGI O’RNI
Biogen elementlar kimyosi tabiiy jarayonlarning asosiy qismi boʻlib, tirik organizmlar tarkibidagi kimyoviy elementlar va ularning biologik ahamiyati haqida chuqur bilim beradi. Ushbu maqolada biogen elementlar – uglerod (C), vodorod (H), kislorod (O), azot (N), fosfor (P) va oltingugurt (S) – ning kimyoviy xossalari, biologik funktsiyalari va ularga oid tadqiqotlar tahlil qilinadi. Bundan tashqari, bu elementlarning tirik organizmlarda tarqalishi, biokimyoviy jarayonlarda oʻrin bosgan rollari va ekologik muhitdagi ahamiyati koʻrib chiqiladi.
O‘ZBEKISTONDA SOVET HOKIMIYATINING MODDIY-MADANIY YODGORLIKLARGA BO‘LGAN MUNOSABATI (1917–1990 YY.)
Ushbu ma͏qolada Sovet hukmronligi davrida (1917–1990 yillar) O‘zb͏ekisto͏nda modd͏iy-madaniy yodgorliklarga͏ bo‘lgan muno͏sabat t͏arixiy m͏anbalarga aso͏slangan holda ko‘rib chiqiladi. Maqo͏lad͏a yodgorlikla͏rning yo͏‘q qilinishi, agar moslashtirilsa, ba’zilarining restavratsiya jarayonlari hamta’riflanadi. Shuningdek͏, sovet mafkurasi o'ziga xos yon͏dashuv bilan yodgorliklarga qa͏nday baho beril͏ishi va bu siyosatning bugungi͏ madaniy mero͏si ustidagi ta’siri keltir͏iladi
FORENSIC MEDICAL EXAMINATION OF SEVERE BODILY INJURY IN LIVING PEOPLE
The expert conclusions conducted at the Kibray District Department of the Tashkent Regional Branch of the Republican Scientific-Practical Center of Forensic Medical Examination regarding the identification of severe bodily injuries during the years 2020–2021–2022 were studied, and statistical indicators were analyzed.
ZAMONAVIY MENEJMENT USULLARI VA ULARNI TATBIQ ETISH YO‘LLARI
Ushbu maqola zamonaviy menejment usullarining mohiyati va ularning tashkilotlarda tatbiq etilishi jarayonini o‘rganishga bag‘ishlangan. Maqolada boshqaruv metodlari, ayniqsa, ma’muriy, iqtisodiy va ijtimoiy-psixologik metodlarning o‘zaro bog‘liqligi va samaradorligi tahlil qilinadi. Bundan tashqari, ushbu metodlarning tashkilotlarning umumiy samaradorligi, xodimlarning motivatsiyasi va ish faoliyatini optimallashtirishdagi o‘rni ko‘rsatib beriladi.
ARTERIAL QON BOSIM. QONNING ARTERIAL BOSIMINI TEKSHIRISH USULLARINI O'RGANISH
Ushbu maqolada Arterial qon bosim nima. U qanchay tekshiriladi.Uni o'lchash usullari qanday.Qanday holatlar normal holat va qanday holatlar xavfli holat ekanligi haqida.Qon bosimini o'lchash qoidalari haqida batafsil yoritilgan.
MOBIL ILOVALAR YARATISH USULLRI.
Mobil ilovalarni ishlab chiqish axborot texnologiyalarining tez rivojlanayotgan sohasidir. Buning bir qancha sabablari bor:
IQTISODIY JARAYONLARNI MODELLASHTIRISHDA GRETL DASTURIDAN FOYDALANISH SAMARADORLIGINING SWOT TAHLILI
Ushbu maqolada Gretl dasturidan foydalanishning iqtisodiy jarayonlarni modellashtirishdagi samaradorligi SWOT tahlil asosida tahlil qilinadi. Gretl ochiq manbali dastur bo‘lib, statistik va ekonometrik modellar tuzishda qulay interfeys hamda kuchli funksional imkoniyatlarga ega. Maqolada Surxondaryo viloyati qishloq xo‘jaligidagi ishlab chiqarish ko‘rsatkichlari asosida real ma'lumotlar bilan regressiya modeli tuzilib, Gretl dasturida natijalar tahlil qilindi. SWOT tahlil orqali dasturdan foydalanishdagi kuchli va zaif tomonlar, imkoniyatlar va xavflar aniqlanib, iqtisodiy tahlilda samarador foydalanish usullari ko‘rsatib o‘tilgan. Mazkur maqola ilmiy izlanishlar olib borayotgan tadqiqotchilar va amaliyotchilar uchun foydali bo‘lishi mumkin.
SURXONDARYO VILOYATI SHAHAR VA TUMANLARIDA QISHLOQ XO‘JALIGI MAHSULOTLARINING HOSILDORLIK KO‘RSATKICHLARI DARAJASI: KLASTER TAHLIL
Ushbu maqolada Surxondaryo viloyatining shahar va tumanlari bo‘yicha qishloq xo‘jaligi mahsulotlari, xususan, g‘alla va paxtaning hosildorlik darajasi klaster tahlil yordamida o‘rganiladi. Tadqiqot uchun 2015–2024 yillar davomida viloyatdagi 14 ta tuman va shaharlar kesimida o‘rtacha hosildorlik, ishlab chiqarish xarajatlari, suv ta’minoti, ishchi kuchi kabi ko‘rsatkichlar asosida ma’lumotlar to‘plandi. Klaster tahlilning K-means, ierarxik agregatsiya va Silhouette koeffitsiyenti metodlari yordamida viloyat hududlari hosildorlik darajasiga ko‘ra guruhlarga ajratildi. Tahlil natijalari asosida strategik qarorlar qabul qilish, past hosildorlikka ega hududlarda resurslarni qayta taqsimlash kabi tavsiyalar berildi. Ushbu maqola agrar iqtisodiyotda hududiy tahlilga innovatsion yondashuvni taklif etadi.
R DASTURLASH TILIDA QISHLOQ XO‘JALIGIDAGI IQTISODIY JARAYONLARNI MODELLASHTIRISH: BUG‘DOY HOSILDORLIGI MISOLIDA
Ushbu maqolada R dasturlash tilidan foydalanib qishloq xo‘jaligida bug‘doy hosildorligini modellashtirish bo’yicha amaliy yondashuvlar taqdim etiladi. Modelni qurish jarayoni avvalo oddiy matematik tenglamalar asosida bayon etiladi, so‘ng Python, Excel VBA va MATLAB tillarida modellashtiriladi. Yakunda R tilida model ishlab chiqiladi va boshqa tillar bilan qiyosiy tahlil qilinadi. Maqolada R dasturlash tilining statistik kuchi, grafik imkoniyatlari va amaliy jihatdan qulayligi ochib beriladi. Shuningdek, hozirgi zamonaviy agrotexnologiyalar uchun R tilining yangi imkoniyatlari va innovatsion yechimlari yoritiladi.
R DASTURLASH TILIDA QISHLOQ XO‘JALIGIDAGI IQTISODIY JARAYONLARNI PROGNOZLASH: BUG‘DOY HOSILDORLIGI MISOLIDA
Ushbu maqolada R dasturlash tilida qishloq xo‘jaligi sohasida bug‘doy hosildorligini prognozlashning samarali usullari ko‘rsatilgan. 2015-2024 yillar ma’lumotlari asosida bug‘doy hosildorligi prognozlari berilib, 2025-2026 yillar uchun istiqbol prognozlari tuzildi. Maqolada ARIMA modeli va lineer regressiya usullari yordamida ma’lumotlar tahlil qilinib, 2025 va 2026 yillarda O‘zbekiston hududida hosildorlikning qanday o‘zgarishini kutish mumkinligi ko‘rsatilgan. R dasturlash tili yordamida amalga oshirilgan bu tahlil qishloq xo‘jaligi uchun samarali qarorlar qabul qilishda muhim ahamiyatga ega. Bu maqola qishloq xo‘jaligida bug‘doy ekishni optimallashtirish va hosildorlikni oshirishga yordam berishi mumkin.
TURIZMNING IQTISODIY RIVOJLANISHGA TA’SIRI: GLOBAL MIQYOSDAGI TENDENSIYALAR VA O’ZBEKISTON TAJRIBASI
Ushbu maqola turizmning iqtisodiy rivojlanishga qanday ta'sir qilishi haqida batafsil tahlilni taqdim etadi. Maqolada turizm sohasining global iqtisodiy tizimdagi o'rni va uning O'zbekistondagi ahamiyati o'rganiladi. Turizm iqtisodiyotining global o'sishiga qo'shgan hissasi, shuningdek, bu sohaning O'zbekistonning iqtisodiy barqarorligini ta'minlashdagi roli ko'rib chiqiladi. Maqolada turizm sanoatining ijtimoiy va iqtisodiy foydalari, uning mahalliy iqtisodiyotga qanday ijobiy ta'sir ko'rsatishi, shuningdek, turizmni rivojlantirishning yangi yo'nalishlari va usullari tahlil qilinadi. Shu bilan birga, maqola turizm sektoridagi muammolar va ularni hal qilish uchun taklif etilgan strategiyalarni ko'rsatadi.
O‘QUVCHILARGA ESTETIK TARBIYA BERISHDA O‘ZBEK MUSIQA FOLKLORINING AHAMIYATI
O‘zbek musiqa folklori asosida o‘quvchilarni estetik tarbiyalash hozirgi kunning dolzarb muammolardan biriga aylandi. Chunki, o‘zbek musiqa folklori millatning ma’naviy-musiqiy boyligi hisoblanishi bilan birga uning mazmunida milliy urf-odat va an’analar, milliy mentalitet o‘z ifodasini topgan. O‘zbek musiqa folklori o‘zining o‘ynoqiligi va jo‘shqinligiga ko‘ra o‘quvchilarni estetik tarbiyalashda muhim didaktik vosita sanalanadi. Shuning uchun ham umumiy o‘rta ta’lim maktablarida “Musiqa madaniyati” o‘quv fani jarayonida O‘zbek musiqa folklorini o‘rganish o‘quvchilarning san’at asarlarini his etish, ulardan ma’naviy zavq olish, go‘zallikka intilish kabi xislatlarining shakllanishida alohida ahamiyatga ega.
TIL VA MADANIYAT UYG'UNLIGIDA SHAXS OBRAZINING SHAKLLANISHI: FRAZEOLOGIK BIRLIKLAR TAHLILI ASOSIDA
Mazkur maqolada til va madaniyat o‘zaro uyg‘unligining shaxs obrazini shakllantirishdagi roli frazeologik birliklar misolida tahlil qilinadi. Har bir xalq tilida mavjud bo‘lgan frazeologik birliklar o‘zida milliy xarakter, ijtimoiy qadriyatlar va shaxsga nisbatan bo‘lgan munosabatni aks ettiradi.
Shaxs obrazi til orqali namoyon bo‘ladi. Ayniqsa, xalq orasida keng tarqalgan iboralar va frazeologizmlar orqali jamiyatda shaxs qanday qabul qilinishi, unga nisbatan qanday ijtimoiy me’yorlar mavjudligi oydinlashadi.
Frazeologik birliklar orqali ijobiy va salbiy shaxs sifatlari, ularning qadrlanishi yoki tanqid qilinishi, jamiyatdagi roliga berilgan baholar tahlil qilinadi. Bu orqali xalq tafakkuri, madaniy me’yor va qadriyatlar tizimi aniqlanadi.
Tadqiqot natijalari til va madaniyat uyg‘unligining shaxs obrazini shakllantirishdagi semantik va konnotativ xususiyatlarini ko‘rsatib beradi.
MODERN TESTING AND EVALUATION SYSTEMS FOR ASSESSING PHYSICAL FITNESS
This article explores the theoretical foundations and practical applications of modern testing and evaluation systems used to assess the physical fitness of athletes and students. Physical fitness is directly related to an individual's overall health, performance efficiency in sports, and social engagement. Objective and reliable assessment of physical readiness plays a critical role in promoting a healthy lifestyle and guiding personalized training approaches. The article reviews internationally recognized testing protocols, such as walking/running tests, upper body strength assessments, and maximal oxygen uptake (VO₂ max) analysis, as well as technologically advanced tools including motion sensors, heart rate monitors, and GPS-based tracking systems. Special attention is given to the use of normative standards, individualized evaluation criteria, and the integration of automated systems for data collection and analysis. The implementation of modern fitness assessment systems contributes significantly to designing customized training programs, controlling rehabilitation processes, and forecasting athletic potential in educational and competitive environments.
THE IMPORTANCE OF AI IN EDUCATION
Today, artificial intelligence is developing at an unprecedented pace and covers almost all areas, including education. This article discusses the advantages of using AI (Artificial Intelligence) in education, its positive impact on the quality of education, its ability to organize the educational process qualitatively and create many conveniences in the educational process.
ZAMONAVIY DUNYODA KIBERBULLING VA UNGA QARSHI KURASH
Mazkur maqolada kiberbulling haqida ma’lumot yoritilgan bo‘lib, uning mazmunida shaxsga nisbatan sodir etiladigan zo‘ravonliklar qatorida kiber zo‘ravonlik jinoyatining jamiyatga va insonlarga ta’siri, uning kelib chiqish sabablari, hamda o‘ziga xos xususiyatlari va unga qarshi kurashish usullari ochib berilgan.
MUSICAL ART IN THE SPIRITUAL AND AESTHETIC EDUCATION OF YOUNG PEOPLE
Music, like other art forms, shows different aspects of life through images. The basis of the content of musical images is the inner feelings of the first person, his feelings, and his feelings. They occupy the main place in musical images. It is also found in descriptive and musical works. In music, sound imitation is a way of depicting pictures and images of events occurring in the listener's mind, before their eyes. A musical work lives in time and during this time changes the mental state of a person in his inner feelings, feelings, and thoughts, influencing his subtle feelings. Based on this, this article discusses the importance of spiritual and aesthetic education of young people through musical art.
YANGI KRIPTOBARDOSHLI KALIT GENERATSIYALASH USULINI ISHLAB CHIQISH
Kvant hisoblash texnologiyalari rivojlanishi fonida mavjud kriptotizimlarning zaifliklarini bartaraf etish dolzarb masalaga aylandi. Ushbu maqolada Galois maydonlariga asoslangan, SHA-3 bilan aralashtirilgan va tasodifiylikni kuchaytiruvchi PRNG asosidagi yangi kriptobardoshli kalit generatsiyalash algoritmi ishlab chiqildi. Yangi algoritmda asosiy yangilik sifatida: (1) GF(2^256) da tasodifiy polinomial asosda kalit bitlarini hosil qilish, (2) kvant hujumlariga qarshi bardoshlilikni oshirish uchun SHA-3 sponge-funksiyasidan foydalanish, (3) NIST SP 800-22, Dieharder, va ENT statistik testlari orqali kalit sifatini baholash yondashuvi taklif etilgan. Ushbu yondashuv klassik va kvant kriptoanaliz usullariga nisbatan sinovdan o‘tkazilib, bardoshlilik ko‘rsatkichlari taqqoslandi. Tadqiqot muallifi tomonidan ishlab chiqilgan kalit generatsiyasi moduli Python tilida amalga oshirilib, ochiq manbali test muhitida sinovdan o‘tkazildi. Mazkur yechim zamonaviy post-kvant xavfsizlik talablariga mos innovatsion yondashuv sifatida tavsiya etiladi.
ПРИЧИНЫ И ПРОЦЕДУРЫ БАНКРОТСТВА ХОЗЯЙСТВУЮЩЕГО СУБЪЕКТА
В статье анализируются ключевые причины наступления банкротства хозяйствующих субъектов, включая как внутренние, так и внешние факторы.
Особое внимание уделено экономическим, организационным и правовым аспектам, способствующим потере платежеспособности предприятий. Также рассмотрены основные этапы процедуры банкротства в соответствии с действующим законодательством Республики Узбекистан: от подачи заявления в экономический суд до реализации имущества и завершения конкурсного производства. Проанализирована роль антикризисного управления и превентивных мер в предотвращении банкротства. В завершение предложены рекомендации по совершенствованию правового механизма процедуры банкротства.
HARBIY PEDAGOGIKA
Mazkur maqolada harbiy pedagogika fanining nazariy asoslari, tarixiy shakllanish bosqichlari va zamonaviy talablarga mos rivojlanish yo‘nalishlari atroflicha tahlil etilgan. Harbiy pedagogika harbiy xizmatchilarning bilim, ko‘nikma va malakalarini shakllantirish, ularni yuksak ma’naviy-axloqiy qadriyatlar asosida tarbiyalash, harbiy intizom va jangovar tayyorgarlik darajasini oshirishda muhim omil sifatida qaraladi. Maqolada harbiy pedagogikaning umumiy pedagogika bilan o‘zaro aloqasi, o‘ziga xos tamoyillari, metodlari, shakl va vositalari chuqur tahlil qilinadi.
Jumladan, harbiy ta’lim jarayonida interfaol metodlardan, axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanish imkoniyatlari, ularning samaradorligi misollar bilan asoslab berilgan. Shuningdek, harbiy-patriotik tarbiyaning mazmuni, yoshlar ongida Vatanga sadoqat, fidoyilik, mas’uliyat kabi fazilatlarni shakllantirishdagi o‘rni yoritilgan. Maqola davomida harbiy o‘qituvchining kasbiy mahorati, didaktik yondashuvi va pedagogik mahorati bilan bog‘liq masalalarga ham alohida e’tibor qaratilgan. Bugungi globallashuv davrida harbiy ta’lim tizimini zamonaviylashtirish, ilg‘or xorijiy tajribalarni tahlil qilib, milliy an’analar bilan uyg‘unlashtirish yo‘llari taklif etilgan. Shuningdek, maqolada harbiy jamoalarda psixologik muhit, liderlik, jamoa ichidagi ijtimoiy munosabatlar, kommunikatsiya madaniyati kabi omillar harbiy pedagogika doirasida o‘rganilishi lozim bo‘lgan muhim yo‘nalishlar sifatida ko‘rsatib berilgan. Mazkur ilmiy maqola harbiy ta’lim muassasalari professor-o‘qituvchilari, harbiy tarbiyachilar, pedagogika fanining tadqiqotchilari hamda amaliyotchi harbiy mutaxassislar uchun nazariy va amaliy jihatdan foydali bo‘lishi mumkin. U harbiy ta’lim tizimini takomillashtirish va milliy xavfsizlikka xizmat qiladigan malakali, vatanparvar kadrlarni tayyorlashga o‘z hissasini qo‘shadi.
KALSIY VA MAGNIYNIY INSON ORGANIZMIGA FOYDALI TA’SIRLARI
Mazkur maqolada odam organizmida kalsiy va magniyni ahamiyati, ularning miqdorini ko’paytirish yo’llari, kalsiy va magniy yetishmovchiligi tufayli kelib chiqadigan kasalliklar, odam tanasiga kalsiy va magniyni foydali jihatlari, iste’mol qilinadigan mahsulotlardagi kalsiyva magniy haqida muhim ma’lumotlar berilgan.
THE LINGUISTIC VARIABLES
This study explores the concept of linguistic variables within the field of regional dialectology, focusing on how language varies across geographical areas.
Linguistic variables—features of pronunciation, grammar, and vocabulary—are key to identifying and analyzing regional dialects. This article examines the methods used in collecting and analyzing dialectal data, the patterns that emerge from such analysis, and the implications for understanding linguistic diversity, identity, and change. The research highlights the value of dialect studies in preserving linguistic heritage and informing sociolinguistic theory.