№ 8(43) (2025)

№ 8(43) (2025)
Опубликован: 04-05-2025

Статьи

36 20

INFLUENCE SOCIOCULTURAL PROBLEMS FOR DEVELOPING SCHOOLCHILDREN'S VALUE ORIENTATIONS

Н.Л. Раимжонова , А.Х. Сатаров

In today’s rapidly changing world, schoolchildren are not only tasked with academic learning but also with navigating a complex sociocultural landscape that profoundly influences their value orientations. This article explores how sociocultural problems impact the development of value orientations in schoolchildren, focusing on issues such as inequality, cultural diversity, and social media influence.

58 16

O’ZBEK TILINING AXBOROT-KOMPYUTER USLUBINI YARATISH MEZONLARI

Нигоракхон Салимова , Гульчехра Ибрагимова

Ushbu maqolada o’zbek tilining axborot-kompyuter uslubini yaratish zarurati va uning ilmiy-nazariy asoslari chuqur tahlil qilingan. Axborot-kommunikatsion texnologiyalar (AKT) jadal rivojlanishi sharoitida milliy tilni zamon talablari asosida moslashtirish va rivojlantirish masalalari ilgari surilgan. Xususan, axborot-kompyuter uslubining umumiy til tizimidagi o’rni, boshqa funksional uslublardan farqlanuvchi xususiyatlari va ularning leksik, grammatik, stilistik mezonlari haqida batafsil fikr yuritiladi.

45 11

YANGI O‘ZBEKISTON DUNYOVIY DAVLAT

Максуд Кенжаев

Ushbu maqolada O‘zbekiston Respublikasining dunyoviy davlat sifatida shakllanishi, ayniqsa, ta’lim tizimi va davlat boshqaruvi sohalarida amalga oshirilgan islohotlar va demokratik o‘zgarishlar kontekstida tahlil etiladi. Mamlakatda vijdon erkinligi, diniy bag‘rikenglik va davlatning diniy tashkilotlardan ajratilishi tamoyillari mustahkamlanayotgani ta’kidlanadi. Dunyoviylik prinsiplarining ta’limda aks etishi, ilmiy asoslangan yondashuvlar, ijtimoiy adolat va inklyuzivlikni rivojlantirish orqali jamiyat barqarorligi va fuqarolik erkinliklarini mustahkamlashga xizmat qilayotgani ko‘rsatib o‘tilgan. Shuningdek, O‘zbekiston tajribasi xalqaro amaliyot, xususan, Fransiya va Finnlandiya kabi davlatlar bilan solishtirilgan holda yoritiladi.

23 86

JАHОN PSIХОLОGIYАSIDА SHАХSNING HIMОYА MEХАNIZMLАRI О‘RGАNILISHI

Озода Парданова

Shахs ruhiy sаlоmаtligi vа psiхоlоgik fаrоvоnligini sаqlаb qоlish uсhun turli himоyа meхаnizmlаridаn fоydаlаnаdi. Ushbu meхаnizmlаr, аsоsаn, stress vа iсhki qаrаmа-qаrshiliklаrdаn himоyа qilish, shахsiy his-tuyg‘ulаrni bоshqаrish hаmdа оg‘ir vаziyаtlаrgа mоslаshishgа yоrdаm berаdi. Mаqоlаdа, himоyа meхаnizmlаrining qаndаy ishlаshi, ulаrning sаlbiy vа ijоbiy jihаtlаri hаmdа ulаrning psiхоlоgik rivоjlаnishdаgi rоli hаqidа mа’lumоtlаr keltirilgаn.

28 18

UCHBURCHАKLI PАNJАRАDА SHREDINGER OPERATORI XOS QIYMATI

Гульжахон Жумаева

The article presents an analysis of the linear, bounded, and self-adjoint operator H, defined by a formula and corresponding to a system of four equations with an unknown determinant . The study is based on Weyl’s theorem regarding the stability of the essential spectrum.

85 23

INTERNET TILINING MULOQOT VOSITASI SIFATIDAGI AHAMIYATI

Шабона Тошмуродова

This article explores the evolving role of the Internet language as a key tool in modern communication. It analyzes how online platforms, particularly social media, transform the structure, speed, and content of interpersonal exchange. Emphasis is placed on the emergence of “netspeak,” its linguistic features, and its impact on traditional language norms. The study also discusses how virtual discourse fosters new forms of cultural and social interaction, while introducing challenges such as anonymity and emotional detachment. Ultimately, the paper argues that Internet language is not only a new linguistic form but also a reflection of global communication shifts in the digital age.

26 10

INGLIZ TILINI O‘RGANISHDAGI QIYINCHILIKLAR VA ULARNING YECHIMLARI

Мукаддашон Джалолова , Дурдонахон Моминова

Ushbu maqolada til o'rgatish jarayonidagi qiyinchiliklar va ularning yechimi haqida so'z boradi.

68 21

N.TURGENEV "MUMU" ASARINING O'ZBEK TILIDAGI TARJIMASIDA GRAMMATIK VOSITALARNING QO'LLANILISHI

Дилноза Юлдашева , Малика Акобирова

Ushbu maqolada Ivan Turgenevning «Mumu» asarining o‘zbek tiliga tarjimasi jarayonida grammatik vositalarning qo‘llanilishi tahlil qilinadi. Asarda fe’l zamonlari, turli grammatik shakllar va sintaktik qurilishlarning o‘zbek tiliga qanday moslashtirilgani, tarjima jarayonida yuzaga keladigan tilshunoslik muammolari ko‘rib chiqiladi. Tadqiqot davomida rus va o‘zbek tillarining grammatik tizimlari o‘rtasidagi farqlar, tarjimaning uslubiy va semantik xususiyatlari o‘rganiladi. Maqola tarjimashunoslar, tilshunoslar va badiiy asarlarni tahlil qilayotganlarga foydali bo‘lishi mumkin.

67 22

NAZARIY MEXANIKADA SAQLANUVCHI KATTALIKLAR VA ULARNI KELTIRISH FORMULALARI

Машхура Тохирова , Севинч Жо`раева , Бегойим Олимова , Ойшахон То`рабоева , Адолатхон Хатамова

Ushbu ilmiy maqola nazariy mexanikaning fundamental masalalaridan biri - saqlanuvchi kattaliklar va ularning matematik formulalarini chuqur tahlil qiladi. Maqolada klassik mexanikaning asosiy saqlanish qonunlari: massa, impuls, energiya va burchak impulsining saqlanish qonunlarini batafsil ko`rib chiqilgan.

71 20

NOCHIZIQ TENGLAMALAR SISTEMALARINI YECHISH UCHUN DASTURIY TA'MINOT YARATISH

Озода Мо`сажанова , Азизбек Абдурахмонов , Гавхарой Солиева

Ushbu maqolada nochiziq tenglamalar sistemalarini yechish masalasi va bu masalaga dasturiy yondashuvlar tahlil qilinadi. Maqolada nochiziq algebraik va differensial tenglamalar turlari, ularning amaliyotdagi ahamiyati, yechim usullari, jumladan, Nyuton usuli, gradient usuli, va Python dasturlash tilidagi fsolve funksiyasi bilan yechim topish metodlari yoritilgan. Python tilida tuzilgan dasturiy misollar orqali muammo yechimining bosqichlari, iteratsion jarayonlar va qiyinchiliklar ko‘rsatib o‘tilgan. Shuningdek, dasturiy ta’minot ishlab chiqishda uchraydigan muammolar va ularni bartaraf etish bo‘yicha tavsiyalar berilgan.

194 29

EPITELIAL TO‘QIMA TURLARI VA ULARNING ORGANIZMDAGI VAZIFALARI

Нодирбек Тожмирзаев , Иномжон Ортиков , Хамида Сайфиева

Epitelial to‘qima organizmning asosiy to‘qimalaridan biri bo‘lib, u barcha ichki organlar va tana yuzasini qoplaydi hamda tashqi muhit bilan chegarani hosil qiladi. Ushbu to‘qima himoya, sekretsiya, so‘rilish, filtratsiya va sezgi kabi muhim funksiyalarni bajaradi. Uning tuzilishi va funksional xususiyatlarini o‘rganish biologiya, anatomiya, tibbiyot va regenerativ tibbiyot sohalari uchun dolzarb ahamiyatga ega. Ayniqsa, epitelial hujayralarning regeneratsiya qobiliyati, patologik jarayonlardagi o‘zgarishlari va saraton kabi kasalliklarning rivojlanishida tutgan o‘rni bugungi ilmiy tadqiqotlarning asosiy yo‘nalishlaridan biri hisoblanadi.

62 24

X ,Y Z AVLODLAR O’RTASIDA XAVOTIRLANISHNI NAMOYON BO’LISHINING IJTIMOIY PSIXOLOGIK OMILLARI

Хуршидабону Журабоева

Mazkur maqolada xavotirlanish va uning xususiyatlariga alohida etibor qaratilgan. Hamda uning omillari va xavotirlanishni bartaraf etish uchun bir qancha bishqarish hamda kamaytirish uslublari keltirilgan. Bundan tashqari X, Y va Z avlodlari o‘rtasida xavotirlanishni namoyon bo‘lishining ijtimoiy-psixologik omillarini o‘rganishga bag‘ishlangan. Tadqiqotda har bir avlodning shakllanishiga ta’sir etuvchi ijtimoiy, madaniy va texnologik sharoitlar o‘rganiladi. X avlodining urushdan keyingi iqtisodiy va siyosiy beqarorlik sharoitida shakllangan psixologik xususiyatlari, Y avlodining raqamli texnologiyalar va globalizatsiya davridagi ijtimoiy moslashuvlari, shuningdek, Z avlodining raqamli bog‘liqlik va ijtimoiy izolyatsiyadan kelib chiqadigan xavotir holatlari tahlil qilinadi. Hamda zamonaviy sharoitda xavotirni boshqarish strategiyalarini ishlab chiqishga hissa qo‘shadi. Ushbu tadqiqot psixologlar, sotsiologlar, pedagoglar va avlodlar o‘rtasidagi ijtimoiy-psixologik o‘zgarishlarni o‘rganishga qiziquvchi boshqa mutaxassislar uchun foydali bo‘ladi.

52 15

TALABALAR YUZ IFODASI VA TANA HARAKATLARIDAN FOYDALANIB DIQQAT DARAJASINI BAHOLOVCHI TIZIMLAR

Нигора Содикова
Ushbu maqolada sun’iy intellekt va kompyuter ko‘rish texnologiyalaridan foydalangan holda talabalar diqqat darajasini baholovchi tizimlar haqida so‘z yuritiladi. Xususan, dars jarayonida talabalar yuz ifodasi, ko‘z harakati, tana holati va boshqa noverbal belgilar asosida e’tibor darajasini aniqlash imkonini beruvchi algoritmlar tahlil qilinadi. Maqolada mavjud texnologiyalar, jumladan, Emotion Recognition, Pose Estimation va Eye-Tracking modellarining ishlash prinsiplari, afzalliklari va ularni ta’lim tizimiga integratsiyalash imkoniyatlari ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, real vaqtli monitoring va feedback mexanizmlarining ta’lim samaradorligiga ijobiy ta’siri muhokama qilinadi. Mazkur izlanishlar natijasi sifatida, zamonaviy ta’limda sun’iy intellekt yordamida talaba faolligini aniq baholash va individual yondashuvni shakllantirish bo‘yicha tavsiyalar beriladi.
64 19

XORAZM-MINGLAB QAL’ALARNING QADIMIY TSIVILIZATSIYASIXORAZM-MINGLAB QAL’ALARNING QADIMIY TSIVILIZATSIYASI

Саламат Сулайманов , Анвар Алламуратов

Xorazm tsivilizatsiyasi taxminan miloddan avvalgi 2-ming yillik o'rtalarida vujudga kelgan. Bu qadimgi Misr va Bobilning tug'ilishidan keyin sodir bo'lgan, ammo juda o'xshash tabiiy sharoitlarda. Pomir togʻ muzliklaridan toʻyingan buyuk Amudaryo oʻsha paytdagidek, ming kilometrdan ortiq suvni koʻtarib, Qizilqum choʻlining quyi oqimida unumdor vohani hosil qilgan.

69 24

ENERGETIKA MUHANDISLIGI YO‘NALISHLARIDA INGLIZ TILI O‘QITISHDA LEKSIK KOMPETENSIYANI INTERFAOL MASHQLAR ASOSIDA RIVOJLANTIRISH

Зарина Хидирова

Mazkur maqolada energetika muhandisligi yo‘nalishida tahsil olayotgan talabalar uchun ingliz tilidagi leksik kompetensiyani shakllantirishda interfaol mashqlardan foydalanishning samaradorligi tadqiq qilinadi. Leksik kompetensiya kasbiy soha doirasida faol kommunikatsiyani ta’minlovchi asosiy ko‘nikmalardan biri hisoblanadi. Interfaol mashqlar vositasida o‘quvchilarning bilim darajasi, mustaqil fikrlashi va professional leksikani amalda qo‘llash salohiyati oshadi. Tadqiqotda eksperiment, test, suhbat va kuzatuv metodlari asosida aniqlangan natijalar asosida interfaol mashqlarning afzalliklari tahlil qilinadi.

37 16

O’SMIRLAR MUSIQIY QOBILIYATLARINI SHAKLLANTIRISHDA KOGNITIV OMILLARNING ROLI

Гульноза Даминова

Mаzkur mаqоlаdа о‘smirlik dаvridа musiqiy qоbiliyаtlаr vа bilish jаrаyоnlаrining о‘zаrо tа'siri tаhlil qilinаdi. О‘smirlik - insоnning kоgnitiv, еmоsiоnаl vа ijtimоiy rivоjlаnishining muhim bоsqichi bо‘lib, bu dаvrdа musiqiy qоbiliyаtlаrning rivоjlаnishi vа tаfаkkur jаrаyоnlаrining о‘zаrо аlоqаsi kаttа аhаmiyаtgа еgа. Mаqоlаdа musiqаning kоgnitiv rivоjlаnishgа, аyniqsа, diqqаt, xоtirа, idrоk vа tаfаkkurgа tа'siri о‘rgаnilgаn. Musiqiy mаshqlаr vа tа'lim jаrаyоnlаri о‘smirlаrning diqqаtni jаmlаsh, оngli bоshqаruvni аmаlgа оshirish vа kоmplеks kоgnitiv vаzifаlаrni bаjаrish qоbiliyаtlаrini rivоjlаntirаdi. Shuningdеk, musiqа о‘rgаnish vа ijrо еtish jаrаyоnidа о‘smirlаr о‘zlаrining kоgnitiv vа еmоsiоnаl hоlаtlаrini yаnаdа shаkllаntirаdi.

301 32

COMPARATIVE ANALYSIS OF ABU NASR AL-FARABI AND AL-GHAZALI’S PHILOSOPHICAL VIEWS (Based on Farabi’s Political Philosophy and Ghazali’s The Alchemy of Happiness)

Рукхсора Менгнорова

This article analyzes the philosophical views of Abu Nasr al-Farabi and Abu Hamid al-Ghazali. The study examines their ideas about humans, society, and ethics based on Farabi’s The Philosophy of Politics and Ghazali’s The Alchemy of Happiness. While Farabi developed philosophical thought and the concept of state governance, Ghazali emphasized human spiritual perfection.

40 20

ИЗУЧЕНИЕ СТАТИЧЕСКОГО И КЛАССИЧЕСКОГО ОПРЕДЕЛЕНИЯ ВЕРОЯТНОСТИ, ИХ РАЗЛИЧИЯ

Зулхумор Налибаева
В статье рассматривается применение методов математической статистики в текстильной промышленности на всех этапах производственного цикла — от анализа сырья до контроля качества готовой продукции. Показано, как статистические подходы способствуют оптимизации технологических процессов, прогнозированию сбоев и снижению уровня брака. Особое внимание уделено интеграции статистических методов в цифровую среду, включая системы сбора данных, машинное обучение, цифровые двойники и BI-инструменты. Приведены практические задачи и решения, иллюстрирующие реальное использование статистики на производстве. Также обозначен вклад ведущих учёных в развитие статистики как прикладной науки. Работа подчёркивает ключевую роль математической статистики в повышении эффективности, устойчивости и интеллектуализации современных текстильных предприятий
115 21

O’ZBEKISTONDA BARQAROR TURIZMNING RIVOJLANISHIDA EKOLOGIYANING TA’SIRI

Захро Абдуг'аппорова , Абдумалик Ё’лдошев

Ushbu ilmiy maqolada O‘zbekistonda barqaror turizmni rivojlantirishda ekologik omillarning ta’siri batafsil tahlil qilingan. Ekologik turizm va barqaror turizm tushunchalari yoritilib, ularning o‘zaro bog‘liqligi ochib berilgan. Maqolada atrof-muhitga nisbatan ehtiyotkor munosabat turizmning uzoq muddatli rivojlanishi uchun zarurligi ta’kidlanadi. O‘zbekiston misolida ekologik muammolar va ularning turizmga salbiy ta’siri, shuningdek, barqaror rivojlanish uchun taklif etilayotgan chora-tadbirlar ko‘rib chiqiladi.

52 17

“SMART GRID” KONSEPSIYASINING OʻZBEKISTON RESPUBLIKASIDA ELEKTR ENERGETIKASI SOHASIDA RIVOJLANISHI

Р.А. Ситдиков, Давлатжон Исоков

Mazkur maqolada "Smart Grid" konsepsiyasining mohiyati va uning Oʻzbekiston Respublikasi elektr energetika sohasidagi ahamiyati tahlil qilingan. Elektr tarmoqlarini zamonaviylashtirish va raqamlashtirish orqali energiya samaradorligini oshirish imkoniyatlari yoritilgan. Shuningdek, "Smart Grid" texnologiyalarini joriy qilishdagi asosiy muammolar va ularni bartaraf etish yoʻllari hamda kelajakdagi rivojlanish istiqbollari muhokama qilingan.

90 25

THE SIGNIFICANCE AND ROLE OF PHRASEOLOGICAL UNITS IN THE ENGLISH LANGUAGE

Умида Косимова, Зиёда Ергашева

This paper examines the various types of phraseological units in the English language and their significance in language acquisition. Phraseological units—such as phraseological combinations, collocations, and idioms—play a crucial role in expressing language naturally and emotionally. The paper highlights their usage across artistic, conversational, and academic styles. Learning these units contributes to enhancing communication skills and fostering cultural awareness among language learners.

37 12

MAKTABGACHA 6 YOSHLI BOLANING TASHABBUSKORLIGINI OSHIRISH

Олтиной Коратоева

Ushbu maqolada maktabgacha ta’lim yoshidagi 6 yoshli bolalarning tashabbuskorligini rivojlantirishning pedagogik va psixologik asoslari yoritilgan. Tashabbuskorlikning mazmuni, uning ahamiyati, bolaning rivojlanishidagi roli va uni shakllantirishga qaratilgan samarali metodlar tahlil etilgan. Shuningdek, o‘yin faoliyatining roli, muammoli vaziyatlar, ijodiy topshiriqlar va guruhiy ishlar orqali bolalarda tashabbuskorlikni rag‘batlantirish yo‘llari ko‘rsatib o‘tilgan.

174 25

HOJIB VA QOFIYA MUNOSABATI

Акида Мавлонова , Орзигул Xамроева

Ushbu maqolada mumtoz poetik risolalarda radif va hojib tushunchalarining o‘zaro munosabati, ularning farqli xususiyatlari hamda adabiy tahlildagi ahamiyati yoritiladi. Hojibning qofiyadan oldin kelishi va uning baytning ritmik va semantik yaxlitligini ta’minlashdagi o‘rni ko‘rsatib beriladi. Fors va turkiy adabiy manbalardagi hojib haqidagi qarashlar, shuningdek, Sakkokiy va Alisher Navoiy kabi shoirlarning baytlari tahlil qilinadi. Hojibning yig‘iq va yoyiq shakllari, ularning poetik ifoda vositasi sifatidagi funksiyasi ilmiy asosda izohlanadi.

65 20

UNDERSTANDING FOREIGN LANGUAGE ANXIETY AND ITS IMPACT ON LEARNING

Уткиржон Исломов

Ushbu tadqiqot chet tili tashvishi (FLA)ning sabablarini va uning talabalarning til o‘rganish jarayoniga ta’sirini o‘rganadi. Salbiy baholanish qo‘rquvi, ota-onalarning bosimi va sinf muhitining FLAga ta’siri ko‘rib chiqiladi. Tadqiqot akademik natijalar va hissiy holatga ta’sirini tahlil qilib, FLAni kamaytirish bo‘yicha pedagogik va institutsional strategiyalarni tavsiya etadi.

267 26

BOLA TARBIYASIDA BUYUK SHAXSLARNING FIKRLARI

Мукаддашон Парпиева

Maqolada qadim zamonlardan boshlab oila, undagi axloq, odob masalalari har bir davrning, jamiyatning eng ilgʻor kishilari, olimlar, shoirlar, buyuk allomalar va donishmandlarning asosiy diqqat markazida boʻlib kelgan. Koʻplab olim va yozuvchilar oila, odob-axloq masalalari yuzasidan oʻzlarining qimmatli fikrlarini bizlarga bayon qilib ketganlarki, ular hozirgi hayotimiz uchun ham katta ijtimoiy va mafkuraviy ahamiyatga ega. Oila va farzandlarni barkamol etib tarbiyalashga alohida e'tibor qaratilgan. Buyuk mutafakkirlarimizning yoshlar tarbiyasiga oid qimmatli asarlari oʻrganilib, tahlil qilingan va hulosalar berilgan.

136 22

ИНОВАЦИОННЫЕ МЕТОДЫ ОБУЧЕНИЯ ФОНЕТИКЕ РУССКОГО ЯЗЫКА ДЛЯ ИНОСТРАННЫХ СТУДЕНТОВ

Нозима Зарипбоева

В современном лингвистическом образовании формирование фонетической компетенции является ключевым аспектом успешного овладения иностранным языком. Особое значение это приобретает при обучении русскому языку иностранных студентов, поскольку правильное произношение и фонетически корректная речь служат основой эффективной коммуникации. Данная статья анализирует традиционные и инновационные методы преподавания фонетики русского языка, сравнивая их эффективность на основе практических исследований. Особое внимание уделяется использованию интерактивных занятий, мультимедийных ресурсов, онлайн-платформ, мобильных приложений и автоматизированных инструментов коррекции произношения. Результаты исследования показывают, что применение современных педагогических технологий значительно улучшает фонетическую компетенцию студентов. В статье представлены преимущества инновационных методов, механизмы их интеграции в образовательный процесс и рекомендации по повышению эффективности преподавания фонетики русского языка.​

152 32

MAKTAB RAHBARLARINING LIDERLIK KO‘NIKMALARINI RIVOJLANTIRISH USULLARI

Хамида Мерзаева

Mazkur dissertatsiyada maktab boshqaruv jarayonlarida liderlikning o‘rni va ahamiyati chuqur o‘rganiladi. Tadqiqotda zamonaviy maktab rahbarlarining samarali boshqaruv ko‘nikmalarini shakllantirishda liderlikning o‘rni, liderlik turlarining ta’siri, shuningdek, ta’lim sifatiga bo‘lgan ijobiy ta’siri tahlil qilinadi. Dissertatsiyada O‘zbekiston ta’lim tizimidagi mavjud muammolar, ilg‘or xalqaro tajribalar va liderlik ko‘nikmalarini rivojlantirish usullari yoritilgan. Asosiy e’tibor maktab rahbarlari — direktor va uning o‘rinbosarlarining boshqaruv faoliyatidagi liderlik yondashuvlarini takomillashtirishga qaratilgan.

964 86

SHARQ FALSAFASI VA UNING IJTIMOIY TARAQQIYOTDAGI ROLI

Хулкарой Холмуродова , Зулхумор Тогойбердиева , Рухшона Содикова

: Ushbu maqolada Sharq falsafasining Qadimgi Sharqda asotiriy tasavvurlar va falsafiy bilimlarning paydo bo‘lishi haqida ma’lumot beradi. Unda Qadimgi Hindistonda falsafiy maktablari, Qadimgi Misr va Bobil falsafiy fikr ildizlari, Markaziy Osiyoda “Avesto” ta’limotidagi falsafiy fikrlari, Konfutsiy va Lao-Szi ta’limoti, Islom dinining vujudga kelishi va falsafiy ta’limoti bo’yicha ma’lumotlar keltirilgan.

79 18

DANTE ALIXYERINING ILOHIY KOMEDIYASIDAGI GRAMMATIK XUSUSIYATLAR: SINTAKSIS VA USLUB

Дилноза Юлдашева , Сардор Актамов

Mazkur maqola Dante Alixyerining "Ilohiy komediya" asaridagi grammatika va sintaksisning o'ziga xos xususiyatlarini tahlil qiladi. Asar tilidagi murakkab sintaktik tuzilmalar, frazeologik birliklar va ularning struktura jihatdan qanday rol o'ynashi o'rganiladi. Shu bilan birga, Dante’ning uslubiy xususiyatlari va grammatikaning mazmunni yaratishda qanday ahamiyat kasb etganligi ko'rib chiqiladi. Maqola asar tilidagi yuqori darajadagi badiiy va lingvistik elementlarning o'zaro aloqalarini yoritadi.

72 15

MIKHAEL BULGAKOVNING "USTA VA MARGARITA" ASARI TARJIMASI: JUMLA TUZILISHI VA GRAMMATIK VOSITALAR TAHLILI

Дилноза Юлдашева , Олим Шахиди

Ushbu maqolada Mixail Bulgakovning “Usta va Margarita” asarining o‘zbek tilidagi tarjimasi lingvistik jihatdan tahlil etiladi. Asosiy e’tibor jumla tuzilishi, grammatik vositalar, fe’l shakllari va uslubiy ekspressiyaning tarjima jarayonida qanday ifoda etilganligiga qaratiladi. Maqolada tillar o‘rtasidagi tipologik farqlar asosida grammatik transformatsiyalar tahlil qilinadi va bularning tarjima sifatiga ta’siri ochib beriladi.

424 61

“TARIXI MULUKI AJAM” ASARIDA QISSA ELEMENTLARI

Робияхон Собитова

Adabiyot — xalq tafakkuri, ruhiy olami va estetik qarashlarining in'ikosi bo‘lib, uning taraqqiyoti davomida turli janr va shakllar paydo bo‘lgan. Jumladan, qissa janri o‘zining an’anaviy syujet qurilishi, obrazlar tizimi va badiiy tasvir vositalari bilan adabiy merosimizda alohida o‘rin egallaydi. Ayniqsa, buyuk mutafakkir Alisher Navoiy ijodida ushbu janr elementlari o‘ziga xos badiiy mahorat bilan uyg‘unlashtirilgan. Ushbu maqolada Navoiyning “Tarixi muluki ajam” asarida uchraydigan qissa janriga oid unsurlar qanday ifoda topgani tahlil qilinadi va ularning badiiy-estetik ahamiyati yoritiladi.

48 14

ИСТОРИЧЕСКИЕ АСПЕКТЫ НРАВСТВЕННЫХ КАЧЕСТВ СОВРЕМЕННОГО УЧИТЕЛЬЯ

Дилафруз Отабоева

в данной статье речь идет о исторических корнях формирования нравственных качеств современных учителей. Нравственные взгляды сравниваются путем сопоставления научных воззрений восточных и западных мыслителей. Исторический подход проводится на примере трех эпох: взгляды древних философов, взгляды философов XV века и современные педагогические взгляды XX века.

19 5

MAKTABGACHA BO’LGAN TA’LIM MUASSASALARIDAGI TARBIYALANUVCHILARNING TASHABBUSKORLIGINI OSHIRISH

Олтиной Коратоева , Омадхон Кадирова
Ushbu publitsistik maqolada maktabgacha ta’lim muassasalarida bolalarda tashabbuskorlik qobiliyatini rivojlantirish masalasi yoritilgan. Hayotiy misollar orqali bolalarning tashabbuskorlik ko‘nikmalari qanday shakllanishi, muhitning va tarbiyachilarning bu jarayondagi roli tahlil qilingan. Tashabbuskorlikning bolalar kelajagidagi o‘rni, ularni lider sifatida shakllantirishdagi ahamiyati alohida ta’kidlangan. Real bog‘cha tajribalari asosida metodik tavsiyalar berilgan. Maqola keng jamoatchilik, ota-onalar hamda pedagoglar uchun foydali bo‘lishi mumkin.
157 21

DAVLAT BYUDJETI DAROMADLARI

Сардорбек Собиров , Дилноз Абдужалилова

Mazkur maqolada davlat byudjeti daromadlarining shakllanish manbalari ularning tuzilmasi, statistik holati va rivojlanish yo‘nalishlari tahlil qilingan. Asosiy e’tibor O‘zbekiston Respublikasi byudjet daromadlarining 2022–2024 yillardagi statistik ko‘rsatkichlariga qaratilgan. Muallif tomonidan mavjud muammolar hamda ularni hal etish yo‘llari yuzasidan ilmiy asoslangan takliflar berilgan.

35 15

DAVLAT BYUDJETI DAROMADLARI

Сардорбек Собиров , Дилноз Абдужалилова

Mazkur maqolada davlat byudjeti daromadlarining shakllanish manbalari ularning tuzilmasi, statistik holati va rivojlanish yo‘nalishlari tahlil qilingan. Asosiy e’tibor O‘zbekiston Respublikasi byudjet daromadlarining 2022–2024 yillardagi statistik ko‘rsatkichlariga qaratilgan. Muallif tomonidan mavjud muammolar hamda ularni hal etish yo‘llari yuzasidan ilmiy asoslangan takliflar berilgan.

1593 163

FALSAFANING MOHIYATI VA JAMIYAT TARAQQIYOTIDAGI ROLI

Паризода Саиджонова

Mazkur maqolada falsafaning mohiyati va jamiyat taraqqiyotidagi roli haqida fikr bildirilgan. Falsafa inson tafakkurining asosiy yo‘nalishlarini, uning borliq, bilim, axloq va jamiyat bilan aloqalarini tahlil qiladi. Shuningdek, maqolada falsafaning ilm-fan, axloq, huquq, siyosat, texnologiya va madaniyat kabi sohalardagi o‘rni va ahamiyati keng yoritilgan. Maqsad, falsafaning jamiyat rivojiga qanday ta’sir ko‘rsatishini va uning bugungi kunda dolzarb bo‘lgan masalalarga qanday javoblar bera olish imkoniyatlarini ko‘rsatishdir.

35 14

ICHKI ISHLAR ORGANLARI TEZKOR BOʻLINMALARINING FIRIBGARLIK JINOYATI PROFILAKTIKASI

Медеу Алимкулов

ushbu maqolada firibgarlik jinoyati va uning profilaktikasi haqida maʻlumotlar va unga qarshi kurash yuzasidan tavsiyalar berilgan.

57 14

GENDER TENGLIGINI TAʼMINLASHDAGI HUQUQIY VA AMALIY MUAMMOLAR VA ULARNI BARTARAF ETISH YO‘LLARI

Шохсанамхон Мансурова

Ushbu maqola O‘zbekiston Respublikasida gender tengligini ta’minlashdagi huquqiy va amaliy muammolarni tahlil qiladi. O‘zbekiston Respublikasining 02.09.2019 yildagi O‘RQ-562-sonli “Xotin-qizlar va erkaklar uchun teng huquq hamda imkoniyatlar kafolatlari to‘g‘risida”gi qonuni asosida mamlakatdagi gender tengligi masalasi chuqur o‘rganiladi. Maqolada xorijiy mamlakatlar tajribasi, olimlarning fikrlari va ularning tahlili keltiriladi. Gender tengligini ta’minlashda duch kelinadigan huquqiy va amaliy muammolar aniqlanib, ularni bartaraf etish yo‘llari bo‘yicha takliflar beriladi.

68 20

INDUSTRIAL TURIZM VA UNING RIVOJLANISH ISTIQBOLLARI

Нигора Олимова , Абдумалик Ё’лдошев

Ushbu ilmiy maqolada industrial turizmning zamonaviy turizm industriyasidagi ahamiyati va rivojlanish istiqbollari tahlil qilinadi. Industrial turizmning mohiyati, asosiy xususiyatlari, tarixiy rivojlanishi, bugungi kunda dunyo va O‘zbekiston tajribasi o‘rganiladi. Sohadagi dolzarb muammolar va ularni bartaraf etish yo‘llari ko‘rsatilib, rivojlanish uchun tavsiyalar beriladi.

62 17

INKLYUZIV TA’LIMNI RIVOJLANTIRISHDA O‘QITUVCHINING SHAXSIY SIFATLARI VA KASBIY KOMPETENSIYASINING O‘RNI

Ситора Кочкорова

mazkur maqolada inklyuziv ta’lim sohasida olib borilayotgan zamonaviy ilmiy tadqiqotlar, shuningdek, inklyuziv ta’limga o‘qituvchilarni tayyorlashga oid yondashuvlar tahlil qilinadi. Inklyuziv ta’limni amalga oshirishda pedagogic kompetensiyalarning ta’lim tizimidagi ahamiyati ochib beriladi.

264 32

GENDER TENGLIK VA XOTIN QIZLAR HUQUQLARINI HIMOYA QILISH: XALQARO VA O’ZBEKISTON KONSTITUTSIYAVIY QONUNCHILIGI TAQQOSLAMASI

Зарнигор Джаббарова

Ushbu maqola xotin-qizlar huquqlarini himoya qilish bo‘yicha xalqaro huquqiy asoslarni – Inson huquqlari bo‘yicha umumjahon deklaratsiyasi, CEDAW va Barqaror rivojlanish maqsadlarini – O‘zbekiston Respublikasining 2023-yilda yangilangan Konstitutsiyasi va “Xotin-qizlar va erkaklar uchun teng huquq hamda imkoniyatlar kafolatlari to‘g‘risida”gi qonun bilan taqqoslaydi. Tadqiqot gender tengligini ta’minlashda huquqiy onglilik, davlat siyosati va ijtimoiy stereotiplarning rolini o‘rganadi, qonunchilikdagi o‘xshashliklar, farqlar va amaliy muammolarni tahlil qiladi. O‘zbekistonning xalqaro majburiyatlarga rioya qilish darajasi baholanadi va qonunchilikni takomillashtirish bo‘yicha aniq takliflar beriladi.

98 38

BOSHLANG‘ICH SINF TABIATSHUNOSLIK DARSLARIDA ILG‘OR PEDAGOGIK TEXNOLOGIYALARDAN FOYDALANISH

Гульхаё Тозабоева

Maqolada boshlang‘ich sinf tabiatshunoslik darslarida ilg‘or pedagogik texnologiyalardan foydalanish o‘ziga xos imkoniyatlari xaqidagi fikrlar bayon etilgan.

77 16

MILLIY G’URUR VA TARIXIY XOTIRANING YOSHLAR TARBIYASIGA TA’SIRI

Муниса Кадамова

Ushbu maqolada o'sib-ulg'ayib kelayotgan yoshlar tarbiyasida milliy o'zlik,milliy ong,milliy g'urur va asrlar davomida shakllangan,o'zining uzoq yillik chuqur ildizlariga ega tarixiy xotiraning o'rni,ularning faxrlansa arzigulik buyuk ajdodlariga mos yetuk va barkamol avlod kamol topishidagi ahamiyati haqida fikr yuritiladi.

198 40

RAQAMLI BANK XIZMATLARINING RIVOJLANISHI VA MIJOZLARGA TA’SIRI

Анвар Норов , Феруза Улугмуродова

Maqolada zamonaviy bank tizimida raqamli texnologiyalarning roli va raqamli bank xizmatlarining rivojlanish bosqichlari tahlil etilgan. Raqamli bank xizmatlarining mijozlarga ko‘rsatadigan ta’siri, xususan, xizmatlar tezligi, qulayligi va xavfsizligi yoritilgan. Shuningdek, mobil ilovalar, bulutli texnologiyalar, blokcheyn va biometrik autentifikatsiya kabi ilg‘or texnologiyalar asosida yaratilgan xizmatlarning afzalliklari ko‘rib chiqilgan. Maqolada raqamli bank xizmatlari doirasida SWOT tahlil o‘tkazilib, ushbu sohaning kuchli va zaif tomonlari, imkoniyatlari hamda xavf-xatarlari aniqlangan.

73 13

ICHKI TURIZMNING IQTISODIY SALOHIYATINI RAQAMLI TRANSFORMATSIYA SHAROITIDA OSHIRISHNI TAʼMINLASH

Ирода Алламбергенова

Ushbu tadqiqotda raqamli transformatsiya sharoitida ichki turizmning iqtisodiy salohiyatini oshirish masalalari tahlil qilinadi. Zamonaviy texnologiyalar yordamida xizmat sifatini yaxshilash, turistlar uchun qulaylik yaratish va iqtisodiy samaradorlikka erishish yo‘llari o‘rganiladi. O‘zbekistonning madaniy merosi va tabiiy resurslari ichki turizmni rivojlantirishdagi ahamiyati yoritilib, ushbu jarayonning milliy iqtisodiyotga ijobiy ta’siri ko‘rsatiladi.

21 14

RASULULLOHDAN TABARRUK QILISH TURLARI

Насруллох Отажонов

Ushbu maqola “tabarruk” tushunchasini, uning Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam)dan qolgan narsalar bilan aloqasini, va sahobalarning bu narsalar bilan bo‘lgan munosabatlarini yoritadi. Tabarruk qilish, ya’ni Alloh taolodan baraka istash, Rasulullohning kiyimlari, sochlari, taomlari, tahorat suvlari, va boshqa muborak narsalari orqali amalga oshirilgan. Sahobalar, bu narsalar orqali Allohning barakasini kutgan va ular bilan bog‘liq bo‘lgan hadislar orqali bizga bu amallarni qanday ado etish kerakligi haqidagi yo‘l-yo‘riqni ko‘rsatgan. Ushbu maqolada, Rasulullohning muborak amallari, ulardan olingan tabarrukning ahamiyati va bu amallarni zamonaviy hayotga tatbiq qilish masalalari tahlil etiladi.

178 18

SAHIH AL-BUXORIYNING "ILM KITOBI": ILMGA TERANG YONDASHUVNING ASOSIY MANBASI

Нурпейс Корабаев

Ushbu maqolada buyuk muhaddis Imom al-Buxoriyning “al-Jomi‘ as-Sahih” asaridagi “Kitab ul-Ilm” bobining ilmiy-ma’naviy ahamiyati tahlil qilinadi. Islomda ilmga bo‘lgan yondashuv Qur’oni karim va hadisi shariflar asosida yoritilgani, ayniqsa, “Ilm kitobi”da ilmni o‘rganish, uni niyat bilan bog‘lash, yozib borish, boshqalarga yetkazish, ayollar va bolalar ta’limi hamda foydasiz ilmning salbiy oqibatlari kabi dolzarb masalalar keng qamrab olingani asosli dalillar bilan ko‘rsatib beriladi. Imom al-Buxoriyning ilmga oid hadislarni maxsus bobda jamlagani uning bu mavzuga nisbatan chuqur e’tibor bilan yondashganini ifodalaydi. Maqolada, shuningdek, “Kitab ul-Ilm”ning bugungi zamon ilmiy-ma’naviy muhitida tutgan o‘rni va har bir inson uchun tutgan ahamiyati tahliliy yondashuv asosida yoritiladi. Tadqiqotda zamonaviy jamiyatda foydali ilmga intilish va uni amaliyotda qo‘llash zaruriyati alohida ta’kidlanadi.

145 26

MASHHUR “SAMARQAND NONI”: TARIX VA BUGUN

Шохрух Турсунов

Samarqand nonlari qadimdan ajoyib mazasi bilan dong taratgan. Hozirgacha ham hech kim Samarqanddan “Samarqand noni”siz kelmaydi.


Samarqand non bozori yurtimizning turli nuqtalaridan oʻtib-qaytuvchilar birrov toʻxtab oʻtadigan mashhur manzillardan. Non bozoriga yaqinlashganimizdayoq tabarruk neʼmatning xushboʻy hididan dilimiz yorishib ketadi. Qip-qizil, usti yaltirab turgan, biri-biridan chiroyli, sedana sepilgan nonlarning qay birini xarid qilishni bilmay shoshib qolamiz. Bu gal ham shunday boʻldi. Opajon, bu nonlar haqiqiy moʻjizaning oʻziku, — deyman sotuvchiga qarata. — 6 ming soʻmga bitta non olsangiz, uch kishi toʻyadi, — deydi Samarqand tumani “Qoʻshtamgʻali” mahallasida yashovchi non sotuvchi Dilbar Yoʻldosheva.

111 14

ODAM ORGANIZMIDA METABOLIK KASALLIKLARNING BIOKIMYOVIY ASOSLARI

Шахзода Козибоева

Ushbu maqolada odam organizmida uchraydigan ayrim metabolik buzilishlarning oqibatida paydo bo`ladigan patologiyalarning biokimyoviy asoslari tahlil qilinadi va kasalliklarning yuzaga kelish mexanizmlari, tashxislash usullari va davolash yo‘llari haqida ilmiy asoslangan ma’lumotlar beriladi. Diabet, giperlipidemiya, fenilketonuriya hamda glikogen deposining kasallik turlarining metabolik buzilishlari alohida ko‘rib chiqilib, har birining molekulyar va hujayraviy darajadagi biokimyoviy asoslari yoritiladi. Shuningdek, maqolada bu kasalliklarning sog‘liq uchun xavfliligi, tibbiy amaliyotdagi dolzarbligi va zamonaviy diagnostika hamda terapiya yondashuvlari haqida ham batafsil so‘z yuritiladi.

71 19

SOG‘LOMLASHTIRISH TURIZMINING ZAMONAVIY TENDENSIYALARI VA ISTIQBOLLARI

Зилола Ходжаева , Абдумалик Ё’лдошев

Ushbu maqolada sog‘lomlashtirish turizmining mohiyati, uning zamonaviy tendensiyalari va O‘zbekistondagi istiqbollari yoritiladi. Sanatoriy-kurortlar, spa markazlar, balneologik inshootlar hamda ekoterapiya yo‘nalishlari asosida sog‘liqni mustahkamlashning innovatsion usullari tahlil qilinadi. Muammo va imkoniyatlar chuqur tahlil qilinib, ushbu yo‘nalishni rivojlantirish bo‘yicha takliflar berilgan.

223 32

SPEECH ACT THEORY AND ITS APPLICATION IN LINGUISTIC COMMUNICATION

Мукаддас Рахмиддинова
This article explores Speech Act Theory as a foundational pragmatics and linguistic communication concept. Originating from the work of philosophers J. L. Austin and John Searle, Speech Act Theory posits that language is used to convey information and perform actions. Through a theoretical overview and multiple illustrative examples, this paper investigates various types of speech acts—assertives, directives, commissives, expressives, and declarations—and their roles in real-life communication. The analysis also considers cross-cultural variation and implications for second language acquisition and discourse analysis.
118 34

TOG’LI HUDUDLARDA EKSTREMAL TURIZM IMKONIYATLARI

Фарангиз Зайниддиновна , Абдумалик Ё’лдошев

Ushbu ilmiy maqolada ekstremal turizmning nazariy asoslari, uning turlari, ijtimoiy-iqtisodiy va ekologik ahamiyati, xavfsizlik masalalari hamda O‘zbekistonning tog‘li hududlarida ushbu turizm yo‘nalishining rivojlanish salohiyati keng yoritilgan. Xususan, Chimyon-Beldersoy, Surxondaryo tog‘lari, Zarafshon tizmasi va Farg‘ona vodiysidagi tog‘li hududlarning imkoniyatlari ilmiy tahlil etilgan.

141 25

DINIY BAG‘RIKENGLIK VA GLOBALLASHUV: MADANIYATLARARO MULOQOTNING KALITI

Махфират Октамжонова

Ushbu maqolada diniy bag'rikenglik muammosi va uning globallashuv jarayonidagi ahamiyati yoritilgan. Dunyo miqyosida madaniyatlararo aloqalar kengayib, bir tomondan, turli diniy e‘tiqodlarga ega insonlarning tinch-totuv yashashi global yashash uchun muhim omil sifatida talqin etiladi. Maqolada globallashuvning diniy munosabatlarga ko'rsatgan rivojlanishi va diniy bag'rikenglikning madaniyatlararo muloqotni kuzatishdagi o'rni tahlili, taqchilligi o‘zbekiston misolida diniy bag‘rikenglik o‘zining amaliy tomoni ko'rib chiqiladi.

170 21

O‘ZBEKISTONDA XALQARO INVESTITSIYA LOYIHALARINI BOSHQARISH HOLATI VA TAHLILI

Мехриддин Бутабаев , Нозимахон Улугова

Ushbu maqolada O‘zbekistonda xalqaro investitsiya loyihalarini boshqarish tizimi, mavjud muammolar va ularni hal etish bo‘yicha takliflar tahlil qilingan. Mamlakatda amalga oshirilayotgan islohotlar fonida xorijiy sarmoyadorlar ishtirokidagi loyihalarning samaradorligini oshirish, ularni monitoring qilish va raqamlashtirish muhim yo‘nalish sifatida ko‘rilmoqda. Shuningdek, loyiha boshqaruvidagi mavjud kamchiliklar, xususan, byurokratik to‘siqlar, malakali kadrlar yetishmasligi va boshqaruvda muvofiqlik masalalari chuqur tahlil qilinadi. Muallif tomonidan bu yo‘nalishda amalga oshirilishi mumkin bo‘lgan taklif va tavsiyalar ham ilgari surilgan.

97 12

G‘ALLADAN BO‘SHAGAN MAYDONLARGA TURLI EKISHNING DUKKAKLI YERYONG‘OQ HOSILI ELЕMЕNTLARI O‘ZGARISHIGA TA’SIRI

Бегзод Примкулов , Розибой Хуррамов

G‘alla o‘rim-yig‘imidan keyin takroriy ekin sifatida yetishtirilgan yeryong’oq ekinining turli ekish usullariga nisbatan erta muddatda hamda an’anaviy ekish usulida tuproqqa ekilganda hosildorlikning o‘zgarishiga ta’siri ko‘rsatib o‘tilgan.

235 52

CHINGIZ AYTMATOV QISSALARIDAGI QAHRAMONLAR RUHIYATIDAGI ZIDDIYATLARNI O`RGATISH TAJRIBASIDAN (“Yuzma-yuz” qissasi misolida)

Шахло Назарова , Шахризода Мухторова

Mazkur maqolada sevimli qirg`iz yozuvchisi Chingiz Aytmatovning “Yuzma-yuz” asaridagi qalamga olingan voqeliklar va asardagi qahramonlar tahlil qilindi. Asarda ishtirok etgan badiiy qahramonlar va ularning ichki kechinmalari, ruhiy iztiroblari ochib berildi. Har bir obrazning badiiy asar syujetida tutgan o`rni talqin qilindi. Asarning zamon va makon tanlamas achchiq haqiqatlari, jahon adabiyotidagi badiiy qimmati, yozuvchining beqiyos mahorati ko`rsatib berildi.

70 16

THE IMPACT OF EMOTIONAL SELF-REGULATION ON THE DEVELOPMENT OF BURNOUT SYNDROME AMONG HEALTHCARE WORKERS

Гульрух Каландарова

In the article, we examined the problem of the formation of burnout syndrome in medical professionals. The influence of the ability of emotional self-regulation on the formation of burnout syndrome has been studied.

64 19

O‘ZBEK XALQINING BOLA TUG‘ISH, TARBIYALASH VA KO‘P BOLALI OILAGA ETNIK MUNOSABATI

Откир Якубов

: O‘zbek xalqining bola tug‘ish, tarbiyalash va ko‘p bolali oilaga etnik munosabati, milliy qadriyatlarida oila va bola masalasi, o‘zbek xalqi tarixan jamoa asosida yashashi, ko‘p bolali oilalar mehnat resurslari, avlodlar o‘rtasidagi uzviylik va moliyaviy barqarorlik nuqtai nazaridan ham ahamiyatli sanalishi jihatlar talqin etiladi.

91 29

ВЛИЯНИЕ CLAHE НА КЛАССИФИКАЦИЮ МРТ МОЗГА CNN-МОДЕЛЯМИ

Г.Т. Сафарова

Статья посвящена анализу влияния метода CLAHE на качество классификации МРТ головного мозга с помощью нейросетей VGG16, VGG19 и ResNet50. Исследование показало, что CLAHE улучшает контрастность изображений и повышает точность классификации, особенно при использовании архитектуры VGG16. Работа подчеркивает важность предварительной обработки данных и правильного выбора модели для медицинской диагностики.

60 24

СЕРВИТУТ БЕЛГИЛАШДА НИЗОНИ СУДГАЧА ҲАЛ ҚИЛИШ ТАРТИБИ МАЖБУРИЙМИ?

Хилола Сулайманбекова

Ушбу мақолада судлар амалётида сервитут ҳуқуқини белгилаш билан боғлиқ низоларни кўришнинг ўзига хос томонлари ёритилган бўлиб, бу тоифадаги низоларни кўришда учраётган айрим муаммоларни бартараф этиш ҳамда суд амалиётини бирхиллаштириш бўйича тавсиялар ва таклифлар ишлаб чиқилган.

98 9

РАЗВИТИЕ СИСТЕМЫ ОБРАЗОВАНИЯ, НАУКИ И ТЕХНИКИ В ПЕРИОД РАСЦВЕТА ДИНАСТИИ МИН

Мадинабону Абдуманнонова

Эпоха династии Мин (1368–1644) стала периодом расцвета образования, науки и техники в Китае. В это время усовершенствовалась система государственных экзаменов, что способствовало распространению конфуцианского образования и укреплению бюрократического аппарата. Активно развивались государственные школы и частные академии (шуюань), стимулируя интеллектуальный рост. В науке и технике произошли значительные достижения: усовершенствование сельского хозяйства, медицины и инженерии.

30 25

QISHLOQ XO‘JALIK HAYVONLARIDA T-2 TOKSIKOZI DIAGNOSTIKASI VA OLDINI OLISH

Г.А. Менглиев, О.Ш. Гойибов

Ushbu maqolada qishloq xo‘jalik hayvonlarida T2 toksikozini kechishi, belgilari va diagnostikasi va oldini olish xaqida fikrlar keltirilgan bo‘lib, zaharni hayvonlarning sog‘ligiga salbiy ta’sir ko‘rsatishi hamda mikotoksinlarga qarshi ishlab vositalar haqida ma’lumotlar keltirilgan.

83 27

BOLALAR NUTQIY KOMPETENSIYASINI O’YIN ORQALI RIVOJLANTIRISH USULLARI

Дилафруз Юлдашева , Шахноза Раимова

Maqolada maktabgacha yoshdagi bolalarning nutqiy kompetentsiyasini toʻg‘ri shakllantirish va rivojlantirishda oʻyin uslublaridan foydalanish, bunda harakatli, musiqiy-ritmik va takrorlash orqali amalga oshiriladigan ijodiy faoliyatlar boʻyicha maʼlumotlar keltirilgan. Fikr va takliflar misollar yordamida ifoda etilgan.

89 13

АНГЛИЙСКИЕ И РУССКИЕ НАРЕЧИЯ В СОВРЕМЕННОЙ ЛИНГВИСТИКЕ

Г.Р. Фефелова

Настоящая статья посвящена сравнительному анализу наречий в русском и английском языках с акцентом на их происхождение, грамматические функции, семантическую структуру и словообразовательные особенности. В работе рассматриваются исторические предпосылки формирования наречий как самостоятельного класса слов, подчеркивается их вторичное происхождение во флективных языках и высокая семантическая и функциональная вариативность. Особое внимание уделяется различиям в способах деривации наречий: продуктивной суффиксации в русском языке и более ограниченному применению суффикса -ly в английском, что приводит к использованию аналитических конструкций. Анализируется также грамматическая категория степени сравнения наречий и функциональные различия в их синтаксической реализации. Статья может быть полезна исследователям и преподавателям иностранных языков.

35 18

MU’INIDDIN FAROHIY VA UNING “MA’ORIJ AN-NUBUVVA” ASARI

Мухаббат Ибрагимова

Insoniyat tarixida O‘rta Osiyo fani va madaniyati bashariyat sivilizatsiyasining muhim va ajralmas qismi bo‘lib kelgan. IX-XI asrlarda fan va madaniyat rivoji Xuroson hamda Amudaryoning ortidagi o‘lka, Movarounnahrga yoki zamonaviy istiloh bilan aytganda, O‘rta Osiyoga ko‘chib o‘tdi va bu zaminda ko‘plab allomalar mana shu fan va madaniyat ichida yetishib chiqdilar.


O‘rta Osiyo ilm-ma’rifatiga nazar solinadigan bo‘lsa, o‘rta asrlarda yashab ijod etgan movarounnahrlik tarixchi alloma va mutafakkirlardan katta hajmdagi noyob qo‘lyozma manbalar meros bo‘lib qolganiga guvoh bo‘linadi. O‘zbekiston kitob fondlarining o‘zida yuz mingdan ziyod qo‘lyozma asarlar saqlanmoqda. Ularning asosiy qismi “YUNESKO”ning Madaniy meros ro‘yxatiga kiritilgan. O‘rta asrlar Sharq allomalari va mutafakkirlarining hali tadqiqotga jalb etilmagan qo‘lyozma asarlari nafaqat O‘zbekistonning, balki Aqsh, Buyuk Britaniya, Germaniya, Ispaniya, Rossiya, Fransiya, Turkiya, Misr, Hindiston, Eron kabi ko‘plab xorijiy mamlakatlardagi kutubxonalarning ham “oltin fondi”ini tashkil etadi.

316 79

SOPOLLITEPA YODGORLIGI VA UNING O’RGANILISH TARIXI

Низомиддин Абдухомитов

Miloddan avvalgi II mingyillikning birinchi yarimida Murg’ob vohasini qadimgi dehqonchilik jamoalari tomonidan o’zlashtirishi va ushbu makonda Auchintepa, Kelelitepa, Gonurtepa kabi qator aholi punktlarini paydo bo’lishi Avetoda,,mouri’’ debnomi zikr etilgan viloyatni tarkib topishiga olib keldi. Uning o’troq aholisi esa margush nomi bilan tarixda o’z o’rnini topadi. Ayni zamonda xuddi shunday tarixiy jarayon Murg’obdan shimoli-sharqda, shimoliy Afg’onistonning Axcha daryo quyi havzalarida va janubiy O’zbekistonning Ulanbuloqsoy va Bo’stonsoy havzalarida ham yuz beradi. Bu zamindor Sopollitepa va Jarqo’ton kabi o’troq aholi punktlari qad ko’tardi. Avestoda “muqaddas Baxdi” deb nomi ketirilgan madaniy-xo’jalik viloyati - Qadimgi Baqtriya, uning o’troq aholisi Bohtariylar edi. Bronza davrida O’rta Osiyoning janubiy hududlarida Baqtriya va Marg’iyona qadimgi Sharq sivilizatsiyasining ikkita madaniy o’chog’i, yangi madaniy-xo’jalik markazlari tashkil topib, dehqonchilik mintaqalarining hududiy chegarasi kengayadi, margush va bohtar elatlari shakllana boshlaydi.

30 27

AEROPORT TERMINLARINING LINGVOKULTUROLOGIK ASOSLARI

Зулфинисо Хайдарова

Mazkur maqolada aeroport faoliyati bilan bog‘liq terminlarning lingvokulturologik xususiyatlari tahlil qilinadi. Til va madaniyat o‘zaro aloqadorligi kontekstida, xalqaro aviatsiya atamalarining milliy madaniyatlarga qanday moslashtirilishi hamda ularning madaniy-ma'naviy konnotatsiyalari o‘rganiladi. Shuningdek, ingliz, rus va o‘zbek tillarida qo‘llaniladigan aeroport terminlarining semantik, pragmatik va madaniy jihatlari solishtirma tahlil asosida yoritiladi.

131 35

FITRAT VA NAVOIY QARASHLARIDA QOFIYA NAZARIYASI: TAHLIL VA SOLISHTIRMA

Муштарий Акбарова , Орзигул Xамроева

Ushbu maqolada Alisher Navoiy va Abdurauf Fitratning qofiya haqidagi qarashlari tahlil qilinadi. Navoiy qofiyani she’riyatda badiiy va estetik vosita sifatida yuksak baholagan, uning she’rning mazmuni bilan uyg‘unlashishini ta’kidlagan. Fitrat esa qofiyani pedagogik va amaliy nuqtai nazardan ko‘rib, o‘quvchilarga she’r tuzishni o‘rgatishda muhim rol o‘ynagan. Maqolada har ikki adibning qofiyaga bo‘lgan yondashuvlari o‘zaro solishtirilib, nazariy farqlar va o‘xshashliklar ko‘rsatiladi. Shuningdek, qofiyaning poetik va estetik funksiyalari, uning o‘zbek adabiyotidagi o‘rni va ahamiyati keng tahlil qilinadi.

173 27

AMIR TEMUR SALTANATIDA HARBIY TIZIM

Джахонгир Усманов

Ushbu maqolada Amir Temur saltanatida qo‘shin tuzilishi, qo‘shin tarkibi, harbiy qismlardagi tartib-intizom, harbiy lavozimlar, qo‘shinni o‘ntalik harbiy birikmalarga bo‘linishi va janggi kirish usullari haqida so‘z boradi.


Buyuk lashkarboshi va harbiy tashkilotchi sifatida Temurbek o‘ta intizomli armiya tuzishga, jang chog‘ida qo‘shin qismlarini san’atkorona boshqarishga, jang taqdiri hal bo‘ladigan joylarga harbiy kuchlarni o‘z vaqtida ustalik bilan yo‘llashga, har qanday to‘siq va g‘ovlarni tadbirkorlik bilan bosib o‘tishga, armiyadagi jangovar ruhni kerakli darajada ushlab turishga muyassar bo‘ldi.


Amir Temur qo‘shinida qat’iy tartib va intizom o‘rnatilgan edi. Har bir jang rejasini va barcha qismlar uchun yo‘l-yo‘riqlarni uning o‘zi ishlab chiqardi. Qo‘shinning yuragi va qo‘mondonlik o‘zagini barlos urug‘i vakillari tashkil etardi. Amir Temur o‘z qo‘shiniga shahar va qishloqlarni talon-toroj qilishga izn bermagan. Aksariyat hollarda masalani tinchlik yo‘li bilan yechishga harakat qilgan. Sohibqiron o‘zga davlatlarga savdogar, shayx, darvish va boshqalar niqobi ostida o‘z ayg‘oqchilarini ham yuborib, tegishli ma’lumotlarni to‘plab olgan.

174 25

EFFECTIVE METHODS USED IN WRITING LESSONS FOR B2 LEVEL STUDENTS

Xаётжон Исмоилов

This academic article explores the most effective methods and modern techniques used in writing lessons for B2 level ESL (English as a Second Language) students. At the B2 level, learners are expected to write coherent, well-structured, and extended texts, often reflecting complex ideas and logical argumentation. Traditional product-based writing instruction is no longer sufficient to meet these demands. Therefore, the article focuses on current pedagogical approaches such as the process writing method, task-based learning, genre-based instruction, and the integration of digital tools into the writing classroom. Each method is examined in terms of its practical application, benefits, and challenges. In addition, peer collaboration, formative assessment, and feedback strategies are highlighted as essential for student progress. The article also offers sample activities and suggestions for classroom use. The conclusion emphasizes that a combination of interactive, learner-centered, and technology-supported methods produces the best outcomes for B2 students aiming to develop strong writing skills.

57 27

OMBORXONA JARAYONLARIDA QO‘LLANILADIGAN INNOVATSION RAQAMLASHTIRISH TEXNOLOGIYALAR

Откирбек Бойматов

ushbu maqolada omborxonani boshqarishda innovatsion yondashuvlar va texnologiyalarni joriy etishning nazariy va amaliy jihatlari yoritilgan. Ombor faoliyatida zamonaviy texnologiyalarni joriy qilishning iqtisodiy samaradorligi, mahsulot harakati tezligini oshirish zamonaviy logistika vositalari orqali ombor faoliyatining samaradorligini oshirish, xarajatlarni kamaytirish hamda mijozlarga xizmat koʻrsatish sifatini yaxshilash xarajatlarni kamaytirish va mijozlarga xizmat sifatini yaxshilashdagi oʻrni tahlil qilingan.

67 22

DEVELOPMENT OF AN ARTIFICIAL INTELLIGENCE-BASED ALGORITHM FOR MONITORING TYPE 2 DIABETES

Нурбек Файзуллаев

Through this thesis, we will briefly examine what diabetes is and how Artificial Intelligence plays a role in this field.

107 27

OCCUPATIONAL STRESS AS A FACTOR IN THE DETERIORATION OF TEACHERS’ HEALTH

Хаётбек Расулов

This article analyzes publications on the impact of professional stress on the health of a teacher. It was revealed that the profession of a teacher is included in the list of one of the most emotionally intense jobs. The analysis of risks and threats of health disorders in teachers associated with prolonged stress was carried out. As a result of the study, the main signs of health deterioration are summarized, manifested by a tendency to prolonged experiences, increased anxiety and anger, professional burnout, as well as a predisposition to diseases of the cardiovascular system, pathologies of the organs of vision, etc. The main directions of prevention to reduce the level of stress among teachers are outlined.

267 0 35

BILISH FALSAFASI: HAQIQAT VA ANGLASH SARI YO’L

Зарина Имомназарова

Maqola bilish falsafasining asosiy tamoyillari, muammolari va zamonaviy yondashuvlarini tahlil qiladi. Bilimning subyektivligi va obyektivligi o'rtasidagi qarama-qarshiliklar, bilimning haqiqiyatga yaqinligi va uning shakllanishi masalalari muhokama qilinadi. Tadqiqotda kontseptual va integrativ tahlil metodlari qo'llanilib, bilimning shakllari va uning haqiqatga bo'lgan aloqasi o'rganilgan. Maqola, shuningdek, falsafiy yondashuvlarda mavjud bo'lgan qarama-qarshiliklarni va bilimning yangi shakllarini tushunish uchun yangi yondashuvlar kiritishni maqsad qiladi.

68 30

THE PEDAGOGICAL AND LONG-TERM IMPACTS OF GAMIFIED AND BLENDED LEARNING IN LANGUAGE EDUCATION

Джамшид Холмирзаев

Improving the quality of the lessons has always been in the center of attention for the governments across the globe. In order to achieve the highest efficiency in teaching, all teachers around the world are trying to use the best methods during classes. As the advances in technology, teachers also attempt to use the latest multimedia tools in their teaching process. Unlike traditional face-to-face lessons, gamified blended learning has a lot more advantages. It highly helps make the lessons more interactive and live. Therefore, this article aims to analyze the pedagogical and long term effects of gamified and blended learning in language education. Two groups consisting of fifteen students each whose level of English is similar were organized. First group had only traditional face-to-face lessons, whereas the second one was taught through gamified and blended learning methods for a month. After the experiment, the students took mock Multilevel exams that checks the students’ reading, listening, writing and speaking comprehension. Furthermore, the students were asked to fill the google survey questionnaire about their opinions. It can be seen from the results that using games in blended lessons are more effective and make the students more motivated. The experiment concludes with the recommendations of adding innovative teaching methods and multimedia tools to the lessons and explores the pedagogical and long term impacts of gamified and blended learning in language education.


 

388 61

DAVLAT TILIDA ISH YURITISHDA ZAMONAVIY HUJJATLAR

Xилола Каримжонова

Mazkur maqolada davlat tilida ish yuritish jarayonida qo‘llanilayotgan zamonaviy hujjat turlari, ularning mazmun-mohiyati va amaliy ahamiyati tahlil qilinadi. Hujjatlarning rasmiy uslubda tuzilishi, ularning elektron shaklga o‘tayotganligi va texnologik imkoniyatlar asosida yuritilishi kabi jihatlarni qamrab oladi. Shuningdek, zamonaviy ish yuritishda duch kelinayotgan muammolar, til madaniyati va uslubiy xatolar hamda ularni bartaraf etish yo‘llari haqida mulohazalar bayon qilinadi. Maqola hujjat madaniyatini oshirish va davlat tilida ish yuritish samaradorligini kuchaytirishga qaratilgan ilmiy-amaliy tavsiyalar bilan yakunlanadi.

48 36

FORMATION OF LINGUISTIC CONCEPTS “LAUGHTER” AND “SMILE” IN THE ENGLISH LANGUAGE

Феруза Хожаниязова

The linguistic concepts of grin and laughing in the English language are examined in this article along with their meaning evolution. It looks at their derivation, historical development, and connotative differences, examining how these ideas are represented in literature, cultural discourse, and colloquial idioms. The study examines the language and conceptual distinctions between laughing and smiling while taking into account their pragmatic roles using an interdisciplinary method that combines etymological, semantic, cognitive, and corpus-based analysis. The results imply that despite their similarities, these ideas have different cultural and cognitive representations that are shaped by linguistic development, social standards, and emotional expression. The study sheds light on how human emotions are encoded in language and how English conceptualizes amusement, joy, and politeness.

96 31

LINGUISTIC AND CULTURAL CHARACTERISTICS OF PHYTONYMS

Озода Шарипова

This article discusses the linguistic and cultural characteristics of phytonyms which are a component of the field of onomastics in linguistics. The field of linguacultural field related to the concepts of language and culture; viewpoints currently being studied by many linguists. In this regard, this article is notable for its focus on the new area of linguistics, linguoculturology and the linguistic and cultural characteristics of phytonyms.

33 12

KARBAMID-FORMALDEGID SMOLASINI DIFENILAMIN BILAN MODIFIKATSIYALASH ORQALI OLINGAN IONIT (KFDF-1) NING IQ-SPEKTRAL TAHLILI

З.Б. Милиева , Н.Ж. Хамзаев , Й.Б. Очилдиева , М.Б. Ешкурбонова

Fazoviy choklangan polimerlar yoki sopolimerlarga ionogen guruhlar xlormetillash, fosforillash va boshqa polimeranologik o‘zgarishlar yordamida kiritilishi mumkin. Qator xollarda ular ionitlar uchun dastlabki xomashyo hisoblanuvchi monomer molekulalarida bo‘ladi. Choklovchi agent sifatida boshqa moddadan foydalansa ham bo‘ladi. Shuning uchun ham kationit va anionitlar deb ataluvchi turli xil ionalmashinuvchi qatronlarning soni mavjud.

77 15

BO‘LAJAK INFORMATIKA O‘QITUVCHILARNI IJOBIY KОMPЕTЕNTLIGINI RIVОJLАNTIRISHDА ZАMОNАVIY АХBОRОT TЕХNОLОGIYALАRINI QO‘LLАSH

Бехзод Холмуродов , Миржалол Шерриев

Hozirgi kunda ta’lim sohasida raqamlashtirish jarayoni jadal sur’atlarda ketmoqda. Ayniqsa, informatika o‘qituvchilari — kelajak avlodni raqamli bilimlar bilan qurollantiruvchi mutaxassislar sifatida — zamonaviy IT vositalarini bilishi va ulardan samarali foydalanishi zarur. ‘qituvchi faqat bilim beruvchi emas, balki o‘quvchini mustaqil fikrlashga, kreativ yechimlar topishga o‘rgatuvchi mentor bo‘lishi kerak. Bu esa pedagogning ijobiy kompetentligini rivojlantirishni talab qiladi. Interaktiv platformalar, virtual laboratoriyalar, sun’iy intellekt asosida ishlovchi o‘quv dasturlari va onlayn resurslar — informatika o‘qituvchilari uchun o‘quv jarayonini yanada samarali tashkil etish imkonini beradi. Bugungi mehnat bozorida IT sohasidagi bilimlar va raqamli kompetensiyalar asosiy ko‘nikmalardan biri sifatida qaraladi. Bo‘lajak informatika o‘qituvchilari o‘zlari ushbu sohada bilimdon va amaliy ko‘nikmaga ega bo‘lishlari kerak. Shu sababli ushbu maqola dolzarb hisoblanadi.

69 67

IOT VA CLOUD TEXNOLOGIYALARIGA ASOSLANGAN ISSIQXONA MONITORINGI VA NAZORATI TIZIMI

Джахонгир Усмонов , Худойберди Мамиров , Лее Сеунгжик

O‘zbekiston qishloq xo‘jaligi sohasida zamonaviy texnologiyalarni joriy etish orqali hosildorlikni oshirish va resurslardan samarali foydalanish muhim ahamiyat kasb etmoqda. Ushbu maqolada IoT (Internet of Things) va cloud (bulut) texnologiyalariga asoslangan issiqxona monitoringi va nazorati tizimi ishlab chiqilishi bayon etiladi. Tizim ESP32 mikrokontrolleri, DHT22 harorat va namlik sensori, tuproq namligi sensori hamda servo motorlar yordamida quriladi. Sensorlardan olingan ma’lumotlar Thingspeak bulut platformasiga yuboriladi va real vaqt rejimida monitoring qilinadi. Mazkur yondashuv, O‘zbekistonning iqlim sharoitini hisobga olgan holda, issiqxonadagi optimal sharoitlarni avtomatik nazorat qilish imkonini beradi, suv resurslarini tejash, hosil sifatini oshirish va energiya samaradorligini ta'minlashga xizmat qiladi.

131 31

TIL VA MADANIYAT ALOQASI: INGLIZ TILINING TURLI MADANIYATLARGA TA’SIRI

Одина Муродова

Ushbu maqolada til va madaniyat o‘rtasidagi bog‘liqlik tahlil qilinadi. Xususan, ingliz tilining turli madaniyatlarga ta’siri va global til sifatidagi o‘rni muhokama qilinadi. Shuningdek, ingliz tilining keng tarqalishi natijasida yuzaga keladigan madaniy o‘zgarishlar va kommunikatsion qiyinchiliklar tahlil qilinadi. Maqolada ingliz tilining foydalari va ehtimoliy xavflari haqida ham fikr yuritilib, til va madaniyat o‘rtasidagi muvozanatni saqlash muhimligi ta’kidlanadi. Til faqat aloqa vositasi emas, balki u xalqning tafakkuri, tarixi va turmush tarzining aksidir. Maqolada turli xalqlarning tilida aks etgan madaniy qadriyatlar misollar asosida ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, globalizatsiya sharoitida madaniy identifikatsiyani saqlashda tilning o‘rni haqida fikr yuritiladi. Tadqiqot til va madaniyatning o‘zaro aloqasi orqali madaniyatlararo muloqotni yaxshilashga xizmat qiladi.