Jild 1 № 4 (2022): Jahon dunyosida ilm-fan va ta'limning innovatsion rivojlanishining zamonaviy tendentsiyalari

Jild 1 № 4 (2022): Jahon dunyosida ilm-fan va ta'limning innovatsion rivojlanishining zamonaviy tendentsiyalari
Nashr qilingan: 24-03-2023

Maqolalar

241-243 102 90

Creativity as a key factor in the development of pedagogical activity

Sardorxon Yuldoshev

This article provides information on the development of innovative pedagogy at present time, the implementation of the process of higher pedagogical education on a new basis and the training of personnel who have mastered new technologies.

125 28

Аuthеntic rеаding sоurcеs in tеаching еnglish fоr studеnts оf pеdаgоgicаl univеrsitiеs

Rakhimakhon Tursunova

An important task of the modern higher education system is teaching reading. This has led to an increase in educators’ motivation for the target language as materials and technology have been chosen properly. The following article emphasizes the importance of authentic materials in teaching English during the lesson. Using authentic materials during the lesson gives several opportunities to achieve success in learning a foreign language. Authentic materials are basic sources of information to develop learners’ interest. Opinions which are used in this article will be useful for the teachers and students who are used authentic materials during the lesson.

157-159 92 82

Yoshlar ishlari agentligining yoshlar hayotidagi o‘rni, yoshlarga yaratilayotgan imkoniyatlardan unumli foydalanish hamda “yoshlar daftari” ga qaysi toifadagi yoshlar kiritiladi?

Ravshanbek Uchqunov, E.T. Shodiyev

Maqolada Yoshlar ishlari agentligining yoshlar hayotidagi o‘rni, yoshlarga yaratilayotgan imkoniyatlardan unumli foydalanish hamda “Yoshlar daftari”ga qaysi toifadagi yoshlar kiritilishi masalalari va takliflari, jumladan, yoshlarga yaratilayotgan imkoniyatlardan unumli foydalanish masalalari tadqiq etilgan.

186 139

Individual approach in teaching foreign languages for non-linguistic specialities

H.S. Umarho‘jayeva

The aim of this article is to highlight the advantages of the use of the individual approach in teaching a foreign language to students of non-linguistic specialties, to draw the examples, directions, according to which this approach is used in the learning process is implemented.

119 70

Dizayner talabalarni shakllantirishda pedagog kasbiy kompetentsiyasining roli

Gulzoda Umarova

Maqolada talabalarning dizaynerlik kasbiy tayyorgarligini shakllantirishda pedagogik kompetentsiyaning roli va innovatsion ta’lim texnologiyalarining mohiyatiga muallif tomonidan ta’rifi berilgan.

98 22

Maktabgacha ta’lim tashkilotida pedagog-tarbiyachilar faoliyatini tashkil etishning pedagogik masalalari

M.M. Umarova

Ushbu maqolada har bir pedagog-tarbiyachi pedagogik mahoratga ega bo‘lishi, o‘z faoliyatida pedagogik texnologiyalarni qo‘llay olishi, o‘zining kasbiy odobi va bilimi bilan tarbiyalanuvchilar, ota-onalar va hamkasblarining hurmatiga sazovor bo‘lishi, pedagogik ijodkorlikning asosiy mohiyati, pedagog-tarbiyachi faoliyatining maqsadi va xarakteri bilan bog‘liqligi masalalari asoslab berilgan.

203 41

Jamiyatda huquqiy madaniyatni shakllantirishda huquqiy ta’limning tutgan o‘rni

Zebiniso Umrniyozova, Oybek Ostonov

Ushbu maqolada huquqiy madaniyat va uning tarkibiy qismi hisoblangan inson huquqlari madaniyati, demokratik, huquqiy davlatni qurish va uni yana-da mustahkamlash ko‘p jihatdan, fuqaroviy-huquqiy ta’limni, shu jumladan inson huquqlari bo‘yicha ta’lim jarayonining o‘rni masalasiga e’tibor qaratilgan. Jumladan, yuksak huquqiy madaniyat demokratik jamiyat poydevori hamda huquqiy tizim yetukligining ifodasidir. Ujamiyatdagi turli xil hayotiy jarayonlarga faol ta’sir ko‘rsatuvchi, fuqarolarning, barcha ijtimoiy guruhlarning jipslashuviga ko‘maklashuvchi, jamiyatning yaxlitligi hamda batartibliginita’minlovchi va qonunni hurmat qilish huquqiy jamiyatning, siyosiy va huquqiy tizimlar samarali faoliyat ko‘rsatishining asosiy talablaridan biri hisoblanadi.
Huquqiy madaniyat — umumiy madaniyatning ajralmas tarkibiy qismi. Insonlar ongida shunday ishonch qaror topishi kerakki, huquqiy bilimlarga ega bo‘lgan va ularni amaliyotda tatbiq eta oladigan kishigina madaniyatli va bilimli deb hisoblanishi mumkin. Jamiyat va davlat taraqqiyotining hozirgi holati huquqiy munosabatlar barcha ishtirokchilarininghuquqiy madaniyatini, huquqiy savodxonligini har tomonlama oshirishni talab qilmoqda. Huquqiy madaniyat huquqiy bilim, huquqiy e’tiqod va izchil amaliy faoliyat majmui sifatida jamiyat va davlat oldida turgan vazifalarning muvaffaqiyatli hal etilishini ta’minlaydi.

806 741

Talabalarning uzluksiz pedagogik amaliyotini tashkil etishning ayrim dolzarb masalalari

Barno Urazimbetova

Maqola talabalarning uzluksiz pedagogik amaliyoti samaradorligini oshirish muammosini o‘rganishga bag‘ishlangan. Muallif bo‘lajak pedagogning kompetensiyalarini rivojlantirish uchun ishlab chiqilgan strukturaviy va mazmunli modelga asoslangan pedagogik universitetning zamonaviy ta’lim muhitida talabalarning o‘quv amaliyotini tashkil etishga innovatsion yondashuvni taklif qiladi. Uzluksiz pedagogik amaliyotni 4+2 tartibida tashkil etishga qo‘yiladigan talablar, uni tashkil etish tamoyillari o‘rganiladi. Bo‘lajak o‘qituvchining rivojlanishini samarali boshqarish uchun pedagogik amaliyot davridagi talabalar faoliyati turlarining maxsus texnologik xaritalari ishlab chiqilgan. Muallif tomonidan o‘tkazilgan izlanish pedagogik amaliyotning joriy etilgan innovatsion modeli samaradorligini tasdiqlash imkonini berdi.

219-221 142 84

Zamonaviy bilimlarni egallashda pedagogik psixologiyaning ahamiyati

Mohina Xolova , Gayrat Arakulov

Ushbu maqolada ilm-fan taraqqiyotining asosiy maqsad va vazifalari, bugungi kundagi ahamiyati, yuksak taraqqiyotga erishish uchun qo‘yilgan qadamlar, jamiyat ongida sog‘lom raqobatni yuzaga keltirish va mamlakatimizda olib borilayotgan ta’lim jarayonlaridagi kamchiliklar va ularni bartaraf etish usullari haqida so‘z boradi.

222-226 110 37

Oila psixologiyada tarbiya usullari

Dilorom Xoshimova

Maqolada tarbiya inson hayotida muntazam amalga oshib boradigan jarayon ekanligi alohida yoritilgan. Tarbiyaning samarali bo‘lishi tarbiyachi va tarbiyalanuvchining faoliyatiga xohish – irodasiga, қандай sharoit va vositalarning ta’sirida ruyobga chiqishga bog‘liqligi ko‘rsatilgan. Ayniqsa tarbiya қандай usullar bilan amalga oshirilganligi, uni berishda қандай yo‘l tutilganligi nihoyatda muhimdir.

227-231 126 44

Evristik fikrlashni rivojlantirishda etnopedagogikadan foydalanish

Rustam Xurramov

Ushbu maqolada boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining evristik fikrlashini rivojlantirishda samarali interfaol metod va vositalardan foydalanish va ta’lim sohasida qo‘llanilishining ijobiy natijalari haqida ma’lumot berilgan. Shuningdek, maqolada boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida evristik fikrlashni shakllantirishda sinfdan tashqari ishlarni to‘g‘ri tashkil etish va jahon tajribalarida samarali hisoblangan topshiriqlar berish sezilarli darajada natija berishi ilmiy asosda ko‘rsatib o‘tilgan. Ta’lim mazmuniga tayangan nazariya va amaliyotning birligi ilmiy jihatdan tadqiq etilgan mazkur maqolada sinfdan tashqari ishlarda integratsiyalashgan ta’limdan foydalanishning samarasi va uni mashg‘ulotlarda qo‘llash bo‘yicha ham ayrim tavsiyalar berib o‘tilgan.

232-235 190 213

Kichik maktab yoshidagi o‘quvchilar so‘z boyligini oshirishning pedagogik- psixologik asoslari

Gulruxsor Xusanova

Ushbu maqolada erta yoshli bolalar so‘z boyligini oshirishning ahamiyati, kichik yoshdagi bolalarga so‘zlarni tushunishni o‘rgatish usullari, kichik maktab yoshidagi bolalarda nutqiy aloqani tarbiyalashda o’qituvchi va ota onalarning roli, kichik maktab yoshidagi o‘quvchilarning so‘z boyligini o‘stirish yo‘llari va uning pedagogik psixologik asoslari o‘rganilgan

236-240 122 55

Bo‘lajak pedagog- tarbiyachilarning kasbiy shakllanganlik darajasini nazorat qilishning pedagogik muammolari

M Xushnazarova

Ushbu maqolada bo‘lajak pedagog-tarbiyachilarning kasbiy shakllanganlik darajasini nazorat qilishning pedagogik muammolari, ularda kasbiy faoliyat tajribasining shakllanganligini nazorat qilishning muhim jihatlari mutaxassislarni tayyorlash tizimi oldiga qo‘yilgan ijtimoiy buyurtma bilan belgilanishi, bu bo‘lajak mutaxassisning kasbiy topshiriqlarni bajarish faolligi, ushbu jarayonda қандай holatlarga e’tibor qaratganligi professor o‘qituvchilar tomonidan nazorat qilinishi va baholanishi, bo‘lajak pedagog-tarbiyachilarning amaliyot davridagi kasbiy-pedagogik faoliyati ham baholanishi, bunda bo‘lajak pedagog-tarbiyachilarda bolalarni rivojlantirish jarayonida psixologik-pedagogik tahlil qilish ko‘nikmasi shakllantirilishi masalalari yoritilgan.

473 1096

Imkoniyati cheklangan bolalarni o‘qitishda texnologiya fanining dolzarbligi

Muxlisaxon Usmonova

Ushbu maqolada imkoniyati cheklangan bolalarni o‘qitishda texnologiya fanining dolzarbligi aniqlandi, Texnologiya darslarida o‘quvchilarning xotirasini, nutqini, diqqatini, tafakkurini, dunyoqarashini rivojlantirish uchun amaliy mashg’ulotlar muhimligi ma’lum bo‘ldi. Imkoniyati cheklangan o‘quvchilarning shaxsiy bilim faollik darajasi yetarli emas va uni oshirish uchun o‘qituvchi ta’lim faoliyatini faollashtirishga yordam beradigan vositalardan foydalanishi kerakligi ma’lum bo‘ldi. Imkoniyati cheklangan o‘quvchilarning motivatsiyasi bo‘yicha o‘tkazilgan tadqiqotlar qiziqarli ma’lumotlarni aniqladi. Ma’’lum bo‘lishicha, muvaffaqiyatli o‘qish uchun motivatsiyaning qiymati o‘quvchining aql-zakovatidan yuqoriroqdir. O‘quvchining qobiliyatlari yetarli darajada yuqori bo‘lmagan taqdirda yuqori ijobiy motivatsiya kompensatsiya qiluvchi omil rolini o‘ynashi mumkin, ammo bu tamoyil teskari yo‘nalishda ishlamaydi - hech qanday qobiliyat o‘quv motivining yo‘qligini yoki uning past jiddiyligini qoplay olmaydi va muhim akademik ta’sirni ta’minlay olmasligi tavsiflandi hamda imkoniyati cheklangan bolalarga texnologiya fanini o‘qitish jarayonida ta’limning, pedagogik va axborot-kommunikatsiya texnologiyalaridan foydalanishning o‘ziga xos jihatlari, yangi informatsion pedagogik texnologiyalarni tadbiq qilishning muhim ahamiyatlari ko‘rib chiqilgan.

187-191 141 47

Ekologik ta’limni rivojlantirish – O‘zbekiston ekologik siyosatining ustuvor yo‘nalishi

O.D. Utegenov

Maqolada ekologik ta’limni rivojlantirish – O‘zbekiston ekologik siyosatining ustuvor yo‘nalishi va ekologik ta’lim yo‘nalishida ilg‘or milliy va xorijiy tajribani o‘rganishi orqali yoshlarga ekologik ta’lim berish masalalari tahlil qilingan.

2307 332

Virtual olam va uning jamiyat hayotiga ta’siri

Xurshidbek Tursunbekov, Hilolaxon Saidova

Ushbu maqola texnika taraqqiyoti asrida inson hayotiga kirib kelgan virtual olam, uning jamiyatga ta’siri, o‘smir yoshlarning ongiga olib kirgan salbiy illatlari hamda uni bartaraf etish istiqbollari haqidadir.

244-246 115 45

Pedagogical activity and its specific characteristics

Fotimaxon Yuldosheva, Sardorxon Yuldoshev

In addition to pedagogical activity and its specific features, this article provides information on teaching students and organizing their upbringing and development. Also, the opinions of scientists about the pedagogical activity are mentioned.

172 87

Chizma geometriya darslarida zamonaviy texnologiyalarni qo‘llash.

M.M. Xamrakulova

Ushbu maqola oliy ta’lim muassasalarida “Chizma geometriya” fanini o‘qitishda grafik dasturlardan foydalanish va shu vosita orqali talabalarning fazoviy tasavvurini, ijodkorlik qobiliyatlarini rivojlantirishga qaratilgan.

247-251 135 43

Ta’lim jarayonida yosh o‘qituvchilarning bilish faoliyatini rivojlantirish o‘qituvchi kompetentligini shakllantirishning asosiy omili

Malohat Yuldasheva

Ushbu maqolada yosh o‘qituvchilarning bilish faoliyatini rivojlantirish, hamda ularda kasbiy malakalar asosida, kasbiy komprtentlikni shakllantirishning nazariy imkoniyatlari haqida mulohazalar bayon etilgan.

252-256 79 29

O‘quvchilarda ijtimoiy-axloqiy tarbiyaviy tasavvurlarini rivojlantirishning pedagogik tizimi

Nargiza Yunusaliyeva

Ushbu maqolada o‘quvchilarning ijtimoiy-axloqiy, tarbiyaviy tasavvurlarini rivojlantirishning pedagogik tizimining samarali usullari haqida fikr bildirilgan, o‘quvchilarning ijtimoiylashuvi jarayonining pedagogik nazariyalari yoritilgan.

79 29

Otm talabalariga xorijiy tilini o‘qitishda interferension qiyinchiliklarni bartaraf etish

Nilufar Xamidova

Maqolada ingliz tilini o‘qitishga integratsiyalashgan yondashuvniamalga oshirishda muallifning tajribasi keltirilgan. Mualliflar integrativ yondashuvning asosiy usullarini: umumiy ilmiy, axborot, mahsuldor-amaliy, muammoli-qidiruv va tadqiqot, ijodiy va chet ellik talabalarni o‘qitish jarayonida tillararo va mintaqaviy aralashuvni bartaraf etishda ularning imkoniyatlarini batafsil ko‘rib chiqadilar.

164 119

Muhandislik grafikasi fanlarida axborot-ta’lim muhitining tuzilishi va bugungi kundagi mavjud holati

M.N. Xasanova

chizmalarsiz fan va texnika taraqqiyotini tasavvur qilib bo‘lmaydi. Arxitektor va muhandislar ijodiy fikrlarini faqat chizmalar yordamida to‘liq bayon eta oladilar. Chizmalar asosida barcha muhandislik inshootlari quriladi, mashinalar, mashina qismlari, tibbiyot asboblari va hokazolar ishlab chiqariladi. Biz sizlarga taqdim etayotgan maqolada Muhandislik grafikasi fanlarini o‘qitishda zamonaviy axborot ta’lim muhitini tashkil etuvchi metodik ta’minoti haqida, o‘qituvchilarning fanga oid masalalarni yechishda, grafik savodxonligini oshirishda zamonaviy axborot texnologiyalaridan foydalanish bo‘yicha malaka va ko‘nikmalari va o‘qituvchilarimizning ya’nada chuqur bilimga ega bo‘lishlari borasida tahlil qilinadi.

257-259 148 122

Boshlang‘ich sinflar o‘qituvchilarida kreativlikni oshirishning ahamiyati

Zuhro Ziyodullayeva

Ushbu maqolada XXI asr fan va texnika taraqqiyotining ilm fanga bo‘lgan talabning oshishiga sabab bo‘layotganligi xususida fikrlar keltirilgan. Boshlang‘ich sinf o‘qituvchisining bilimi,mahorati , izlanuvchanligi, tashabbuskorligi rivojlanish cho‘qqisiga chiqishida kreativ ta’limning o‘ziga xos ahamiyati bor. Bundan tashqari, o‘qituvchining kreativ sifatlari, dars o‘tish ko‘nikmasi, pedagogik mahorati va darsdan tashqari faoliyatida ham o‘qituvchining ijodkorligi, shu boshlang‘ich ta’lim yo‘nalishi bo‘yicha turli xil tushunchalar va mulohazalar keltirib o‘tilgan.

260-263 154 112

Huquqiy tarbiyaning konseptual asoslari

Adxam Ziyayev

Ushbu maqolada ijtimoiy yosh avlodni erkin, demokratik, insonparvarlik tamoyillari asosida komil inson ruhida o‘stirish, ularni nafaqat o‘z huquq va erkinliklarini yaxshi biluvchi, balki ularni amalga oshira oladigan hamda o‘z burch va majburiyatlarini ham ongli ravishda bajaruvchi inson sifatida jamiyatning teng huquqli va faol subyekti qilib tarbiyalashning ayrim dolzarb masalalari o‘z ifodasini topgan.

79 125

Oliy ta’lim muassalarida jahon tarixi fanini o‘qitishning dolzarb masalalari

Baxromjon Xaynazarov

Ushbu maqolada oliy ta’lim muassalarida jahon tarixi fanini o‘qitishning dolzarb masalalari, xususan, so‘nggi yillarda tarix fanini o‘qitish bo‘yicha asosiy yondashuvlar, zamonaviy qarashlar hamda ularning ta’lim sifatiga ta’siri bilan bog‘liq jihatlar ko‘rib chiqilgan. Shuningdek, tarix ta’limi sifati va mazmuniga ta’sir qilayotgan holatlar tavsiflangan. Mazkur o‘zgarishlarning talabalarni tarixiy jarayonlarni o‘rganish, turlicha yondashuvlarni bilish va tushunishga yordam beradigan ko‘nikmalarini shakllantirishdagi o‘rni tahlil qilingan.

175 86

Yoshlar dunyoqarashi shakllanishida milliy tarbiyaning axamiyati

Shaxlo Xo‘shatova, Oybek Ostonov

Ushbu maqolada mamlakatda huquqiy demokratik davlatni mustahkamlash va fuqarolik jamiyati asoslarini shakllantirish sharoitida ijtimoiy-iqtisodiy taraqqiyot va ma’naviy-axloqiy tarbiyaning o‘zaro aloqadorligi, yaxlitligi, uning barkamol avlod tarbiyasi tizimida tutgan o‘rni, tarixiy ildizlari, qadimgi Sharq ma’naviy-axloqiy tarbiya taraqqiyoti, ma’naviy-axloqiy tarbiya mazmuni, maqsadi, vazifalari, ilmiy pedagogik asoslari va uni takomillashtirish yo‘llari yoritilgan. Milliy ta’lim-tarbiya ishlarining shakllari nazariy va amaliy jihatdan tahlil qilingan. Bugungi kunda har bir milliy va ma’naviy meroslarimizni ko‘z qorachig‘imizdek asr-ab-avaylash, qayta tiklash va ta’mirlash bo‘yicha ishlar olib borilmoqda. Ertaga bizning o‘rnimizga keladigan, biz boshlagan olijanob ishlarni munosib davom ettirishga qodir bo‘lgan yoshlarimiz ana shu bebaho milliy va ma’naviy boyliklarmizdan bahramand bo‘lsin va o‘zining kimligi, қандай buyuk zotlarning avlodi ekanini anglab yetsinlar.

115 74

Joriy nazoratni baholashda multimedia texnologiyalarini joriy etishning afzalliklari

Malika Xodjimuratova

Maqola ingliz tilini o‘qitish samaradorligini oshirishda multimedia texnologiyalarining ahamiyatiga bag‘ishlangan. Muallif inson hayotining har bir ja-bhasini, jumladan, fan, axborot, texnologiyalarni muhokama qiladi. Hattoki ta’lim sohasida ham texnologik o‘zgarishlar yangi sahifani boshlagani borasida fikrlar ay-tiladi. An’anaviy o‘qitish usullari o‘quvchilarga katta ta’sir ko‘rsatmaydi. Bundan tashqari, ushbu maqolada baholash jarayonida multimedia texnologiyalaridan foydalanish imkoniyatlarining dolzarb muammosi yoritilgan. Maqolada ijtimoiy masofaning ahamiyati va www.kahoot.com saytining afzalliklari haqida ma’lumot berilgan.

134 97

Elektron ta’lim muhitida o‘quvchilarning refleksiv ko‘nikmalarini pedagogik dasturiy vositalar yordamida rivojlantirish

Muhriddin Xoliqov, Shoira Nasirova

Ushbu maqolada elektron ta’lim muhitida o‘quvchilarning refleksiv ko‘nikmalarini pedagogik dasturiy vositalar yordamida rivojlantirish to‘g‘risidagi ma’lumotlar keltirilgan.

92 23

Zamonaviybilimlarni egallashda pedagogik psixologiyaning ahamiyati

Mohina Xolova , Gayrat Arakulov

Ushbu maqolada ilm-fan taraqqiyotining asosiy maqsad va vazifalari, bugungi kundagi ahamiyati, yuksak taraqqiyotga erishish uchun qo‘yilgan qadamlar, jamiyat ongida sog‘lom raqobatni yuzaga keltirish va mamlakatimizda olib borilayotgan ta’lim jarayonlaridagi kamchiliklar va ularni bartaraf etish usullari haqida so‘z boradi.

347 121

Maktabgacha ta’lim tashkilotlarida musiqa tinglash faoliyatida zamonaviy texnalogiyalar qo‘llash

G. Shodiyeva

Maktabgacha ta’lim tashkilotlarida musiqa tinglash faoliyatida zamonaviy texnalogiyalar qo‘llash

12-16 180 115

O‘quvchilarga sun’iy intellekt dasturlarni yaratish texnologiyasini o‘rgatish

Husniddin Qodirov, Sulton Normatov

Ushbu maqolada sun’iy intellekt texnologiyasining ijtimoiy hayotga ta’siri o‘rganildi, kasbiy rivojlanishdagi o‘rni tahlil qilindi, kelgusi kasbiy faoliyatga ta’siri baholandi va sun’iy intellektni maktabda o‘qitish bo‘yicha yondashuvlar o‘rganildi. Hamda o‘rgatish jarayonini amaliy masalalar yechish orqali samarali tashkil etish aniqlandi.

17-19 153 156

Turkiston ulamolarining jadidchilik harakat

Hayot Qurbonov

Ushbu ilmiy maqolada tariximizning eng shonli voqealarining sababchilari bo‘lgan jadidchilik harakatining namoyandalari haqida fikr – mulohazalar yuritilgan. Muallifning ta’kidlashicha, jadidchilik harakati vakillari el-urt manfaatini o‘z shaxsiy manfaatlaridan ustun qo‘yishgan. Ular xalqimizni dunyo sivilizatsiyasida faol ishtirok etishi uchunilm-fanni rivojlantirish zarurligiga muhim e’tibor qaratishgan. Ilmiy ishda ta’kidlanishicha, jadidchilik harakati o‘sha davr Turkiston aholisi orasida “Jaholatga qarshi ma’rifat bilan kurashish mumkin” degan g‘oyani ilgari surishda asosiy tashabbusni ko‘rsatishgan. Shunisi e’tiborga sazovorki, jadidchilarning g‘oyalari oradan ko‘plab yillar o‘tganiga qaramasdan, hozirgi avlodni yuksak ma’naviyatli qilib tarbiyalashda ham o‘z ahamiyatiga ega bo‘lib kelmoqda. Muallifning mulohazasiga ko‘ra, hozirgi o‘zbek jamiyatidagi ilm-ma’rifatning rivojlanishi borasidagi ijobiy siljishlar bilan jadidlar tomonidan yaratilgan asarlarning har tomonlama o‘rganilishi orasida uzviy bog‘liqlik mavjuddir.

20-26 110 38

Multimedia vositalarining ijtimoiy pedagogik faoliyatga ta’sir etuvchi omillari

Rahimova Feruza

Ushbu maqolada oliy ta’lim muassasasi talabalarining multimedia vositalari asosida ijtimoilashuvi hamda ularni ta’lim-tarbiya jarayonida qo‘llashning samarali usullari haqida fikr yuritilgan.

27-33 189 279

Topografik sirt bilan tekislikning kesishishi

G.S Ramazonova

Ushbu maqola topografik chizmachilik fanini o‘qitishda grafik dasturlardan foydalanilgan holda talabalarning fazoviy tasavvurini hamda ko‘nikma va malakalarini oshirishga qaratilgan. Topografik chizmachilikning nazariy qonun-qoidalarini bilish talabalarning topografik chizmachilik fanidan yanada chuqurroq bilimga ega bo‘lishlariga yordam beradi.

243 116

Talabalarning intellektual qobiliyatlarini rivojlantirishda talaba portfoliosini muhim o‘rni

Erkin Rasulov , Mamura Xushnazarova

Ushbu maqolada talabalaring intellektual qobilyatlarini rivojlantirishda talaba portfoliosining muhim jihatlari motivatsion, kognitiv va metakognitiv komponentlari yoritilgan. Hozirgi rivojlanib borayotgan vaqtda har bir mamlakat o‘zining kelajagini mustahkamlashi va uni ertangi kunini o‘ylashga majbur. Bizning mamlakatimizda ham yosh avlodni tarbiyalash, ularni har tomonlama qo‘llab- quvvatlash, istedotli va qobiliyatli yoshlarni faoliyat olib borishi uchun juda ko‘p imkoniyatlar yaratilgan va barchaga shart-sharoitlar buning uchun yetarli.

39-44 141 47

Ta’limda innovatsiya va innovatsion faoliyat

Masrur Raximjonov

Maqolada innovatsiya va innovatsion faoliyatning mazmun va mohiyati,
ularga berilgan xorijlik va o‘zbekistonlik olimlar tomonidan berilgan ta’riflar keltirilgan. Shuningdek, “Innovatsion faoliyat to‘g‘risida”, “Ta’lim to‘g‘risida” hamda “Ilm-fan va ilmiy faoliyat to‘g‘risida”gi Qonunlari doirasi innovatsiya va innovatsion faoliyatga berilgan ta’riflar, munosabatlar, moddalar yuzasidan fikr-mulohazalar bayon etilgan.

75 29

Научные технологии и цифровизация образовательного процесса

Lola Raziqova

Пандемия COVID-19 способствовала распространению виртуального обучения после срочной приостановки традиционного обучения. Чтобы противостоять этому кризису обучения, были разработаны различные стратегии онлайн-обучения. Переход на дистанционное обучение осуществляли специалисты по цифро-
визации совместно с Министерством образования. Для сотрудников и студентов было проведено несколько онлайн-семинаров о ценности и процедурах такой смены. Удовлетворенность студентов была зафиксирована в отношении эффективности обучающих мероприятий в прямом эфире и онлайн-оценивания. В данной работе подробно рассматриваются процедуры и преимущества перехода на цифровое обучение, которые были оценены студентами и преподавателями. Рекомендовано при-
нятие будущих теоретических онлайн-курсов, а также развитие компьютерных технологий в образовательном процессе.

244 116

Texnologiya fani darslarida xalq hunarmandchiligini o‘rganishning o‘ziga xos xususiyatlari

Donyorxo‘ja Saidazimov, Diyora Hamidjonova, Dilfuza Rajabova

Mazkur maqolada texnologiya fani darslarida o‘quvchilarning xalq hunar-mandchiligini o‘rganishlarining o‘ziga xos xususiyatlarini va amaliy bilimlarini shakllantirish yoritilgan

167 123

“Ommaviy madaniyat” niqobi ostida yashiringan xuruj

Jasurbek Salimov

Maqolada yoshlarni global Internet tarmog‘iga bog‘lanib qolishi, Internet va uning yoshlar tarbiyasidagi ahamiyati o‘rganilgan.

98 33

Tasviriy san’atni o‘qitishda perspektivaga oid qonuniyatlardan samarali tarzida foydalanish

S. Saydaliyev

Maqolada perspektivaga oid qonuniyatlardan foydalanish vositasida o‘quvchilarda grafik savodxonlik bo‘yicha o‘quv kompetensiyalarni rivojlantirish jarayonining uzviyligini va uzluksizligini ta’minlashga oid metodik materiallar berilgan bo‘lib, tasviriy san’at darslarida ulardan foydalanishga oid metodik tavsiyalar aniq grafik misollar orqali bayon etilgan.

62-65 793 437

Boshlang‘ich sinfda ot so‘z turkumini o‘rganishda interfaol metodlardan foydalanish

X. Sattorova

Bugungi kunda darslarga qo‘yilgan talablardan kelib chiqqan
holdadarslarni ilg‘or pedagogik va axborot kommunikatsiya texnologiyalardan foydalangan holda tashkil etish, shuningdek, o‘quvchilarni fikrlashga undaydigan savol, test topshiriqlardan ham o‘rinli foydalanish muhim ahamiyatga ega. Bu esa o‘quvchilarning matnni o‘qish va tushunish darajasini oshiradi, o‘quv materialini o‘zlashtirishga yordam beradi hamdasifatini oshiradi.

202 103

Training of qualified specialists in the conditions of digitalization of education

Saydiabzal Saydivosilov

Modern professions offered high demands on the intellectual skills of employees to students’ place. Information technologies, especially multimedia, provide an opportunity to develop the intellectual skills of students. High requirements for the intellectual development of students occupy one of the leading positions in the international labor market. A delay in the development of intellectual skills means a delay in life. Therefore, in professional preparation of students for the modern digital society, it is necessary, first of all, to develop their intellectual skills and teach them how to apply them in practice

791 228

Globallashuv sharoitida ma’naviy-axloqiy tahdidlarga qarshi kurashda ta’lim-tarbiya muassasalarining vazifalari

J.N Seitkasimov

Maqolada globallashuv jarayonlari kuchayib borayotgan bir paytda yoshlarning ma’naviy xavfsizligini ta’minlash masalalari alohida tadqiqot obyekti sifatida tahlil qilingan.

186 83

Talaba yoshlarni kasbga tayyorlashda qo‘g‘irchoq teatrining muhim o‘rni

H. Shukurova, Madinabonu Ne’matova

Ushbu maqolada bo‘lajak boshlang‘ich sinf o‘qituvchilarining o‘qish darsini tashkil etishda hikoya va ertaklarni sahnalashtirishda qo‘g‘irchoq teatrining muhim jihatlari haqida keng to‘xtalib o‘tilgan.

9-11 104 140

Fidbek va ipsativ baholash reflektiv baholash kompleksi sifatida

Po‘latova Zulfiya

Quyidagi maqolada baholashning bir turi bo‘lgan ipsativ baholash va kons-
truktiv fidbek berishning ta’siri haqidagi nazariy tahlillar keltirilgan. Fidbek va ipsativ baholash reflektiv baholash kompleksi sifatidagi jadvalda buning yaqqol namunasi keltirilgan.
Ushbu yondashuv ta’lim tizimidagi samaradorlikni ma’lum ma’noda ta’minlaydi.

279 120

Ta’lim-tarbiya jarayonida o‘ quvchilarida ekologik tafakkurni shakllantirish

Dilshod Suyunov

Maqolada boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida ekologiyaga doir ijobiy munosabatlarni shakllantirish mazmuni, uning shakl va metodlari, nazariy va amaliy ahamiyati, boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida ekologik tafakkur, inson faoliyati va tabiat o‘rtasidagi munosabatlar haqidagi ilmiy manbalarni singdirish borasida fikrlar keltirilgan.

274 72

O‘quvchilarda tabiatga bo‘lgan e’tiborni oshirishda estetik tarbiyaning roli

Matluba Temirova

Mazkur maqolada boshlang‘ich sinf o‘quvchilarini tarbiyalashda estetik tarbiyaning mazmun va mohiyati yoritildi, o‘quvchilarni tabiat bilan tanishtirishda sinfdan tashqari mashg‘ulotlarning tutgan o‘rni, shuningdek, estetik tarbiyani takomillashtirishning o‘ziga xos xususiyatlari aniqlandi, dars jarayonida o‘quvchilarning estetik tarbiyasini rivojlantirishda zamonaviy ta’lim texnologiyalaridan foydalanildi, o‘quvchilarning estetik tarbiyasini shakllantirishda tabiiy fanlarning o‘rni va samaradorligi aniqlandi, o‘quvchilarning tafakkuri, ularning dunyoqarashi, xatti-harakati, o‘quvchilarning estetik tafakkurini rivojlantirishda o‘qitishning barcha shakllari: dars, darsdan tashqari ishlar, ekskursiya va sinfdan tashqari mashg‘ulotlarda o‘quvchilarga estetik tarbiya berish orqali tafakkurni shakllantirish imkoniyatlari aniqlandi.

93 76

Innovatsion yondashuv asosida o‘quvchilarning kasbiy qiziqishlarini rivojlantirishning pedagogik-psixologik asoslari

Xolida To‘lqinova

Ushbu maqolada innovatsion yondashuv asosida o‘quvchilarning kasbiy qiziqishlarini rivojlantirishning pedagogik-psixologik asoslari yoritib berilgan. Shuningdek, o‘quvchilarning muvaffaqiyatli ongli kasb tanlashi, o‘z-o‘zini baholash va o‘z-o‘zini rivojlantirish psixologik harakatlarini shakllantirish va boshqalar haqida ma’lumotlar keltirilgan

199 320

Ta’lim texnologiyalarining rivojlanishi

Gulshoda To‘xtayeva, Marhabo Saidova

ushbu maqolada men ta’lim texnologiyalarining rivojlanishi kadrlarga bo‘lgan ehtiyoj tobora ortib bormoqda malakali kadrlar tayyorlash bo‘yicha malakali pedagog-o‘qituvchilarni ta’lim bermoqda, yurtboshimiz ta’lim to‘g‘risidagi malakali kadrlarni bo‘yicha keng imkoniyatlarni yaratib bermoqda bu maqolda men ta’lim texnologiyalarining rivojlanishi haqida o‘z fikrimni bayon etdim.

253 375

Kichik maktab yoshidagi bolalarda aqliy taraqqiyotning namoyon bo‘lishi

Maftunaxon Tohirova, Nohida Djuxonova

Ushbu maqolada kichik maktab yoshida intellektning taraqqiyot xususiyatlari yoritib berilgan. Mazkur muammo ilmiy jihatdan tadqiq qilingan. Har bir yoshdavridagi bolaning intellektining rivojlanishiuni individual xususiyatga ham bog‘liq ekanligi borasida xulosa qilingan.

342 147

Boshlang‘ich ta’lim jarayonida sifat va samaradorlikni oshirishda interfaol metodlardan foydalanish

Buzulayxo Tojimirzayeva

Interfaol metod – ta’lim jarayonida o‘quvchilar va o‘qituvchi o‘rtasidagi faollikni oshirish orqali o‘quvchilarning bilimlarni o‘zlashtirishlarini faollashtirish, shaxsiy sifatlarini rivojlantirishga xizmat qiladi. Interfaol metodlarni qo‘llash dars samaradorligini oshirishga yordam beradi.

284 165

Kreativlikni o‘rganish va tushunishga bo‘lgan yondashuvlar

О.I. Tolipova

Maqolada kreativlikni o‘rganish va tushunishga bo‘lgan tizimli yondashuvlar, kreativlikning rivojlanishiga ta’sir qiluvchi omillar va tadqiqotchilarning asarlarida kreativlik tushunchalarining mohiyati ko‘rsatib o‘tilgan.

103 89

Texnologiyasiz taraqqiyot va millatlarning birdamligi

Bahrom Toshpulatov , Barnoxon Abdulazizova

Ushbu maqolada tenglik, birlikda adolatli g‘oyalarni ilgari surgan va xalqlarni birdamlikda tutgan Amir Temur yoritib berilgan. O‘z zamonasidan ilgarilab ketgan hamda hozirgi kundagi dardlar qiroli deb atalgan COVID_19 kabi kasaliklari bilan kurashishga asrlar oldin karantin qoidalarini o‘ylab topgan Ibn Sino merosi tahlil qilingan. Shuningdek, texnika va texnalogiyasiz, ilmga boshqacha yondashuv orqali 70dan ortiq tilni mukkamal darajada rganib, dunyo falsafasiga ulkan hisasini qo‘shgan Farobiy kabi yulduzning qirralari o‘rganilgan.

263 112

IT-kelajak kasbi

E.S. Toshtemirov, F.A. Usanov

Ushbu maqolada IT-soha hayotimizda qanchalik kerak ekanligi xususida qisqacha yoritilgan. Bugungi kunda jahonda va mamlakatimizda IT-sohaga kata e’tibor qaratilmoqda. Ushbu soha vakillariga esa talab borgan sari ortib bormoqda. Mamlakatimizda bu sohaning asl mutaxassislari ko’p emas. Shuning uchun hukumatimiz o‘z e’tiborini bu sohani rivojlantirishga, yoshlarni bu sohaga jalb etishga qaratgan. Poytaxtimiz markazida qad ko‘targan va foydalanishga topshirilgan IT-parki ham bu soha mamlakatimizga qanchalik kerakligini ko‘rsatadi.

581 116

Pisa xalqaro baholash dasturida o‘quvchilarning o‘qish savodxonligini baholashda foydalaniladigan topshiriqlar ustida ishlash

Nilufar Turanazarova

Ushbu maqola PISA xalqaro baholash dasturi tadqiqotlarini o‘tkazishda qo’llaniladigan topshiriqlarni takomillashtirish va topshiriq matnlari ustida olib boriladigan ishlar bo‘yicha dasturda ishtirok etadigan muassasalar hamda o‘quvchilarga samarali ko‘mak berishga qaratilgan.

574 118

O‘zbek xalq musiqa ijodida ustoz-shogird an’analari

SH. Turdiev

Mazkur maqolada o‘qitishning milliy, ustoz-shogird uslubini, yangi zamonaviy uslublarini yaratishda ta’lim texnologiyalarining muhim o‘rni va vazifalari qiziqarli ma’lumotlar asosida yoritildi. O‘zbek xalq musiqa ijodi fanidan yaratilgan ushbu maqolada zamon talablari asosida yangi pedagogik texnologiyalardan foydalangan holda, o‘quv reja asosida ma’ruza va amaliy tarzda o‘tkazilishi rejalashtirilgan mashg‘ulotlarda o‘zbek xalq musiqa ijodining hududlarga xos murakkab ijro uslublari, mohir ijrochilar, cholg‘u sozlari, katta ashula, dostonchilik, xalfachilik, folklor va baxshichilikka oid ma’lumotlarkeltirilgan.

210 86

Use of information and communication technologies inmathematics lessons as a means of students’ creative thinking development

Utkirbek Turaev, Kurbon Ostanov

A system of work of a mathematics teacher in modern conditions should be aimed at the development of students: their worldview, creative abilities, and cognitive activity. Learning for everyone should be interesting and exciting. The competency-based approach to teaching mathematics forces the teacher to review constantly the arsenal of teaching and upbringing tools, choosing the most effective forms and developing them together with students, based on knowledge and experience of students gained in mathematics lessons. Using a computer allows you to create an information environment that stimulates the interest and inquisitiveness of students. The article reveals the features of the use of information and communication technologies in the classroom as a means of developing students’ creative thinking.

192 173

Developing dialogic speech of pre-school children on the basis of a variative approach

Rano Turapova

In this article, you can find solutions to a number of issues, such as improving the methodology of dialogical speech development of preschool children based on a variable approach.